DNA behang Paleis Huis ten Bosch: betekenis en verhaal achter de wanden

Paleis Huis ten Bosch is prachtig van buiten, maar hoe ziet het er van binnen eigenlijk uit? Na het uitspreken van de Troonrede op dinsdag 16 september heeft de koning vast behoefte om thuis even te relaxen. Heeft hij een knusse woonkamer waar hij ’s avonds op de bank neerploft? Heeft u vroeger weleens verstoppertje gespeeld? Als jong meisje was het mijn favoriete spelletje, vooral als het binnenshuis mocht. In het stookhok, onder het ouderlijk bed: in een huis van zo’n 150 m2 waren er genoeg goede verstopplekken te vinden. Met dat in het achterhoofd zou ik mijn kinderen graag eens meenemen naar Paleis Huis ten Bosch. Het woon­paleis van de koning en koningin heeft een vloer­oppervlakte van maar liefst 8.785 m2. Nu is het niet zo dat die bijna 9000 m2 meter ook allemaal woonoppervlakte is. Paleis Huis ten Bosch bestaat uit drie segmenten: een hoofdgebouw en twee vleugels. In het hoofdgebouw vindt het koninklijke werk plaats. Een ontvangst van een regeringsleider bijvoorbeeld, of een diner met het nieuwe kabinet. De zalen zijn van plint tot plafond ware kunstwerken. Neem de Oranjezaal, waar in juni het NAVO-diner plaatsvond. Iedere wand bejubelt door middel van schilderwerk de heldendaden van Frederik Hendrik, de jongste zoon van Willem van Oranje. In de DNA- salon zijn de genetische ‘sporen’ van het huidige koningspaar met bakstenen op de muur weergegeven. Onder de beletage van het hoofdgebouw zit de sportzaal van de koning. Hier heeft hij de afgelopen jaren heel wat uren doorgebracht. Links van het hoofdbouw zit de privévleugel van de Oranjes. Pottenkijkers zijn hier niet welkom, media evenmin. Ook voor het hofpersoneel zijn de mogelijkheden beperkt. Het is de veilige cocon van het gezin, waar gewoon in een pyjama over de gang gewandeld kan worden. Het woonoppervlak is er luxe, maar wellicht wat minder riant dan het exterieur doet vermoeden. De vleugels van Paleis Huis ten Bosch zijn namelijk maar één ruimte diep. De meestgebruikte woonkamer bevindt zich op de begane grond. Doordat de historische buitenmuur hier grotendeels is vervangen door een glazen pui, hebben de Oranjes goed zicht op hun groene achtertuin. Om de ruimte wat te breken, zijn er diverse zithoekjes gerealiseerd. Op de muren is warm behang en moderne kunst aangebracht. Benieuwd naar het complete artikel? Dat leest u in MAX Magazine editie 37. Bent u geen abonnee, maar wilt u niets meer uit de gids missen? Huis ten Bosch: dat is de plek waar koning Willem-Alexander en koningin Máxima met hun gezin wonen en werken. Doordat Covid in ons leven kwam, kregen we allemaal meer te maken met ontmoetingen via Zoom, Teams enzovoorts. Zo ook koning Willem-Alexander en koningin Máxima. We kunnen ons voorstellen dat het vanaf de buitenkant lastig is om te bedenken waar nu precies welke ruimte ligt. Daarom eerst even deze plattegrond. 1. Bibliotheek 2. Werkkamer Máxima. Recht hierachter de Groene Salon en de werkkamer van de koning 3. Blauwe Salon 4. Vestibule. Recht hierachter de Oranjezaal5. Chinese Zaal 6. Vanaf het indrukwekkende bordes, kom je binnen in de ruime vestibule. De vestibule biedt toegang tot de Blauwe salon (links), de Oranjezaal (midden tussen de trappen) en de Chinese zaal (rechts). De vestibule. Achter de deur bevindt zich de Oranjezaal. In 2019 werd de kersttoespraak van de koning opgenomen vanuit de vestibule. Aan het plafond in de vestibule prijkt geen kroonluchter, maar een opvallende, moderne lichtsculptuur, de Fragile Future III. Deze lichtsculptuur