In de Meermin sneed algemeen maatschappelijk werker in Zeewolde Bartel van Gorcum op 9 februari het thema “eenzaamheid” aan. Of liever gezegd: gewoon iedereen. Hij vertelde hoe eenzaamheid werkt voor de verschillende leeftijdsgroepen. Opvallend in de cijfers die hij toonde was dat in eigenlijk iedere leeftijdsgroep eenzaamheid voorkomt, en dat het verhoudingsgewijs echt niet de ouderen zijn die eenzaamheid als zodanig ervaren. De belangrijkste vraag is niet: wat kunnen we eraan doen, maar of we onszelf kunnen helpen als we dreigen in een dergelijke situatie terecht te komen. Voor de buitenstaander is het belangrijk een dergelijke situatie te herkennen maar moet er ook terdege rekening mee worden gehouden dat sommige mensen graag in isolement leven en helemaal niet zitten te wachten op bemoeienis van buitenaf. Hoe dan ook, het is vaak heel moeilijk om als derde een gesprek hierover te starten. Als er toch echt sprake is van eenzaamheid zijn er verschillende mogelijkheden voor ondersteuning. Hulp is er feitelijk op gericht de hersenen van mensen anders te activeren, hun zelfkennis en sociale vaardigheden te trainen met workshops e.d. en dan de eigen eenzaamheid te leren oplossen.
Welzijn Zeewolde, de maatschappelijke dienstverlening Flevoland MDF, Hart voor Zeewolde, Coloriet, de bibliotheek, GGD, MEE en het Vraaghuis. Suggestie uit het publiek was om in de week van de eenzaamheid een krantje uit te brengen waarin aandacht wordt geschonken aan al de mogelijkheden die er zijn.
ZEEWOLDE - Even zag het er naar uit dat Bartel van Gorcum (60) tot aan zijn pensioen werkzaam zou blijven bij Maatschappelijke Dienstverlening Flevoland (MDF), maar na 31 jaar Zeewolde wordt het toch nog iets anders: van algemeen maatschappelijk werk naar bedrijfsmaatschappelijk werk, bij Arbo Unie in Zwolle. “Een hele uitdaging, en een geweldige kans! Het zat er bij Bartel altijd al in: als kind leek hem ‘iets met jeugdhulpverlening’ prachtig om te gaan doen. Het werd daarom een studie aan de Sociale Academie, zoals dat toen nog heette. “Ja, vandaag de dag zijn dat studierichtingen met allerlei ingewikkelde namen”, lacht hij, “maar in mijn tijd was het gewoon Sociale Academie. Een mooie tijd, en heel veel geleerd. Hoe je een gesprek aangaat bijvoorbeeld, als je mensen moet gaan helpen. Dat is nog steeds mijn werkstijl: het gesprek! Ik ben graag tussen de mensen, en mét de mensen.”
Veel Zeewoldenaren hebben Bartel leren kennen als veelzijdig algemeen maatschappelijk werker. “Schuldhulpverlening, hulp bij juridische problematiek, allemaal heel erg nodig, maar die specialismen trokken mij toch minder. Als algemeen maatschappelijk werker praat je met mensen vooral over hun zorgen in de brede zin. Mensen die overspannen zijn bijvoorbeeld, of een verslaafde partner hebben, mensen die willen scheiden, of een volwassen kind hebben dat op zolder zit en nooit meer naar buiten gaat. Allemaal situaties waarbij de vraag is wat je kunt doen om mensen vooruit te helpen in de richting die ze voor ogen hebben.”
Ondanks dat het algemeen maatschappelijk werk hem dus na aan het hart ligt, slaat Bartel op een cruciaal moment toch een iets andere weg in. “Nog zeven jaar te gaan in m’n werkzame leven, en dat is momenteel de gemiddelde periode die een werknemer bij dezelfde werkgever slijt!” Hij zegt het licht badinerend, en met een brede lach. “Als je nog wat anders wilt, dan is nu dus het moment.” Dat het nu bedrijfsmaatschappelijk werk wordt is niet toevallig, want het had al eerder zijn interesse. “Natuurlijk zijn er raakvlakken, maar ook verschillen. Wat blijft is dat je mensen helpt bij zaken waarin ze vastlopen. Binnen een bedrijf wijs je dan naar andere dingen, grenzen stellen bijvoorbeeld, maar de kern blijft hulp bieden, en de weg wijzen. Werknemers zijn in de regel heel gemotiveerd, en dat stimuleert!
Voor een aantal cliënten zal het even slikken zijn bij de gedachte dat Bartel vertrekt. “Dat beschouw ik als een compliment, maar tegelijk is het ook wel lastig. Ik zal in ieder geval doen wat ik kan om alles netjes af te ronden naar cliënten toe, en in vertrouwen over te dragen aan kundige collega’s. Dat lijkt me niet meer dan logisch, na 31 jaar van leerzame gesprekken en prettige contacten. Want dát blijft: ik heb veel geleerd, en daar wil ik alle betrokkenen heel hartelijk voor bedanken!”
