Oude Bourgondische dallen zijn antieke Franse kalkstenen vloeren uit de streek Bourgogne. Deze natuurstenen tegels zijn door eeuwenlang gebruik natuurlijk afgesleten en hebben een uniek, doorleefd patina - precies de uitstraling die men kent van kloostervloeren, kasteelvloeren en oude boerderijvloeren. Professioneel gekalibreerd op ca. 3 cm, met oude Bourgondische dallen bedoelen we antieke vloeren in Franse kalksteen die vrijkomen bij de renovatie of sloop van boerderijen, herenhuizen, kloosters en kastelen in de Bourgogne-regio. Deze vloeren lagen vaak honderden jaren in panden waar dagelijks op werd geleefd en gewerkt. In tegenstelling tot nieuwe, verouderde vloeren gaat het hier altijd om originele, oude natuursteen: Franse kalksteen met een echte geschiedenis.
De Opkamer werkt al tientallen jaren met antieke Bourgondische dallen. In onze opslagloodsen in Made hebben we altijd 500m2 tot 800m2 oude Bourgondische natuursteen op voorraad - van licht en vlak tot meer rustiek en “kloosterachtig”. Oude Bourgondische dallen zijn er niet maar in één kleur. Kenmerkend is altijd de natuurlijke slijtage: afgesleten loopvlakken, licht afgeronde randen en kleine oneffenheden die de vloer een unieke, historische uitstraling geven. Dikte & kalibreren op ca. 3 cm; oorspronkelijk waren veel antieke Bourgondische vloeren zeer dik (vaak 8-12 cm of meer). Het grote voordeel van dit kalibreren is dat uw vloerenlegger met een redelijk uniforme dikte werkt, wat de opbouw en het lijmen aanzienlijk makkelijker en stabieler maakt - zeker in combinatie met vloerverwarming.
We sorteren onze partijen op 1e keus, waarbij tegels met te veel scheuren of breuken worden uitgesorteerd. Oude Bourgondische kalksteenvloeren zijn zeer geschikt voor vloerverwarming. Omdat onze dallen al op ca. 3 cm zijn gekalibreerd, sluit de vloer goed aan op moderne opbouwen. Nieuwe Bourgondische dallen zijn vloeren van nieuwe kalksteen, vaak verouderd om een doorleefde uitstraling te benaderen. Oude dallen zijn daadwerkelijk antiek: ze hebben decennialang in Franse gebouwen gelegen en tonen echt patina, slijtage en kleine oneffenheden.
Ja, mits goed gelegd en behandeld zijn oude Bourgondische dallen uitstekend geschikt als keukenvloer. De steen is sterk en kan intensief gebruik goed aan. We adviseren om de vloer na het leggen te impregneren met een geschikt natuursteenproduct, zodat vet en vuil minder snel intrekken. In onze voorraad hebben we zowel lichtere, bleke/witte dallen als warme beige vloeren en grijzere Bourgondische dallen. Lichte dallen geven een ruimtelijk, luchtig effect; beige varianten ogen warm en landelijk; grijze dallen passen goed in sobere, meer rustige interieurs.
Oude bouwmaterialen zijn al jaren aan een opmars bezig. Oude en antieke tegels vinden hun weg naar een nieuwe bestemming. Naast de keramische vloertegels ontwikkelde men ook de ingelegde gekleurde cementtegels. Mede door hun gunstige prijs-kwaliteit verhouding werden deze motieftegels ook internationaal een veelgevraagd Belgisch product. De eerste cementtegels werden omstreeks 1840 in Gent gemaakt. Daarbij maakte men in het begin gebruik van een houten mal waarin het gekleurde cement werd gegoten. Deze eerste vloertegels bestonden uit 1 kleur. Cementtegels maken met een patroon erin was immers veel te duur door het arbeidsintensieve proces.
Opgericht in 1848 behoorde het Manufacture de Carrelage T.Picha & Cie te Gent tot de eerste cementtegel fabriek die volgens een eigen proces startte met de fabricage van eenvoudige gegoten oude antieke cementtegels. De doorbraak in de productie van antieke cementtegels kwam echter van de fabriek Les Usines a carreaux en ciment Fieve & Cruls. Opgericht in 1871 te Gent, vervaardigde deze cementtegel fabriek als eerste Belgische fabriek drooggeperste oude en antieke cementtegels die als eerste konden wedijveren met de oude en antieke keramische vloertegels. Natuurlijk werd de concurrentie groot op de markt voor de productie van deze antieke cementtegels, vandaar dat er nog vele cementtegel fabrieken hun deuren zouden openen.
Oude en antieke cementtegels waren antieke vloertegels die over het algemeen minder slijtvast waren dan de antieke keramische tegels, maar ze waren wel minder prijzig en moeilijk van elkaar te onderscheiden. De motieven van deze antieke tegels liepen vaak gelijk. Antieke motief tegels in al hun vormen en patronen werden zowel uitgevoerd in antieke cementtegels als antieke keramische tegels. Het was dan ook voor een leek moeilijk om deze twee typen oude en antieke tegels van elkaar te onderscheiden. Daarom namen handelaren in deze oude en antieke bouwmaterialen vaak beide soorten antieke tegels in hun assortiment op. Nagenoeg alle cementtegel fabrieken exporteerden een groot deel van hun voorraden oude en antieke cementtegels. Deze oude cementtegels werden niet alleen naar de buurlanden uitgevoerd: Nederland, Frankrijk, Duitsland. Antieke cementtegels werden zowat over de gehele wereld verspreid.
