Geluid- en warmte-isolatie wanden: technieken, materialen en toepassings­gebieden

Akoestische isolatie, ook bekend als geluidsisolatie, is een proces voor het verminderen van geluidsniveaus tussen ruimtes door het blokkeren of absorberen van geluidsgolven. Naast thermische isolatie kennen we in de isolatiebranche ook akoestische isolatie en geluidsisolatie. Hoewel de termen niet hetzelfde zijn (akoestische isolatie=verbeteren van akoestiek in een ruimte, geluidsisolatie=geluidsoverdracht verminderen/stoppen), wordt negen van de tien keer geluidsisolatie bedoeld wanneer men over akoestische isolatie spreekt. In dit artikel behandelen we akoestische isolatie daarom als geluidsisolatie.

Akoestische isolatie, oftewel geluidsisolatie, betekent dat isolatiemateriaal geluid tegenhoudt om zo geluidsoverdracht te voorkomen. Er zijn verschillende geluidsisolerende materialen beschikbaar. Het gaat meestal om zachte materialen, omdat deze het vermogen hebben geluid te absorberen. Als u akoestisch wilt isoleren, moet u eerst weten of u tegen contactgeluid of tegen luchtgeluid wilt isoleren.

Luchtgeluid vs. contactgeluid

Het kan gaan om geluid van buitenaf dat buiten de deur dient te worden gehouden, maar ook om geluid dat juist binnen gehouden moet worden, denk bijvoorbeeld aan muziekstudio’s. Contactgeluid is één van de typen geluid dat voor overlast kan zorgen. Het is geluid dat ontstaat wanneer er rechtstreeks contact is tussen constructiedelen of voorwerpen. Geluid dat zich via trillingen door de lucht verspreidt, noemen we luchtgeluid. Luchtgeluid wordt vaak overlast gevend wanneer vloeren en/of plafonds van hout zijn, omdat een houten constructie zonder isolatiemateriaal als een klankkast werkt en geluiden zo alleen maar versterkt.

Geluidsisolatie is de vorm of mate waarin het geluid wordt tegengehouden. Geluidsisolatie wordt onderverdeeld in bestrijden van luchtgeluid en contactgeluid. Luchtgeluid kan het beste bestreden worden door geluidsabsorberende materialen en het dichten van kieren en gaten, bij de bron en in de constructie. Contactgeluid kan het beste bestreden worden door trillingsisolatie, absorptie en ontkoppeling van bouwdelen.

Materialen voor akoestische isolatie

Er zijn verschillende isolatiematerialen verkrijgbaar die geschikt zijn voor akoestische isolatie. De meest gebruikte en tevens beste materialen voor akoestische isolatie zijn steenwol en glaswol. Tegenwoordig wordt ook steeds vaker gebruik gemaakt van cellulose, houtvezel en katoen isolatie. Dit zijn duurzame materialen die volledig circulair zijn en bovendien vochtregulerend werken. Daarnaast wordt bij akoestische isolatie ook vaak gekozen voor Fermacell vloerelementen. Een houten vloer kan veel geluidsoverlast geven door contactgeluid; het toepassen van een zwevende dekvloer is dan de beste optie.

Om contactgeluid te verminderen of zelfs helemaal te stoppen, is het realiseren van een zwevende dekvloer met Fermacell vloerelementen mogelijk. Deze elementen zijn ook beschikbaar met een laag steenwol of vilt, waardoor de akoestische isolatie nog verder verbetert. Luchtgeluid kan ook aangepakt worden door de vloer akoestisch te isoleren; bij houten vloeren kan steenwol tussen draagbalken worden geplaatst. Bij verdiepingsvloeren doet u dit via het plafond. Een vloer kan ook aan de bovenzijde akoestisch geïsoleerd worden middels een zwevende dekvloer.

Wanden en plafonds

Akoestische isolatie voor de wand of muren kan worden uitgevoerd door voorzetwandisolatie of scheidingswandisolatie. Bij geluidsoverlast van buitenaf, zoals verkeersgeluid, maakt u een voorzetwand aan de binnenzijde van de buitenmuur. Wanneer vooral contactgeluid geïsoleerd moet worden, zorgt u ervoor dat de voorzetwand geen direct contact met de buitenmuur maakt. Voor geluidsoverlast die uit de eigen woonruimte komt, kan tegen een scheidingsmuur geïsoleerd worden of een scheidingswand gemaakt worden die akoestisch geïsoleerd is. Een scheidingswand is een dubbelwandige constructie met akoestisch isolatiemateriaal ertussenin en kan worden opgebouwd uit hout of metalen studprofielen. Deze wanden kunnen geïsoleerd worden met steenwol, glaswol, houtvezel of katoenisolatie.

Akoestische isolatie voor het plafond is aan te raden wanneer u last heeft van geluiden van bovenliggende verdiepingen. Gaat het om een houten constructie, dan kan er tussen de balken worden geïsoleerd met steenwol. Is het plafond van beton of wilt u vooral tegen contactgeluid isoleren, dan is een verlaagd plafond de beste manier van isoleren. Zorg er voor dat er geen contact is tussen het oude en nieuwe verlaagde plafond om zo het contactgeluid ook daadwerkelijk aan te pakken.

