Het gereedschap Creëer draagbalken biedt mogelijkheden om een balkconstructie te creëren, bijvoorbeeld voor een vloer. Als de vloer een plaatobject is, selecteer dan een plaatcomponent om de begrenzing van de draagbalken te bepalen. Indien er een plaat is geselecteerd, worden hier diens componenten opgesomd. Kies één component om als basis te dienen voor de aanmaak van de draagbalken. Gebruik klassen om de weergave en de zichtbaarheid van de items te regelen. Draagbalken d.m.v. Gebruik klassen om de weergave en de zichtbaarheid van de items te regelen. Duid door middel van vinkjes aan of de balkconstructie uit gewone draagbalken en/of draagbalken d.m.v. omtrek moet bestaan.
Bepaal vervolgens de eigenschappen van de draagbalken. Het gepaste Instellingenvenster wordt geopend. Vink deze optie aan om de onderste ligger dragend te maken. Bepaal vervolgens de kenmerken van de draagbalken. Het dialoogvenster ‘Kenmerken’ wordt geopend. Elk kenmerk kan worden bepaald door de stijl van de klasse of door specifieke instellingen. Selecteer hier de textuur die je als textuurbeeld wilt toevoegen. Geef de straal op voor een bol/cilinder. Standaard wordt de straal van het 3D-object overgenomen. Hor. verplaatsing Vert. Geef de horizontale verplaatsing op. Bij de creatie van gewone draagbalken zal Vectorworks je vragen om twee punten aan te duiden om de oriëntatie van de draagbalken te bepalen. De eigenschappen van de draagbalken kan je later wijzigen via het Infopalet.
OSB platen zijn relatief goedkope platen en worden veelal gebruikt als constructie- en afwerkplaat voor onder andere vloeren. Wil je een relatief goedkope vloer op een eenvoudige wijze leggen? Dan kan OSB dé oplossing zijn! Voordat je begint met het leggen van de OSB platen, is het aanbevolen om eerst een houten draagstructuur te maken. De houten draagstructuur kan op de betonnen ondervloer worden aangebracht door middel van nagelpluggen. Voor het maken van de houten draagstructuur gebruik je vuren balken met een kopmaat van 50x175 of 63x175. Hanteer een hart-op-hart afstand tussen de balken van 60 cm. De houten draagstructuur maakt het mogelijk om glaswol of steenwol ertussen te verwerken. Let er wel op dat je dezelfde dikte vloerisolatie kiest als de hoogte van de houten balken van de draagstructuur. Breng vervolgens folie aan over de houten draagstructuur en het isolatiemateriaal.
Nadat de onderconstructie gereed is kun je OSB leggen. Gebruik hiervoor OSB 3 platen 1220x2440x18 mm, OSB 3 platen 590x2440x18 mm of OSB 3 platen 590x2240x22 mm. Deze platen van 18 en 22 mm zijn dik genoeg om het gewicht op te vangen en zijn voorzien van mes- en groefverbinding. Leg de platen in halfsteensverband voor een stevige vloerconstructie. Nadat de OSB platen zijn aangebracht, is het van belang om de platen af te werken. Je kunt ervoor kiezen om bijvoorbeeld je vloer te verven, beitsen of oliën. Wil je je vloer afwerken met een PVC-vloer? Lijm deze op de OSB en egaliseer eerst met egaline.
Zoldervloer isoleren: isolatieplaten en OSB-platen
In de draagconstructieplattegrond tekenen we de onderdelen die onderdeel zijn van de hoofddraagconstructie. Teken de omtrek van de vloer incl. trap/lift gaten, vides, enz. Teken de kolommen en muren op de vloer en arceer deze onder de vloer. Teken de dragende balken onder de vloer met een dubbele lijn om de dikte aan te geven. Teken overspanningspijlen in de vloer velden en gebruik kruisen in gaten in de vloer. Teken eventuele stabiliteitskruizen als andreaskruis naast het vak waarin het stabiliteitskruis zich bevindt. Vermeld de schaal van de tekening en het verdiepingsnummer. De axonometrische tekening geeft inzicht in de ruimtelijke ordening in zowel horizontale als verticale vlak en laat zien hoe de draagconstructie past bij de architectonische ontwerpintentie.
De meest voorkomende balktypes en materialen zijn: houten balken, stalen balken en betonnen balken. Houten balken omvatten moerbinten en kinderbinten, batting (badding) en gordingen en spanten. De moerbalk loopt van muur tot muur en draagt de kinderbinten. Een gording draagt de daklaag en een spant draagt eveneens de dakconstructie. Bij stalen balken worden profielen zoals H-profielen en I-profielen gebruikt; I-profielen bieden vaak een betere verhouding tussen stijfheid en massa. Voor gewapend en voorgespannen beton geldt dat het beton de drukkrachten opneemt terwijl de wapening trekkrachten opneemt.
Bij het ontwerp van balklagen spelen ook randvoorwaarden zoals handelsmaten van hout, overspanningen en opleggingen een rol. Een vuistregel is een hart-op-hart afstand van circa 44-75 cm afhankelijk van het vloerhout. Oplegging van balken wordt vaak aangeraden op minimaal 11 cm. Als metselwerk randspanningen niet kan opnemen, kunnen harde klinkers of vergelijkbare materialen onder de balken worden toegepast om krachten te dragen. Voor renovatie of uitbreiding is het essentieel een constructieberekening te maken om veiligheid te waarborgen en legitieme overspanningen te kiezen, zeker bij grotere openingen of muurdoorbraken. Een constructieberekening houdt rekening met krachtverdeling, materiaalkennis, veiligheidsfactoren en Bouwbesluit-toepassingen.
Bij renovatie of herstelling van balklagen komt de vraag naar draagvermogen en versterkingen vaak naar voren. De balklaag kan worden versterkt met moerbalken en kinderbinten, of door het toepassen van zogeheten moerbalken of moerbinden. De keuze tussen hout en staal hangt af van de overspanning, belasting en eigen constructieve wensen. Voor isolatie en dampschermen zijn capillair-actieve materialen en dampremmen relevant; soms wordt aangeraden om dampremmen waar mogelijk te beperken om ademruimte van muurlagen te behouden. Binnen de bouwkundige context kunnen HSB-principe en houten kolommen als alternatief dienen voor dragende muren die ruimte vereisen.
Tot slot: wanneer je een vloer met een maximale overspanning wilt realiseren, is het verstandig eerst een architect of constructiebureau te raadplegen. Een grondplan en schetsen kunnen helpen bij het bepalen waar balklagen en steunpunten moeten komen. In veel gevallen volstaan houten moerbalken of I-joists als lichte draagconstructie, maar voor grotere overspanningen kunnen poutrels of HEA/HEB-profielen vereist zijn, afhankelijk van de situatie. De ruimte achter en tussen kolommen kan worden opgevuld met isolatie en de binnenzijde kan worden afgewerkt met OSB en gipsplaten of gipsvezelplaat, afhankelijk van de gewenste afwerking.
- Belangrijke overwegingen: overspanning, draagkracht, materiaalkeuze, afwerking en isolatie.
- Constructieve elementen: moerbinten, kinderbinten, gordingen, spanten, H-profielen, I-profielen, houten balken en betonbalken.
- Technische details: hart-op-hart afstand, opleggingen, halfsteensverband OSB, dampschermen en dampremmen.