Asbestverbod daken voorlopig van de baan: achtergrond en status

Actueel, Makelaardij Er komt geen verbod op asbestdaken. De Eerste Kamer heeft dinsdagmiddag 4 juni het wetsvoorstel van het kabinet waarin asbest als dakbedekking verboden wordt, verworpen. Eerder was de Tweede Kamer wel akkoord gegaan met het verbod.

De Eerste Kamerleden vinden dat het kabinet te overhaast te werk gaat en consumenten opzadelt met zeer hoge kosten. VVD, CDA, PVV, PvdA en SGP stemden daarom tegen. Daarmee is een ruime meerderheid (44 van de 75 zetels) tegen. Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) wilde dinsdagochtend nog het voorstel redden door het verbod uit te stellen naar 2028. Eerder was het verbod al verschoven van 1 januari 2024 naar 31 december 2024.

NVM deelt de mening van de Eerste Kamer. NVM is voorstander van een spoedige en goede asbestsanering, maar vindt ook dat de hoge kosten niet zonder meer bij de consumenten kunnen worden neergelegd. De Eerste Kamer heeft een wetsvoorstel van het kabinet verworpen om het dakbedekkingsmateriaal, dat heel schadelijk kan zijn voor de gezondheid, uit te bannen. Het uitstel waarmee staatssecretaris Stientje van Veldhoven de senaat op de valreep nog over de streep hoopte te trekken, mocht niet baten. Veel Eerste Kamerleden voelen wel voor een verbod op asbestdaken. Maar ze vinden dat het kabinet te overhaast en te rigoureus te werk gaat. Het kabinetsplan zou mensen die hun dak moeten vervangen veel werk bezorgen en op hoge kosten jagen. VVD, CDA, PVV, PvdA en SGP stemden daarom tegen.

In Gelderland staan nog veel gebouwen met asbest op het dak. Van alle gemeenten staan in Bronckhorst de meeste gebouwen met een asbestdak, 7199 gebouwen. Dit blijkt uit cijfers van de provincie Gelderland, die juni vorig jaar naar buiten kwamen. Ede heeft de twijfelachtige eer om de lijst met het grootste aantal vierkante meters asbestdaken in Gelderland aan te voeren. Er ligt voor bijna 1,7 miljoen vierkante meter aan asbest op de daken. De Eerste Kamer heeft het wetsvoorstel voor het verbod op asbesthoudende dakbedekking verworpen. Eerder deze dag paste Staatssecretaris Van Veldhoven het wetsvoorstel nog aan naar aanleiding van de geuite zorgen in de Eerste Kamer over de haalbaarheid en betaalbaarheid van het verbod.

Middels een brief aan de Tweede Kamer maakte Van Veldhoven kenbaar dat de ingangsdatum van het verbod in het was wetsvoorstel uitgesteld tot 1 januari 2028, in plaats 31 december 2024. Die aanpassing was gemaakt in de hoop dat Eerste Kamer het wetsvoorstel zou goedkeuren. Dat is dus niet gelukt, ondanks de toezeggingen van Van Veldhoven om de zorgen van de Eerste Kamer weg te nemen. Tijdelijk uitstel Een van die toezeggingen was de mogelijkheid voor gemeenten om tijdelijk uitstel op het verbod te verlenen tot 2030. Dat uitstel was bedoeld voor gevallen waar door geplande sloop, renovatie of verduurzaming in de tussenliggende periode van 2028 tot 2030 al rekening is gehouden met asbestsanering.

Financiering Ook zei van Veldhoven toe om een bedrag van 5 miljoen euro beschikbaar te stellen voor mensen die de sanering niet kunnen betalen omdat ze bijvoorbeeld een AOW uitkering hebben of asbestleien op hun dak hebben liggen. De financiering zou zo veel mogelijk gekoppeld worden aan de verduurzaming van woningen. Ook zouden huiseigenaren met de financiering asbesthoudende gevelbeplating kunnen vervangen. Veel agrarische bedrijven hebben de laatste jaren geprofiteerd van de subsidieregeling waarmee ze asbesthoudende dakbedekking konden vervangen door bitumen dakplaten om daar zonnepanelen op te plaatsen. Die pot is inmiddels leeg. Ook de provinciale subsidies zijn inmiddels uitgeput. De politiek en betrokken partijen, zoals: het RIVM, TNO en de Gezondheidsraad, gaan nu in overleg over nieuwe wetgeving. Asbest blijft immers een groot gevaar voor de gezondheid.

