Plaatsing van een dampscherm tussen isolatie en OSB opbouw: instructies en best practices

Warm isoleren, dus isoleren bovenop de dakconstructie, gaat steeds gepaard met een nieuwe bedekking.

In dit artikel geven we mee hoe je de isolatie voor jouw rekening kan nemen.

Een goede basis is altijd belangrijk om van te vertrekken.

Standaard vertrek je van een nieuwe dakopbouw, waarvan de bovenste laag bestaat uit OSB-panelen waarop de volgende lagen terechtkomen, of betonnen welfsels.

Voor je begint zorg je er wel voor dat er geen vuil of vocht meer op de panelen ligt.

Eerst wordt er een (vaak zelfklevend) dampscherm aangebracht op de OSB-panelen.

Deze kan je meestal direct op de ondergrond aanbrengen, al is dat ook afhankelijk van het weer en de temperaturen.

Je brengt het dampscherm aan van beneden naar boven.

Start dus ook van het laagste punt van je dak, de kant waar de afvoeren straks komen.

Aan de dakranden moet het dampscherm een beetje boven de isolatie uitsteken.

Zorg dus steeds voor wat overschot langs elke zijde.

Die kleef je straks vast tegen de dakranden.

Rol het dampscherm vervolgens af van het ene eind tot het andere eind van het dak.

Ligt het dampscherm goed?

Dan kan je het aanbrengen.

Voor de eerste baan, degene die langs de langste kant ook tegen de dakrand komt, plooi je het dampscherm om.

Snijd (bij een zelfklevende variant) het beschermvlies onderaan het dampscherm dan door.

Waar je dat vlies verwijderd hebt, gaat het dampscherm kleven.

Je kan het nu permanent op je dak plakken van het midden uit tot aan de rand.

In een binnenhoek komen er twee opstaande randen samen.

Hier moet je de twee op elkaar plooien.

Kleef eerst een rand volledig vast aan de opstaande kant.

De ene helft kleeft nu vast aan je dakrand.

Plooi het scherm om naar de andere kant en snij de folie weer in het midden door en werk naar de kanten toe.

Begin met een stuk van de folie weg te halen en op je dak te kleven.

Dan kan je stelselmatig naar de kant toe beginnen werken.

Trek de beschermfolie van onder het dampscherm en druk aan op het dak.

Zo ga je verder tot de dakrand.

Vanaf de tweede rij dampscherm gaat het een pak gemakkelijker.

Vanaf nu rol je het dampscherm uit zodat het op zijn plaats ligt.

Heb je de positie van de nieuwe rol bepaald, rol die dan terug op tot in het midden en snijd de beschermfolie onder het dampscherm door over de lengte van de hele baan.

Kleef hem op je dak door de folie af te trekken terwijl je de rol uitrolt.

Plooien werk je ook hier weg.

TipOpeningen, bijvoorbeeld voor een dakkoepel, moet je uiteraard niet van een dampscherm voorzien.

Werk rond de opening en laat een overlap.

Hangt het dampscherm op zijn plaats? Dan kan je de volgende laag aanbrengen: de isolatie.

Die breng je aan met purschuim op het dampscherm.

Eerst breng je op het dampscherm purschuim aan.

Voor je dat doet, bevochtig je het dak, bijvoorbeeld met een plantenspuit.

Het purschuim breng je aan met een verdeelpistool.

Klik de bus vast in het pistool, schud nog eens goed voor gebruik en spuit het schuim op het dampscherm.

Op het purschuim bevestig je vervolgens de PIR- of PUR-isolatieplaten.

Ben je op het einde van je rij, dan moet je waarschijnlijk een stuk op maat maken met een handzaag.

Met het reststuk kan je aan de volgende rij beginnen.

Hier begin je weer eerst met het aanbrengen van het schuim.

Liggen alle isolatieplaten er?

Dan vul je langs de randen nog de kieren op met purschuim, zodat het geheel goed is afgedicht en je een luchtdichte isolatieschil bekomt.

Is het purschuim aan de randen uitgehard, dan kan je het wegsnijden met een breekmes.

Dat gaat namelijk enkel in de weg zitten als je de dakbedekking op zijn plaats legt.

BedekkenIn feite ben je dan klaar met je isolatielaag.

Dan kan je nog de uitsparingen voorzien voor waterafvoer en vervolgens je dak bedekken.

De locatie van het dampscherm bij een plat dak is afhankelijk van het type dak.

