Brandklasse EPS sandwichpanelen uitgelegd: veiligheid, prestaties en regelgeving

Bij het bouwen met brandgevoelige materialen willen we elk risico op schade verkleinen. Daarom staat de veiligheid van onze mensen altijd voorop. De keuze van bouwmaterialen speelt hierbij natuurlijk ook een grote rol. Onze EPS SE-panelen bieden de oplossing. Voor het bouwen van werk- en opslagruimtes maken wij namelijk al jaren gebruik van onze EPS sandwichpanelen met een brandveilige SE-kwaliteit tot klasse 1 (of 2), getest volgens NEN 6065. De EPS-SE van Unisol hebben de brandklasse B-s1,d0. B - Zeer moeilijk brandbaar. d0 - Geen druppelvorming. De SE afkorting staat voor ‘self extinguishing’ (zelfdovend). De stof is een door het Ministerie van VROM erkende brandvertrager, die volledig is opgenomen in de moleculaire structuur van het EPS. Onderzoek heeft aangetoond dat de brandvertraging gelijk blijft, ook na verwerking. EPS draagt hiermee bij aan de brandveiligheid. De oplosbaarheid in water is verwaarloosbaar.

EPS-SE-panelen vertonen bij brand namelijk een anders gedrag dan niet-brandvertragend gemodificeerd EPS, zoals verpakkingsmateriaal. Als EPS-SE wordt blootgesteld aan hitte of vuur, krimpt het weg van de hittebron. Hierdoor neemt de kans op ontsteking sterk af. De grote voordelen van de EPS sandwichpanelen zijn de constante isolatiewaarde, de constructieve eigenschappen (sterkte) en niet te vergeten de grote overspanning die bereikt kan worden.

Infographic: structuur van een EPS sandwichpaneel met SE-kenmerken

Wat is een sandwichpaneel en hoe werkt het?

Een sandwichpaneel is een bouwmateriaal dat gebruikt wordt om daken, gevels en wanden te bekleden. Een sandwichpaneel bestaat namelijk uit een laag isolatiemateriaal met daaromheen twee dunne metalen zijdes. Aan de binnenkant van een sandwichpaneel zit een isolatiemateriaal als PIR, EPS of staalwol. Aan de buiten- en binnenkant zit een dunne laag metaal, doorgaans aluminium of staal. Deze lagen worden de buiten- en binnenprofilering of buiten- en binnenhuid genoemd. Bovenop de buitenprofilering zit ook nog een laag coating.

Sandwichpanelen hebben talloze positieve eigenschappen. Voorop staat dat sandwichpanelen een uitstekend isolatiemateriaal zijn. Bovendien zijn sandwichpanelen geluids- en weerbestendig. Sandwichpanelen zijn in het algemeen erg brandveilig doordat er brandveilige isolatiematerialen als PIR, steenwol en EPS gebruikt worden om de panelen op te vullen. De isolatiewaarde wordt bepaald door de dikte en kwaliteit van de kern. Panelen met dit type kern halen bij relatief geringe dikte al hoge Rc-waarden.

Diagram: vergelijking EPS-kern vs. steenwol kern in sandwichpanelen

Brandveiligheid en de valkuilen van classificaties

Brandklasse zegt iets over hoe een product reageert bij brand. Bij sandwichpanelen komen vaak brandklassen voor zoals B-s1,d0 of B-s2,d0. Een paneel met een goede brandklasse is echter niet automatisch een volledige brandscheiding voor lange tijd. Brandwerendheid gaat over de complete constructie: de combinatie van paneel, dikte, montage, naden, aansluitingen en de achterliggende constructie. WBDBO (Weerstand tegen BrandDoorslag en BrandOverslag) gaat verder dan alleen het paneel en hangt af van het totale systeem en de implementatie in het gebouw.

Omdat de normen en reguleringen voortdurend evolueren, is het essentieel om zowel productklassen als systeemafwerkingen te bekijken. De WBDBO-eis is per project verschillend; sommige gevels vereisen B-brandklasse, terwijl voor WBDBO50 of WBDBO60 het hele constructie-systeem getoetst moet worden. Het is dus cruciaal om documentatie zoals productbladen, classificatierapporten en montagevoorschriften te controleren die passen bij het specifieke project.

De 5 verschillende brandklassen

EPS-SE vs. steenwol: brandveiligheid en toepassingsscenario's

Onderzoek toont aan dat EPS-SE een lage rookontwikkeling en beperkte druppelvorming heeft bij brand, terwijl “gewone” EPS sneller kan smelten en ontbranden. Steeds vaker wordt steenwol (A1) gekozen voor toepassingen met hoge brandveiligheidseisen vanwege de niet-brandbaarheid. EPS-SE heeft B-s1,d0, maar dit garandeert niet automatische WBDBO- of EI-waarde voor de hele constructie; die is afhankelijk van de volledige opbouw en montage.

