In het straatbeeld is het niet lastig om verschillende woningen en bouwstijlen te onderscheiden. Wat minder opvalt, is dat er voor gebouwen met gemetselde gevels verschillende soorten voegen worden gebruikt om de gevel te voegen. De keuze voor een bepaald type voeg is niet alleen een kwestie van uitstraling en stijlkeuze; het type voeg is ook van invloed op de duurzaamheid en waterdichtheid van de gevel. Om te voorkomen dat uw gevel zijn originele uitstraling verliest, is het belangrijk om voor het voegwerk te kiezen voor een ervaren bedrijf in gevelrenovatie.
Het Belang van het Juiste Voegwerk
Verschillende voegtypen hebben elk hun eigen kenmerken en toepassingen, afhankelijk van de bouwstijl en de periode waarin het gebouw is opgetrokken. Bij gevelrenovatie is het erg belangrijk dat het juiste type voegwerk wordt uitgevoerd. De experts van Isosel Gevelrenovatie en Voegersbedrijf Finishing Touch zorgen hiervoor, maar hoe kunt u zelf de verschillende soorten voegen herkennen?
Veelvoorkomende Voegsoorten
Er zijn talloze verschillende voegsoorten, elk met specifieke eigenschappen en toepassingen. Hieronder volgt een overzicht van de meest voorkomende typen:
1. Terugliggende Voeg (Verdiepte Voeg)
Zoals de naam al verraadt, ligt deze voeg iets dieper dan het oppervlak van de bakstenen, waardoor de stenen meer naar voren komen. Dit is een van de voegsoorten die de gevel een klassiek uiterlijk geven en worden vaak gebruikt bij oudere, historische gebouwen en monumenten uit de 19e en vroege 20e eeuw. Dit type voeg wordt vaak toegepast in woningen met een klassieke bouwstijl, zoals herenhuizen en oude stadswoningen. De verdiepte voeg brengt de steen op de voorgrond. Soms zijn alleen de stootvoegen platvol gevoegd, waardoor in combinatie met een platte, smalle steen de gevel een horizontaal accent krijgt. Een voordeel is dat het oppervlak van de steen dat aan de buitenlucht blootstaat, twintig tot dertig procent groter is en dat de gevel na een regenbui sneller droogt. Nadeel is de grotere inwatering aan de bovenzijde van de steen. De verdiepte voeg komt veel voor bij gebouwen van de Amsterdamse School uit de jaren twintig en dertig.
2. Snijvoeg (Gesneden Voeg)
De snijvoeg is een zeer strakke en gladde voeg waarbij de mortel tot net onder het oppervlak van de bakstenen wordt afgesneden. Snijvoegen worden vaak gebruikt bij moderne woningen en nieuwbouwprojecten, vooral in stedelijke gebieden waar een strakke en verzorgde uitstraling gewenst is. Ze zijn populair sinds de tweede helft van de 20e eeuw. De snijvoeg is een ambachtelijke voeg en wordt vaak bij monumentale gevels toegepast. De voeg wordt met een speciale mortel gezet en is gelijk aan het zichtvlak van de steen. Het verschil met de knipvoeg is dat de knipvoeg voeg buiten het zichtvlak van de steen wordt gesneden. De snijvoeg wordt gesneden met een facet-randje. Een gesneden voeg steekt niet voor het gevelvlak uit. Ondanks de vele minuscule krimpscheurtjes verkeren gesneden voegen na 200 jaar vaak nog in uitstekende staat.
3. Platvolle Voeg (Doorgestreken Voeg)
De platvolle voeg ligt gelijk met het oppervlak van de bakstenen en vult de voegen volledig. Dit type voeg biedt een strakke, uniforme afwerking en is zeer duurzaam. Dit is een van de soorten voegen die geschikt is voor zowel moderne als traditionele gebouwen en wordt veel gebruikt in de woningbouw na de Tweede Wereldoorlog. Dit type voeg vindt u vaak terug bij rijtjeshuizen en appartementencomplexen. De doorgestreken voeg zit gelijk met het zichtvlak van de steen en heeft een glad oppervlak. Wanneer deze voeg met de juiste verhoudingen wordt aangebracht, heeft deze voeg ook een licht waterkerend oppervlak. De platvolle voeg is een populaire keuze vanwege de prijs. Bij de platvol gladde voeg wordt de voegspecie na het inzetten nog een keer extra aangedrukt in de voeg, waardoor er een gladde afwerking ontstaat. Delen van de voeg die niet goed gevuld zijn met voegspecie worden door de voeger zo eerder opgemerkt.
