Asbest vensterbank schilderen: veiligheid en werkwijze

Asbest is een zeer sterk bouwmateriaal dat vanaf de tweede helft van de 20e eeuw in Nederland erg populair was. Nederland kent sinds 1993 een verbod op het gebruik van asbest en asbesthoudende producten, maar in veel voor 1993 opgerichte gebouwen is het materiaal nog steeds te vinden. Een vensterbank is een belangrijk onderdeel van je interieur en kan naast esthetiek ook risico’s met zich meebrengen als het asbest bevat. Een versleten of beschadigde vensterbank kan afbreuk doen aan de uitstraling van je kamer, maar met een zorgvuldige aanpak kun je ook veilig schilderen of renoveren.

Wat is er bekend over asbest en vensterbanken?

Asbest is in het verleden vaak toegepast in bouwmaterialen zoals isolatiematerialen, dakdekking, stopverf en beglazingskitten. Vanaf juli 1993 geldt in Nederland een verbod op de toepassing van asbest en vanaf 2005 in heel Europa. Een asbest vensterbank kan imitatiemarmer of asbestcement bevatten, waarbij de onderzijde vaak een honingraadstructuur heeft en grijs van kleur is. De materialen kunnen hecht gebonden zijn, maar na verisatie kan asbest vrijkomen zodra het materiaal vergaat of mechanisch wordt bewerkt. Het onderscheid tussen risicoklassen is essentieel voor de veiligheidsaanpak.

Risicoklassen en wat dit betekent voor sanering

1. Risicoklasse 1: loszittend of vastgeschroefd bouwmateriaal met lage kans op vrijgekomen vezels. Zelf verwijderen kan onder voorwaarden, zonder gecertificeerde werkzaamheden, mits aan de wettelijke vereisten uit het Arbeidsomstandighedenbesluit wordt voldaan. Geen certificering vereist voor glaszet-, schilders- en vastgoedonderhoudsbedrijven.
2. Risicoklasse 2 en 2A: verplicht om te laten verwijderen door een gecertificeerd asbest verwijderingsbedrijf. Een uitgekiend plan stelt de sanering van de vensterbank vast en de werkzaamheden worden uitgevoerd volgens strikte regels.

In navolging hiervan heeft Aedes een protocol Saneren asbesthoudende vensterbanken opgesteld. De Beoordelingscommissie SCi 547 heeft bepaald dat asbestsanering van vensterbanken onder risicoklasse 1 valt, mits maximaal vijftien procent chrysotiel bevat. Voor huurders en eigenaren is het belangrijk te controleren onder welke risicoklasse jouw vensterbank valt en wie de sanering mag uitvoeren.

Hoe herken je een asbestvensterbank?

Bij een asbestvensterbank is de onderzijde vaak voorzien van een honingraatstructuur en donker/grijze tint. Imitatiemarmer en asbestcement komen vaak voor in oudere woningen. Visuele inspectie is niet voldoende om zekerheid te krijgen; een specialistisch bedrijf voert controles uit om het type asbest te bepalen en de juiste sanering te plannen. Sluit of beschadig de vensterbank niet opzettelijk tijdens renovaties, vooral niet als je vermoedt dat er asbest aanwezig is.

Wat als je twijfelt of er asbest aanwezig is?

Bij twijfel is het verstandig een asbestspecialist te laten controleren of de vensterbank asbest bevat en welk type asbest (risicoklasse). In veel gevallen kan de vensterbank blijven zitten als deze intact is en niet verslechtert, maar bij beschadigingen of renovatie is verwijdering vaak noodzakelijk.

Veilig schilderen van een vensterbank zonder asbestvervuiling

De schildertechniek voor vensterbanken is vergelijkbaar met ander binnenschilderwerk, maar bij een vensterbank met of zonder asbest is extra zorg vereist.

• Begin met een grondige reiniging: stof, vuil en vettigheid verwijderen met een ontvetter of sopje met afwasmiddel.
• Plak randen en oppervlakken die niet geschilderd moeten worden af met schilderstape.
• Schuur licht op met fijn schuurpapier (korrel 180-220) voor betere hechting. Schuur bij houten vensterbanken in de richting van de houtnerf.
• Breng een laag grondverf aan die geschikt is voor het materiaal van de vensterbank. Een goede grondlaag zorgt voor betere hechting van de aflak.
• Na droging: licht opschuren (korrel 240 of fijner) en vervolgens tweede en mogelijk derde dunne lagen aanbrengen. Meerdere dunne lagen geven een mooier eindresultaat.
• Verwijder afplaktape terwijl de laatste verf nog enigszins vochtig is, tape in hoek van 45 graden wegtrekken voor scherp randje.
• Controleer op oneffenheden en werk bij waar nodig. Investeer in kwaliteitsgereedschap voor een strakker resultaat.

Voor kunststof vensterbanken is een speciale hecht primer voor kunststof aan te raden. Bij twijfel of jouw vensterbank geschikt is om te schilderen, geef je voorkeur aan een professionele schilder die ervaring heeft met waardevolle materialen en eventueel met asbestverwijdering.

Wat zijn de stappen bij sanering en wie mag het doen?

Bij renovatie of schadeherstel in panden van voor 1994 kan asbesthoudende vensterbank onder risicoklasse 1 vallen en mag het mogelijk zelf verwijderd worden door glaszet-, schilder-, en vastgoedonderhoudsbedrijven, mits de wettelijke vereisten uit het Arbeidsomstandighedenbesluit in acht worden genomen. Voor risicoklassen 2 en 2A geldt dat verwijdering verplicht door een gecertificeerd asbest saneringsbedrijf moet worden uitgevoerd. In sommige gevallen kan Van Santen Advies veilig helpen bij verwijdering. Het is essentieel om offertes te vergelijken en de lokala best beschikbare aanbieders te kiezen.

Praktische tips bij huurwoningen en aansprakelijkheid

Als u in een huurwoning woont, is de verhuurder verantwoordelijk voor noodzakelijke maatregelen. Overleg met uw verhuurder welke stappen nodig zijn. De GGD of de gemeente kunnen adviseren als er geen overeenstemming is. Bij verdenking op asbest in meer delen van de woning, is het verstandig dit te laten controleren en zonodig saneren door professionals.

Veelgestelde vragen en herkenning van andere asbestmaterialen

• Asbest golfplaten kunnen verschillende kleuren hebben. Visuele inspectie is niet voldoende om zekerheid te geven over aanwezigheid van asbest.
• Spouwmuren, kit en stopverf uit voor 1994 kunnen asbest bevatten. Bij sloop, renovatie of sanering van een muur is dit een aandachtspunt en vereist het meestal professioneel saneren.
• Asbest is een kankerverwekkende stof; bij inademing kun je gezondheidsschade oplopen zoals asbestose, longkanker en mesothelioom. Raadpleeg bij vermoeden direct een huisarts en laat testen uitvoeren.

Heeft u meer informatie nodig over asbestvensterbanken? Vul het offerteformulier in en ontvang gratis advies en offertes van vakmannen die gespecialiseerd zijn in asbestverwijdering en renovatie.

Met de juiste aanpak en planning kun je vensterbanken veilig schilderen en mogelijk asbestverwijdering uitstellen of vermijden zolang de toestand stabiel is en aan de regels wordt voldaan.

tags: #asbest #vensterbank #schilderen