Het is je vast niet ontgaan: de energieprijzen zijn in oktober 2021 enorm gestegen.
De prijs van stroom steeg ten opzichte van 2020 met 362% en de prijs van gas met maar liefst 487%.
Het kan zijn dat je hierdoor honderden euro’s per jaar meer kwijt bent aan energie.
Wat zijn de oorzaken en wat kun jij doen om te besparen op je energiekosten?
Wij leggen het uit.
Waardoor stijgen de energieprijzen?
De belangrijkste reden voor de prijsstijging is dat er meer vraag is dan aanbod.
Waardoor is deze schaarste ontstaan?
De omstandigheden waren dit jaar tot oktober minder goed voor zonne- en windenergie, waardoor er minder duurzame energie is opgewekt.
Door de versoepeling van de coronamaatregelen is de vraag naar energie voor zakelijk gebruik en transport toegenomen.
Om stroom te produceren zijn steenkool en gas nodig.
De kosten hiervan zijn gestegen omdat het aanbod schaars is.
Door een koud voorjaar waren de gasbergingen vrij leeg.
Deze zijn in de zomer door de hogere prijzen veel minder gevuld dan normaal.
De verminderde gaswinning in Groningen zorgt voor een grotere afhankelijkheid van buitenlandse leveranciers.
Zij leveren minder dan gehoopt.
Een groot deel van je energierekening bestaat uit belastingen (46,5%), deze stijgen evenredig mee en zo komt er nog een aanzienlijk bedrag bij.
Door de schaarste zijn de inkoopprijzen van gas en stroom enorm gestegen.
Deze stijging wordt door energieleveranciers doorberekend aan consumenten.
Het kabinet trekt de portemonnee om een deel van de stijgende energierekening te compenseren.
Elk huishouden kan rekenen op een bedrag van gemiddeld € 400,- aan compensatie.
De hoogte van deze compensatie hangt af van het energieverbruik.
Wat zijn de verwachtingen?
De inkoopprijzen van energie zijn eind oktober weer iets gedaald.
Dit komt onder andere doordat het meer is gaan waaien en we dus meer windenergie produceren.
Ook liggen de temperaturen hoog voor de tijd van het jaar, waardoor we minder gas nodig hebben om onze woningen te verwarmen.
Toch zien we dit helaas nog niet terug in de energieprijzen.
Daar is het nog te vroeg voor.
De temperatuur van komende winter is van grote invloed op de kosten van energie.
Als het een zachte winter wordt, hebben we minder gas nodig.
Toch zien we de kans groot dat de energieprijzen dalen bij een zachte winter.
Bij een koude winter verbruiken we meer dan normaal, waardoor de prijzen juist stijgen.
Ons advies
Is het verstandig om nu over te stappen of juist niet?
Dat hangt af van jouw situatie:
- Je contract is al verlopen en/of je betaalt een variabel tarief
- Je hebt een vast contract dat nog minimaal een half jaar doorloopt
Je krijgt binnenkort te maken met de stijgende energieprijzen.
Op dit moment liggen de variabele tarieven in veel gevallen lager dan de vaste tarieven.
Dat betekent dat je voor nu waarschijnlijk goed zit.
Wel adviseren we je om je huidige variabele tarieven te vergelijken met ons aanbod in de energievergelijker zodat je zeker weet dat je goed zit.
In januari kunnen leveranciers de variabele tarieven aanpassen.
De verwachting is dat deze dan weer stijgen.
Houd de energievergelijker de komende tijd in de gaten om te zien wat voor jou de voordeligste keuze is.
Maak je niet druk: de prijsstijgingen beïnvloeden jouw rekening nog niet.
Wacht rustig af en sluit nog geen nieuw contract af.
We adviseren je om zes tot acht weken voordat je contract afloopt weer te oriënteren.
Hopelijk is de markt dan iets afgekoeld en de prijzen gedaald.
De marktomstandigheden veranderen snel. Houd daarom regelmatig onze energievergelijker in de gaten en check wat de meest voordelige optie is op basis van jouw situatie en verbruik.
Wil je persoonlijk advies? Neem dan contact op met onze klantenservice. We helpen je graag.
Wat kan je in de tussentijd zelf doen?
In de winter is het energieverbruik een stuk hoger dan in de zomer.