ZEEWOLDE - Het Vraaghuis, een breed platform voor hulpverlening dat is opgezet door Maatschappelijke Dienstverlening Flevoland (MDF), is niet meer weg te denken uit de Zeewolder samenleving. Dat is mede te danken aan een groot aantal enthousiaste en deskundige vrijwilligers, die zich vaak voor lange tijd verbinden aan een bepaalde tak van hulpverlening. Ingrid is budgetconsulent bij MDF, en daarnaast coördinator vrijwilligers Geldzaken. Dinsdagmiddag 19 november zwaaide ze twee vrijwilligers uit; die middag draaiden ze hun laatste ‘dienst’ in het Vraaghuis. “Ja, spijtig, dat wel”, beaamt ze, “want we laten twee heel gedreven en deskundige mensen gaan. Daar zit heel veel kennis en ervaring, maar gelukkig kunnen we dat binnen het team heel goed opvangen. Er staan weer mensen klaar, en dat is een fijne gedachte.”
De beide ‘jubilarissen’ zitten glimlachend aan tafel, waar ze onverwacht werden onthaald op een bedanktoespraakje en een toepasselijke scheurkalender. “Zo blijven we ze nog even dagelijks uitdagen en achtervolgen…”, lacht Ingrid. Zo goed als tien jaar zijn Wallie Hoogendoorn en Rob Birsak vele, vele uren in het weer geweest, en hebben een grote rol gespeeld bij de ondersteuning van inwoners van Zeewolde die hulp nodig hadden bij hun geldzaken. Ze blikken met genoegen even terug op die lange tijd. “We zijn voor MDF begonnen met thuisadministratie”, vertelt Rob. “Je komt dan bij de mensen thuis, om hulp te bieden bij de vaak onoverzichtelijk geworden berg administratie. Zo hulp bieden is vaak de beste manier om erachter te komen wat er ‘achter de voordeur’ speelt.“ Wallie vult aan: “Dat neemt natuurlijk wel wat tijd in beslag, en in die periode probeer je de client te helpen om zover te komen dat de post weer wordt opengemaakt, en er weer grip is op de persoonlijke administratie.”
Na verloop van tijd zijn Wallie en Rob gaan meedraaien in de financiële spreekuren in het Vraaghuis. Voor dat alles moet je natuurlijk wel deskundigheid aan de dag kunnen leggen, maar dat was voor Wallie en Rob geen probleem. “Bewust dit ‘veld’ gekozen”, aldus Wallie, “want ik heb na m’n pensioen nog een opleiding tot bewindvoerder gevolgd. Ik wilde zogezegd dichter bij de mensen staan. Nou, in dit segment van hulpverlening lukt dat erg goed!” Rob werkte lange tijd bij een aantal Gooise gemeenten als manager sociale zekerheid, en begon daarna een eigen bedrijf in consultancy. “Ook genoeg ondergrond dus, om hier vrijwilliger te kunnen en te mogen zijn.”
Op de vraag waarom dan nu afscheid wordt genomen komt Wallie met een verrassend antwoord. Ze lacht: “Ik had me al vroeg voorgenomen om nooit langer dan tien jaar hetzelfde te doen. Nou, die tien jaar bij MDF zijn bijna om. Dus…” En dan wat serieuzer: “Kijk, het is onvermijdelijk dat je na verloop van tijd op elkaar uitgekeken raakt. Over en weer! Dat moet je vóór zijn, vind ik, en op tijd wat anders gaan doen.” Rob ziet dat ook zo. “Je bent op een gegeven moment gewoon toe aan iets anders, en dat moet je dan gewoon toegeven aan jezelf. En dan wordt het dus tijd…” Ze blijven overigens op een lager pitje tóch verbonden met MDF, “want we blijven gewoon belastingaangiften doen. Verder eerst even rustig aan, en dan zien we wel weer. Het Vraaghuis blijft natuurlijk ook zonder ons helpen met financiële en andere problemen. Dat mogen alle Zeewoldenaren weten!”
Alle informatie kunt u verkrijgen via de organisatie. 26 t/m 29 maart 2020 Prettige feestdagen Sothys, topklasse in professionele, optimale huidverbetering en verzorging op maat in meer dan 15.000 Instituten, spa’s en wellnesscentra in 125 landen. E X C L U S I E F I N I N S T I T U U N E N S P A’SNaarderstraat 12 -14 · 1251 BB · LAREN NH · T: 0355 395 301 · www.kerkhoflaren.nl
In het Vraaghuis blijft vanzelfsprekend samenwerking tussen organisaties bestaan, en dit is een belangrijke pijler voor het welzijn van de inwoners.
Belangrijke thema’s en aanbevelingen
- Eenzaamheid komt in elke leeftijdsgroep voor en vereist aandacht voor herkenning en respect voor individuele wensen.
- Hulp laat zich richten op hersenactivatie, zelfkennis en sociale vaardigheden via workshops en gesprekken.
- In Zeewolde is er een netwerk van instellingen die samenwerken om ondersteuning te bieden.
- Het vertrek van ervaren medewerkers benadrukt de behoefte aan zorgvuldige overdracht en continuïteit voor cliënten.
Overzicht van relevante partijen en contactpunten
- Welzijn Zeewolde
- Maatschappelijke Dienstverlening Flevoland (MDF)
- Hart voor Zeewolde
- Coloriet
- De bibliotheek
- GGD
- MEE
- Het Vraaghuis
Vrijwilligerswerk voor Ouderen | Een tegen Eenzaamheid
De kern blijft: help elkaar door gesprekken te voeren, tijd te investeren in relaties en samen te werken aan praktische oplossingen die de zelfredzaamheid vergroten.