Geprefabriceerde betonconstructies vormen een onlosmakelijk deel van het bouwproces. Veel uitvoeringsmethoden zijn gebaseerd op een combinatie van een in situ gebouwde betonconstructie met onderdelen van prefab beton. Maar evengoed kan het een volledig geprefabriceerde betonconstructie zijn, gemonteerd en samengesteld tot een monolietconstructie met een eigen detaillering, door middel van natte knopen of naspanning die voor momentvaste verbindingen zorgen.
Eisen die aan prefab beton worden gesteld, zijn een combinatie van eisen aan productie, vervoer, montage en passing, en logistieke uitgangspunten. Met prefab beton kan snel worden gebouwd en wordt de overlast op de bouwplaats beperkt. Daarnaast kan prefab beton door het werken in een geconditioneerde omgeving een bijdrage leveren aan een planmatige, constante kwaliteit. Het is een van de aandachtspunten bij de risicobeschouwingen en voorbereiding van de uitvoering.
De productie heeft buiten het primaire bouwproces plaats. Daardoor kunnen misverstanden ontstaan, als afspraken over levering, inpassing, toleranties en andere uitvoeringsaspecten niet goed zijn overeengekomen en vastgelegd. Een goede informatie-uitwisseling en communicatie tussen de verschillende invalshoeken zijn daarom van essentieel belang voor het bereiken van een optimale uitvoeringsmethode. Dit hoofdstuk behandelt op hoofdlijnen de bijzonderheden bij de uitvoering in prefab beton.
Gevelelementen voorzien van een diepe profilering
Evengoed als hulpconstructies een essentieel onderdeel van een bouwmethode kunnen zijn en de methode wordt vernoemd naar het te gebruiken hulpmateriaal (boortunnels, glijbekisting), zijn er bouwmethoden vernoemd naar de wijze waarop het prefab beton is toegepast, zoals woningbouw met grote elementen of de lancering van grote prefab balken met portaalkranen. Prefab-betonconstructies omvatten een aantal bijzondere kenmerken die medebepalend kunnen zijn voor de besluitvorming rondom ontwerpdetaillering en uitvoeringsalternatieven.
Uitgangspunt is dat de kosten-kwaliteitverhouding optimaal moet zijn en de risico’s die uit het uitvoeringsproces voortvloeien, zoveel mogelijk worden geëlimineerd. Versnellen van het tijdstip van oplevering: vergroten van de bouwsnelheid door vervroegd c.q. demping van uitvoeringsrisico’s en een grotere kans op een beheerst uitvoeringsproces: door een deel van de productie buiten de bouwplaats te realiseren, ontstaat een dwingende noodzaak tot een planmatige aanpak die is afgestemd op de eisen van verschillende partijen.
Constructieve kennis t.b.v. het ontwerp c.q. Een uitgebreide behandeling van de diverse vormen van geprefabriceerd beton is te vinden in het handboek Prefab Beton, bestaande uit twee omvangrijke delen, een uitgave van de BFBN (AB-FAB). Het handboek is eind 2002 in drukvorm verschenen en kort daarna via www.ab-fab.nl digitaal vrijgegeven. Sommige hoofdstukken zijn in de tussentijd geactualiseerd. Via dit kanaal zijn ook andere kennisdragers ontsloten (o.a. Prefab Beton in de Woningbouw, Prefab Beton in Detail).Voor een totaaloverzicht van alle mogelijke prefab-betonelementen is de productenmatrix uit dit handboek overgenomen.
Zoals eerder aangegeven, ontstaan door ontwikkelingen in de bouw veranderde eisen aan de betrokkenheid van belanghebbende partijen. Dit geldt niet alleen voor de direct belanghebbenden, maar ook voor de indirect betrokkenen zoals adviseurs en toeleveranciers van deelproducten. Aangezien bij de adviseurs die betrokken zijn bij het ontwerp en de uitvoering van een betonconstructie ook een verdergaande specialisatie plaatsheeft, vergroot dit nogmaals het aantal deelnemers aan het bouwproces.
