In Assen is eind september De Nieuwe Kolk geopend. De Zwarte Hond ontwierp een complex waarin diverse cultuurinstellingen onderdak vinden. Het gebouw is centraal gelegen aan het nieuwe plein De Pelinckhof. De Nieuwe Kolk herbergt onder meer een theater met een grote zaal (850 stoelen) en een kleine zaal (350 stoelen), en een bioscoop met vijf zalen (in totaal 660 stoelen). Verder omvat het complex de stadsbibliotheek, de kunstuitleen, bibliotheek, een restaurant en een café. Op het complex liggen zeventig stadswoningen en ondergronds is een parkeergarage gesitueerd.
Verbinding met de omgeving
Een historische muur en een monumentale trap verbinden de Pelinckhof met de directe omgeving, aldus De Zwarte Hond. Het architectenbureau noemt het plein “de opmaat naar het ‘cultuurportaal’, de centrale hal vanwaar alle culturele activiteiten worden ontsloten”. Met het Cultureel Kwartier De Nieuwe Kolk heeft De Zwarte Hond aansluiting gezocht bij de traditie van paleizen in Assen. Het bureau verwijst naar bijvoorbeeld de kazerne aan de Vaart, de rechtbank en de Jozefkerk. De Nieuwe Kolk heeft met de ruime toepassing van baksteen en glas een monumentale en ambachtelijke uitstraling. Door het gebruik van veel glas en de hoge ruimtes is, ondanks een omvang van 55.000 m2, volgens De Zwarte Hond een open en transparant gebouw ontstaan.
Ketenintegratie en samenwerking
Ketenintegratie was bij de vormgegeving en realisatie van het gecompliceerde gebouw noodzakelijk. De Zwarte Hond zegt al vanaf een vroeg stadium te hebben samengewerkt met Greiner Van Goor Huijten Architecten & Ingenieursbureau uit Wassenaar, BAM Utiliteitsbouw en BAM Techniek. Ook is er al vanaf aanvang samengewerkt met de gemeente Assen en woningstichting Actium.
Uitdagingen en onderhoud
Het zit Assen niet mee met het gebouw van De Nieuwe Kolk. Het dak lekt. Daarom moeten sedum, grind en zonnepanelen eraf en komt er nieuw dakleer op. Wie voor de kosten opdraait, is nog onduidelijk. Ondertussen worden ook de betonnen vloerplaten in het gebouw extra versterkt. De constructie is dezelfde als die van de ingestorte parkeergarage van Eindhoven Airport drie jaar geleden. BAM bouwde die garage. Het bouwbedrijf realiseerde in Assen in 2012 ook de bouw van De Nieuwe Kolk. Voor de zekerheid is nu een verstevigingsoperatie gaande. Het lekke dak speelt DNK sinds vorig jaar parten. Op het dak van het cultuurgebouw lag sedum en vorig jaar is dat compleet vervangen. Sindsdien is er sprake van lekkage. Maar de exacte oorzaak blijkt lastig te vinden. “We krijgen de lekkage niet onder controle. Daarom hebben we als Vereniging van Eigenaren (VVE) besloten het sedum en grind eraf te halen, evenals de zonnepanelen, om het dak te inspecteren en te achterhalen wat de exacte oorzaak is”, aldus woordvoerder Claudia Mulder namens de gemeente Assen. Of het lek is ontstaan bij de vervanging van het sedum staat volgens de gemeente nog niet vast. De gemeente zit samen met woningcorporatie Actium in de VVE. Assen gaat over het theater-, bioscoop-, zalen- en kantoorgedeelte. Actium verhuurt een aantal commerciële ruimtes in het gebouw en is eigenaar van een appartementencomplex.
Het complete adres is: theaterencyclopedie.nl/id/01944076-e18a-736c-8fb9-a9e7d11ece71. De dakbedekking moet volledig vervangen worden; sedum komt niet terug. Er komen steviger dakleer en geen sedum meer terug op het dak. Camera’s op het dak volgen de werkzaamheden; bewoners vragen naar privacy. Bewoners van het appartementencomplex balen van de overlast door boorwerk en het verwijderen van grind. De vloeren in het gebouw worden extra verankerd wegens eerdere constructiefouten bij vergelijkbare projecten. In 2013 werd een deel van het plafond in de bibliotheek beschadigd, in 2014 werden podiumvloeren in beide theaterzalen vervangen en in 2015 stortte een deel van het systeemplafond in de parkeergarage. BAM droeg de reparatiekosten toen.
Programma en locatie
De Nieuwe Kolk biedt onderdak aan het Centrum Beeldende Kunst Drenthe, Bibliotheek Assen en Theater/Bioscoop De Nieuwe Kolk. Het project omvat een gebouw waarin diverse functies zijn ondergebracht: een theater, bioscoop, bibliotheek, Biblionet Drenthe, Centrum Beeldende Kunst, diverse commerciële ruimten, horecavoorzieningen, een parkeergarage met 500 plaatsen en 65 appartementen. De openbare ontvangst- en ontmoetingsruimte begint buiten, bij de imposante overstek aan de Pelinckhof. De entree leidt de bezoeker naar een binnenplein, het Cultuurportaal, waar alle functies van het complex samenkomen. Door de publieke functies van de afzonderlijke programma’s rondom dit Cultuurportaal te situeren is een indrukwekkende ruimte ontstaan die programmatische allianties mogelijk maakt.
Het gebouwvolume volgt de contouren van de plot. De gevel aan de centrumzijde wijkt terug ter hoogte van de bocht in de Weiersstraat. Door de afstand tussen de centrumringweg en de gevel te vergroten is een nieuw plein, de Pelinckhof, gecreëerd. Binnen takken alle functies op ingenieuze wijze aan op het centrale Cultuurportaal. Voor ieder deel van het gebouw is het meest optimale constructiemateriaal gekozen: ondergrondse constructies en ruimten met hoge massa-eisen voor geluidisolatie in beton; overige onderdelen in staal. De luifel is uitgevoerd met verdiepingshoge stalen vakwerken en de doorbuiging aan de punt bedraagt circa 150 mm. Rondom de grote zaal staat een dubbele staalconstructie met een tussenruimte van ongeveer 3 m. De vormgeving van de twee grote balkons is het resultaat van een uitgebreide zichtlijnenstudie met een 3D-model. De toren boven het toneel heeft een buitenafmeting van 17,5 x 31,5 m. Op 25 m hoogte bevindt zich de rollenzolder met 60 trekassen. De toren is vanwege complexiteit en bouwsnelheid uitgevoerd in staal.

De Nieuwe Kolk is een voorbeeld van een geïntegreerde publieke ruimte waar meerdere functies onder één dak samenkomen, met aandacht voor monumentale materialiteit, openheid en functionele flexibiliteit.
tags: #dak #oppervlakte #de #kolk #assen