Het verbod gold overigens alleen voor asbesthoudend materiaal dat in direct contact staat met de buitenlucht. De afgelopen jaren hebben sommige verzekeraars de dekking bij asbestdaken beperkt of uitgesloten. Rokus Plantinga, relatiemanager voor onder andere de agrarische sector en food bij ABN AMRO Verzekeringen: ‘Wanneer je een asbestdak op je bedrijfspand hebt, is het belangrijk om je goed te laten adviseren. Wat betekent dit voor jouw dekking? Wordt bij brandschade de reparatie van je asbestdak vergoed? Of ben je gedekt als je buurman je na een brand aansprakelijk stelt voor schade aan zijn wagenpark, dat door deeltjes asbest is verontreinigd?

De toepassing van asbest is om gezondheidsredenen al meer dan 20 jaar verboden. Maar momenteel bevindt zich nog veel asbest in de buitenlucht, met name in daken. Naar verwachting zullen asbestdaken in 2024 verboden zijn. Asbest kan zeer schadelijk voor de gezondheid zijn. In principe is asbest niet schadelijk als het in een dak zit. Echter, alle daken verweren na verloop van tijd. Verweerde asbestdaken leveren een bijdrage aan de gestage emissie van asbestvezels in het milieu. Bijna alle asbestdaken in Nederland zijn matig tot ernstig verweerd.

Zes jaar geleden kondigde de toenmalige staatssecretaris Joop Atsma (I&M) aan dat er in 2024 een verbod zou zijn op asbestdaken en asbestgevelbekleding. Hoewel er een aantal procedures in werking zijn gesteld, is het verbod er nog niet officieel. Een verbod zal er zeker komen. Er bestaan twijfels of de datum van 2024 haalbaar is. Dit heeft minder met politieke mening te maken dan met het proces van asbest verwijderen. De uiterst strenge regels maken sanering van daken erg duur en medio volgend jaar zal het geld van de landelijke saneringsregeling, oftewel de asbestsubsidie, op zijn. Daarnaast wordt het proces van het verwijderen van asbest vertraagd door het verbod op het gebruik van hijskranen met werkbak. De huidige staatssecretaris Stientje van Veldhoven (I&W) ziet mogelijkheden tot versnelling. Er bestaat een speciaal programmabureau van het ministerie van I&W dat alle initiatieven coördineert. Nieuwe asbestsubsidie zal er volgens haar niet komen, geld zal eerder worden vrijgemaakt als lening.