Om het gehele bouwproces adequaat te beheersen, versterkt het naast gewenste vakkennis, de behoefte aan een goede coördinatie en afstemming over alle aspecten die van belang kunnen zijn. Bij een optimale projectorganisatie heeft de opdrachtgever ervoor gezorgd dat contractueel is vastgelegd op welke wijze de taken en verantwoordelijkheden voor ontwerp c.q. voor de uitvoering zijn geregeld. Dit kan op basis van een splitsing van ontwerp en uitvoering zijn, waarbij een ingeschakeld ingenieursbureau verantwoordelijk wordt gesteld voor het ontwerp van de constructie en het aannemingsbedrijf verantwoordelijk is voor de uitvoering van het project, maar het kan ook anders. De DNR en de Kiwa Criteria 73 met Bijlage 8 geven uitvoerig alle (tussen)vormen aan.
De opdrachtgever heeft te allen tijde een regisserende rol, waarvoor hij desgewenst externe deskundigheid kan inschakelen. Worden ontwerp en uitvoering aan één partij opgedragen, dan is deze partij (vaak de aannemer) de verantwoordelijke partij om tot een verdeling van deelverantwoordelijkheden te komen. Op basis van het beschreven contractmodel kunnen de partijen onderling de deelverantwoordelijkheden regelen en die in deelcontracten beschrijven.
De praktijk leert dat bij contractvormen waarin ontwerp en uitvoering bij één partij zijn ondergebracht, conflictsituaties kunnen ontstaan als over de verantwoordelijkheid voor de veiligheid van een constructie geen duidelijke afspraken zijn gemaakt. De engineering van constructieonderdelen in staal, hout en geprefabriceerd beton wordt niet altijd meer door de hoofdconstructeur uitgevoerd, maar vaak door daarin gespecialiseerde ingenieursbureaus die in opdracht van aannemer of leverancier werken. Ook kunnen deze partijen zelf over ingenieurscapaciteit beschikken. De detailengineering, ook wel uitvoeringsengineering genoemd, wordt daarmee meer en meer aan andere, gespecialiseerde marktpartijen overgelaten. In de praktijk is dan ook een tweedeling bij de constructeurs zichtbaar.
De constructieve veiligheid speelt in alle fasen van het bouwproces. De hoofdconstructeur, die eindverantwoordelijke is voor de constructieve veiligheid van de gehele constructie, moet zich daarvan terdege bewust zijn. Hij verlaat zich op de bevindingen van de constructeurs die ingeschakeld zijn om gedeelten van een constructie te dimensioneren en te detailleren. Vaak wordt uit inkoopoverwegingen het berekenen van de gehele constructie, dus inclusief het detailleren van deelconstructies, niet aan één constructeur opgedragen. Dit kan voortkomen uit overwegingen van specialisatie, maar ook uit kostenoverwegingen. Het introduceert in elk geval gevoeligheden in de afstemming tussen betrokkenen en de uitwisseling van informatie over resultaten en bevindingen.
Om ongewenste risico’s te voorkomen, is het van groot belang dat de opdrachtgever duidelijke eisen in het contract heeft opgenomen. Uiteindelijk is het deze partij die het meeste belang heeft en verplicht is om hierbij aan wettelijke eisen te voldoen. Zeker als verschillende leveranciers betrokken zijn bij een project, zullen de verschillende constructeurs zich richten op de belangen van hun opdrachtgever. Aangezien over de rol van de hoofdconstructeur en constructeurs voor deelproducten veel onduidelijkheid kan bestaan, is dit hieronder nader beschreven.
Als de hoofdconstructeur een volledige opdracht van de hoofdopdrachtgever heeft gekregen, moet hij controleren of de constructieonderdelen op zichzelf en als geheel voldoen aan de uitgangspunten in het bestek. Meestal vervult de hoofdconstructeur echter geen coördinerende rol. Duidelijk is ook dat de kennis en ervaring van de hoofdconstructeur, als gevolg van de specialisatie in het ontwerp, op het gebied van de uitvoering achterblijven bij de uitvoerende partijen. Het verdient aanbeveling om de uitvoeringsengineering zoveel mogelijk als één geheel uit te laten voeren door één of een beperkt aantal ingenieursbureaus of leveranciers.
Vooral wanneer een project voor een groot deel uit prefab-betonelementen wordt samengesteld, gelden deze aspecten over de rol van de aannemer en de constructeurs. Gold dit aanvankelijk alleen de utiliteitsbouw en in tweede instantie de woningbouw, tegenwoordig is ook in de gww-sector de engineering steeds vaker gesplitst. In de bouwfasering worden verschillende ontwerpstadia onderscheiden: schetsontwerp, voorlopig ontwerp, definitief ontwerp en uitvoeringsontwerp. In het constructief ontwerp is de dimensionering van de onderdelen (dikte, breedte, hoogte) vastgesteld. De stabiliteit is bepaald en de maatgevende knooppunten en aansluitingen zijn uitgewerkt. Dit geldt voor de gehele constructie, dus ook voor het geprefabriceerde beton. Ten aanzien van de krachtsverdeling, stijfheid en stabiliteit houdt de ontwerper rekening met de eigenschappen van de prefab onderdelen.
