Als de ondergrond stabiel is, is in theorie geen wapening nodig. Ik zou het toch altijd even doen, al is het maar wat kippegaas. De dorpel onder m'n voordeur heb ik gemaakt van cementstuc (raaplaag), dat is waterdicht cement, wat mooi glad afgestreken kan worden, veel mooier dan zandcement of beton. Precies zo heb ik de drempel van een schuur gemaakt. Aan weerszijde 2 balkjes waartussen de cement gestort en afgestreken wordt. Dat met die cementstuc zal ik zeker gaan overwegen. Is dit ook gewoon te koop in de DHZ-zaak, heb hier eigenlijk nog nooit op gelet. Ik ga wel even zoeken op internet, kan ik vast wel wat van vinden.
Zo maak je zelf een onderdorpel voor de badkamer, toilet of andere ruimte. De kist maak je van betonplex. Ik heb het met 12mm gedaan. Zorg dat er geen kopse kanten hout aan de binnenkant zitten. De voorkant maak je schuin, dus let op de hoeken. Maatschets volgt later. Als je de kist langer maakt dan nodig, kan je meerdere lengtes dorpel maken. Zijn alle deuren dezelfde maat, dan kan je de kopschotjes op het eind vastschroeven. De kist ingeoliet. Het best is natuurlijk ontkistingsolie, maar een beetje WD40 werkt ook prima. Het geheel. En volgestort met gietmortel+zwarte kleurstof. Het resultaat. In detail. Uiteraard kan dit nog een stuk netter :) Je ziet dat de sponning verspringt. Wil je neuten? Dat kan vrij eenvoudig. En giet je vol. Heb je de eerste keer genoteerd welke verhouding kleurstof erin ging?
De hoogte kan je varieren aan de hand van de opstap. Maak gewoon de kist wat hoger. Ik heb het afschot van de badkamer verborgen door de dorpel half tussen het afschot en horizontaal van de hal te plaatsen. De sponning heb ik bij de badkamer groter gemaakt dan bij het toilet. De opstap is groter, en door dit sprongetje dan groter te maken ziet het er minder massief uit. Gebruikte schroeven 3.0x25 en 2.5x20, voorboren met 2mm. De inhoud van de dorpel kan je berekenen. Die van mij was 5.1lt. Dit betekent 9.8kg droge mortel & 1.22 lt water. 25kg droogemortel : 13 lt. Kun je gewoon bij de bouwmarkt naar 'gietmortel' zoeken?
Hoe zou je het aanpakken als de dorpel niet overal even hoog moet zijn? Ik weet niet of een bouwmarkt gietmortel en kleurstof heeft. Je kan de dorpel schuin storten, of recht storten en schuin plaatsen. Ah, maar dat is nou net het probleem. De vloer ligt er al, compleet betegeld. Ik had eigenlijk gedacht een bekisting op de grond te timmeren en daar in te gieten. Op de plaats waar de drempel komt zelf dus. Mooi gedaan IJkenhout.
Fundering en ondergrond: basis voor elke bouwklus
Een fundering is de basis van je nieuwe aanbouw, garage, schuur of tuinhuis. Maar hoe leg je een betonnen fundering aan en waar moet je allemaal aan denken? Allereerst moet je kijken of de omstandigheden geschikt zijn voor de stort van een fundering. Bij hele koude temperaturen of vorst moet je extra maatregelen nemen wanneer je beton gaat storten. Ook bij juist hele warme temperaturen moet je maatregelen treffen, omdat het water in het beton anders te snel opdroogt waardoor het poreus wordt. Daarnaast kan bij zware regenval de funderingssleuf onder water komen te staan. Als je dan beton stort kan dit een nadelig effect hebben op de betonkwaliteit, omdat teveel water zich mengt met de specie. Bekijk dus goed van tevoren wat de weersvoorspellingen zijn voordat je een fundering buiten gaat storten.