Wat kun je zelf doen om de energiekosten deze winter zo laag mogelijk te houden?
De grootste invloed heb je door te besparen op de verwarming.
De verwarming is namelijk verantwoordelijk voor zo’n 75% van het gasverbruik.
Bekijk onze energiebesparingstips.
De informatie op deze pagina is gecontroleerd door onze expert Hans de Kok.
Hans heeft 20 jaar ervaring en is dé expert in vaste lasten en abonnementen.
Hans is regelmatig te gast bij verschillende media om zijn expertise te delen.
Zo is Hans vaak bij Radar geweest en heeft hij zijn visie als expert gedeeld bij o.a.
In 2022 bleven de energieprijzen stijgen.
Mede door de situatie in Oekraïne en zette de stijging van de energietarieven de afgelopen maanden door.
Niemand kan op dit moment voorspellen wat de energieprijzen gaan doen; blijven ze stijgen, komen ze tot stilstand of gaan ze misschien zelfs weer dalen.
Alle energieleveranciers en klanten krijgen te maken met de hoge energieprijzen.
De oorzaken en gevolgen in een bredere context
De energiecrisis begon in september 2021.
Doordat de coronacrisis aan een eind kwam raakte de wereldwijde economie weer langzaam op stoom.
Dat leidde tot een grotere energievraag waaraan niet zo snel kon worden voldaan.
De oorlog in Oekraïne maakte de energiecrisis vanaf februari 2022 nog veel erger, we zetten de belangrijkste oorzaken voor je op een rijtje:
- Oekraïne crisis
- Gastekort
- Te afhankelijk van fossiele energie
De oorlog in het Midden-Oosten zet de energiemarkt op zijn kop, waardoor de energieprijzen fors stijgen.
Sinds de inval van Rusland in Oekraïne is de levering van gas en olie aan Europa een onderdeel geworden van het conflict.
Rusland is enorm veel minder gas en olie gaan leveren aan andere Europese landen om ze zo onder druk te zetten in het conflict.
Nederland krijgt sinds eind mei 2022 geen Russisch gas meer.
De schaarste en onzekerheid over toekomstige leveranties zorgen steeds weer voor stijgende energieprijzen.
Een andere belangrijke reden voor de stijgende energieprijzen in 2022 was het beperkte aanbod van gas.
Dit gastekort ontstond onder andere door het verminderen van de gaswinning in Groningen, maar ook door het beperkte aanbod van gas uit het buitenland.
Wanneer de vraag naar energie hoger is dan het aanbod, worden Europese energieleveranciers afhankelijker van het buitenland.
Door een beperkt aanbod en hoge energieprijzen, kan het gebeuren dat voorraden niet tijdig aangevuld zijn waardoor er een tekort kan ontstaan.
Alle energieleveranciers kregen in 2022 te maken met de hoge energieprijzen, ongeacht of je grijze of alleen groene stroom levert.
Dit komt omdat het energienet altijd een mix van alle geproduceerde stroom is, groene én grijze energie.
Stijgt de vraag naar fossiele energie, dan stijgt de inkoopprijs van de gehele stroommix.
Wij als energieleverancier kopen deze mix van stroom in.
We worden steeds beter in het opwekken van energie uit hernieuwbare energiebronnen, zoals wind- en zonne-energie.
Daardoor wordt groene energie steeds goedkoper ten opzichte van energie opgewekt uit fossiele energiebronnen.
De energietransitie zorgt ervoor dat (groene) stroom steeds goedkoper wordt.
Helaas zijn we in Nederland nog te afhankelijk van fossiele energie.
Als de vraag naar stroom niet volledig gedekt kan worden door duurzaam opgewekte energie, moeten andere energiecentrales dit deel opwekken zodat het hele land genoeg stroom heeft.
Helaas kunnen we niets doen aan de hoge energieprijzen, wel proberen we de stijging van tarieven voor bestaande klanten zoveel mogelijk te beperken en daarnaast er zijn heel veel manieren om energie te besparen in je eigen huishouden.
Zet bijvoorbeeld je thermostaat 1 graad lager. Het is een kleine aanpassing, maar je bespaart al snel flink op je energiekosten.
