Het bouwen van een schuur of aanbouw op de erfgrens kan leiden tot onenigheid met buren, met name wanneer het gaat om zaken als dakgoten en waterafvoer. Dit artikel geeft een overzicht van de geldende regels en procedures met betrekking tot bouwen op of tegen de erfgrens.
Bouwen op of tegen de erfgrens: De basisregels
In Nederland geldt er geen minimale afstand voor het bouwen tegen de erfgrens. U mag dus in principe gewoon op uw eigen grond tegen de erfgrens aan bouwen.
Het wordt anders wanneer u precies op de erfgrens wilt bouwen. Dit mag niet zomaar, omdat uw bouwwerk dan voor een deel op de grond van uw buren zou staan. Om op de erfgrens te mogen bouwen, is toestemming van uw buren vereist. Het is daarom cruciaal om de exacte ligging van de erfgrens te kennen. Deze informatie is op te vragen bij het Kadaster.
Toestemming van de buren
Indien uw buren schriftelijk toestemming hebben gegeven om op de erfgrens te bouwen, is dit toegestaan. Zonder deze toestemming is bouwen op de erfgrens niet mogelijk.
Ramen gericht op het erf van de buren
Wanneer u een uitbouw of aanbouw maakt met ramen die uitkijken op het erf van de buren, geldt er wel een minimale afstand van 2 meter tot de erfgrens. Dit is ter bescherming van de privacy.
Bouwvergunningen en erfafscheidingen
Voor het bouwen van een erfafscheiding, zoals een stenen tuinmuur aan de voor- of zijkant van uw woning, is vrijwel altijd een bouwvergunning nodig. Dit geldt met name als de erfafscheiding grenst aan openbaar gebied, omdat deze het aangezicht van de openbare ruimte beïnvloedt.
Ook voor het uitbreiden van uw woning met een aanbouw of uitbouw is doorgaans een bouwvergunning vereist. Bij het bouwen van een aanbouw op de erfgrens is de toestemming van uw buren noodzakelijk. Voor een aanbouw die tegen de erfgrens aan wordt gebouwd, kan een vergunning nodig zijn, afhankelijk van de hoogte en omvang van de aanbouw.
Mandelinge muren versus privé muren
Als er al een scheidingsmuur op de erfgrens staat, is het belangrijk om te bepalen of het een mandelinge muur (gezamenlijk eigendom) of een privé muur betreft.
- Mandelinge muur: Als de muur precies op de erfscheiding is gebouwd, zijn beide buren voor de helft eigenaar. U mag dan aan uw helft van de muur wijzigingen aanbrengen, mits dit de muur niet beschadigt.
- Privé muur: Staat een muur volledig op het erf van de buren, dan is het een privé muur. U mag dan niet op of tegen deze muur aanbouwen.
Regels voor dakgoten en hemelwaterafvoer
Een veelvoorkomend probleem betreft de plaatsing van dakgoten en de afvoer van hemelwater. Het is verboden om van uw perceel water te lozen naar dat van de buren. Een schuin dak dient dusdanig te worden geconstrueerd dat het water op uw eigen tuin afloopt. Een dakgoot kan hierbij uitkomst bieden, mits correct geplaatst.
Overhangende dakgoten
Een dakgoot van de buren mag niet boven uw erf hangen, en het water mag ook niet zomaar op uw grond worden geloosd. Als de dakgoot recentelijk is aangebracht en boven uw erf hangt, kunt u verwijdering vorderen.
Indien de buurman te goeder trouw grensoverschrijdend heeft gebouwd, kan hij zich beroepen op artikel 5:54 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek. Dit artikel stelt echter dat het niet van toepassing is als de eigenaar van de dakgoot kwade trouw of grove schuld verweten kan worden. Het bewijzen hiervan kan lastig zijn en hangt af van de omstandigheden.
Als de overhangende dakgoot uw bouwplannen belemmert of grote overlast veroorzaakt, kunt u, zelfs bij goede trouw van de buren, toch wegneming vorderen.
Recht van erfdienstbaarheid
Indien u geen verwijdering van een overbouwde dakgoot vordert en geen toestemming hebt verleend, kan er na 20 jaar een recht van erfdienstbaarheid ontstaan. Dit betekent dat de buren het recht krijgen om de dakgoot boven uw erf te hebben door bevrijdende verjaring.
Ook kan er in het verleden al een recht van erfdienstbaarheid zijn gevestigd. Bij projectbouw of geschakelde woningen, gerealiseerd door een projectontwikkelaar, komen dergelijke erfdienstbaarheden vaak voor.
Bouwhoogtes en afstanden voor specifieke bouwwerken
De regels voor de hoogte van bouwwerken op of tegen de erfgrens variëren.
Schuur
- Bij een schuin dak met een hoek van maximaal 55 graden, moet het dak beginnen op 3 meter hoogte.
- De maximale hoogte van het dak wordt berekend met de formule: (afstand tot erfgrens in meters * 0,47) + 3.
Garage
Een garage bouwen op de erfgrens is niet toegestaan zonder toestemming van de buren. Tegen de erfgrens mag u wel een garage bouwen, ongeacht de afstand, tenzij de erfgrens direct aan openbaar gebied grenst. In dat laatste geval mag de garage niet binnen 1 meter van de erfgrens worden gebouwd.
Tuinhuis
Een tuinhuis mag meestal niet hoger zijn dan 3 meter en moet minimaal 1 meter van de erfgrens staan. Indien het tuinhuis ramen of deuren heeft die op het erf van de buren uitkijken, is een minimale afstand van 2 meter vereist.
Overkapping
Een overkapping mag meestal niet hoger zijn dan 2,5 meter als deze binnen 2 meter van de erfgrens staat. Vaak geldt een minimale afstand van 1 meter tot de erfgrens.
Co-regulatie | Animatie voor psycho-educatie | Augeo Foundation
Bomen, planten en overhangende takken
Er gelden ook specifieke regels voor bomen en planten nabij de erfgrens:
- Bomen die binnen 2 meter van de erfgrens staan, mogen niet hoger zijn dan de schutting of scheidsmuur.
- Hagen en struiken binnen 50 centimeter van de erfgrens hebben dezelfde beperking qua hoogte.
- Overhangende takken en beplanting van de buren mag u verwijderen nadat u uw buren schriftelijk heeft geïnformeerd en hen eerst de gelegenheid heeft gegeven dit zelf te doen.
- Wortels van bomen van de buren die op uw grond groeien, mag u wegkappen.
Samenleven met buren: Communicatie en bemiddeling
Een goede communicatie met uw buren is essentieel om conflicten te voorkomen. Informeer uw buren tijdig over uw bouwplannen. Mocht er onenigheid ontstaan, probeer dit dan eerst onderling op te lossen.
Indien een onderling gesprek niet tot een oplossing leidt, kunt u gebruik maken van buurtbemiddeling. Dit is een gratis dienst die door veel gemeenten wordt aangeboden.
Als alle pogingen tot bemiddeling falen, kan juridische hulp noodzakelijk zijn. Overweeg het inschakelen van een jurist of het raadplegen van de regels uit het Burgerlijk Wetboek, Boek 5, titel 4.