Basis voor de werkzaamheden van de deelconstructeurs zijn op hoofdpunten de gewichts- en stabiliteitsberekening, de ontwerpberekeningen en de bestekstekeningen of het definitief ontwerp van de hoofdconstructeur. Een goede kwaliteit van deze documenten geeft in de uitvoering voor alle partijen duidelijkheid, waardoor de coördinatie helder verloopt en fouten worden voorkomen. Het Compendium Aanpak Constructieve Veiligheid (2011) spreekt van vijf rollen die kunnen worden herkend: ontwerpend constructeur, coördinerend constructeur, hoofdconstructeur, deelconstructeur en engineeringscoördinator. Het is uitermate belangrijk dat de rolverdeling bij aanvang van een project is vastgelegd. Als dit niet goed geregeld is, leidt dit onherroepelijk tot onduidelijkheden over verantwoordelijkheden en tot een gebrek aan voldoende ‘constructieve coördinatie’. Het kan de oorzaak zijn van hoge faalkosten.
Na de nodige controles en goedkeuringen kunnen de elementtekeningen naar de productie en worden de elementen geproduceerd (foto 5.2). Vervolgens start de levering. De fasen van engineering, productie en montage lopen vaak gedurende enige tijd tegelijk. Het is daarom belangrijk goede afspraken over controle, tekeningenrouting en planning te maken. De certificaathouder (de prefab-betonproducent) moet bij het begin van elk project afspraken maken met de klant/opdrachtgever over de verdeling van de taken en verantwoordelijkheden inzake het opstellen van de tekeningen en berekeningen die ten grondslag liggen aan de gecertificeerde elementen van vooraf vervaardigd constructief beton.
De certificaathouder kan de opdracht krijgen van verschillende partijen in het bouwproces, onder wie de opdrachtgever van het bouwproject of de hoofdaannemer. Deze twee partijen kunnen in sommige situaties één en dezelfde zijn. Bij het bepalen van de verantwoordelijkheden moet ieder de eigen verantwoordelijkheden op zich nemen. Zo moet de certificaathouder de tekeningen en berekeningen maken waartoe hij volgens de categorie-indeling verplicht is. Maar om dit te kunnen doen, moet hij wel de benodigde informatie krijgen van zijn klant. De klant heeft hierin een coördinerende taak. Voorts moet de opdrachtgever ervoor zorgen dat er een hoofdconstructeur is die hetzij de hierna genoemde basistaken uitvoert hetzij zodanig toeziet op het uitvoeren van deze basistaken dat hij verantwoordelijk kan worden geacht voor de totale samenhang van alle constructieonderdelen.
maakt tekeningen van vloeren en berekeningen t.a.v. Per categorie is er een verdeling van taken gemaakt, met per taak een aantal van toepassing zijnde eisen. Het is dus te allen tijde zaak dat de opdrachtgever (aannemer) van de prefab-betonleverancier en de leverancier zelf duidelijk met elkaar afstemmen welke werkzaamheden binnen de opdracht van de leverancier zullen vallen. Dat kan de maximale categorie zijn waarvoor de leverancier is gekwalificeerd, maar er kan ook per project een daarvan afwijkende, lagere categorie worden afgesproken. Afhankelijk van de categorie die contractueel is overeengekomen, kan de aannemer eventueel een aanvullende opdracht aan een constructeur verlenen om de prefab onderdelen te engineeren. Dit geldt zeer zeker voor projecten waarvan de hoofddraagconstructie is ontworpen als een in het werk gestorte constructie en waarbij het ontwerp omwille van bouwtijd, prijs of andere redenen, wordt omgevormd tot een prefab-betonconstructie.