Zijn de omstandigheden gunstig? Dan kun je gaan beginnen! Bepaal eerst hoe breed de fundering moet worden. Is het een enkele muur? Maak dan een fundering van 25 cm breed. Voor een spouwmuur houdt je een breedte van 40 cm aan. Sla paaltjes in de grond waar de hoeken van de betonnen fundering komen. Vervolgens span je een metselkoord van het ene naar het andere paaltje. Hoe dik moet de fundering worden? Dit is sterk afhankelijk van de constructie die erop wordt gebouwd en welke bouwmaterialen je precies gebruikt. Niet elke uitbouw, tuinhuis of garage is immers hetzelfde, dus moet de fundering aan specifieke eisen voldoen. Vraag daarom advies aan een bouwkundige om de dikte van de betonnen fundering te bepalen.
De volgende stap is hoe diep je de fundering moet graven. Het is van belang om onder de vorstgrens te blijven, dus heb je een gat van ten minste 60 cm nodig voor een fundering. Afhankelijk van de benodigde dikte moet je wellicht nog dieper gaan. Vervolgens kun je handmatig gaan graven of met een kleine graafmachine. Zorg hierbij dat de sleuf netjes langs het metselkoord loopt die je eerder hebt gespannen. Als je de juiste diepte hebt bereikt maak je het zandbed waterpas en besprenkel je deze met water. Wat heel belangrijk is bij de stort van een fundering is dat je de ondergrond goed afdekt met (landbouw)folie. Dit zorgt er namelijk voor dat het vocht in het beton blijft. Zonder deze tussenlaag kan de grond het vocht uit de betonmortel onttrekken, waardoor het niet goed uithardt. Daarnaast is het noodzakelijk om bij een slappe ondergrond die snel afbrokkelt of verzakt een houten bekisting aan te brengen. Houdt hier bij het uitzetten van de contouren al rekening mee.
Als laatste leg je op de bodem van de met landbouwfolie bekleedde sleuf om de 50 cm een stoeptegel of baksteen. Dit houdt de folie goed op zijn plek. De betonwapening zorgt voor sterk beton dat niet gaat scheuren of vervormen. Let hierbij op dat het betonijzer niet te dicht aan het oppervlak ligt. Als dat wel het geval is kan er zuurstof bij, waardoor de wapeningsnetten verder gaan roesten. Overigens is betonijzer meestal al verroest als je het aanlegt, maar dat is niet erg. Op het verroeste ijzer kan het beton namelijk erg goed hechten. Na de stort wordt betonijzer compleet ingesloten door het beton, waardoor er geen zuurstof meer bij kan. Om die reden moeten de wapeningsnetten minimaal 2,5 cm van de randen van de sleuf verwijderd blijven.
Dan is het uiteindelijk tijd om het beton voor de fundering te storten. Een betonleverancier levert de betonmortel met een mixerpomp of betonpomp op locatie. Dit is een ideale manier om de funderingssleuf snel vol te laten lopen met vers beton. Let er wel op dat hierdoor luchtbellen in kunnen sluiten in het beton. Daarom moet je direct na het storten het beton verdichten met een trilnaald. Zorg ervoor dat je voldoende betonmortel besteld om de funderingssleuf te vullen op gelijke hoogte met het maaiveld. Dit vormt namelijk de basis voor het metselwerk dat er bovenop komt. Je kunt starten met metselen op de fundering na enkele dagen (1 of 2). Maar het duurt doorgaans 4 tot 8 weken voordat het beton volledig is uitgehard. Ook ligt het aan de constructie die je erop wilt bouwen en de draagkracht die je daarvoor nodig hebt. De precieze droogtijd van een fundering is daarnaast afhankelijk van verschillende factoren, zoals het weer. Wordt het erg koud kort na de stort of gaat het zelfs vriezen? Dan kan het water in het beton bevriezen en uitzetten, waardoor scheuren ontstaan. Als het waait, de zon fel schijnt en de buitentemperatuur oploopt tot boven de 25 °C kan het water juist te snel verdampen uit het beton. Dan wordt het poreus en kan het ook gaan scheuren. Zorg daarom voor een goede nabehandeling na het storten van een fundering. Het is belangrijk dat het beton voldoende nat blijft. Lichte regen is juist erg gunstig. Anders kun je zelf water over het oppervlak nevelen. Daarnaast kun je het betonoppervlak afdekken met folie om het water in het beton vast te houden, of behandelen met een nabehandelingsproduct (vooral bij grote oppervlakken).
