In metselwerken treffen we loodslabben aan bij gevelonderbrekingen zoals een aanbouw, verspringing in gevelwerk, gevelopeningen voor kozijnen of een schoorsteen in een dakvlak. Voeglood is een loodslabbe ingevoegd of ingemetseld in het werk. Voeglood komt voor bij volle gemetselde constructies zonder luchtspouw. Het is van belang dat voeglood zo diep mogelijk in het werk is ingebracht. Is er sprake van te onvoldoende diep ingewerkt lood dan zal zakvocht in het metselwerk achter het voeglood zakken en zal dit leiden tot lekkage.
Spouwlood is spouw (luchtlaag tussen buiten en binnenblad) overbruggend lood in de gevelconstructie. Naast zakvocht in het buitenblad van de spouw zal er sprake zijn van water in de spouw. Denk bijvoorbeeld aan regen en wind met waterstuwing tussen aansluitingen van kozijnen en gevelwerken. Daarnaast kan er ook altijd sprake zijn van condens. Het aanbrengen van spouwlood dient aan vele eisen te voldoen. Met name de fixatie aan het binnenblad is van belang tegen uitzakken van de loodslabbe in de spouw. Fixeren van loodslabbe tegen of in het binnenblad gebeurt door inmetselen of middels knelstrips. Daarnaast dient loodslabbe schuin omhoog in de spouw te worden geplaatst. Helaas komen wij nog wekelijks lekkage oorzaken tegen met als oorzaak foutief spouwlood.
Diepte en werking van loodslabbe
De bovenrand van een loodslab moet in het metselwerk worden ingewerkt om te voorkomen dat regenwater via de muur achter het lood omhoog kruipt (capillaire werking). Dit is de meest kritische stap bij het plaatsen van loodwerk langs gevels en schoorstenen. De loodslabbe werkt als waterkering; hoe dieper hij is ingewerkt, hoe effectiever hij water tegenhoudt. Met slechts enkele centimeters invoegen kan nauwelijks water terugslaan, terwijl de stenen vaak 10 centimeter of dieper nat kunnen zijn. Vroeger waren metselstenen van klinker kwaliteit en hadden daarmee minder capillairen; derhalve werden constructies minder diep nat. Nu kan voeglood sneller falen bij renovaties wanneer het slechts kort is ingewerkt. Het is onzinnig en wachten op lekkage.
Veelvoorkomende installatiewijzen
- Methode 1: Inwerken in een voeg (uitkappen)
De voeg wordt op de gewenste hoogte uitgekappeld (diep genoeg, minimaal 2 cm). De bovenrand van het lood wordt in de uitgekapte voeg geschoven. De voeg wordt hermetisch dichtgezet met elastische kitmortel of loodklem. Het lood wordt aan de onderzijde gevouwen over de dakbedekking. Deze methode is robuuster dan kitten en gaat veel langer mee. - Methode 2: Bevestigen met klem of houder
In situaties waar de voeg niet toegankelijk is, kan een loodklem of stalen klemstrip worden gebruikt. Het lood wordt met de klem vastgezet en de bovenaansluiting vervolgens afgedicht met elastische kit of drukloze kit. - Methode 3: Bevestigen met kit (tijdelijk)
Alleen kit gebruiken zonder inwerking in het metselwerk is een tijdelijke oplossing. Kit droogt uit, scheurt en wordt poreus. Dit leidt na een paar jaar onherroepelijk tot lekkage.
Spouwlood: cruciaal én foutgevoelig
Spouwlood is het overbruggende lood in de spouw tussen buiten- en binnenblad. Het vereist correcte fixatie tegen uitzakken in het binnenblad en moet schuin omhoog geplaatst worden. Fouten bij spouwlood leiden wekelijks tot lekkages. Scheuren in loodslabbe ontstaan veelal door het gebruik van te lange stroken. Met slechts 2 centimeter invoegen van een loodslabbe kan bijna niets worden gedaan. Veel mensen kitten de lintvoeg af nadat enkele voegen boven het lood zijn uitgevallen. Dan heb je er echt niets van begrepen.
Zo vervang je een versleten loodslabbe
Een loodslab vervangen is nodig wanneer het lood versleten, gebroken of verborgen is, wat lekkage en schade kan veroorzaken. De loodslabben worden gebruikt voor een goede afdichting en isolatie van uw huis. Lood gaat lang mee, maar oxidatie en milieu-impact blijven aandachtspunten. Over het algemeen kan lood tussen de 30 en 40 jaar meegaan, maar scheuren, corrosie of verzakking kunnen optreden door weersinvloeden en capillaire werking. Er bestaan steeds meer alternatieven en loodvervangers die minder belastend zijn voor het milieu en onderhoud vereisen.
Specifieke bouwsituaties bij enkelsteens muur met aanbouw
Bij een enkelsteens muur met een ingreep zoals een aanbouw of kozijnopening is het kiezen van de juiste loodslabben en diepte cruciaal voor waterdichting en isolatie. Het kader van de aanbouw moet zo worden uitgevoerd dat het lood het dakrand- en geveloppervlak effectief afdekt en geen capillair vocht naar binnen laat trekken. Bij verspringingen in gevelwerk of schoorstenen blijft de afdichting langs de overgang tot de belangrijkste kritieke zone.
Materiaalkeuzes en milieueisen
Een goed alternatief voor een loodslab is bijvoorbeeld een loodvervanger. Deze is vriendelijker voor het milieu en ook duurzaam. Code-adviezen voor gevels en schoorstenen in open, winderige omgevingen adviseren vaak lood van Code 4 of Code 5 (diktes 1,8 mm of 2,25 mm). Dunner lood (Code 3) is onvoldoende duurzaam voor langdurige blootstelling. Onze vakdakdekkers helpen u graag verder - met een gratis inspectie of een vrijblijvende offerte.
Praktische voeg- en afwerkingsstappen
- Maak de voeg nat en vul het met specie.
- Smeer een laag primer over de voeg die u met de nieuwe loodslab gaat bedekken.
- Snijdt met een scherp mes of stanleymes de hoeken op maat.
- In de binnenhoeken maakt u een inkeping in de onderste rand en laat u vervolgens de snijvlakken over elkaar heen vallen.
- U gebruikt een extra, vierkant stukje loodslab voor de buitenhoeken. Dit plaatst u op de hoek.
- Belangrijk is dat u de repen loodslab stevig aandrukt.
- Snijd de volgende reep loodslab en plaats deze ongeveer 5 cm boven de vorige.
Onderhoud en waarschuwingen
Het is belangrijk dat u de loodslabben goed onderhoudt en regelmatig controleert. Loodslabben die niet in optimale conditie zijn, kunnen lekkage veroorzaken. Oxidatie zorgt voor een witachtige laag en kan de werking van het lood verminderen. Lood is milieubelastend, dus overwegingen voor vervanging door loodvervangers nemen toe. Over het algemeen is onderhoud essentieel: controleer op scheuren, roest of losse randen en vervang waar nodig.
| Kenmerk | Effect |
|---|---|
| Diepte van inwerking | Dieper ingewerkte loodslabben geven betere waterkering |
| Klem- of houderbevestiging | Effectieve fixatie bij beperkte toegankelijkheid |
| Kitwerking | Tijdelijke oplossing zonder inwerking in metselwerk is minder duurzaam |
| Code-adviezen looddikte | Open omgevingen: Code 4 of Code 5 aanbevolen |