De deelconstructeur zal in dit geval in opdracht van de aannemer of de prefab-betonleverancier, de hoofddraagconstructie opnieuw ontwerpen naar een prefab constructie. Bij dit proces zal de contractvorming zeer zorgvuldig moeten gebeuren. Het omzetten wordt meestal geïnitieerd door de aannemer. Het ontwerp van de hoofdconstructeur zal allereerst moeten worden getoetst op een uitvoering in prefab beton. Voorts moet de hoofdconstructeur het aangepaste ontwerp toetsen aan zijn uitgangspunten en wellicht nog aanpassingen verrichten in de onderbouw. Dit betekent dat het voorbereidingstraject wellicht in zijn geheel moet worden aangepast.
Voorbeelden en specifieke aspecten
De verantwoordelijkheden voor het ontwerp moeten duidelijk worden afgesproken en vastgelegd. Omdat de deelconstructeur zich veelal beperkt tot de hoofddraagconstructie, exclusief de fundering, is het overnemen van de ontwerpverantwoordelijkheid van de hoofdconstructeur door de deelconstructeur niet mogelijk en ongewenst. De gewijzigde constructie zal dus in overleg moeten worden bepaald en ter goedkeuring worden aangeboden aan de hoofdconstructeur.
Het idee dat elke in het werk gestorte constructie zonder meer kan worden omgewerkt tot een prefab-betonconstructie, is een verkeerd uitgangspunt. Een prefab-betonconstructie wordt opgebouwd uit losse onderdelen, waarbij de krachtswerking duidelijk anders is dan bij een in situ gebouw. Het kan zelfs leiden tot het aanpassen van de fundering of andere constructieve onderdelen. Maar ook voor de startmethode van monteren, de keuze van afwerking en zichtzijde, het hijsen en de logistiek gelden andere principes.
5.3 Voorbeeld van een volledig prefab draagconstructie en 5.4 Voorbeeld van een viaduct bestaande uit prefab brugliggers en in situ dekconstructie.
Schoon beton en CUR-aanbevelingen
Schoon beton Een bijzondere situatie betreft de toepassing van schoon beton. CUR-Aanbeveling 100 Schoon beton (tweede, herziene versie, 2013) vereist dat er een schoonbetoncoördinator wordt aangesteld, die het proces bewaakt. Deze coördinator kan de ontwerp- en uitvoeringsaspecten aan elkaar koppelen en coördineren. Tevens kan deze ervoor zorgen dat de wensen ten aanzien van het uiterlijk worden vertaald in haalbare eisen, mede gebaseerd op basis van de criteria genoemd in deze CUR-Aanbeveling en/of ervaring.
De coördinator schoonbetonwerk speelt een rol bij het goedkeuren van documenten (werkplan), monsters of proefvakken. In deze CUR-Aanbeveling is geregeld dat hij deze moet goedkeuren. De verscheidenheid aan prefab onderdelen kan zowel bij een gebouw als bij een viaduct erg groot zijn. Geprefabriceerd beton kan bestaan uit zowel handelsproducten als uit projectgerelateerde onderdelen. De aannemer als verantwoordelijke partij voor een juiste uitvoering, is in de voorbereidingsfase de aangewezen partij om ervoor te zorgen dat alle inkoop op elkaar is afgestemd en de producten voldoen aan de gestelde eisen in het bestek. Een eenduidige specificatie van de gevraagde producten voorkomt verrassingen en maakt ook dat er geen ‘appels met peren’ worden vergeleken.
Het juist in... Een betonnen afdekker is in de bouwwereld een ruim begrip. Zo kan het gaan om een betonnen muurafdekker, betonnen penantafdekker en betonnen schoorsteen afdekker. Maar wat is de gemene deler? Een betonnen afdekker zorgt voor een nette afwerking van metselwerk en zorgt tegelijkertijd dat er geen vocht doordringt in het onderliggende metselwerk. Alle betonnen afdekelementen van Concreet Beton zijn verkrijgbaar in verschillende afmetingen en kleuren. Op deze manier creëert u altijd de juiste uitstraling voor uw bouwwerk.
Wilt u graag informatie of advies zodat de afdekkers passen bij uw bouwproject? Hoogstaande kwaliteit en lichtgewicht. Vulkaan Schoorstenen ontwerpt, produceert en plaatst prefab schoorstenen. Vulkaan Prefab Schoorstenen is specialist in de realisatie van uw prefab schoorsteen. Ook de montage van de prefab schoorsteen kan door Vulkaan worden uitgevoerd. Dat een schoorsteen het hoogtepunt van een woning is, wil nog niet zeggen dat het ook het zwaartepunt is. De prefab schoorsteen van Vulkaan Prefab Schoorstenen wordt voor elk project geheel op maat gemaakt. De schoorsteen kan geheel naar eigen wens worden afgewerkt en gerealiseerd. Vulkaan Schoorstenen of uw eigen aannemer worden uitgevoerd. Alle schoorstenen worden voorzien van een bevestigingsplaat welke past bij uw dak. Een gemiddelde schoorsteen weegt niet meer dan 100 kilogram en zelfs bijna alle schoorstenen blijven onder de 200KG.
