Steeds opnieuw mijn emmers met water vullen, tot bij het aquarium sleuren, dan het water erin gieten en daarbij een deel op de vloer morsen of de bodem teveel omwoelen. In dit artikel geef ik je wat info & enkele tips prijs. Vervolgens knal je die waterpomp in je aquarium, ongeveer halverwege (voor een 50% verversing) en je sluit de slang aan op de pomp. De aquariumonderhoudslang is een handig hulpmiddel tijdens het waterverversen. Deze pagina bespreekt een handige manier om aquariumwater te verversen zonder emmers, met behulp van een onderhoudsslang. Als je regelmatig het aquariumwater moet verversen dan is een onderhoudsslang een probaat middel om het werk te vereenvoudigen.
Begin met schoonmaken en voorbereiden
Snoei aangetaste bladeren weg: bijvoorbeeld bladeren met algen op, verkleuringen, gaatjes, … Hiermee moedig je het plantje aan om nieuwe bladeren te maken.
Maak de filteruitlaat & -inlaat oppervlakkig schoon. Met een filterwat maak je het aquariumglas vanbinnen proper. Met een oude tandenborstel kun je de hoeken van het aquarium schoon schrobben. Als je hoopjes vuil ziet, kun je daarboven kort “wapperen” met je handen waardoor de vuiligheid gaat zweven.
Gereedschap en installatie
De aquariumonderhoudsslang maakt het mogelijk water van kraan naar aquarium te brengen zonder emmers. Je neemt de plastic filteruitlaat en je snijdt het lange stuk in twee of ongeveer 3/4de. Vervolgens hang je de filterinlaat aan je aquarium vast. Daarna plaats je de waterpomp in je wasbak en laat je die vollopen. Ondertussen kun je de ruiten kuisen, verder werken aan het onderhoud of je materiaal wat opruimen.
Door aan beide kanten van de slang een ‘JBL - ClipSafe’ te plaatsen behoort het losschieten van de slang tot het verleden. Nu kun je het morsen tijdens het legen en vullen van het aquarium echt tot een minimum beperken door een jerrykan met aftapkraantje te gebruiken. Een stukje aquariumslang aan het uiteinde van het aftapkraantje voorkomt dat het water spettert tijdens het vullen van het aquarium. Het tweede voordeel is dat het geheel fluisterstil is. Dus geen kletterende geluiden tijdens het vullen van het aquarium.
Techniek van vullen en leegdrukken
Als je geen zelf aanzuigende bodemafzuiger gebruikt dan moet je elke keer de slang aanzuigen voor het vullen van een lege emmer. Met de mond aanzuigen is niet hygiënisch; dit willen wij zoveel mogelijk vermijden. Tijdens het leeglopen plaats je de aquariumbodemreiniger weer onderwater. Tip: Voor het vullen van (discus)kweekbaken gebruiken wij een 20 liter jerrycan met aftapkraantje dit doen wij alleen als wij de waterwaarden naar kweekwater kwaliteit willen brengen.
De vulpijp is gebaseerd op een ‘Doe het zelf’ project uit 2012. Er wordt gebruik gemaakt van standaard PVC buizen en koppelingen. Heb je geen behoefte aan het verlijmen van PVC buizen en koppelingen. Voor de mensen die liever een kant en klaar product zoeken heeft JBL de ‘Aqua in-out’ ontwikkeld. Je kunt ook een slangverlenging krijgen als je meer dan 8 meter slang nodig hebt. Het enigen nadeel van de ‘Aqua in-out’ set is de gebruikte slangdiameter.
Keuze van filtratie en onderdrukking van vuil
Bij grotere aquaria is een standaardoplossing met EHEIM aanzuigbuis niet mogelijk. De zuignappen zorgen voor een stevige bevestiging van de pomp aan het glas van het aquarium. De aanzuigbescherming met verstelbare opening voorkomt dat dieren verwondingen oplopen. Het hart van het systeem is gebaseerd op een vulpijp die je over de rand van het aquarium hangt. Het uiteinde van de vulpijp bevindt zich op de gewenste afheveldiepte. Bij het vullen van het aquarium zal het water langs het raam naar twee kanten stromen, met het gevolg dat er een geringe stroming ontstaat in het aquarium. Je hebt dus geen last van omgewoelde aquariumbodems of planten die beschadigen door het kletterende water.
Keuze tussen bodemreiniger en slang
De eenvoudigste bodemreiniger bestaan uit een kunststofbuis met een Ø 13 millimeter tuinslangaansluiting. De Gardena koppelingen functioneren goed, zelfs bij dagelijks gebruik. Door een Gardena 3-wegstuk 934 te verzagen krijg je drie Gardena koppelstukken. Maar je kan ook de Gardena koppeling 391 gebruiken als het beter in een pijp past. Voor showaquaria heb ik twee verschillende (Gravel cleaner) bodemreinigers gemaakt: eentje voor 60 cm waterhoogte en eentje voor 80 cm. De EHEIM gravel cleaner kan je verlengen met een EHEIM-kunststofbuis.