Geluidsisolatie vs. geluidsabsorptie

Zoals reeds eerder aangegeven, worden de termen akoestische isolatie en geluidsisolatie door elkaar gebruikt. Bij geluidsisolatie gaat het om het verminderen of blokkeren van geluidsoverdracht tussen ruimtes, terwijl akoestische isolatie theoretisch het verbeteren van de akoestiek in een ruimte betekent. In de praktijk wordt echter vaak gesproken over geluidsisolatie als doel wanneer men het heeft over akoestische isolatie.

Galm in huis kunt u verminderen door Fermacell gipsvezelplaten toe te passen. Deze platen hebben een akoestische en geluiddempende werking. Fermacell platen zijn verkrijgbaar als vloerelementen maar ook als platen die tegen het plafond of de wand gemonteerd kunnen worden. Voor extra akoestische isolatie en galmvermindering kunt u kiezen voor Fermacell honingraat elementen met honingraat korrels.

Kosten en praktische uitvoering

Er zijn verschillende manieren om uw pand akoestisch te isoleren en keuzes hangen af van geluidstype, locatie en toepassing. In de literatuur en praktijk wordt veel gesproken over prijsindicaties. De materialen die akoestisch isoleren zijn vaak zachte materialen zoals steenwol, glaswol, houtvezel en katoen isolatie; deze materialen zijn meestal verkrijgbaar als platen en op rol en werken optimaal in een frame.

1. Zorg voor persoonlijke beschermingsmiddelen als een veiligheidsbril, handschoenen en eventueel een masker voor u aan de slag gaat.
2. Is het nodig een damp-open folie te gebruiken, plaats die dan nu eerst. Let op, deze komt aan de koude zijde.
3. Maak de isolatiematerialen op maat.
4. Plaats de akoestische isolatie. Zorg dat alles perfect aansluit. Plaats u de materialen in een regelwerk of frame?
5. Tegen contactgeluid isoleren?

Geluidsisolatie en de invloeden op bouwsystemen: een combinatie van massa en absorptie (het massa-veer-massa-systeem) houdt geluid tegen en dempt trillingen. Een zware massa met een open, poreuze tussenlaag biedt optimale werking tegen geluidsgolven. Een zwevende vloer voorkomt dat trillingen zich via contact naar aangrenzende ruimten verspreiden. De spouw en massa-veer-massa opbouw zijn belangrijke concepten bij wand- en vloerconstructies.

Richtlijnen, regelgeving en praktische aandachtspunten

De Nederlandse wetgeving stelt minimumeisen aan geluidsisolatie. Voor uitwendige scheidingsconstructies geldt vaak een geluidwering van minimaal 20 dB(A) in gesloten toestand; afhankelijk van omgevingsgeluid kan dit hoger liggen. De Omgevingswet en het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) hebben de regelgeving verder gestabiliseerd. Voor warmtepompen gelden geluidsnormen voor binnen- en buitenunits, met dag- en nachtwaarden die rekening houden met stilstand en stille modus. Voor bouwkundig ontwerp is regelmatige afstemming tussen akoestiek, brandveiligheid, esthetiek en duurzaamheid essentieel.

Voor de uitvoerende praktijk zijn er aanvullende tips voor geluiddemping en montage: gebruik trillingsdempende veren, anti-energie-overdrachtbeugels en zorg voor voldoende luchtdichtheid en kierdichting. Een combinatie van dichte massa, absorptie en ontkoppeling levert de beste resultaten tegen zowel lucht- als contactgeluid.

Extra hulpmiddelen en producten

Geluidsisolatie kan ondersteund worden door speciale pleistersystemen en plaatmaterialen die akoestische prestaties combineren met esthetiek. Fermacell platen en honingraat elementen leveren zowel geluiddemping als structurele ondersteuning. Plafondplaten met laag polystyreen of houtwolcement en platen met laag steenwol en houtwolcement leveren extra akoestischePrecisie. Voor vloeren is automatische dekvloeren of zwevende systemen aanbevolen waar mogelijk en afhankelijk van de constructie.

Praktische samenvatting van toepassingen

• Voorzetwandisolatie tegen buitenlawaai; scheidingswanden met akoestische isolatie tussen woonruimtes.
• Plafonds: akoestische platen, zwevende plafonds bij houten verdiepingsvloeren of betonnen plafonds met damp-open folie waar nodig.
• Vloeren: zwevende dekvloeren met Fermacell vloerelementen, steenwol tussen draagbalken bij houten constructies.
• Ramen: dubbele beglazing of gelaagde glasconstructies; groter spouw voor betere geluidisolatie.
• Pleisterwerk: akoestische pleistersystemen ter bestrijding van nagalm.

Voordelen van goede geluidsisolatie

Een gebouw met goede akoestische isolatie biedt minder geluidshinder, wat bijdraagt aan gezondheid, productiviteit en waardevastheid. Een nauwkeurig en goed uitgevoerd isolatiesysteem zorgt voor betere leef- en werkomstandigheden en vermindert trillingen en nagalm, wat vooral merkbaar is in drukbevolkte gebouwen en appartementencomplexen.

Praktische kostenoverzicht

In de bijgaande tabel vindt u een overzicht van prijzen voor een oppervlakte van 50 vierkante meter, waaronder materialen zoals steenwol, glaswol, houtvezel en katoenisolatie, meestal geleverd als platen of rollen en het werken in een frame. Prijzen fluctueren afhankelijk van merk, beschikbaarheid en specifieke uitvoering (voorzetwand, scheidingswand, vloer, plafond).

tags: #geluid #en #warmte #isolatie #wand