is speciaal voor paleis Huis ten Bosch vervaardigd, door kunstenaars Ralph Nauta en Lonneke Gordijn van studio DRIFT. De linkerkant van de vestibule, met achter de deuropening de Blauwe salon. Het koninklijk gezin poseert in de vestibule op Koningsdag 2020. Wie denkt aan een bibliotheek, denkt waarschijnlijk ook aan wanden vol met boeken. Zo niet in de bibliotheek van paleis Huis ten Bosch. Rondom een aantal kobaltblauwe boekenkasten, prijkt een prachtig behang op de muur. Voor deze muur een blauwe bank, waar heerlijk gelezen kan worden. In een van de boekenkasten staan vlak bij elkaar een exemplaar van Shakespeare, een boek over Elvis en de memoires van koningin Noor van Jordanië. Voor de spiegel hangt een rond portret van een jonge prinses Juliana, een voorstudie van Thérèse Schwartze. Op de schouw zijn diverse olifanten te zien. De bibliotheek in 2019, na de renovatie. Een koninklijk portret voor de spiegel. In de Blauwe salon kijk je werkelijk je ogen uit. Er zijn geweven collages aangebracht, die zijn ontworpen door het ontwerpersduo Scheltens en Abbenes. Samen met het koningspaar, nam het ontwerpersduo een kijkje in het koninklijk archief. Er zijn bijzondere objecten te vinden, die een blik werpen op het verleden, maar ook op het heden. Amalia zei hierover in 2021: “‘Nou, als ik hier later woon met mijn man, met mijn gezin, dan weet ik niet of ik dat wel zo wil houden, hoor. Het gaat alleen maar over mijn ouders, nou ja, en er staat een kinderstoel op. Koningin Máxima tijdens een ontmoeting met de minister president van Vietnam in de Blauwe Salon op Huis ten Bosch. Er is één wand voor de koning, één wand voor de koningin en één voor het koninklijk gezin. De koning ontvangt het eerste exemplaar van het boek Heroes of Hydrogen in de Blauwe salon op Huis ten Bosch. Wie denkt dat de Witte Eetzaal alleen gebruikt wordt voor diners of lunches, heeft het mis. Koningin Máxima in de witte eetzaal tijdens een ontmoeting voor de UNSGSA op paleis Huis ten Bosch. De Witte Eetzaal is één van de best bewaarde historische interieurs in het Paleis. De zaal is al bijna 300 jaar oud. Rond 1733 werd de Witte Eetzaal ontworpen door Daniël Marot. Het witte koepel plafond is indrukwekkend. Tijdens de renovatie werd een langdurig onopgemerkte lekkage ontdekt in de houten kap boven het plafond. Hier zijn de huiszwam ontdekt. De lekkage is verholpen de zwammen zijn grond bestreden. De DNA Salon in paleis Huis ten Bosch is misschien wel het meest besproken vertrek in het paleis. Niet zozeer qua historische kunstwerken, maar meer om zijn moderniteit. Want zeg nu zelf, welk paleis heeft er nu een DNA Salon? Over historie gesproken: deze kamer is vanzelfsprekend niet altijd de DNA Salon geweest. Vroeger was het de slaapkamer oftewel de ‘bedtkamer’ van Amalia van Soms. Ook waren er een aantal stadhoudersvrouwen die het vertrek als slaapkamer gebruikten. Koningin Sophie gebruikte het als (groen) slaapvertrek. En later werd deze ruimte de Groene Salon. De DNA Salon mag dan heel modern lijken, er zijn wel degelijk historische elementen in te vinden. Boven de dubbele deuren richting de Blauwe Salon hangt nog altijd de grisaille die werd geschilderd door Aert Schouman. Ook de betimmering in de stijl van Lodewijk XVI evenals het gestucte plafond met Chinese karakters zijn bewaard gebleven. De koning gebruikt de DNA Salon regelmatig voor ontmoetingen. In 2022 werd in deze ruimte de kersttoespraak opgenomen. Oh ja, herinner je je nog de excuses na de Griekenland vakantie in coronatijd? Ook deze werden opgenomen vanuit