Als je water wilt verversen zonder emmers, gebruik een lange (tuin)slang. In de zomer laat ik het aquariumwater de tuin in lopen; de plantjes zijn daar blij mee omdat het water voedingstoffen bevat. Voor het vullen van het water kun je een jerrykan met aftapkraantje gebruiken; zo blijft morsen tot een minimum beperkt en is het fluisterstil. Gardena koppelingen zijn handig maar vereisen periodiek loskoppelen en weer aansluiten bij gebruik.
Temperatuur, waarden en veiligheid
Voordat je kunt beginnen met het water te verversen, moet je de watertemperatuur van het verse kraanwater afregelen. Voor het meten van de watertemperatuur kun je het beste een digitale keukenthermometer gebruiken; dit werkt fijn omdat de sensor een lage massa heeft. Het kan handig zijn om een thermostaatkraan te gebruiken, bij voorkeur een aparte thermostaatkraan voor aquariumwerkzaamheden. Waterverversing vereist aandacht voor temperatuur, want een snelle temperatuurverandering veroorzaakt stress bij vissen.
Kraanwater bevat chloor en zware metalen zoals koper. Daarom is een goede waterconditioner onmisbaar. Gebruik na elke waterwissel een waterverbeteraar om stress te verminderen en mineralen aan te vullen. Osmosewater kan worden gebruikt als de pH te hoog is of als bewoners extra gevoelig zijn voor mineralen; het is zuiver water zonder kalk, zouten, metalen en organic vervuiling.
Na het testen van de waterkwaliteit moet je de gemeten waarden interpreteren. Koper is giftig in lage concentraties; bij Oodinium kunnen hoge koperconcentraties sommige aandoeningen helpen, maar normaal mag koper nooit meetbaar zijn. Het gedrag van vissen (zoals tollende vissen of lucht happen) geeft vaak aanwijzingen over leefomstandigheden.
Waterverversingstromen en tempo
Wij adviseren om eenmaal per week een kleine hoeveelheid water (ca. 10%) te verversen. Grotere verversingen (>50%) verstoort mogelijk de evenwichtige waterwaarden. Voor grotere aquaria met overloop naar het riool kan een grotere verversing effectiever zijn, maar let op dat verse water niet direct in het riool terechtkomt met vuile water.
Bij voortdurende verwarming, vervanging van water en onderhoud blijft stabiliteit de sleutel. Het is beter om regelmatig te testen en bij te sturen dan grote, onregelmatige verversingen te doen. Een typisch schema kan bestaan uit twee verversingen van 50% op de dag en daarna dagelijkse kleine verversingen volgens de planning, met aandacht voor de rest van het systeem.
Vragen en veelvoorkomende problemen
- Mag ik in de winter warm kraanwater gebruiken om de temperatuur aan te vullen? Ja, maar meng altijd eerst met koud water en gebruik een waterconditioner; controleer temperatuur exact met een thermometer.
- Hoeveel graden mag het aquariumwater dalen tijdens een wissel in de zomer? Probeer niet meer dan 1-2 graden per verversingsmoment te laten zakken.
- Happen mijn vissen naar lucht na een waterwissel in de zomer? Dit wijst op zuurstoftekort; verhoog beluchting en zorg voor voldoende oppervlaktestraling van de filter.
- Moet ik de verwarming uitschakelen tijdens het verversen? Ja, zet de verwarming uit voordat je water verlaagt en zet hem direct na het vullen weer aan.
Video en aanvullende tips
Bekijk de video hieronder voor een demonstratie van waterverversing met een onderhoudsslang. In de video worden praktische workflows getoond en tips gegeven die helpen morsen te minimaliseren.
Overzichten en voorbeelden
Intermezzo: Stel dat je 100 liter aquariumwater wilt verversen dan moet je minimaal 10 emmers van 10 liter vullen met aquariumwater. In het totaal zijn dat 20 emmers! Nu zijn er voor de meeste problemen wel oplossingen te vinden. Voor die mensen die liever hun aquariumwater verversen met emmers heb ik de volgende tips opgeschreven.
De tabellen tonen hoeveel procent van het water per keer wordt ververst en hoeveel vuil water nog aanwezig is na de waterverversing. Wil je echt de invloed van het verversen berekenen, dan zal je de dagelijkse vervuiling ook moeten weten. In de praktijk kan dit variëren door seizoenen en actuele waterwaarden.
De praktijk leert: stabiliteit is alles voor je vissen. Het wekelijk verversen van aquariumwater is essentieel om afvalstoffen zoals nitraat te verwijderen en mineralen aan te vullen, maar het is ook het moment waarop de meeste fouten worden gemaakt. Een grondige aanpak combineert onderhoud, meten en aangepast verversen voor optimale gezondheid van vissen en planten.
Veelgestelde vragen opnieuw beantwoord
- Is het nodig om de verwarming uit te zetten tijdens het verversen? Ja, zet de verwarming uit en voeg vochtige warmte pas na het vullen weer toe.
- Hoe vaak moet water verversen bij een heavily beplant aquarium? Bij veel planten is 20-30% per week aan te raden om mineralen aan te vullen en ophoping te voorkomen.
- Wat als de pH van kraanwater sterk verschilt van mijn aquarium? Voer de wissel traag uit en gebruik een waterverbeteraar om stabiliteit te behouden tijdens de overgang.