Er zijn twee soorten platte daken: warm dak en een koud dak.

Plat dak isoleren?

Het belang van dampschermen voor het isoleren van een plat dak is niet te onderschatten.

De correcte plaatsing van het scherm is belangrijk.

Daarvoor maak je een onderscheid tussen verschillende soorten platte daken.

Een dak dat aan de buitenkant is geïsoleerd noem je een warm dak.

Bevindt de isolatie zich in het gebouw zelf, dan spreek je van een koud dak.

Bij een warm plat dak wordt het isolatiemateriaal bovenop een dampremmende laag aangebracht.

Bij een koud plat dak wordt het dampscherm in de woning zelf aangebracht, achter het plafond en vóór het isolatiemateriaal.

Het dampscherm beschermt de isolatie tegen woonvocht en zorgt tevens voor extra luchtdichtheid.

Het is erg belangrijk dat het dampscherm naadloos is aangebracht en dat het nergens geperforeerd wordt.

Dampschermen voor een plat dak bestaan nagenoeg altijd uit polyethyleen.

Dit is een relatief goedkope kunststofsoort die sterk is en zeer duurzaam.

Er zijn ook speciale OSB-3 houtvezelplaten die dienst kunnen doen als dampscherm.

Deze zijn speciaal gecoat en gespecificeerd als dampremmer.

Bij het aanbrengen van het dampscherm is het erg belangrijk dat de folie nergens doorboord wordt en dat de aansluitingen met andere bouwdelen zoveel mogelijk luchtdicht is.

Bij renovatie van een plat dak kan de bestaande roofing (bitumen) in sommige gevallen nog prima dienst doen als dampscherm.

Het spreekt voor zich dat de roofing nog wel in redelijke staat moet zijn, dat wil zeggen: de dakbedekking moet een voldoende afsluitende werking hebben.

Eventuele blazen in de roofing mogen gewoon ingesneden worden en opnieuw geplakt, de dakbedekking heeft immers geen waterkerende functie meer.

Door de bestaande roofing als dampscherm te gebruiken kun je flink op de kosten besparen.

Om je woning optimaal te isoleren, is een correcte plaatsing van je isolatie essentieel.

Door de isolatie af te schermen met een dampscherm of dampdichte folie zorg je voor een luchtdichte afwerking.

Zo kan de vochtige binnenlucht niet doordringen in de isolatie en vermijd je schimmels en een verminderde isolatiewaarde.

Een dampscherm is een waterdichte, dampdichte folie die ervoor zorgt dat het vocht in de binnenlucht wordt tegengehouden en zo de isolatie niet aantast.

Wanneer je je woning van binnenuit isoleert, moet je steeds een dampscherm plaatsen.

Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer je je buitenmuren of je dak langs binnen isoleert.

De enige uitzondering is isolatie die reeds is afgewerkt met een dampwerende laag.

Hierbij is het belangrijk om alle gaten en naden dicht te plakken met een speciale tape zodat er alsnog geen waterdamp in de isolatie kan doordringen.

De zwakste punten zijn plafonds en vochtige kamers zoals de keuken en badkamer.

Ga je je dak, muren… van binnenuit isoleren? Dan is het slim om een ervaren isolatiespecialist in te schakelen.

Deze schenkt voldoende aandacht aan een correcte plaatsing en afwerking van je isolatie en het dampscherm.

Onder de vorm van damp bevat lucht steeds een bepaalde hoeveelheid water.

Hoe hoger de temperatuur van de lucht, hoe meer water erin kan opgenomen worden.

Wanneer de temperatuur daalt, kampt de lucht met een te grote hoeveelheid damp die afgezet wordt in de vorm van water.

Dit noemen we condensatie.

Wanneer de waterdamp kan doordringen in de isolatie, veroorzaakt dit na verloop van tijd schade zoals verrotting, vlekken en een slechtere isolatiewaarde.

Om dergelijke problemen te vermijden, is de plaatsing van een dampscherm dan ook cruciaal.

Hoe dampscherm aanbrengen?

Een dampscherm plaatsen is geen ingewikkelde klus, maar voor een goede werking is een correcte plaatsing ervan wel cruciaal.

Is het dampscherm niet goed geplaatst, dan kan vocht je isolatie alsnog aantasten.

Een luchtdichte dampfolie breng je altijd aan de warme kant van de ruimte aan.

Isoleer je je dak of muren langs binnen?

Dan breng je de dampwerende laag als laatste aan.

Isoleer je je zoldervloer?