Wilt u uw bestaande schoorsteen renoveren? Een prefab schoorsteen kan over een bestaande schoorsteen worden geplaatst. Kijk voor meer informatie eens naar de gerealiseerde projecten of onze modellen. Waarbij we altijd benadrukken: We leveren maatwerk. Een prefab schoorsteen kan over uw bestaande schoorsteen heen worden geplaatst. 1. Een sierkap kan op elk gewenst model schoorsteen. 2. De top van de schoorsteen kan met rollaag of beton-look plaat worden voorzien. 3. 4. Alle schoorstenen worden voorzien van echte loketten. Dit kan met lood of met loodvervanger. 5. We maken de schoorstenen met gewenste sparingen voor uw doorvoer.
Als vakman sta je voor een uitdaging: je moet een prefab schoorsteen installeren en er mag niets misgaan. Je voelt de druk om het project perfect en op tijd af te leveren, maar je maakt je zorgen over mogelijke lekkages die kunnen ontstaan door een verkeerde installatie. Een foutje is zo gemaakt en kan je reputatie beschadigen. Misschien heb je nog niet zo veel ervaring met prefab schoorstenen, of wil je gewoon zeker weten dat je geen cruciale stappen over het hoofd ziet. Bij Exclusieve Schoorstenen begrijpen we deze zorgen als geen ander. Als enige door SKG-IKOB geteste fabrikant in Nederland hebben wij meer dan 10.000 prefab schoorstenen geleverd. We zien en horen dagelijks wat er goed én fout kan gaan tijdens installatie. In dit artikel nemen we je stap voor stap mee door het complete installatieproces. Na het lezen van dit artikel kun je met vertrouwen een prefab schoorsteen installeren, weet je precies welk gereedschap je nodig hebt, en ken je alle kritieke punten waar je op moet letten. Mocht er tijdens de installatie toch iets niet helemaal volgens plan gaan, dan weet je precies wat je moet doen.
Veiligheid staat voorop bij het werken op hoogte. Zorg voor een stevige basis door voldoende constructief hout aan te brengen. Denk aan het gezegde: een huis bouw je ook niet op zand. Als er rookkanalen of andere doorvoeren nodig zijn, maak dan alvast de sparingen. Dit is een kritiek moment waar veel fout kan gaan. Monteer de hijsogen zorgvuldig op de draadeinden. Een belangrijke waarschuwing: laat de schoorsteen nooit plat liggen. Dit lijkt misschien handig, maar kan leiden tot beschadigingen die je pas later ontdekt. Krijg je hem plat aangeleverd? Dit is waar onze speciale aluminium profielen hun waarde bewijzen. Ze maken de montage niet alleen eenvoudiger, maar zorgen ook voor een stevige bevestiging. Neem de tijd voor deze stap en gebruik een waterpas.
Als je schoorsteen doorvoeren nodig heeft, bijvoorbeeld voor een rookkanaal, is dit het moment om ze aan te brengen. Besteed extra aandacht aan de waterdichte afwerking. Als je schoorsteen een kap krijgt, monteer deze dan met de RVS moeren op de draadeinden. Zorg ook hier voor een waterdichte afwerking. Het aanbrengen van lood is precisiewerk. Begin met het schuine voetlood onder de lokketten en zorg dat alles waterdicht aansluit. Gebruik altijd een loodklopper, nooit een gewone hamer. Maak foto's van het eindresultaat. Dit is niet alleen leuk voor je portfolio, maar kan ook handig zijn voor toekomstig onderhoud. Een prefab schoorsteen heeft elke vijf jaar onderhoud nodig, vooral impregneren is belangrijk. Het monteren van een prefab schoorsteen vraagt om precisie en aandacht voor detail, maar met de juiste voorbereiding en aanpak is het zeker te doen. Als installateur wil je geen risico nemen met lekkages of andere problemen die je reputatie kunnen schaden. Juist daarom is het zo belangrijk om systematisch te werk te gaan en geen stappen over te slaan. Bij Exclusieve Schoorstenen hebben we meer dan 10.000 prefab schoorstenen geleverd en we zien dagelijks wat er goed en fout kan gaan bij installatie. Ben je klaar om je volgende prefab schoorsteen project te starten?