4. Knipvoeg
De knipvoeg is een decoratieve voeg die iets buiten het oppervlak van de bakstenen uitsteekt en vervolgens schuin wordt afgesneden. Dit geeft de gevel een sierlijk en opvallend uiterlijk. Knipvoegen is een van de voegsoorten die typerend is voor het voegwerk van historische gebouwen en architectonische monumenten uit de 19e en vroege 20e eeuw. Ze worden vaak gezien in gevels van herenhuizen en monumentale panden. De knipvoeg is een ambachtelijke voeg en wordt vaak bij monumentale gevels toegepast. De voeg wordt met een speciale mortel gezet en zit buiten het zichtvlak van de steen. Het verschil met de snijvoeg is dat deze voeg gelijk aan het zichtvlak van de steen wordt gesneden. De knipvoeg wordt gesneden met een facet-randje. De geknipte voeg is in feite een ontaarding van de gesneden voeg en is een typisch negentiende-eeuws verschijnsel. Een knipvoeg steekt dus altijd voor de gevel uit.
5. Doorgestreken Voeg
De doorgestreken voeg vraagt om een heel eigen vaardigheid in het aanbrengen, omdat deze voeg wordt aangebracht en vervolgens in één beweging met de troffel wordt doorgestreken. Dit is een voeg met een glad en gelijkmatig oppervlak. Deze voeg wordt vaak toegepast bij nieuwbouwwoningen en moderne gebouwen, vooral vanaf de jaren '60 en '70 van de 20e eeuw. Ze zijn populair vanwege hun eenvoudige en strakke uiterlijk. De doorgestreken voeg vraagt om een heel eigen vaardigheid in het aanbrengen omdat deze voeg wordt aangebracht en vervolgens in één beweging met de troffel wordt doorgestreken. Dit is een van de voegsoorten met een glad en gelijkmatig oppervlak. Bij deze voeg wordt in het midden van de lintvoeg een streep getrokken.
6. Verdiepte Voeg (Glad, Licht Verdiepte Voeg)
De verdiepte voeg lijkt veel op de terugliggende voeg, maar ligt nog dieper. Hierdoor lijken de stenen van de gevel nog meer naar voren te komen, wat zorgt voor een sterker reliëf. Verdiepte voegen zijn veelal te vinden in gebouwen uit de late 19e en vroege 20e eeuw, vooral bij industriële panden en sommige residentiële gebouwen waar een robuuste uitstraling gewenst is. De glad verdiepte voeg is hetzelfde als de doorgestreken voeg maar ligt ongeveer 1mm tot 2mm achter het zichtvlak van de steen.
7. Schaduwvoeg
De schaduwvoeg is een voeg waarbij de lintvoeg (horizontaal) schuin omhoog tussen de stenen ligt en de stootvoeg (verticaal) gelijk met het zichtvlak van de steen ligt. De schaduwvoeg heeft een glad oppervlak. De schaduwvoeg probeert de voordelen van een platvolle voeg en een verdiepte voeg te combineren. De bovenkant van de lintvoeg is sterk verdiept en loopt naar beneden tot op de voorzijde van de steen. Deze voeg benadrukt daardoor de steen en heeft een goede afvoer van water. Bij monumentale gebouwen is deze voeg weinig toegepast.
