Steeds vaker hoor je dat gemeenten overstappen op een gescheiden rioolstelsel. Waar vroeger al het afvalwater, zowel regenwater als vuil water, via één buis werd afgevoerd, kiest men tegenwoordig voor een systeem waarbij beide stromen apart worden behandeld. Maar waarom gebeurt dat eigenlijk? Wat betekent dit voor jou als huiseigenaar, en moet je zelf iets aanpassen aan je woning?
Wat verschillen de rioolsystemen en waarom kiezen voor scheiding?
Vuilwaterriool (DWA - Droog Weer Afvoer): Deze buis voert het afvalwater af van uw keuken, toilet, badkamer, wasmachine en vaatwasser. Hemelwaterriool (HWA - Hemelwater Afvoer): Deze leiding voert uitsluitend regenwater af van daken, terrassen en tuinen. Omdat dit water schoon is, hoeft het niet via de zuivering te worden afgevoerd. In oudere situaties was er vaak sprake van een gemengd rioolstelsel, waarbij vuilwater en regenwater samen in één leiding werden verzameld.
Bij een gemengd riool komt bij regenbuien een enorme hoeveelheid schoon water in de zuivering terecht. Die installatie moet al dat water verwerken, terwijl dat eigenlijk niet nodig is. Door regenwater apart af te voeren, wordt alleen het vuilwater gezuiverd. Een gemengd riool kan tijdens hevige regenval snel overbelast raken. Schoon regenwater wordt niet langer onnodig gezuiverd, maar direct teruggegeven aan de natuur. Dat helpt bij het aanvullen van grondwater en voorkomt verdroging.
Wat betekent dit voor woningbezitters?
Wanneer de gemeente in uw straat een nieuw riool aanlegt, is de kans groot dat dit een gescheiden systeem wordt. De gemeente legt dan twee aansluitpunten aan bij de erfgrens: één voor vuilwater en één voor regenwater. Als eigenaar bent u zelf verantwoordelijk voor het riool op uw eigen terrein, dus vanaf uw woning tot aan de erfgrens.
Aanpassing op particulier terrein: u bent verantwoordelijk voor het deel van de aansluiting op uw eigen perceel. Controle en aansluiting: de gemeente controleert soms of de aansluiting correct is uitgevoerd. Sommige verordeningen stellen vergunningen en duidelijke eisen aan de aansluitingen, en voorschriften kunnen opgenomen worden omtrent het particulier riool zoals dat aanwezig moet zijn op het moment dat de aansluiting tot stand gebracht wordt.
Nadelen en aandachtspunten van een gescheiden rioolstelsel
Hoewel een gescheiden rioolstelsel veel voordelen biedt, zijn er ook aandachtspunten. Zo brengt de aanpassing van de particuliere riolering kosten met zich mee en is een correcte aansluiting essentieel. Als regenwater per ongeluk nog wordt aangesloten op het vuilwaterriool, of andersom, kan dat leiden tot storingen, stank of vervuiling van het systeem. Daarom is het verstandig om de werkzaamheden altijd door een ervaren vakman te laten uitvoeren. Ook vraagt een gescheiden systeem om periodiek onderhoud, zoals het reinigen van hemelwaterafvoeren en inspectieputten, om een goede werking te blijven garanderen.
Wat kunt u zelf doen met regenwater?
U kunt regenwater ook hergebruiken of lokaal laten infiltreren. Dat is niet alleen milieuvriendelijk, maar vermindert ook de druk op het riool. Enkele mogelijkheden:
- Regenton plaatsen: gebruik regenwater voor het besproeien van uw tuin.
- Infiltratiekrat of grindput aanleggen: hiermee zakt regenwater langzaam in de bodem.
- Groen dak of regentuin aanleggen: buffert regenwater en verkoelt uw omgeving.
Veel gemeenten stimuleren deze maatregelen met een subsidie voor duurzaam regenwaterbeheer.
Voordelen van een gescheiden rioolstelsel
De overstap naar een gescheiden riool brengt duidelijke voordelen met zich mee, zowel voor de gemeente als voor u als bewoner:
- Minder kans op wateroverlast: regenwater komt niet meer in het vuilwaterriool terecht, waardoor het systeem minder zwaar belast wordt bij piekbuien.
- Een efficiëntere waterzuivering: de rioolwaterzuivering hoeft niet langer schoon regenwater te verwerken, wat het proces efficiënter maakt.
- Een gezondere leefomgeving: schoon regenwater keert direct terug naar de bodem of waterlopen, waardoor het grondwaterpeil beter op peil blijft en stank of stilstaand water afneemt.
- Lagere onderhoudskosten op lange termijn: minder verstoppingen en slijtage kunnen onderhoudskosten drukken.
Kunnen wij u ook helpen?
Ja, dat kunnen wij zeker voor u verzorgen. Wij zijn gespecialiseerd in het aanleggen en scheiden van rioleringen en weten precies wat er nodig is om dit duurzaam en volgens de regels uit te voeren. Ons team werkt snel, netjes en met oog voor detail. Bovendien regelen wij alles van begin tot eind: van het inspecteren van de bestaande situatie tot de complete aanleg en aansluiting.
Technische en juridische noties
Een riool is meestal ondergronds en bestaat uit een fijn vertakt netwerk van buizen en hulpstukken die waterstromen aanleveren bij oppervlaktewater en/of een RWZI. Er zijn twee hoofdrichtingen voor afvoer:
- Vrije-val riolering: afvoer naar het laagste punt, vaak toegepast in gebied met weinig hoogteverschil.
- Mechanische riolering: afvoer onder druk via persleidingen, gebruikt wanneer afvoer over lange afstanden moet gebeuren.
Bij gemengd stelsel kunnen bij hevige regenval verstoringen ontstaan, terwijl een verbeterd gescheiden stelsel first flush opvangt in een eerste, meest vervuilde gedeelte van de hemelwaterstroom en het resterende schonere hemelwater op een zuiverende voorziening of terug naar oppervlaktewater brengt. Een puur gescheiden stelsel heeft hier minder last van, omdat regenwater apart wordt afgevoerd.
Gecombineerde versus gescheiden rioleringssystemen
Aansluitingen en vergunningen
In de meeste gevallen vereisen nieuwe aansluitingen op het openbare afwateringssysteem of wijzigingen aan bestaande aansluitingen een vergunning. De verordening regelt onder andere de begrippen, het aanvragen en verlenen van een aansluitvergunning, de kosten en de toezicht daarop. Voor elke aansluiting afzonderlijk kan een vergunning nodig zijn, bijvoorbeeld bij een gescheiden stelsel voor vuilwater en hemelwater. De gemeente regelt de aanleg van de perceelaansluitleiding maar legt de kosten vaak bij de rechthebbende. De eigenaar blijft verantwoordelijk voor het onderhoud van het particuliere deel en voor het tijdig oplossen van verstoppingen in dat gedeelte.
Erfscheidingsputten worden geplaatst om onderhoud eenvoudiger te maken en de oorzaak van storingen sneller vast te stellen. De beheergrens ligt meestal bij de perceelgrens, maar bij bebouwing aansluitend op openbaar gebied kan de aansluiting tot 0,5 meter uit de gevel liggen. Bij verordeningen geldt dat de rechthebbende zelf verantwoordelijk blijft voor verstoppingen in het particuliere riool, terwijl de gemeente verantwoordelijk is voor het gemeentelijke deel tot aan het aansluitpunt.