De keuze tussen een PIR-kern en een steenwolkern hangt af van de gewenste balans tussen thermische prestaties en brandveiligheid. PIR biedt doorgaans betere thermische prestaties bij vergelijkbare paneeldikte, terwijl steenwol vaak de doorslaggevende factor is bij brandveiligheidscriteria en compartimentering.

Regelgeving en verantwoorde bouwvoortgang

Sinds de invoering van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ligt de bewijslast vaker bij de bouwende partij. In het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), dat Bouwbesluit heeft vervangen, staan aanvullende eisen aan brandveiligheid, rookontwikkeling, energieprestaties en duurzaamheid. Een certificaat, classificatierapport of onafhankelijke test vormt het bewijs dat een sandwichpaneel aan de gestelde eisen voldoet. Verantwoordelijkheid voor aantoonbaarheid ligt dan ook bij de ontwerpers, aannemers en leveranciers.

Sandwichpanelen van SAB-profiel worden getest door onafhankelijke instituten zoals Efectis en Peutz, en de complete opbouw (inclusief naden en detailleringen) wordt beoordeeld. De meeste SAB-profielpanelen behalen de Europese brandclassificatie B-s2,d0 volgens EN 13501-1, wat geschikt is voor utiliteitsbouw, agrarische bouw en industriële gebouwen. Voor specifieke toepassingen kunnen WBFR- en WBDBO-eisen aanvullende testresultaten vereisen, bijvoorbeeld voor gevels hoger dan 13 meter of voor gebouwschillen nabij percelen.

Map: EU-brandclassificatie EN 13501-1 en WBDBO-niveaus

Toepassingen en praktische overwegingen

EPS-SE-panelen bieden een stabiele isolatie en zijn geschikt voor lichte, dragende of niet-dragende binnenwanden, daken en plafonds. Voor koelopslag en vochtige omgevingen kan PIR de voorkeur krijgen vanwege betere brandwerendheid en vochtbestendigheid. Voor situaties waarin brandveiligheid cruciaal is, kan steenwol de betere keuze zijn vanwege de A1-brandklasse en compartimenteringsvoordelen.

De keuze voor sandwichpanelen hangt af van de balans tussen thermische prestaties, constructieve sterkte, kosten en de vereiste brandveiligheid. SAB-profiel biedt een breed palet aan opties, inclusief WB FR-panelen in verschillende diktes en vormen, evenals FM-goedkeuringen voor verzekerbaarheid en onafhankelijk testen.

Overzicht van SAB-profiel WB FR-panelen en diktes

Duurzaamheid en circulaire bedrijfsvoering

Duurszaamheid wordt steeds vaker onderbouwd met data. SAB-profiel beschikt over eigen en externe Environmental Product Declarations (EPD’s) en laat deze registreren in databases zoals de Nationale Milieu Database (NMD) voor MPG-berekeningen. Initiatieven zoals SAB-ICO2N® streven naar CO2-neutrale productie en transport, gebruik van gerecyclede materialen en lage CO2-uitstoot door minder materiaalgebruik en alternatieve productieprocessen. Take back en afvalrecyclingfaciliteiten zorgen voor verantwoorde verwerking van resten en oud materiaal.

Infographic: SAB-ICO2N® CO2-reductie en circulariteit

Praktische aannemers- en ontwerpadviezen

1) Kies brandklasse- en brandwerendheidsniveaus die passen bij de toepassing en locatie van het gebouw. 2) Laat de volledige opbouw (wand, dak, naden, doorvoeringen) beoordelen, niet alleen het paneel. 3) Controleer documentatie en montagesvoorschriften zorgvuldig. 4) Werk met gecertificeerde systemen en onafhankelijke tests voor verzekerbaarheid en naleving.

Voor wie snel een offerte wil: een sandwichpaneel is beschikbaar in diverse profileringen en coatings, waardoor een combinatie van esthetiek en prestaties mogelijk is. Een simpele vuistregel: EPS-SE biedt uitstekende isolatie en brandveiligheidsvoordelen in specifieke SE-classificaties, maar de uiteindelijke brandveiligheid van de gevel- of wandconstructie hangt af van de volledige systeemopbouw en de toepassing.

Samenvattende inzichten

Brandklasse en brandwerendheid verwijzen naar verschillende aspecten: de brandklasse beschrijft het paneel zelf, terwijl brandwerendheid kijkt naar de prestaties van de hele constructie. WBDBO vereist systemische beoordeling en testing. Voor zware brandveiligheidseisen kan steenwol de voorkeur hebben vanwege A1-classificatie, terwijl EPS-SE in combinatie met SE-veiligheid voordelen biedt voor specifieke toepassingen. De moderne bouw vereist onderbouwing met meetbare data en onafhankelijke beoordelingen, waarbij duurzaamheid en circulariteit steeds relevanter worden.

tags: #brandklasse #eps #sandwichpaneel