Praktische stappen: van kast tot strooiwerk
De kist voor de dorpel kan van betonplex gemaakt worden, met een dikte van 12 mm. Zorg dat er geen kopse kanten hout aan de binnenkant zitten en plaats de sponning zo dat het later netjes aansluit. Door de drempel half tussen het afschot en de hal te plaatsen, schilderde ik het effect van een minder massieve overgang. De hoogte en het afschot kun je variëren door de kist wat hoger te maken of door de opstap groter te laten zijn. Als de vloer betegeld is, kan het handig zijn om de bekisting precies op de gewenste plek te timmeren en daar ter plaatse te storten. De inhoud van de dorpel kan je berekenen; in mijn geval was 5,1 liter, wat overeenkomt met ongeveer 9,8 kg droge mortel en 1,22 liter water. Voor gietmortel en kleurstof geldt: exporteer de juiste verhouding voor jouw gewenste kleur en sterkte.
Belangrijke tips: gebruik 3.0x25 en 2.5x20 schroeven, voorboren met 2 mm. Verhouding en consistentie van mortel bepalen is cruciaal; test bijvoorbeeld de consistentie door een bal van mortel te vormen die zijn vorm behoudt. Een fundering droogt langzamer dan een dorpel; volg de droogtijden en behandel het beton na het storten voor optimale sterkte. In de praktijk kun je in de bouwmarkt ook kant-en-klare gietmortel met kleurstof kopen en deze naar behoefte gebruiken. Voor een glad oppervlak kun je na het storten met een plakspaan langs de treden wrijven en daarna laten uitharden.
Als laatste stap kun je de ruimte tussen de dorpel en het raamkozijn afkitten met siliconenkit en eventueel afwerken met passende afdekkingen. Zorg dat de dorpel netjes aansluit en dat er geen scheuren of opstreping optreden. Het proces vereist geduld en de juiste materialen, maar met de juiste stappen en zorg kun je een duurzame, waterdichte dorpel maken die mooi aansluit bij de rest van de gevel.
Eigenschappen en berekeningen
De inhoud van de dorpel bepaalt de benodigde hoeveelheid droge mortel en water. In een voorbeeld: 5,1 liter inhoud levert ongeveer 9,8 kg droge mortel en 1,22 liter water op; een 25 kg zak droog mortel levert ongeveer 13 liter mortel op. Voor een eenvoudigeé¢ç® kun je 25 kg droogemortel gebruiken en 13 liter water toevoegen, afhankelijk van de gewenste consistentie. Houd rekening met de sponning en hoeken bij het plaatsen van de dorpel, zodat het profiel strak aansluit.
Let op: de verhoudingen en droogtijden kunnen per product variëren. Bij het kiezen van materialen is het handig om te kijken naar de gewenste waterbestendigheid en de schilderwerk-/afwerkingseisen. Een fundering en randvoorzieningen vormen de basis voor een stabiele en lange levensduur van de dorpel en aangrenzende oppervlakken.
Zelf beton maken lijkt eenvoudig, maar de juiste verhoudingen en voorbereiding maken het verschil tussen een sterke of zwakke betonmix. Of je nu een kleine klus hebt of een hele kuub beton wilt mengen, het is belangrijk dat je precies weet wat je nodig hebt. Zelf een kuub beton maken? Je hebt volgende nodig: zand, cement, water en grind, plus gereedschap zoals een betonmolen, kruiwagen en beschermende uitrusting. Volg de stappen en controleer de consistentie regelmatig voor het beste resultaat.