de DNA Salon. Je zou het bijna niet herkennen, omdat je de handgebakken stenen niet ziet. Oke, maar waarom heet deze ruimte nu eigenlijk de DNA Salon? Na de laatste verbouwing in 2019 kreeg de Groene Salon een nieuwe naam. De wandbekleding bestaat uit zo’n 60.000 kleine baksteentjes. Deze steentjes stellen het DNA van koning Willem-Alexander en koningin Máxima voor. De DNA portretten hangen tegenover elkaar. Daarnaast hangt op de achterwand het portret ‘burger van de wereld’. De baksteentjes zijn gemaakt van klei uit de Rijn en industriële klei. Kunstenaar Jacob van der Beugel maakte deze portretten van de toekomst. De Oranjezaal is een heel bijzondere zaal. Hier werkten van 1648 - 1652 12 kunstenaars aan tientallen doeken, panelen en gewelfschilderingen. Alles onder de regie van architect-schilder Jacob van Campen. Het hoogtepunt van de Sael van Oranje, zoals het destijds heette, is een allegorisch muurschilderij van Jacob Jordaens, van 7,5 bij 7,5 meter. In de Oranjezaal zijn schilderwerken te zien van Theodoor van Thulden, Salomon de Bary Adriaen Hanneman en anderen. De Prinses van Oranje, 2021. De Chinese Zaal heeft een monumentaal achttiende-eeuws interieur. Stadhouder Willem IV liet Huis ten Bosch verbouwen, naar het ontwerp van architect ontwerper Daniël Marot. Hierbij onderging ook de Chinese Zaal een metamorfose. De kersttoespraak van de koning in 2020 werd opgenomen in de Chinese zaal. De inrichting van de huidige Chinese Zaal komt echter vooral vanaf het jaar 1767. Deze veranderingen vonden plaats voor de pasgetrouwde Stadhouder Willem V en zijn echtgenote Wilhelmina van Pruisen. et was een periode met een grote fascinatie voor Chinese en Oost-Aziatische kunst. Het resultaat? Een inrichting met de zo genoemde chinoiserie-elementen. Op de hoeken van het gestucte plafond zijn figuren met parasols te zien, gebaseerde op Franse en Engelse chinoiserie ontwerpprenten. Ook is er veel imitatie lakwerk te zien. Achter het glas zijn Chinese schilderingen te zien. In deze tijd was de Chinese Zaal een soort wachtkamer voor de slaapkamer van de prins. Zoals we inmiddels weten uit een eerdere blog van Josine, borduurde koningin Máxima zelf mee aan de gordijnen. De Japanse Zaal krijgen we helaas niet zo vaak te zien. Ik hoop dat de koning dit jaar vanuit deze zaal zijn kersttoespraak gaat houden. Wat dit is ook schitterende zaal! De Japanse Zaal is in dezelfde tijd als de Chinese Zaal ontworpen. Deze kamer was in de tijd van Willem V de prinselijke slaapkamer. We weten dat koningin Máxima een aantal japonnen heeft laten ontwerpen, die zijn geïnspireerd op het zijden behang van paleis Huis ten Bosch. De koning werkt in een stijlvolle ruimte, met prachtige ramen en openslaande deuren. Naast lichte kleuren op de muur en lichte gordijnen, zien we ook mosterdgele muren. Je ziet historische objecten in deze kamer, maar ook boeken en foto’s. Den Haag, 20 april 2020 - Koning Willem-Alexander belt tijdens de coronacrisis vanuit zijn kantoor in Huis ten Bosch. Door naar de werkkamer van koningin Máxima. Daar is toch ook zeker genoeg te zien. Op de muren prijkt het tropische D-Dream behang van Iksel. Wat prachtige gecombineerd met de stijlvolle meubels die er staan. De stijlvolle metalen lamp met goudkleurige kap die op Máxima’s bureau staat, is de Oroa ‘Eichholtz Flair’. Amalia en Máxima in de werkkamer tijdens de video uitzending op koningsdag 2020. De kasten, met glazen deurtjes, zijn sfeervol verlicht. Máxima heeft niet alleen een werkkamer, maar beschikt ook over een mediaroom. Deze ruimte kwam goed