Is jouw cv-ketel aan vervanging toe? Een goed moment om na te denken over een zuiniger manier van verwarming. Dat kan met een hybride warmtepomp naast een cv-ketel of met een volledig elektrische warmtepomp. Op deze pagina ontdek je wat de slimste keuze is voor je woning én energierekening. Met een hybride warmtepomp bespaar je tot 70 procent op je gasverbruik voor verwarming.
Gaat je ketel stuk voor je een keuze hebt gemaakt? Je kunt je cv-ketel ook combineren met een zonneboiler. Dan verwarm je (een deel van) je warm water met zonnewarmte. Een elektrische ketel of inductieketel is geen goed idee. Beiden gebruiken veel stroom en zijn daardoor niet goed voor je portemonnee en het klimaat. Het gebruik kan leiden tot netcongestie.
1. Nu nog werken? Verzamel informatie voordat het misgaat
Als je ketel nu nog werkt, is dat hét moment om informatie te verzamelen. Gaat de ketel stuk, dan moet je snel beslissen. Je maakt dan waarschijnlijk niet de slimste keuze.
2. Wat in 2027 moet gebeuren
In 2027 moeten alle gemeenten van Nederland hun Warmteplan afhebben. Het is verstandig daarop aan te sluiten. Een hybride warmtepomp kan een goede tussenstap zijn.
3. Is jouw Warmteplan al klaar voor een all-electric stap?
Staat verwarmen met een warmtepomp in het Warmteplan van je gemeente? Dan kun je daar alvast op inspelen door te kijken of jouw huis geschikt is voor een volledig elektrische (all-electric) warmtepomp. Dat kan als je woning redelijk tot goed geïsoleerd is. Denk dan aan dak-, vloer- en muurisolatie, en hr++-glas of tripleglas. Wil je weten of je jouw huis warm krijgt met een warmtepomp? Doe dan mee aan de Verwarmingstest! Zet tijdens het stookseizoen het verwarmingswater van je cv-ketel op 50 graden en voel of in een koude week je huis nog steeds snel en comfortabel warm wordt. Is dat nog niet zo? Begin dan met isoleren.
4. Hybride als tussenstap, ook met matige isolatie
Lukt een all-electric warmtepomp (nog) niet? Is jouw huis nog niet genoeg geïsoleerd voor een volledig elektrische warmtepomp? Ga dan als tussenstap voor de hybride warmtepomp. Bijvoorbeeld als het buiten erg koud is of je je huis snel wilt opwarmen. Een hybride warmtepomp nemen kan vrijwel altijd, ook bij matige isolatie. Ook is er subsidie voor verkrijgbaar. Met een hybride warmtepomp vervang je een deel van je gasverbruik door stroom. Hierdoor ga je flink besparen: tot wel 70 procent op je aardgasverbruik. Tip: Vraag bij installatie om een ‘all-electric ready’-aansluiting. Als je huis later goed genoeg geïsoleerd is om met lage temperatuur te verwarmen, heb je alleen nog maar een voorraadvat nodig.
5. Nieuwe cv-ketel? Slimme keuzes voor een zuinige werking
Tóch een nieuwe ketel? Kies je voor een nieuwe cv-ketel? Zorg dan dat je ook een modulerende klokthermostaat in huis hebt. Die past de verwarming automatisch aan en zorgt dat je ketel zo zuinig mogelijk werkt. Of neem een slimme thermostaat met extra functies. Kies bij een nieuwe ketel ook altijd voor installatie door een bedrijf met een CO-vrij-certificaat. Dit is verplicht, want alleen deze vakmensen mogen werken aan een gasinstallatie. Zij moeten zorgen voor de juiste montage en goed onderhoud. Zo werkt de cv-ketel zuinig en voorkom je koolmonoxidevergiftiging. Deze installateurs zijn herkenbaar aan het CO-vrij-logo. Als je een nieuwe cv-ketel aanschaft, kijk dan op de offerte of ook de rookgasafvoer wordt vervangen. Dat is belangrijk voor de veilige werking van de installatie. Ook verplicht is het zuinig instellen van de radiatoren. Dat wordt ook wel ‘waterzijdig inregelen’ genoemd. Door de warmte goed te verdelen over alle radiatoren, werkt de ketel zuiniger. Het wordt in de praktijk gedaan als alle radiatoren een speciaal afstelkraantje hebben. Zorg er ook voor dat de temperatuur van het cv-water niet te hoog is ingesteld. Als deze lager is ingesteld, werkt de ketel zuiniger. Laat (volgens voorschrift van de fabrikant) jaarlijks of tweejaarlijks een onderhoudsbeurt uitvoeren door een CO-vrij-gecertificeerd bedrijf. Het is belangrijk om je cv-installatie te laten onderhouden, al is het niet verplicht. Goed onderhoud door een gecertificeerd bedrijf houdt je ketel niet alleen zuinig, maar helpt hem ook veilig te houden.