Dan breng je het dampscherm als eerste aan zodat dit in contact staat met de warmere ruimte eronder.

Wanneer je een dampscherm plaatst, laat je de banen idealiter 10 cm overlappen om openingen tussen de verschillende banen te vermijden.

Het is belangrijk om deze overlappingen daarna goed af te tapen.

Een dampscherm dat niet mooi aansluit, op verschillende plaatsen doorboord is om bv. elektriciteitsleidingen door te laten of scheuren en gaten vertoont, heeft maar weinig nut.

Een isolatiespecialist zorgt in de eerste plaats voor een luchtdichte afwerking.

Wordt de dampdichte folie door andere (renovatie)werken nog geperforeerd?

TIP: via onze offerteservice vind je snel een ervaren isolatiespecialist in jouw regio die je isolatie en dampscherm plaatst volgens het boekje.

Een dampscherm kan je al kopen vanaf 5 euro per m² (excl. btw).

Wil je dus een hellend dak met een oppervlakte van bv. 100 m² isoleren?

Dan betaal je voor het dampscherm ongeveer 500 euro (excl. btw).

Je zal wel altijd een beetje extra moeten rekenen omdat de banen van je dampscherm overlappen.

TIP: een isolatiespecialist weet precies hoeveel m² aan dampscherm je nodig hebt en voorziet dit altijd voor de plaatsing van je isolatie.

Zo ben je zeker van een optimale plaatsing van zowel je isolatie als je dampscherm.

Hieronder vind je het antwoord op enkele veelgestelde vragen rond dampdichte folies.

Heb je een specifieke vraag? Het is niet bij elk isolatiemateriaal nodig om een apart dampscherm te plaatsen.

Zo heb je meestal geen dampdichte folie nodig bij PIR-platen.

De meeste PIR-platen zijn namelijk aan beide zijden voorzien van een dampdichte laag.

Het blijft in dit geval wel belangrijk om de naden zorgvuldig af te dichten met tape.

Ook sommige andere materialen (denk bv. aan spijkerflensdekens) zijn al voorzien van een dampremmende laag, waardoor een extra dampscherm overbodig is.

BELANGRIJK: ben je niet zeker of je een apart dampscherm moet plaatsen?

Hij weet perfect wanneer een extra dampremmende laag nodig is en voert je isolatieklus ook vakkundig uit.

Ook wanneer je je muren langs binnen isolveert met een voorzetwand en afwerkt met gipsplaten, is een dampscherm nodig.

Je plaatst de dampfolie dan tussen de isolatie en de gipsplaten.

Ook wanneer je de gipsplaten plaatst op bv. OSB, moet er nog een dampremmende laag geplaatst worden.

Wanneer je geen dampscherm plaatst, vergroot je het risico dat vochtige binnenlucht in de isolatie dringt.

Dit kan vervolgens leiden tot schimmelvorming en een verminderde werking van de isolatie.

TIP: een isolatiespecialist geeft je advies over het dampscherm en brengt dit correct en nauwkeurig aan.

Zo zal je het langst kunnen genieten van een goede isolatie van je woning.

Naast dampschermen spreken isolatiespecialisten ook vaak over dampfolies.

Het kan daarbij gaan om een open dampfolie, een dampremmende folie of een dampdichte folie.

Open dampfolie: een dampfolie wordt in tegenstelling tot een dampscherm aan de buitenkant van de woning geplaatst.

Het zorgt ervoor dat vocht je woning kan verlaten zonder je isolatie te beschadigen.

Dampremmende folie: een dampremmende folie is gelijkaardig aan een dampscherm met als enige verschil dat de folie nog lucht doorlaat.

Dampdichte folie: deze folie is hetzelfde als een dampscherm.

Dampdichte folies laten in tegenstelling tot dampremmende folies geen lucht door, waardoor ze beter bestand zijn tegen een hoge luchtvochtigheid.

Kunststof folie van polyethyleen: deze folie (min. 0,2 mm dik) kan vastgeniet worden onder de spanten of kepers langs de binnenkant van een dak.

De banen moeten elkaar met enkele centimeters overlappen.

Aluminium folie: ook aluminium is een prima materiaal voor dampschermen.

Een aluminium dampfolie heeft als bijkomend voordeel dat het stralingswarmte reflecteert.

Bitumineuze laag: bitumineuze dampschermen worden gebruikt bij warme platte daken.

Welke materiaal kies je best?

Elk materiaal heeft z’n specifieke eigenschappen.