van pas in de corona crisis, maar kan ook handig zijn als de koningin minder wil vliegen. Máxima tijdens een online meeting voor de UNSGSA in januari 2021. Wil je meer weten over de mediaruimte? Tenslotte hebben we nog de balzaal. Van de balzaal zagen we een klein gedeelte op de kerstfoto die werd vrij gegeven in 2022. De Gele Balzaal vind je op de tweede verdieping van paleis Huis ten Bosch. Op onderstaande foto poseert het koninklijk gezin in de Gele Balzaal. Nu vraag je je misschien af: hoe kom ik in de balzaal terecht als ik eens een uitnodiging krijg voor een koninklijk bal? Er zijn meerdere wegen, maar de leukste is via de trappen in de vestibule. Ga je daar omhoog, dan brengt de trap je eerst in een vrij lage ruimte met wat kasten en schilderijen. President Obama werd hier ook ontvangen in 2014. Open je in deze ruimte de deur op rechts, dan kom je dus in de balzaal terecht. Veel plezier met dansen! Info mede met dank aan Koninklijke Verzamelingen. NOS Nieuwsdonderdag 4 juli 2019, 14:22Het is een van de meest opvallende ruimtes in het gerestaureerde Paleis Huis ten Bosch: de DNA Salon. De Nederlands-Britse kunstenaar Jacob van der Beugel heeft er delen van de genetische code van Willem-Alexander en Máxima uitgebeeld in bijna 60.000 handgemaakte bakstene’s. Geneticus Hans Clevers hielp mee bij het uitzoeken van de juiste dna-fragmenten. Om te voorkomen dat de koning zich genetisch al te zeer bloot gaf, werden alleen specifieke delen van zijn genoom afgelezen. "Als geneticus kan ik namelijk voor die muur gaan staan en zien wat er staat.""Als je de hele erfelijke code doorleest, zie je of er een risico-gen is voor prostaatkanker of alzheimer", legt Clevers uit. "Het is privacygevoelige informatie dus er was een heel protocol voor ontwikkeld: we gaan dat en dat stuk aflezen van het dna. Dat is heel gericht gebeurd." Op de muur is een klein stukje afgebeeld van een dna-streng.Clevers bedacht samen met Van der Beugel welke stukjes dna eruit gepikt werden. Voor Willem-Alexander was dat een deel van het Y-chromosoom dat hij van zijn vader Claus had doorgekregen. "Precies dat stukje komt al duizenden jaren terug in de mannelijke lijn. Dat maakte de koning de koning, bedachten we."Het 'portret' dat zo ontstond, werd geheel in traditie tegenover dat van zijn eega geplaatst. Van Máxima is een sequentie te zien die zij met haar dochters deelt, het vrouwelijke mtDNA. "Zo werden het ook een soort archetypes van dé vrouw en dé man."SymbolischOp de overige muren van de kamer bracht Van der Beugel dna-reeksen aan die symbool staan voor de mens in het algemeen en de Nederlander in het bijzonder. "We hebben drie miljard van dit soort tegeltjes in ons dna, dus het past niet allemaal op de muur. We hebben korte stukjes gekozen.""Er zit een gen in waardoor de duimen tegenover de vingers zitten, zodat we dingen kunnen pakken, aanwijzen en tellen. Dat onderscheidt ons van allerlei apen. Het gen dat het spraakcentrum opbouwt is ook uniek menselijk. Dat is het grote verschil tussen ons en chimpansees, waarvan we verder teleurstellend weinig verschillen."Van dna-kamer tot Groene Salon, Verslaggever Kysia Hekster laat een paar opvallende zaken zien in het gerenoveerde paleis:Voor Nederlanders is het afgebeelde LCT-gen van groot belang, vervolgt Clevers. "Dat is een subtiele verandering - twee tegeltjes - in het gen van Noord-Europeanen, waardoor we ook als volwassenen nog suiker in melk kunnen verteren. Afrikanen kunnen dat niet en zijn dus lactose-intolerant." Overigens is ook de Afrikaanse variant van het LCT-gen