8. Daggestreek Voeg (Daggesnede)
De voeg met daggestreek wordt met een speciale mortel gezet en is een doorgestreken voeg. Bij deze voeg wordt in het midden van de lintvoeg een streep getrokken. Een mooie variant op deze voeg is het zogenaamde “boeren knipwerk”. Hierbij worden de stootvoegen geknipt. Bij het doorstrijken, en later bij het platvol voegen, trokken metselaars vaak een streep in de verse specie van de (horizontale) lintvoegen: de dagstreep. Ze gebruikten daarvoor een speciale voegspijker of dagge-ijzer. Een dagstreep heeft onder andere een esthetische reden. Daarnaast drukt de voegspijker de specie vaster in de voeg.
9. Borstelvoeg (Kamwerk / Platvol)
De borstelvoeg is een relatief goedkope voeg en heeft een ruw oppervlak, gelijk aan het zichtvlak van de steen. Met de juiste verhoudingen en het goed aanbrengen van de voeg kan er toch een goede kwaliteit behaald worden. Met de goede verhoudingen en juist aangebracht heeft deze voeg ook een licht waterkerend oppervlak.
Duurzaamheid en Onderhoud van Voegwerk
Na verloop van tijd kunnen de voegen in een gevel slijten en verslechteren. Gevels en voegen hebben te maken met natuurlijke slijtage. Dit proces kan versneld worden door factoren als trilling van de bodem, bijvoorbeeld door drukker wordend verkeer in de straat. De zijde van de gevel, blootgesteld aan zon of schaduw, beïnvloedt de levensduur van de gevel. Een zijde uit de zon zal eerder vervuilde aanslag en vochtproblemen vertonen. Voegwerk van hoge kwaliteit zorgt voor duurzame gevels en de gewenste, passende uitstraling van uw woning of pand. Een onderhoudsarme gevel is een gevel waarbij het voegwerk niet na een aantal jaren uitgekrabd en opnieuw gevuld hoeft te worden.
Het Proces van Gevelrenovatie
Het renoveren of restaureren van voegwerk bestaat doorgaans uit meerdere stappen. Deze bestaan doorgaans uit gevelreiniging, het uithakken of uitslijpen van de voegen en het aanbrengen van nieuw voegwerk. Gevelimpregnatie om de gevel langdurig bestand te maken tegen vocht- en vuilopname is vaak de laatste fase van de gevelherstelwerken. Als start van het project bieden we een gratis inspectie aan om de staat van uw voegwerk te beoordelen en advies te geven over de benodigde herstelwerkzaamheden.
Waarom Kiezen voor Professioneel Voegwerk?
Het kiezen van het juiste voegwerk en het correct aanbrengen ervan is cruciaal voor het eindresultaat. Voegersbedrijf Finishing Touch is een gecertificeerd restauratievoeger. Wij zijn opgeleid om het voegwerk van gevels op een professionele wijze te renoveren of restaureren. Graag bekijken wij samen met u welke voegsoort en welk materiaal het best geschikt is voor uw woning of pand. Heeft u een vraag over voegsoorten of materialen? Wilt u een vrijblijvend advies ontvangen over voegsoorten en materialen om de gevel van uw woning te restaureren of renoveren? Wij bespreken graag de mogelijkheden met u om tot de beste oplossing te komen. Omdat het soms lastig is een beeld te vormen van het resultaat, kunnen wij indien gewenst een ‘proefstuk’ van één of meer voegsoorten voor u plaatsen!
De experts van ISOSEL Gevelrenovatie hebben meer dan tien jaar ervaring in het herstellen van gemetselde gevels, inclusief het uithakken en opnieuw voegen van gevels, waarbij kwaliteit en vakmanschap vooropstaan. Onze slogan is simpel: kies voor vakmanschap, kies voor kwaliteit en duurzaamheid! Onze ervaren voegexperts staan klaar om elke opdracht aan te pakken en zorgen ervoor dat u nooit voor onaangename verrassingen komt te staan.