Een expert kan je adviseren over welk materiaal het beste is voor jouw situatie.

Een correct geplaatst dampscherm is cruciaal om condensatie in je isolatie te vermijden en de levensduur van je dak of wanden te verlengen.

In dit artikel ontdek je wat een dampscherm is, waar en wanneer je het toepast, welke materialen er bestaan, veelgemaakte fouten en hoe het zit met EPB-eisen en premies in Vlaanderen.

We bekijken ook de dampscherm prijs m2 met voorbeelden, toepassingen bij een dampscherm dak (hellend en plat), binnenmuren en OSB, én we geven praktische plaatsingstips.

Ten slotte linken we door naar relevante gidsen en diensten zodat je vlot de juiste keuzes maakt voor jouw project.

Wat is een dampscherm?

Een dampscherm is een waterdichte, dampremmende laag die aan de warme binnenzijde van de isolatie wordt geplaatst om waterdamp uit de binnenlucht tegen te houden.

Waterdamp migreert van warm naar koud.

Zonder dampscherm condenseert die damp in de isolatielaag zodra ze een koud oppervlak bereikt.

Dat veroorzaakt vochtophoping, schimmel en verlies van isolatiewaarde.

Welke materialen worden gebruikt als dampscherm?

De meest gebruikte types zijn: Polyethyleenfolie van 0,15 tot 0,22 mm Bitumineuze dampschermen met aluminium toplaag Vochtgestuurde varianten met variabele dampweerstand.

Bij platte daken worden ook zelfklevende bitumineuze systemen toegepast met hoge hechtsterkte.

Wat is het verschil tussen een dampscherm en een dampopen folie?

Een dampscherm blokkeert waterdamp aan de binnenzijde. Een dampopen folie wordt aan de buitenzijde geplaatst en laat damp ontsnappen terwijl ze regen tegenhoudt.

Beide lagen hebben een tegengestelde functie in de opbouw.

Waar dient een dampscherm voor?

Een dampscherm dient om condensatie in isolatie te voorkomen en de bouwstructuur te beschermen tegen vocht, zodat de thermische prestaties behouden blijven.

Waarom is vocht in isolatie problematisch?

Vocht verlaagt de thermische weerstand. Volgens technische fiches van Buildwise kan foutieve plaatsing leiden tot 20 tot 50 procent verlies van isolatiewaarde.

Welke isolatiematerialen vereisen een dampscherm?

Materialen die gevoelig zijn voor vocht vragen een dampscherm aan de binnenzijde: Minerale wol zoals glaswol en rotswol Celulose PIR en PUR in compacte dakopbouwen Bij dampopen materialen zoals houtvezel is de noodzaak afhankelijk van de volledige opbouw.

Is een dampscherm altijd nodig?

Neen. Een dampscherm is nodig wanneer er risico bestaat op interstitiële condensatie in de constructie op basis van de volledige bouwfysische opbouw.

Wanneer is het verplicht of sterk aanbevolen?

Bij hellende en platte daken met minerale wol is het standaard vereist. Ook bij een dampscherm binnenmuur bij isolatie langs binnenzijde is het meestal noodzakelijk.

Wanneer kan je zonder dampscherm werken?

Bij volledig dampopen systemen met capillair actieve materialen en correcte ventilatie kan een klassiek dampscherm overbodig zijn. De volledige bouwfysische berekening bepaalt dit.

Waar plaats je een dampscherm?

Een dampscherm wordt altijd geplaatst aan de warme zijde van de isolatie, dus aan de binnenkant van de woning.

Hoe plaats je een dampscherm correct?

Correcte plaatsing omvat: Minimaal 10 cm overlapping Luchtdichte tape op alle naden Afdichting rond doorvoeren en leidingen Nieten bij voorkeur enkel in overlapzones en nadien aftapen Aansluitingen op muren, vloeren en balken luchtdicht afwerken Perforaties of slecht afgekleefde naden veroorzaken luchtlekken en condensatie.

Waarom is luchtdichtheid belangrijk?

Luchtdichtheid beïnvloedt het S-peil en E-peil. Een blowerdoortest controleert de n50-waarde en detecteert lekken in het dampscherm.

Voor begeleiding bij luchtdicht bouwen kan je terecht op de pagina over dakisolatie.

Hoe wordt een dampscherm toegepast bij een dak?

Een dampscherm dak voorkomt condensatie in de dakstructuur en behoudt de R-waarde van de isolatie.