Uit bovenstaand verhaal valt af te leiden dat de productie van oude en antieke cementtegels in België na ongeveer 1880 tot grote bloei kwam. Dat kon slechts mogelijk zijn tijdens economische gunstige omstandigheden. De productie van oude en antieke cementtegels was immers een kostbare aangelegenheid. Een gemiddelde werknemer produceerde per dag ongeveer 4 vierkante meter aan oude en antieke cementtegels. Het is dan ook niet gek dat FLOORZ deze oude tegels vaak recupereert uit woonhuizen van de gegoede middenklasse of gebouwen waarin het gebruik van deze oude, antieke tegels een meerwaarde bood. Ook opvallend is het dat de producenten van deze oude en antieke vloertegels de meeste diverse stijlen in hun catalogi aanboden. Zowel antieke Jugendstil tegels of oude art nouveau tegels, alsmede antieke art deco tegels werden tegelijkertijd aangeboden.
Voor het ontwerpen van deze antieke motief tegels hadden de producenten de beschikking over eigen decoratieateliers. Wilt u een idee krijgen hoe deze antieke tegels zijn vervaardigd, brengt u dan eens een bezoekje aan het bedrijf Impermo in Sint-Truiden. De huidige functie is een groothandel in vloer - en wandtegels, maar vroeger werden hier jaren 30 tegels vervaardigd.
Vlak na de Eerste Wereldoorlog begon Ferdinand Stultjens met de productie van cementtegels. Hij kocht een tweedehands tegelpers omdat hij dacht dat de vraag naar oude bouwmaterialen toe zou nemen na het beëindigen van de oorlog. Ferdinand overleed echter kort nadat de fabricage van deze antieke cementtegels goed en wel op gang was gekomen. Zijn 4 zonen namen nu de productie van deze cementtegels voor hun rekening. Impermo was een van de eerste Belgische bedrijven die is begonnen met de grootschalige productie van cementtegels met marmerkorrel. Vanaf 1931 zou Impermo als eerste in België starten met het verwerken van witte cement in hun cementtegels. In 1932 legde een brand de productie van de antieke cementtegels tijdelijk stil, maar al spoedig volgde de wederopbouw waardoor de productie van de antieke cementtegels weer op gang kwam. Tijdens de oorlogsjaren kwam de verkoop van de antieke cementtegels op een laag pitje te staan. De bloeiperiode voor de cementtegels lag dan ook tussen 1950 en 1970. Daarna werden deze antieke cementtegels veel gebruikt voor garage- en keldervloeren. In 1990 valt dan ook het doek wat betreft de fabricage van de cementtegels.
Tot de Tweede Wereldoorlog was de ingelegde cementtegel door zijn gunstige prijs-kwaliteit-verhouding in veel Europese landen een veelgevraagd product. Smaakveranderingen en vooral ook economische motieven leidden tot de vrijwel volledige teloorgang van deze eens zeer bloeiende industrietak, die in het midden van de negentiende eeuw ontstond. Als bindmiddel is cement (uit het Latijn caementum = gehouwen steen, puin), net als de nog vroeger ontdekte kalkmortels, reeds vanuit de klassieke oudheid bekend. Een gedeeltelijke wetenschappelijke verklaring voor de hydraulische verharding van mortels werd echter pas in 1756 gevonden door de Engelse ingenieur John A. Smeaton bij zijn proefnemingen voor de herbouw van de Eddystone-vuurtoren. De kennis hierover werd vervolgens verfijnd door de Franse ingenieur Louis Joseph Vicat, die er in 1817 in slaagde de samenstelling voor hydraulische kalk tegenover die van cement af te lijnen.
In de loop der tijd werd de cementindustrie wereldwijd doorontwikkeld, en cementtegels bleven een belangrijk deel uitmaken van vloeren in diverse contexten. De volgende secties behandelen hoe antieke bouwmaterialen nu toegepast kunnen worden in hedendaagse interieurs en wat hun onderhoud vergt. Antieke tegels komen het best tot hun recht wanneer je ze combineert met rustige, natuurlijke materialen. Ook leuk om te lezen: Tijdloos en duurzaam wonen. Door de toepassing van historische bouwmaterialen in je interieur geef je deze unieke materialen een tweede leven. In een wereld waarin we steeds bewuster omgaan met grondstoffen, is het hergebruik van historische bouwmaterialen niet alleen tijdloos, maar ook een duurzame en verantwoorde keuze.