afgebeeld."We hadden ook het gen kunnen doen waardoor Aziaten minder goed alcohol kunnen verbranden, nog zo'n subtiele verandering in Noord-Europa. Daar was Heineken misschien blij mee geweest, maar het was toch een minder mooie symboliek voor Nederland geweest dan melk drinken en kaas eten."Voor dit gedeelte van de kamer hoefde Clevers niet in het genetisch materiaal van het koningspaar te duiken, maar werden generieke reeksen gebruikt. "We hebben allemaal dezelfde genen, deze zijn ook bij de koning gelijk. De meeste van onze 3 miljard tegeltjes zijn gelijk; slechts een op de duizend verschilt en maakt dat we niet allemaal identiek zijn."Clevers is tevreden over het eindresultaat. "Het levert iets bijzonders op als een wetenschapper met een kunstenaar praat. Evenals Paleis Noordeinde en het Koninklijk Paleis Amsterdam is Paleis Huis ten Bosch eigendom van het Rijk. Het wordt bij wet aan de Koning ter beschikking gesteld. Tot begin 2014 werd Huis ten Bosch bewoond door Hare Koninklijke Hoogheid Prinses Beatrix. Na haar verhuizing naar Kasteel Drakensteyn bij Lage Vuursche werd een begin gemaakt met de voorbereiding van een grote renovatie door het Rijksvastgoedbedrijf, in samenwerking met architect Hubert Jan Henket en restauratiearchitect Krijn van den Ende. In 2016 ging deze renovatie van start. Met respect voor het historische karakter van het gebouw, is het Paleis ‘bij de tijd gebracht’. Op 3 juli werd het gerenoveerde Huis ten Bosch gepresenteerd aan de pers. Zij gaven opdracht tot de bouw van een zomerresidentie bij Den Haag. De bouw startte in 1645, onder leiding van architect Pieter Post. Nog voor het Paleis klaar was, in 1647, overleed Frederik Hendrik. In de achttiende eeuw breidde de Franse architect Daniël Marot het Paleis uit met twee vleugels en een grote bordestrap. De twee laatste stadhouders, Willem IV en Willem V, verbleven er regelmatig. In de Franse tijd nam de door Napoleon aangestelde raadspensionaris Rutger-Jan Schimmelpenninck zijn intrek in het paleis. In de Tweede Wereldoorlog was het paleis ingesloten door de Atlantikwal, een verdedigingslinie langs de kust. Het raakte beschadigd, maar wist aan verwoesting te ontkomen. In de jaren vijftig vond een restauratie plaats en in de late jaren zeventig opnieuw, waarbij de strijd tegen zwammen en boktorren veel aandacht vroeg. Koningin Beatrix en haar gezin gingen in 1981 in Huis ten Bosch wonen. In de jaren negentig werd de Oranjezaal zorgvuldig gerestaureerd. Met zijn warme kleuren is deze ruimte nu ook in sfeer het hart van het Paleis geworden. Blikvanger in de vestibule is het grote lichtsculptuur Fragile Future III van Lonneke Gordijn en Ralph Nauta van Studio Drift. Waar traditioneel een kroonluchter zou hangen, ziet men nu een zwerm pluizige, lichtgevende bolletjes. Het werk bestaat uit driedimensionale bronzen elektrische circuits waar lichtgevende paardenbloemen aan zijn verbonden. Echte paardenbloemzaden, die met de hand geplukt werden, zijn zaadje voor zaadje vastgelijmd aan de LED-verlichting. Het zijn slechts enkele objecten die zijn samengebracht op de wanden van de Blauwe Salon van Huis ten Bosch. Ze maken deel uit van een immens stilleven ontworpen door Maurice Scheltens en Liesbeth Abbenes. Maurice Scheltens: “We wilden de gelaagdheid van de geschiedenis van de Koning en de Koningin samenvatten in een collage van het heden en het verleden. We hebben een soort familieportret gemaakt. De basis van het ontwerp bestaat uit foto’s waarmee de kunstenaars net zo lang hebben geschoven tot het totale beeld naar