Koolmonoxide is een echte sluipmoordenaar waar ieder jaar doden en gewonden door vallen. CO of koolstofmonoxide is levensgevaarlijk geur-, smaak- en kleurloos gas. Als je er te veel van inademt, kun je ernstige gezondheidsklachten krijgen of zelfs overlijden. Dit kan gebeuren door een slecht onderhouden, defecte of verkeerd gemonteerde cv-ketel, geiser, boiler, gaskachel, open haard, pelletkachel of gasoven in je huis of caravan. Je kunt overwegen een CO-melder op te hangen. Ventileer: Zorg voor voldoende ventilatie. Als je te veel CO inademt, kan dit bij lage concentraties leiden tot hoofdpijn en misselijkheid. Bij grotere concentraties kan het leiden tot verstikking, coma en de dood. Koolmonoxide stijgt op met warme lucht. Hang daarom de melder zo hoog mogelijk in de kamer waar de cv-ketel zich bevindt.
Nieuwe roosters of een ventilatie-unit: wat is handig in jouw huis en wat kost het? Lees hier meer over cv-ketels. Dit betekent 2,07 kW per fase ofwel zo’n 9 ampère per fase. Overigens kan je met een elektrische ketel gewoon 80°C cv-water maken. Dus in woningen waar radiatoren zitten en geen ‘laag temperatuur afgiftesysteem’ kan dit gewoon worden toegepast.
Op technische forums kom je soms voorspellingen tegen van ingenieurs, professors, technici, economen enz. Zo lezen we regelmatig de voorspelling dat de elektraprijs in Nederland uiteindelijk zeer laag gaat worden, tot soms zelf gratis. Of voorspellingen dat stroom soms gratis zal zijn en soms duur (bij geen zon of wind). Op de tijden dat de stroom gratis of zeer goedkoop is zou je dan met een elektrische ketel kunnen werken. Naast een elektrische ketel, die water warm maakt wat door radiatoren loopt net als bij een gas-cv-ketel, is het ook mogelijk om elektrisch verwarmingslint in de vloer te leggen. Het verwarmingslint functioneert als een soort ‘elektrische weerstand’ die warm wordt door dat daar stroom door heen loopt.
Zeg maar een ‘elektrisch element’ in de vloer. Dan hoeft er geen ‘water’ rond gepompt te worden. Ook hier geldt dat een hele woning verwarmen met elektrisch verwarmingslint niet rendabel is ten opzichte van een hybride systeem. Bent u over enkele jaren verplicht om bij vervanging van uw cv-ketel te kiezen voor een duurzamer verwarmingssysteem? Als het aan het kabinet-Jetten ligt wel. Wat betekent dat voor uw verduurzamingsplannen? Is het een goed idee om juist nu de aanschaf van een hybride warmtepomp te overwegen? Nee, eigenlijk niet.
Al in 2022 zag het kabinet-Rutte IV de (hybride) warmtepomp als de nieuwe norm voor het verwarmen van woningen. Bij vervanging van een cv-ketel op aardgas zou een duurzamer alternatief verplicht worden. Het kabinet wilde daarmee het verbruik van aardgas én de CO₂-uitstoot verminderen. In juli 2024 zette het kabinet-Schoof een streep door dat plan, maar dat kabinet is inmiddels weer vertrokken. De overstap van cv-ketels naar (hybride) warmtepompen is niet van de ene op de andere dag mogelijk. Daarom laat de regering de verplichting om een hybride warmtepomp te installeren pas ingaan in 2030. De plannen van het kabinet komen voort uit klimaatdoelstellingen, gebaseerd op het Klimaatakkoord van Parijs en vastgelegd in de Klimaatwet. In 2030 moet de CO₂-uitstoot in Nederland 55% lager zijn dan in 1990, en in 2050 wil Nederland helemaal CO₂-neutraal zijn. Ook de vorige kabinetten gingen uit van die doelstellingen en ondersteunden bewoners en gebouweigenaren bij de overstap op een (hybride) warmtepomp met subsidies.
Gaat u vóór 2030 uw cv-ketel vervangen, dan bent u nog niet verplicht om te kiezen voor een hybride warmtepomp of een ander duurzaam systeem. Maar het mag natuurlijk wel. Het is in veel gevallen verstandig om die stap nu te zetten. Veel woningen zijn zonder ingrijpende aanpassingen geschikt voor een hybride warmtepomp. Daarmee bespaart u in de praktijk tot bijna 70% op het aardgasverbruik voor het verwarmen van uw woning. Tegelijkertijd neemt uw stroomverbruik toe, maar de extra kosten wegen lang niet op tegen het bedrag dat u bespaart door het lagere aardgasverbruik.