Asbest kan moeilijk te herkennen zijn. Wilt u vervelende verrassingen voorkomen en nu weten of uw woning of de woning die u gaat kopen een asbestdak heeft? Laat dan een asbestonderzoek door van Dijk doen. Wanneer losse asbestvezels worden ingeademd, is dat schadelijk voor de gezondheid. Om die reden is het gebruik ervan al sinds juli 1994 niet meer toegestaan. In oude panden en dan voornamelijk in de daken, is echter soms nog asbest aanwezig. De regering kondigde al in 2015 een verbod op deze asbestdaken af en de Tweede Kamer nam in oktober 2018 met ruime meerderheid het wetsvoorstel Verwijdering asbest en asbesthoudende producten aan. Het wetsvoorstel houdt verband met een wijziging van de Wet milieubeheer (Wm) en maakt het mogelijk om bij Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) het hebben van asbestproducten te verbieden. Dit verbod geldt alleen voor asbesthoudende producten die in contact staan met de buitenlucht, zoals dakbedekking. Het wetsvoorstel zou het daarnaast mogelijk maken om via een Asbestverwijderingsbesluit een verplichting tot actieve verwijdering van asbest(producten) in bouwwerken of objecten − zoals daken − op te leggen. De planning was het verbod op asbestdaken per 31 december 2024 in te laten gaan. Tijdens een eerder debat op 28 mei jl. De Eerste Kamer vreest dat het voor particulieren met een asbestdak onbetaalbaar is hun dak op zo’n korte termijn te laten vervangen. Als reactie op het debat stelde staatssecretaris van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) voor om het verbod op 1 januari 2028 in plaats van eind 2024 in te laten gaan. Daarnaast zegde de staatssecretaris toe om het voor gemeenten mogelijk te maken om tot en met uiterlijk 2030 uitstel te verlenen voor de verwijdering van de asbestdaken. Verder stelde zij een noodplan voor om schrijnende gevallen te voorkomen, bovenop een reeds voorgesteld fonds voor ondersteuning door middel van subsidies. Ook dit voorstel is door de Eerste Kamer verworpen. De voorgestelde aanpassingen hebben de zorgen van partijen niet weggenomen. De Eerste Kamer acht het wetsvoorstel gelet op de te maken kosten vooralsnog disproportioneel. Hoewel de Eerste Kamer tegen het voorstel heeft gestemd, onderschrijft de meerderheid van de Kamer het einddoel van het wetsvoorstel; een asbestveilige leefomgeving. Het ministerie van IenW beraadt zich de komende tijd op nieuwe regelgeving. Het asbestverbod is (voorlopig) gesneuveld. De Eerste Kamer stemde op 4 juni 2019 tegen een wetsvoorstel om per 2025 asbest in bestaande daken te verbieden. Het doel van het asbestverbod was om de laatste grote asbestbronnen voor de leefomgeving aan te pakken. In 2017 is het wetsvoorstel nog met een grote meerderheid in de Tweede Kamer aangenomen. Tussen 2017 en nu kwamen er echter steeds meer twijfels over de haalbaarheid en betaalbaarheid van het asbestverbod. De ontwerpwet zadelde burgers en bedrijven namelijk met hoge kosten op. De Eerste Kamer heeft nu gehoor gegeven aan deze signalen en stemde daarom tegen het asbestverbod. Het is nog niet bekend of de regering een aangepaste wet in procedure gaat brengen. Er is nu geen dwingende wetgeving meer met een einddatum waarop jouw asbestdak gesaneerd moet zijn. Toch kan het verstandig zijn om je asbestdak alsnog te saneren. Let verder op je verzekering. Veel verzekeringen hebben een einddatum voor asbestdaken in de polis staan. Het is nog niet bekend of die polissen aangepast worden. Wil je je asbestdaken toch saneren? Dan kun je nog gebruikmaken van de geldende provinciale en gemeentelijke stimuleringsmaatregelen. Wil je meer weten over wat het vervallen van het asbestverbod voor jou betekent? Of heb je vragen over de gewijzigde situatie? Het wetsvoorstel voor een asbestdakenverbod in 2024 gaat niet door. Dat heeft de Eerste Kamer gisteren besloten. In oktober 2018 besloot het kabinet om asbestdaken per 2024 te verbieden vanwege de hoge risico’s voor gezondheid en milieu. Iedere particulier of bedrijf moest voor die tijd het asbestdak hebben (laten) verwijderd. Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant heeft de afgelopen maanden samen met 17 gemeenten gewerkt aan de voorbereidende fase om gemeenten, burgers en bedrijven zo goed mogelijk te helpen om de voorgestelde wet uit te voeren. Met als doel de Nederlandse daken snel asbestvrij te krijgen. Zo is bij het merendeel van de gemeenten de hoeveelheden asbestdaken al geïnventariseerd. Feit blijft dat asbestdaken schadelijk zijn voor het milieu. “Hoe je het ook wendt of keert, asbestdaken zijn schadelijk voor gezondheid, milieu en leefomgeving. Wij hopen op een aangepast wetsvoorstel dat meer ruimte biedt voor de sanering, zowel financieel als qua tijd. Meer weten?

tags: #asbestverbod #daken #voorlopig #van #de #baan