hun zin was. Maurice Scheltens: ‘We dachten aan printen op stof, of overzetten op behang of aluminium, maar we hebben ervoor gekozen om de panelen te laten weven.” Liesbeth Abbenes: “Juist de handmatigheid van de weeftechniek was belangrijk. De wanden vormen samen een Gesamtkunstwerk, ontworpen door Jacob van der Beugel. Op een bijzondere manier vormt dit kunstwerk een 21ste-eeuwse portrettengalerij: het ritme van de steentjes weerspiegelt fragmenten van het DNA van de bewoners. De Koning en Koningin hebben hiervoor hun DNA laten ‘sequencen’. Sequencen is het bepalen van de unieke DNA-code die ieder mens heeft. Het materiaal waarmee de steentjes zijn gemaakt is een mengsel van klei uit de Rijn en industriële klei. “We zijn, zoals de Nederlanders dat zeggen, uit de klei getrokken”, aldus kunstenaar Jacob van der Beugel. “Alles wat ik doe is met de hand gemaakt omdat dat aan alles een soort zachtheid verleent. De zaal werd rond 1733 ontworpen door Daniël Marot. Indrukwekkend is het zwierige koepelplafond. Achter dit plafond schuilt een enorme houten kapconstructie om het geheel bij elkaar te houden. Bij onderzoek naar de conditie van de houten constructie werden sporen van de huiszwam ontdekt. Door een langdurige onopgemerkte lekkage in de dakkapel, konden de zwammen zich steeds verder uitbreiden en werd de houten kap zwaar aangetast. Het aangetaste hout van de dakkapel werd vervangen en de constructie werd zorgvuldig gedroogd. Hiermee is de verspreiding van de huiszwam gestopt. Nu de houten kap is gerestaureerd, kan hij weer lange tijd mee. Onder de koepel bevindt zich de Oranjezaal met zijn monumentale schilderstukken uit de zeventiende eeuw. Het is een culturele schatkamer. Toen tijdens de restauratie houtrot in de koepel werd aangetroffen, was dan ook duidelijk dat er iets moest gebeuren. Tot de jaren vijftig van de vorige eeuw werd het Paleis in de winter niet verwarmd en kon de temperatuur in de constructie ‘meebewegen’ met het buitenklimaat. De vochtproblemen zijn pas begonnen door het aanbrengen van polyurethaan (PUR) als isolatiemateriaal. Bij de meest recente restauratie werd gekozen voor een grondige aanpak. Aan de buitenkant ‘verdikte’ men de koepel met ongeveer vier centimeter isolatiemateriaal. De houten kapconstructie werd schoongemaakt, de PUR-laag verwijderd en rotte delen werden gerepareerd. De restaurateurs brachten folie aan op het houten dak. Daaroverheen kwam een nieuwe laag isolatiemateriaal en nieuwe loden dakbedekking die veel beter ventileert. In de winter gaat de verwarming in de Oranjezaal geleidelijk omlaag naar een temperatuur van 14 graden. De hoofdas met de vijver is aangepast. In de grasvelden zijn nieuwe bomen aangeplant met een bijzondere bloeiwijze of herfstkleur. Aan de Wassenaarse zijde is een grote vaste plantenborder gemaakt, met verscholen paden. Er zijn circa 20.000 vaste planten en grassen gebruikt. In 2019 sloot Prinses Ariane de basisschoolperiode af. Op maandagochtend 2 september stapte zij op de fiets voor haar eerste schooldag als leerling van het Christelijk Gymnasium Sorghvliet. Vanaf 13 januari 2019 woont Willem-Alexander met zijn gezin in Paleis Huis ten Bosch. In zijn jeugd woonde hij in het paleis met Beatrix en de rest van het gezin. Een jaar nadat Willem-Alexander koning werd verliet prinses Beatrix het nederige stulpje. In de vijf jaar daarna werd er druk gerenoveerd voor zo'n 63 miljoen euro. Lees hieronder alles wat je wilt weten over het woonhuis van Máxima en Willem-Alexanders en hun tienerdochter prinsessen Amalia, Alexia en Ariane.