Wat bij een hellend dak?

Bij een hellend dak komt het dampscherm onder de isolatie en boven de binnenafwerking zoals gipsplaten.

Wat bij een plat dak?

Bij platte daken wordt vaak een bitumineus of zelfklevend systeem toegepast met hoge waterdampweerstand.

Zonder correct dampscherm kan volgens WTCB 30 procent R-waardeverlies optreden in compacte opbouwen.

Wat kost een dampscherm per m²?

De dampscherm prijs m2 varieert volgens type en merk. Onderstaande prijzen zijn indicatief voor materialen en kunnen wijzigen per leverancier.

Gemiddeld bedraagt de materiaalkost rond € 5 per m². Bij uitbesteden komen plaatsingskosten erbij.

Kostfactoren: type folie (klassiek, vochtgestuurd, bitumineus), complexiteit van details, benodigde tapes/kitten, bereikbaarheid en afwerkingsgraad.

Kan OSB dienen als dampscherm?

Ja, een OSB-plaat kan functioneren als damprem wanneer de voegenv luchtdicht zijn afgekleefd en de dampweerstand voldoende hoog is.

OSB is echter geen volledig dampdichte laag.

Bij hoge binnenvochtigheid of bij platte daken blijft een aparte folie aangewezen.

Waar kan je een dampscherm kopen?

Een dampscherm kopen kan bij gespecialiseerde bouwmaterialenhandels en doe-het-zelfzaken zoals Dampscherm Hubo, Dampscherm GAMMA of Dampscherm Brico.

Voor professionele plaatsing en correcte dimensionering is advies van een isolatiespecialist aangewezen.

Hoe beïnvloedt een dampscherm EPB en premies?

Een correct geplaatst dampscherm ondersteunt de luchtdichtheid en helpt bij het behalen van premievoorwaarden.

Voor dakisolatie geldt in Vlaanderen een minimale R-waarde van 4,5 m²K/W voor premie. Fluvius voorziet € 8 per m² bij plaatsing door aannemer en € 6 per m² bij doe het zelf.

Bij renovatieprojecten zoals na-isolatie van spouwmuren of binnenisolatie is correcte dampregulatie bepalend voor het EPC-resultaat.

Raadpleeg ook de pagina isolatiepremies voor actuele voorwaarden.

Wat zijn de meest gemaakte fouten bij dampschermen?

De meest voorkomende fouten zijn slechte overlapping, onvoldoende taping en doorboringen zonder afdichting.

Plan alle doorvoeren vooraf en gebruik manchetten

Kies tapes en kitten die compatibel zijn met het gekozen membraan

Vermijd plooien en spanningen in het doek

Hoe kies je het juiste dampscherm voor jouw project?

Kiezen doe je op basis van de volledige opbouw, binnenklimaat en gewenste droogrichting. Stem de dampweerstand af op de materialen in dak of wand en hou rekening met de detaillering aan randen en doorvoeren.

SituatieKeuzeadvies dampscherm Hellend dak met minerale wol Klassiek dampscherm of vochtgestuurde variant, met hoogwaardige tapes Plat dak met compacte opbouw Bitumineus of zelfklevend systeem met hoge waterdampweerstand Binnenmuurisolatie op massieve muur Damprem met aandacht voor capillair gedrag en detailaansluitingen Renovatie met wisselende vochtbelasting

Vochtgestuurd membraan voor extra droogpotentieel naar binnen

Welke stappen volg je bij de plaatsing van een dampscherm?

Volg onderstaande stappen om fouten te vermijden en luchtdichtheid te garanderen.

Ondergrond stof- en vetvrij maken en onregelmatigheden wegwerken

Banen horizontaal of verticaal uitrollen met voldoende overlap

Overlappingen volledig aftapen met systeemtape

Doorvoeren voorzien van manchetten en rondom afkitten

Randaansluitingen op wanden en vloeren mechanisch fixeren en afdichten

Controle op lekken met rookproef of blowerdoor tijdens de werken

Pas nadien binnenafwerking (gipsplaten) plaatsen

Hoe onderhoud en inspecteer je een geplaatst dampscherm?

Een dampscherm vraagt weinig onderhoud, maar inspecteer bij verbouwingen of ingrepen altijd op mogelijke beschadigingen.

Herstel scheuren of perforaties meteen met de voorgeschreven systeemtape of -kit zodat de luchtdichtheid behouden blijft.

tags: #dampscherm #tussen #isolatie #en #osb