Daarnaast kun je je huis verduurzamen door te isoleren en bijvoorbeeld zonnepalen te plaatsen.
Huishoudens met een vast energiecontract hebben geen last van de stijgende energieprijzen.
Maar als je vaste contract binnenkort afloopt of als je een variabel contract hebt afgesloten, krijg je hier juist wel mee te maken.
Wij snappen dat deze onzekere tijden zorgen voor vragen over je energiecontract.
We begrijpen je zorgen en is het heel logisch dat je jezelf afvraagt wat het voor jouw energiecontract gaat betekenen.
Nog wat extra context en toekomstbeelden
De snel stijgende gasprijs van de laatste dagen kan bij consumenten herinneringen oproepen aan de energiecrisis van vier jaar geleden.
Toen was het de inval in Oekraïne en het stoppen met Russisch gas.
Nu is het een oorlog in het Midden-Oosten.
We zijn nog lang niet op punt van toen, maar er is duidelijk wel iets aan de hand.
Consumenten leggen hun vragen neer bij energieleveranciers. Ze willen weten wat de huidige situatie voor hen betekent.
Praktische vragen en antwoorden
Waardoor wordt de stijging van de gasprijs veroorzaakt?
Dat heeft alles te maken met de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran.
Iran reageerde door de Straat van Hormuz af te sluiten.
Via die zeeroute wordt veel vloeibaar gas (lng) verscheept, maar nu dus niet.
De geblokkeerde Straat van Hormuz uitgelegd: De blokkade van de zeeroute leidt wereldwijd tot zorgen over de beschikbaarheid van gas.
"Nederland is zelf niet heel afhankelijk van gas uit het Midden-Oosten, maar in Azië zijn ze dat wel", vertelt energie-expert Martien Visser.
De prijs van gas gaat nu dus omhoog, onder meer vanwege Aziatische landen die op hetzelfde gas azen als Nederland, zoals gas uit de Verenigde Staten.
"Europa en Azië worden als het ware uit elkaar gespeeld om hoger te bieden", zegt Visser. "Zo werkt de markt."
Wat kunnen we concreet doen?
Hoe hoog is de stijging eigenlijk?
Vergeleken met 2022 vallen de energieprijzen tot nu toe mee.
Op het hoogtepunt kwam de gasprijs destijds uit boven de 300 euro per megawattuur.
De prijs van nu is een stuk lager, maar komt wel ruim boven de 55 euro uit.
Eind 2025 schommelde de prijs nog rond de 30 euro.
De prijsstijging van gas schiet omhoog, maar het valt mee in vergelijking met 2022: "Het valt niet te voorspellen wat de prijzen gaan doen", zegt Vattenfall.
Er is een te groot risico dat leveranciers hun beloftes niet kunnen waarmaken.
De basisprincipes van de energiemarkt begrijpen
Welke vragen stellen consumenten?
Veel energieleveranciers worden overspoeld met vragen. "We krijgen inderdaad meer vragen bij de klantenservice", zegt Eneco.
Bij Essent spreken ze van twee keer zo veel belletjes als normaal: "En vandaag komt daar naar verwachting nog een verdubbeling bovenop", zegt een woordvoerder.
Bij Vattenfall spreken ze van "een forse toename". "Mensen willen weten of de situatie gevolgen heeft voor hun rekening."
Mensen willen bijvoorbeeld weten wat een nieuw vast contract voor hen zou betekenen.
Mensen weten dan beter hoeveel ze gaan betalen, "maar als je dat nu afsluit, betaal je waarschijnlijk meer dan als je twee weken geleden had gedaan", zegt energie-expert Visser.
Belangrijke cijfers en tools
De afgelopen 2 jaar zijn de energiekosten een stuk hoger dan voorheen.
Op dit moment is de stroomprijs € 0,65 per kWh. Dit is een forse daling ten opzichte van de afgelopen 2 maanden. In oktober lag de prijs namelijk nog op € 0,76 per kWh.
Voor gas geldt momenteel een tarief van € 2,65 per m3. De afgelopen 2 maanden lag dit tarief nog op € 3,48.
De gas en stroom prijzen verschillen de laatste tijd heel erg. Dit komt omdat de energiemarkt erg onvoorspelbaar is.
tags: #energieprijzen #gaan #door #het #dak