Toepassing en onderhoud van antieke kerkvloeren en Bourgondische dallen
Oude kerkdallen - in België vaak Basecles, Naamse tegels of oude kerkvloeren genoemd - zijn massieve natuursteentegels uit historische kerken, kloosters, kastelen en boerderijen. Vooral de donkere dallen in Naamse steen en Noir de Mazy zijn geliefd als karaktervolle vloer in woningen met een ziel. Professioneel gereinigd, gesorteerd en gekalibreerd op ca. 2,5 cm. Onze oude kerkdallen zijn 19e-eeuwse vloeren die vrijkomen bij renovatie of sloop van historische kerken, kloosters, publieke gebouwen en kastelen in België en Nederland. In de loop der tijd lopen deze vloeren mooi in; een kenmerk zijn de schuin gekapte randen, doordat ze met de hand gekapt zijn. Omdat het om hergebruikte vloeren gaat, is elk lot uniek. De dikte varieerde oorspronkelijk sterk, maar in onze werkplaats kalibreert men ze meestal op ca. 2,5 cm. Deze vloeren zijn bij uitstek geschikt voor binnenshuis gebruik en vloerverwarming, aangezien de hoge dichtheid warmte goed geleidt en zorgt voor een aangename, gelijkmatige warmteafgifte.
Basecles/Noir de Mazy kerkdallen zijn hergebruikte, handgekapte vloeren met een uitgesproken historisch patina en vaak donkerder, egaler kleurbeeld. Nieuwe Belgisch hardsteen vloeren hebben meestal een iets regelmatiger oppervlak en een moderner uiterlijk. Ja, juist daar komen ze uitstekend tot hun recht. De steen is hard en slijtvast en is in kerken en publieke gebouwen al tientallen jaren intensief gebruikt. Wel adviseren we om de vloer na het leggen te impregneren, zodat vuil en vet minder snel intrekken. Ja, oude kerkdallen zijn zeer geschikt in combinatie met vloerverwarming. De natuursteen geleidt warmte goed en werkt, mits correct aangebracht, stabiel samen met het systeem. Belangrijk is dat de ondervloer, lijm en voeg geschikt zijn voor natuursteen en vloerverwarming, en dat de installatie rustig wordt opgestart. In de meeste gevallen volstaat regelmatig stofzuigen en dweilen met een pH-neutraal reinigingsmiddel dat geschikt is voor natuursteen. We raden af om zuren of agressieve ontvetters te gebruiken, omdat deze de steen kunnen aantasten. Een goede natuursteen-impregneer helpt vlekvorming te beperken en maakt het onderhoud eenvoudiger.
Op deze pagina ziet u enkele voorbeelden van onze oude kerkdallen / Basecles. In onze loods in Made kunt u de partijen in het echt bekijken, over de dallen heen lopen en de kleur en patina bij daglicht beoordelen. Heeft u interesse in een oude kerkvloer of kasteelvloer in uw woning in Nederland of België? Neem dan gerust contact met ons op. Stuur ons uw plattegrond, foto’s en gewenste m², en geef aan of u bijvoorbeeld wilt combineren met oude blauwsteen dallen, Bourgondische dallen of een antieke schouw.
Toepassingen in interieur en design
In een tijd waarin interieurs trends volgen en massaproductie overheerst, zijn antieke vloertegels een verademing voor liefhebbers van tijdloze interieurs. Ze brengen niet alleen kleur en patroon in je interieur, maar zijn een tastbaar stukje geschiedenis en vakmanschap dat elke ruimte tot leven brengt. Antieke tegels tonen de schoonheid van imperfectie: geen tegel is hetzelfde, de kleuren zijn zacht verweerd en de randen licht versleten. Het zijn de sporen van indrukwekkende verhalen en in die imperfectie schuilt een unieke schoonheid.
Antieke tegels uit Frankrijk en Portugal hebben vaak Arabische invloeden, zoals bij azulejos uit Portugal. Azulejos zijn handbeschilderde tegels in blauw-witte tinten met sierlijke geometrische patronen; de term azulejo stamt uit het Arabische al-zellij, wat “kleine gepolijste steen” betekent. Deze tegels combineren kunst en erfgoed en passen wonderwel bij uiteenlopende stijlen, van landelijk tot industrieel en van bohemien tot minimalistisch.
Hoe pas je antieke tegels toe in je interieur? Ze zijn verrassend veelzijdig en kunnen een hal, keuken, badkamer, trap of nisjes decoratief accenteren. Een hal creëert direct een stijlstatement; een keuken krijgt warmte en ambachtelijke allure; een badkamer kan door impregnering vochtbestendig zijn en mediterrane sferen oproepen. Leg antieke tegels in een rechthoek als vloerkleed op een houten vloer voor een eclectisch effect, of combineer patronen voor een speels patroonverhaal. Juist rustige materialen zoals licht hout, linnen, marmer of staal maken dat de tegels uitblinken in plaats van te overheersen.
Door historisch bouwmateriaal in je interieur te gebruiken, geef je materialen een tweede leven. Dit is niet alleen tijdloos maar ook duurzaam en verantwoord: het bespaart grondstoffen, voorkomt verspilling en versterkt de kwaliteit die decennialang is aangetoond. Antieke tegels verbinden oud en nieuw, traditie en toekomst, en zijn relatief eenvoudig te onderhouden wanneer ze correct zijn geplaatst en onderhouden.
tags: #antieke #kerkdallen #vloer