Hoe maak je een betonnen zuil zelf stap voor stap: uitgebreid stappenplan en praktische tips

Bij het storten van betonmortel voor een vloer of een fundering voor bijvoorbeeld een muur of tuinhuisje heb je een bekisting nodig. Wil je hier zelf mee aan de slag? Een bekisting is een aangebrachte betimmering van hout die voor het storten van beton wordt aangebracht. Betonmortel gedraagt zich in de plastische fase (dus voordat het is uitgehard) als een vloeistof, heeft een hoge dichtheid en zal hierdoor flink wat druk uitoefenen tegen de bekisting. Bij een slecht vervaardigde en/of sluitende bekisting zal het beton ontsnappen of het hout vervormen. Wij gaan uitleggen hoe je zelf op een eenvoudige manier een kwalitatief goede bekisting kan maken.

Om een betonnen zuil te maken, begin je met het afbakenen van de omtrek van de fundering: plaats 4 piketpalen in de vorm van het gewenste rechthoek en span het metselkoord tussen de palen. Graaf het uitgezette gebied minstens 60 cm diep uit (80 cm indien mogelijk). Zaag de planken op maat en bevestig deze aan elkaar met schroeven. Plaats de bekisting op zijn plaats en stel deze vlak met een waterpas. Plaats de paaltjes aan de buitenzijde en schroef het hout hieraan vast. Dit voorkomt het opdrijven van de bekisting. Leg onderin de bekisting een laag bouwfolie zodat er geen aarde vermengd raakt met het beton en zodat er aan de onderzijde geen vocht aan het beton onttrokken wordt. Beton moet namelijk niet drogen, maar juist verharden door chemische reacties.

Voor een binnenvloer is het verstandig om isolatiemateriaal onder de vloer aan te brengen. Plaats het isolatiemateriaal op de bouwfolie en dek deze met nog een laag bouwfolie af. Beton kan zeer goed druksterkte opnemen, voor het opnemen van buig- en trekkrachten plaatsen we een wapeningsnet. Leg de wapening niet direct op de folie maar zorg ervoor dat deze ongeveer 5 cm van de onderkant in het beton komt. Stort het beton voorzichtig in de bekisting en gebruik een trilnaald om het beton te verdichten/ontluchten. Bij gebrek aan een trilnaald kun je ook met een stok porren of met een schop het beton zo bewegen dat het ontlucht wordt. Bedek ten slotte de fundering met een plastic folie, zodat er geen water kan verdampen en laat deze minimaal een week liggen om het vocht in het beton te behouden. Mocht je niet beschikken over een plastic folie, dan is het belangrijk het beton regelmatig nat te sproeien.

< tagvideo>Video: demonstratie van het maken van een bekisting en het storten van beton

Heb je vraagtekens bij de mogelijkheden van jouw project, dan komen wij graag persoonlijk met je in contact om de situatie samen te overleggen. Deze blogpost is een vervolg op de vorige, waarin ik de DIY in het achterste gedeelte van de tuin liet zien. Bij de start van de tuinrenovatie was het bouwen van de veranda een van onze eerste stappen. De vloer van onze veranda is van beton en daarom leek het mij mooi om dit materiaal in het achterste gedeelte van de tuin terug te laten komen. Vanaf onze keuken en veranda is nu het betonnen pad zichtbaar, dat wordt verbonden door grind dat tussen de veranda en het pad ligt.

