Hoe cementeren onder waterkering: vochtbestrijding en cementeringstechnieken in de praktijk

Een van de oorzaken van opstijgend vocht is het ontbreken van een kwalitatieve waterkering. Tegenwoordig wordt er bij de bouw van een woning veel aandacht besteed aan een goede vochtkering (waterkering). Deze waterkering vormt een fysieke barrière tussen het vocht dat zich in de grond bevindt en het metselwerk. De waterkering bestaat meestal uit een kunststof folie maar er zijn ook andere materialen die geschikt zijn als vochtkering. In oudere huizen met massieve muren zonder spouw ontbreekt het vaak aan een goede vochtkering waardoor grondvocht ongehinderd in het metselwerk kan trekken.

Waterkering en opstijgend vocht: wat gaat er mis?

Last van opstijgend vocht? Soms kan er ondanks een correct aangebrachte waterkering toch een probleem met opstijgend vocht ontstaan. Meestal is er dan sprake van overbrugging. Bij overbrugging is de stuklaag op de muur tot onder de waterkering aangebracht. Het is dan niet de muur zelf die het water opneemt maar het pleisterwerk op de muur. De pleisterlaag fungeert hierbij als een brug over de waterkering. Om problemen te voorkomen moet de stukadoor bij het afwerken van de muur dus altijd boven de waterkering blijven en de chapper een stukje eronder. Indien er sprake is van een overbrugging zal alleen de pleisterlaag vochtig zijn. De muur zelf blijft over het algemeen droog.

Door middel van vochtdiagnose kan vastgesteld worden of de muren slechts oppervlakkig vochtig zijn of tot in de kern. Indien er sprake is van opstijgend vocht door overbrugging zal de pleisterlaag gedeeltelijk afgekapt moeten worden en moet er mogelijk een noppenfolie geplaatst worden. Over deze folie kan dan vervolgens een nieuwe pleisterlaag worden aangebracht. Een andere oorzaak van opstijgend vocht is een beschadigde waterkering. Bij het slijpen van sleuven in de muur, bijvoorbeeld ten behoeve van een elektriciteitsleiding of waterleiding, kan de waterkering soms onderbroken worden. Dit is over het algemeen niet zo'n probleem. Belangrijk is echter met welk materiaal de sleuf dichtgesmeerd wordt. Indien een gewone metselmortel wordt gebruikt is de kans groot dat er een overbrugging ontstaat waardoor grondvocht alsnog in de muur kan trekken. Beter is het om een speciale watervaste mortel te gebruiken die bijvoorbeeld ook gebruikt wordt bij kelderbekuiping.

Diagnose en maatregelen

Het stellen van de juiste diagnose is voorbehouden aan een vochtexpert. In het geval van opstijgend vocht is het belangrijk om te weten of er sprake is van een overbrugging of niet. Het injecteren van een muur heeft immers weinig zin als de oorzaak van het probleem zich in het pleisterwerk bevindt. Door simpelweg een gat in de muur te boren en het boorgruis te analyseren kan men vaststellen hoe vochtig een muur is en tot op welke diepte het vocht zich bevindt.

Een waterkering in de muur plaatsen is een zeer effectieve methode om optrekkend vocht definitief te behandelen. Een waterkering is een vochtwerende laag van kunststof of roofing die waterpas op de stenen wordt geplaatst. Het wordt geplaatst op de eerste rij stenen, gelijk met de vloerpas. Waterkeringen zorgen ervoor dat vocht niet kan binnendringen in de woning via de muur. Huizen die gebouwd zijn na de jaren ’80 beschikken normaaliter over een waterkering. Waterkering laten plaatsen? Als je woning last heeft van optrekkend vocht, dan kan het plaatsen van een waterkering tussen de muur een mogelijke oplossing zijn. Is je woning gebouwd voor 1980? Dan bestaat de kans dat er nog geen waterkerende laag aanwezig is.

In sommige gevallen is de bestaande waterwerende laag aan vervanging toe. Dit is het geval wanneer de waterkerende laag beschadigd of verkeerd geplaatst is. Optrekkend vocht is grondvocht dat zich een weg naar boven baant. Zowel de muren als het pleisterwerk nemen het grondvocht op. De hardnekkigheid van het probleem is afhankelijk van de dikte en de poreusheid van de materialen. Hoe herken je opstijgend vocht? Omdat grondvocht aan de basis van het probleem ligt, begint de schade aan de onderkant van de muur. Er zijn vochtplekken en schimmels zichtbaar. Twijfel je of een waterkerende laag de juiste methode is voor jouw vochtprobleem? Een specialist in vochtbestrijding kan hierin raad geven.

Vergelijking: waterkering vs. injecteren

Waterkering in muur plaatsen: de muren onderkappen is de beste methode om optrekkend vocht te bestrijden, maar ook de meest ingrijpende. Het wordt daarom enkel aangeraden bij zeer grondige renovaties. Heeft je woning dikke muren? Muren injecteren: in alle andere gevallen is de muren injecteren de meest aangewezen methode. Hierbij wordt een waterdichte stof in de muur gespoten die zich verder verspreidt in de muur en zo optrekkend vocht tegenhoudt. Ook deze vochtbestrijdingsmethode is erg doeltreffend. TIP: twijfel je over de meest geschikte methode om optrekkend vocht te bestrijden? Laat je dan adviseren door een ervaren vochtbestrijder. Hij geeft niet alleen advies op maat van jouw woning, wensen en budget, maar bezorgt je ook een prijsvoorstel en zorgt voor een professionele uitvoering van de werken.