Doorgestreken Voegwerk: Een Diepere Kijk
In Nederland wordt er heel veel gevelmetselwerk gemaakt met doorgestreken voegen. Het wordt steeds vaker door de architect voorgeschreven in het bestek, maar daarnaast ook door aannemers of het metselbedrijf aangeraden. Opdrachtgevers ontdekken ook steeds meer de voordelen van het doorstrijken, waarbij 'total cost of ownership' zeker een belangrijk aspect is. Door het doorstrijken ontstaat een voeg met een constante voegdiepte. Het is gebleken dat voegen door het "onmiddellijk" doorstrijken homogener en daarmee sterker worden. Deze doorgestreken voegen hebben minder last van doorslag van water, wat in de winter stukvriezen sterk reduceert. De slechte aanhechting van de achteraf aangebrachte voeg, bijvoorbeeld bij zeer droog weer of onvakkundig voegen, komt bij doorstrijken uiteraard niet voor.
Bij het doorstrijken wordt de metselmortel in vrijwel dezelfde 'arbeidsgang' aangebracht als de specie voor het metselwerk zelf. Er zijn daardoor geen hechtingsproblemen tussen metselwerk, metselspecie en voegspecie. De metselspecie dient vol en zat te worden aangebracht. Na ongeveer een half uur is de metselspecie meestal voldoende gehard om met een voegspijker of voegroller aan te drukken en af te werken. Het tijdstip waarop de mortel voldoende stijf is om de voeg glad af te werken, is onder andere afhankelijk van temperatuur, luchtvochtigheid, plasticiteit van de specie en hardheid van de steen. Bij sterk zuigende stenen moet eerder met afwerken worden begonnen dan bij weinig zuigende stenen, omdat de mortel sneller uitdroogt. Afwerken op een te plastische mortel heeft smetwerk tot gevolg; afwerken op een te ver doorgeharde mortel heeft een onregelmatig oppervlak tot gevolg. Meestal blijkt het een wachttijd te zijn van 30-60 minuten.
Voordelen van doorstrijken zijn onder andere: de muur is een monolitisch geheel en heeft minder last van afbrokkelen van de voeg; geen zwakke verbinding tussen metselwerk en voeg; de voeghardheid is meestal minimaal VH35. Daarnaast is het onderhoudsarmer, is er vaak één partij verantwoordelijk voor de muur (wat tot lagere kosten kan leiden), kost het meestal minder tijd en bouwtijd, en is er tijdens het aanbrengen en harden van de voeg voldoende vocht aanwezig, wat de hechting van de voeg met de steen verbetert. Er is geen verhoogde kans op vorstschade en minder last van doorslag van regen. Vooral bij verdiepte voegen is doorstrijken beter dan achteraf voegen.
Nadelen kunnen zijn dat veel metselaars nog niet de kennis en kunde hebben om het voegwerk door te strijken, en dat met de doorstrijkmethode meestal niet de enorm gladde voegen te verkrijgen zijn zoals bij uitkrabben en achteraf voegen.
Doorstrijk-techniek (MBI B.V.)
Voegwerk en de Invloed op de Uitstraling van de Woning
Het metselwerk is een belangrijk onderdeel van het uiterlijk van de woning. Naast de gevelsteen zelf, kunnen ook de voegsoort en de kleur van de voeg een belangrijke stempel drukken op de uitstraling. De gevel van een woning bestaat voor ongeveer 20% uit voeg, wat verklaart waarom de voeg zo bepalend is voor het uiterlijk. Er zijn voegen die ervoor zorgen dat de voeg zo min mogelijk opvalt, voegen die de steen beter tot zijn recht laten komen, en soorten voegwerk die juist opvallen en iets extra's aan de woning geven.
Bij het herstellen van voegwerk in oudere steen wordt vaak iets terugliggend gevoegd om te voorkomen dat door de wat afgeronde hoeken van de oude baksteen grove, brede voegen ontstaan. Een belangrijk onderdeel van het uiterlijk van de woning is het metselwerk. Natuurlijk denk je hierbij aan de gevelsteen. Het meest prominente aspect van het metselwerk, maar zeker niet de enige. Er zijn nog meer aspecten die het metselwerk een unieke uitstraling kunnen geven. Denk hierbij aan een rollaag of details in het metselwerk zoals spekbanden. Uiteraard kan ook het voegwerk van een woning een belangrijke stempel drukken op de uitstraling van het metselwerk en daarmee ook van de woning.
tags: #doorgestreken #of #verdiepte #voeg