Met een hybride warmtepomp bedoelen we eigenlijk een hybride verwarmingssysteem: een combinatie van een elektrische warmtepomp en een cv-ketel op aardgas. De warmtepomp is een lagetemperatuurverwarming (ltv), met een afgifte- temperatuur van 25 tot 50 graden. De cv-ketel kan aan de leidingen en radiatoren water afgeven met een hogere temperatuur: 70 tot 80 graden. Bijna het hele jaar door kan de warmtepomp het huis verwarmen, alleen op de allerkoudste dagen moet de cv-ketel in actie komen. Daarnaast zorgt de cv-ketel meestal ook voor warm tapwater. Met een hybride warmtepomp is uw woning dus nog niet gasloos, maar uw aardgasverbruik ligt al wel aanzienlijk lager.
Heeft u plannen om in de nabije toekomst een (hybride) warmtepomp te laten installeren, dan heeft u waarschijnlijk al naar de kosten gekeken. Misschien heeft u zelfs al een warmteverliesberekening laten maken. Als u op basis daarvan heeft vastgesteld dat uw huis geschikt is om te verwarmen met een lagetemperatuurverwarming, is er geen enkele reden om te wachten tot 2030. De warmtepomp is voor veel woningen een logische, duurzame stap. Langzaam maar zeker wordt in onze samenleving alles elektrisch. Ook onze woningen. Dat levert op sommige momenten problemen op voor ons elektriciteitsnet: netcongestie. Het is dan ook goed om te weten dat voor het installeren van een hybride warmtepomp normaal gesproken geen aanpassingen in de meterkast nodig zijn.
De hybride warmtepomp is zeker niet de enige manier om op een duurzame manier te gaan verwarmen. In sommige gevallen is een all-electric warmtepomp een optie, die het huis het hele jaar door verwarmt en daarmee volledig van het gas af kan. Voor de meeste bestaande woningen is de all-electric warmtepomp geen oplossing, omdat ze nog niet goed genoeg geïsoleerd zijn. Als uw cv-ketel aan vervanging toe is, doet u er goed aan bij uw gemeente te informeren of er plannen zijn om uw woning aan te sluiten op een warmtenet. Is dat op korte termijn het geval, dan is het niet logisch om een nieuwe cv-ketel of hybride warmtepomp aan te schaffen. Eventueel kan het dan wel interessant zijn om een cv-ketel te huren. Ook andere, nieuwe technieken zullen de komende jaren ongetwijfeld een plaats krijgen in de energietransitie.
De warmtepomp zal de komende jaren een steeds belangrijker rol gaan spelen in de energietransitie. Meer weten over de eigenschappen en mogelijkheden van de warmtepomp begint met de juiste vragen stellen. Feenstra heeft de 30 meest gestelde vragen over de warmtepomp samengebracht in een handig e-book: Hoe zit het met de warmtepomp? Gratis te downloaden!
Wat is een hybride warmtepomp?
Benieuwd naar uw situatie?
| Optie | Kenmerken | Voordelen | Nadelen |
|---|---|---|---|
| Hybride warmtepomp | LTV, combineert met cv-ketel | Tot ~70% gasbesparing, lagere kosten | Nog gedeeltelijk gas nodig |
| All-electric warmtepomp | Volledig elektrisch, hele jaar door | Gasloos, lage CO₂-uitstoot | Geïsoleerde woning vereist, hogere investering |
| Nieuwe cv-ketel | CO-vrij-certificaat, modulerende klokthermostaat | Veilige, efficiënte werking | Geen energielabel voor verbranding, nog geen duurzaam alternatief |
Het kabinet wil de overstap naar duurzamere verwarmingssystemen stimuleren en heeft regelgeving en subsidies aangepast. De verplichting om een hybride warmtepomp te installeren gaat pas in 2030 in, mede naar aanleiding van klimaatdoelstellingen. Gaat u voor 2030 uw cv-ketel vervangen, dan bent u nog niet verplicht om te kiezen voor een hybride warmtepomp, maar het kan wel verstandig zijn. Een groot deel van de woningen is geschikt voor hybride warmtepompen zonder ingrijpende aanpassingen. De combinatie van lagere aardgasverbruik en hoger elektriciteitsverbruik is financieel vaak voordelig op de lange termijn.
Verdere overwegingen: netcongestie kan invloed hebben op aansluitingen en wachttijden. Voor het installeren van een hybride warmtepomp is meestal geen uitbreiding van de meterkast nodig. All-electric warmtepompen vereisen doorgaans betere isolatie en kunnen in sommige gevallen alsnog interessant zijn bij ontwikkelingen in warmtenetten of groen gas. Een ruimere blik op toekomstige verwarmingsinfrastructuur, inclusief warmtenetten en brandstoffen zoals groen gas of waterstofgas, blijft belangrijk voor een realistische twee- tot drieledige energietransitie.
tags: #elektrische #cv #ketel #toekomst