Voorbereiding van de ondergrond bij cementeren onder de waterkering

Om een mooi eindresultaat te bekomen bij het cementeren, is de voorbereiding van de ondergrond van fundamenteel belang. Voorafgaand aan het cementeren moet de gevel gereinigd worden. Wanneer dit niet gedaan wordt, zal het vuil en stof op de gevel ervoor zorgen dat de cementeermortel niet goed aanhecht. Het reinigen gebeurt door middel van heet water dat onder hoge druk op de gevel gespoten wordt. Om ervoor te zorgen dat het cementeren het optimale resultaat oplevert, moet de ondergrond in een goede staat zijn. Eventuele beschadigingen aan de gevel worden daarom hersteld. Om een optimale hechting te verkrijgen tussen de gevel en de cementeerlaag wordt de gevel voorzien van een hechtingslaag. Na dit voorwerk wordt de gevel gecementeerd. Hydrofberen ofwel impregneren is aan te raden om de levensduur van het cementeerwerk te garanderen. Als de cementeermortel droog is, wordt een impregneermiddel onder lage druk op de gevel gevloeid. Dit middel trekt in de cementlaag en zorgt voor een onzichtbare ademende filmlaag. Water dat op de gevel komt, loopt er in parelvorm vanaf. De gevel blijft droog, waardoor algaangroei geen kans heeft. Een professionele gevelwerker kan je uitgebreid informeren en gepast adviseren over de meest geschikte methode om je gevel te cementeren.

Infographic: overzicht waterkering, overbrugging en injecteren

Praktische overwegingen bij cementeren onder de waterkering

Ik ben momenteel mijn fundering aan het cementeren onder de waterkering met speciaal vochtwerend cement met compactuna erbij. De muren worden geïnjecteerd achteraf net boven de cementering. Is dit eigenlijk wel zo'n goed idee? Dat cementeren van de binnenkant der buitenmuren onder de waterkering is een zinloos werk! Maar er is nog een gezegde: "baat het niet het schaadt ook niet". Het waterdicht cementeren van het binnenblad van de buitenmuren (en zelfs van binnenmuren die niet op een betonplaat staan) tussen vloerpas en tot over de waterkering is de normaalste zaak van de wereld. Zo hou je het opstijgend vocht uit je pleisterwerk en uit je plinten. Die plint kan achteraf verwijderd worden als er problemen zijn.

Diagram: richting waterkering bij renovatie en onderkappen

Wij geven als raad aan elke vakman: laat de bepleistering nooit maar dan ook nooit in contact komen met de waterkering, want dan creëer je een koudebrug. Die plinten mogen in alle soorten materialen, hout, steentjes, tegeltjes. Plinten hebben bijna altijd een decoratieve functie. Van de tegels die overblijven kan je plinten maken zodat je een mooie overgang hebt tussen vloer en muur. Ook de luchtdichting speelt een cruciale rol; een bakstenen muur is niet luchtdicht en pleisterwerk moet die luchtdichting waarborgen, zeker in passiefhuizen.

Illustratie: luchtdichtheid tussen pleisterwerk en waterkering

Overige methoden en aanbevelingen

Om het opstijgend grondwater tegen te houden zijn er verschillende systemen op de markt. Zo kan je de muur injecteren met Rubio dry fill, een soort vloeibaar hars dat hard wordt zodra het is ingespoten. Een waterkering onder de muur is een ingrijpende, maar effectieve oplossing; het heeft de voorkeur bij zeer grondige renovaties. Voor minder ingrijpende situaties zijn injectie en impregnatie vaak voldoende. Een voorlopige conclusie: laat je adviseren door een ervaren vochtbestrijder om de juiste methode te kiezen die past bij jouw woning, wensen en budget.

Muren injecteren tegen opstijgend vocht

Praktische kosten en planning

De gemiddelde prijs voor een waterkering in de muur bedraagt tussen de € 75 en 150 per lopende meter (excl. btw, incl. plaatsing). BELANGRIJK: het plaatsen van een waterkering onder de muur is specialistenwerk. Aangezien de prijzen voor het onderkappen van muren sterk kunnen verschillen van vochtspecialist tot vochtspecialist, vergelijk je best meerdere offertes. De werkwijze bij het cementeren onder de waterkering omvat het onderkappen van de muren op ongeveer twee centimeter boven de vloerpas, met plaatsing van het vochtscherm in de zaagsnede, werkend in delen van maximaal één meter zo dat de stabiliteit van de woning behouden blijft.

Technische samenvatting en aanbevelingen

  1. Begrijp of er sprake is van een waterkering en of die nog intact is; zo niet, overweeg onderkappen of injectie.
  2. Laat bij sleuven (elektriciteit, water) de muur dichten met speciaal watervaste mortel in plaats van gewone mortel; voorkom zo overbrugging.
  3. Voer een grondige vochtdiagnose uit om de oorzaak te lokaliseren (pleisterwerk vs. muur).
  4. Bereid de ondergrond voor cementeren voor waardoor hechting optimaal is en later impregnering mogelijk is.
  5. Overweeg luchtdichting en plintafwerking om koudebruggen te vermijden.

Neem bij vragen contact op met een ervaren vochtexpert. Een correcte diagnose en passende techniek zorgen voor een duurzame oplossing tegen opstijgend vocht en een droog binnenklimaat.

tags: #cementeren #onder #waterkering