Om de bekisting verder te vormen kun je stap voor stap de volgende handelingen volgen:

1. Stap 3: Zaag hiervoor paaltjes op maat met de accudecoupeerzaag. Zaag de onderkant in een punt, zodat je ze gemakkelijk op de juiste plek in de grond kunt slaan.
2. Stap 3: De bekisting kun je maken van multiplex. Zie de bijgevoegde foto’s ter illustratie. De bovenrand van de bekisting kun je onder een schuine hoek zagen, zodat bij het storten van het beton een mooie schuine afloop aan de bovenkant ontstaat.
3. Stap 4: Egaliseer nu de ondergrond in de bekisting met zand. Stamp dit goed aan. Stap 4: Leg vervolgens een folie op de ondergrond. Dit voorkomt dat het vocht te snel uit het beton onttrokken wordt. Leg tegels en betongaas op de folie. Wij hebben oude tegels uit de tuin gebruikt.
4. Stap 5: Je bent nu klaar om het beton te storten. Wij hebben een houten lat gebruikt om het beton overal mooi te verdelen.
5. Stap 6: Zodra er geen zichtbaar vocht meer op het beton aanwezig is, kun je hem gaan schuren met een schuurbord. Vervolgens kun je het beton met een stucspaan gaan spanen.
6. Stap 7: Laat het beton nu goed uitharden. Om het betonnen tuinpad te verbinden met de houten vlonder die we vorig jaar hebben aangelegd, hebben we de vlonder verlengd met een vlonderpad.

Bij grotere oppervlakken is het verstandig de bekisting stevig vast te zetten, de hoogte rondom te controleren en diagonaal te checken. Draaglaag en folie zorgen voor een stabiele ondergrond en voorkomen te veel vochtverlies. Een fundering is noodzakelijk om verzakking te voorkomen: zij brengt het gewicht van het bouwwerk op de grond over en verdeelt het. Dit is alleen nodig wanneer u de zuilen gaat vullen met beton of zand omdat u een poort gaat bevestigen aan de zuilen. Plaats vervolgens het eerste blok op het voetstuk. Het is niet nodig de blokken te verlijmen en controleer met een waterpas aan de zijkant of ze recht staan. U kunt gebruik maken van zakken kant en klaar beton. Door de grote hoeveelheid beton in de zuilen is betonwapening niet nodig bij de meeste poorten, maar bij zwaardere constructies kan het nodig zijn.

De zuil dient gevuld te worden met beton tot ongeveer 10 cm boven het bovenste scharnierpunt. De ruimte die overblijft bovenin de zuil kunt u eventueel gebruiken voor het besturingssysteem van de poortautomatisering. Meestal volstaat 1 kuub beton voor het plaatsen van 2 zuilen inclusief fundering. Voor 1 kuub betonzand heeft u 14 zakken cement nodig. Beton afwerken met speciaal gereedschap: nadat het uithardingsproces is begonnen, is het tijd om gefaseerd af te werken. Na vier weken is het eindelijk tijd om het uitgeharde beton af te werken. Voor je je betonnen vloer gaat afwerken, is het belangrijk om deze eerst te schuren. Houd er wel rekening mee dat het schuren van de betonnen vloer veel tijd kost. Gebruik dan ook altijd de juiste schuurmachine en ga secuur te werk.

Praktische checklist: klaar voordat je begint met het storten

• Drukdichtheid en bekisting controleren: zorgen dat bekisting vlak en strak staat.
• Draaglaag en folie: zorgen voor een goede laag onder de bekisting en voldoende folieoverlap.
• Wapening plaatsen: zit deze circa 5 cm van de onderkant?
• Betonvolume berekenen: m³ = lengte × breedte × laagdikte, bijvoorbeeld 3 × 2 × 0,10 = 0,6 m³.
• Uitharding en vochtbehoud: afdekken met folie en vocht houden gedurende de eerste weken.

Wil je je betonvloer extra beschermen tegen vocht? Bereken eerst het benodigde m³, zet de materialen klaar en plan het stortmoment. Twijfel je over jouw situatie of ondergrond? Een fundering is essentieel om verzakking te voorkomen: zij verdeelt het gewicht en zorgt voor stabiliteit van de zuilen en eventuele poortconstructies. De volgende stap is het bepalen van de bekisting en het storten van beton voor de zuilen gevolgd door een zorgvuldige afwerking en uitharding.

tags: #betonnen #zuil #maken