DNA behang en symboliek: wat vertelt het wandwerk?

De DNA Salon is misschien wel het meest besproken vertrek vanwege zijn moderne concept en symboliek. De wandbekleding bestaat uit zo’n 60.000 baksteentjes van klei uit de Rijn en industriële klei, gemaakt door Jacob van der Beugel. De baksteentjes stellen het DNA van koning en koningin voor; de portretten hangen tegenover elkaar. De wand bevat fragmenten van DNA die verwijzen naar zowel mannelijk als vrouwelijk erfelijk materiaal. Symbolisch staan de steken en de plaatsing van de baksteentjes voor de menselijke identiteit en verbondenheid binnen het koninklijk huishouden. Het DNA-thema loopt als een rode draad door de kamer en koppelt verleden aan heden.

< tagimg>DNA behang Baksteentjes als DNA-symboliek

Andere ruimtes en hun verhalen

• De Oranjezaal: wereldberoemde allegorische muurschildering door Jacob Jordaens, en onder de koepel een geschiedenisportret van de Oranje-familie.
• De Witte Eetzaal: een van de best bewaarde historische interieurs, met een koepelplafond en een geschiedenis van lekkages die werden verholpen.
• De Blauwe Salon: collages en objecten die herinneringen aan Koningsdag en aan symbolische voorwerpen bevatten.
• De Chinese Zaal en de Japanse Zaal: chinoiserie-elementen en een geschiedenis van interieurontwerp uit de 18e eeuw.
• De vestibule: fragiel moderne lichtsculptuur Fragile Future III die de traditionele kroonluchter vervangt.

Renovatie en geschiedenis in één lijn

Na Beatrix’ verhuizing begon een grootschalige renovatie met respect voor historisch karakter en tegelijk moderne aanpassingen. Drie jaar lang werkte een team van 120 bouwvakkers aan de renovatie, met een budget van circa 63 miljoen euro. De bouwgeschiedenis van Huis ten Bosch gaat terug tot de 17e eeuw; Pieter Post dirigeerde de oorspronkelijke bouw, gevolgd door uitbreidingen onder Daniël Marot. Tijdens de Tweede Wereldoorlog bleef het paleis intact door inspanningen om het te beschermen, waarna restauraties volgden in de jaren vijftig en zeventig. In 2019 werd het gerenoveerde paleis weer in gebruik genomen als woonpaleis voor koning en koningin met hun dochters Amalia, Alexia en Ariane. De tuin werd herontworpen door Piet Oudolf en de Delavatormgroep, met circa 20.000 vaste planten en grassen voor seizoensvariatie.

Bezoek en toegankelijkheid: hoe ziet men dit paleis?

Het paleis is niet zomaar toegankelijk voor lezers of toeristen; de privévertrekken van de Oranjes bevinden zich in de Wassenaarse vleugel, terwijl de Haagse vleugel vooral als gastenverblijf dient. Toegangswegen brengen bezoekers langs de voorgevel en de oprijlaan, waar de vlag wappert wanneer de koning in Nederland is. De balzaal is bereikbaar via de vestibule en trappen, en het adres rijkelijk vermaakt aan koninklijke evenementen en ontvangsten.

DNA Salon en piramide van identiteit: wat betekent dit voor kunst en wetenschap?

De DNA Salon koppelt kunst aan wetenschap: het project integreert genetische symboliek in een esthetisch kunstwerk. Wetenschapper Hans Clevers werkte mee aan het selecteren van DNA-fragmenten, met aandacht voor privacy en ethiek. De voorstelling laat zien hoe kunst en genetica elkaar verrijken en hoe erfelijkheid wordt gepresenteerd als een collectief verhaal over de Nederlanders. Het project toont ook hoe de muur, opgebouwd uit klei (Rijn) en industriële klei, een moderne 21ste-eeuwse portrettengalerij vormt. Het werk is daarmee een samenspel van geschiedenis, identiteit en technologie.

Samenvatting van belangrijkste ruimtes en feiten

1. Oranjezaal: centrale zaal met historisch muurschilderij en koepel.
2. Witte Eetzaal: een van de best bewaarde interieurs uit circa 1733.
3. Blauwe Salon: moderne collages en familieherinneringen.
4. DNA Salon: bakstenen behang met DNA-fragmenten en portretten van koning en koningin.
5. Chinese Zaal en Japanse Zaal: chinoiserie-invloeden uit de 18e eeuw.
6. Vestibule: Fragile Future III-lichtsculptuur als eyecatcher.
7. Woonoppervlak: circa 8.785 m2 bruto, met vleugels die bestaan uit aparte ruimten.

tags: #dna #behang #huis #ten #bosch