Betonnen structuurelementen bestaan in verschillende vormen, van zuilen en balken tot gordijngevels, ter plaatse gegoten vloerplaten en geprefabriceerde holle elementen. De voordelen van deze elementen zijn talrijk: lange levensduur, mogelijkheid tot recyclage, akoestische prestaties, grote reikwijdte mogelijk, kostprijs, enz. De eerste tabel hieronder - " Beton als structuurmateriaal " - bevat algemene informatie over beton. Deze is geldig voor alle structurele toepassingen van het materiaal. De toepassingen van ter plaatse bekist en gestort beton zijn vrijwel eindeloos en zeer gevarieerd. Er kan hier niet in detail op worden ingegaan. Beton is een samengesteld bouwmateriaal op basis van natuurlijke (zand, grind) of kunstmatige aggregaten (lichte korrels), samengehouden door een bindmiddel (meestal cement). Wanneer het beton een metalen wapening bevat, spreken we van gewapend beton. Gestort of "bekist" (d.w.z. Het oppervlak kan glad of bewerkt zijn.
Het rookkanaal kunt u vanaf de kachel gaan monteren met enkelwandige kachelpijpen. De diameter van deze kachelpijpen is dezelfde als de diameter van de aansluiting op uw kachel of haard. Heeft u een houtkachel, dan is dikwandig staal het meest gebruikelijk. Er wordt ook wel gekozen voor enkelwandig RVS. Vanaf het punt dat het rookkanaal door de betonnen verdiepingsvloer gaat, moet het rookkanaal dubbelwandig zijn. Om het enkelwandige kanaal op het dubbelwandige aan te sluiten, gebruikt u een aansluitstuk met ondersteuningsplaat. Om het rookkanaal door het dak te kunnen monteren, moeten er eerst gaten geboord worden in de vloer met een speciale betonboor. Wij adviseren om het gat altijd 20 mm groter te laten boren dan de buitendiameter van het dubbelwandige kanaal dat door de verdieping moet.
Prefabricage biedt ook mogelijkheden voor gevels en rookkanaalinstallaties waarbij men rekening houdt met vochtbescherming en dakdoorvoeren. Prefab-betongevels kunnen voorzien worden van het Thermosteen Vaste-platen-systeem alsook het Fugenleitsysteem. Het aanbrengen van de Thermosteen elementen op de Prefab-betonwanden kan zowel op de bouwplaats als in de Beton-productiehal plaatsvinden. Bij montage op de bouwplaats dient er rekening mee te worden gehouden dat de gevels ten allen tijden beschermd worden voor weersinvloeden. De voordelen voor montage in de Beton-productiehal is dat er natuurlijk onder perfecte omstandigheden gewerkt kan worden.
Rookkanalen en onderhoud
Het rookkanaal en de trek zijn cruciaal voor de werking van houtkachels en houthaarden. De trek hangt af van de diameter van het rookkanaal, de gladheid van de binnenwand en de locatie van bochten. Een te grote diameter laat de gassen te traag stijgen; een te kleine diameter trekt onvoldoende. De binnenwanden moeten glad zijn om creosoot en roetdeeltjes tegen te houden. Een recht omhoog gaande schoorsteen moet uit het dak komen met minimale hoogte en de uitmonding moet voldoen aan Bouwbesluit-eisen. De top van de schoorsteen moet uitsteken boven obstakels binnen 15 meter. De minimum-hoogte van het rookkanaal boven het dak is afhankelijk van dakhelling en regelgeving.
Veiligheid bij montage, inspectie en onderhoud staat centraal. Laat de schoorsteen bij voorkeur jaarlijks vegen en inspecteer op scheuren en lekkages. Bij renovatie kan een stalen voering of een flexibele RVS voering een oplossing bieden om trek en condensproblemen te beheersen. Asbesthoudende schoorstenen vereisen speciale veiligheidseisen en zijn duurder om te onderhouden. De juiste keuze van systemen en materialen hangt af van de situatie en normen in uw regio.
tags: #betonnen #schoorsteen #elementen