Ga jij jouw woning isoleren? Dan krijg je te maken met de Rc-waarde, Rd-waarde en de lambdawaarde van de isolatiematerialen. Wanneer je isolatiemateriaal koopt, zie je dat deze netjes op de verpakkingen worden vermeld. Deze waarden vertellen iets over de isolatiewaarde van zowel het isolatiemateriaal als van de constructie als geheel. Maar wat betekenen deze codes en welke waarde moeten ze hebben? Onderstaand lichten we een tipje van de sluier op, zodat je de juiste keuze kunt maken.
Lamdbawaarde van isolatiemateriaal
De lambdawaarde, ook wel de warmtegeleidingscoëfficiënt genoemd, geeft aan hoe goed het isolatiemateriaal de warmte geleidt. Dus hoe kleiner de lambdawaarde hoe beter het materiaal geschikt is om te isoleren. De waarde wordt opgegeven als W/mK: het warmteverlies (in watt) per meter isolatiemateriaal per graad temperatuurverschil (in graden Kelvin). De lambdawaarde is afhankelijk van het materiaal. Glaswol heeft bijvoorbeeld een lambda van 0,03 tot 0,04 en bij pur ligt de waarde tussen 0,02 en 0,03.
Rd-waarde van isolatiematerialen
De Rd-waarde is een maat voor de warmteweerstand van het isolatiemateriaal. Deze wordt door de fabrikant berekend en aangegeven op de verpakking. De Rd-waarde is echter ook eenvoudig zelf te berekenen. Hiervoor deel je de dikte van het isolatiemateriaal (uitgedrukt in meters) door de lambdawaarde. Hoe hoger de Rd-waarde van het materiaal, des te beter is de isolatie.
Rc-waarde van de constructie
De Rc-waarde is een maat voor de warmteweerstand van een constructie. De Rd-waarden van de isolatiematerialen worden hiervoor opgeteld met de Rd-waarden van de constructiematerialen, waarbij rekening wordt gehouden met factoren als bijvoorbeeld aanwezige luchtlagen en correcties voor bevestigingsmaterialen. De Rc-waarde wordt daarom het beste uitgerekend door een vakman.
Isolatiewaarde van glas
Behalve het isoleren van vloer, dak of gevel kun je ook isolatieglas laten plaatsen. De isolatiewaarde van glas wordt uitgedrukt in de U-waarde. Deze wordt ook wel de warmtedoorgangscoëfficiënt genoemd en geeft aan hoeveel warmte er per vierkante meter per seconde verloren gaat bij een temperatuurverschil van 1° Kelvin. Dus hoe lager de U-waarde, des te beter is de isolatie.
Isolatiematerialen en het milieu
Een punt dat je mogelijk in overweging wilt nemen is de belasting op het milieu. Alle materialen hebben voor- en nadelen. Denk bijvoorbeeld aan de CO2-voetafdruk, uitstoot van gassen, invloed op bodem en bodemleven, et cetera.
Wat is het beste isolatiemateriaal?
Wat voor jou het beste isolatiemateriaal is, hangt af van jouw omstandigheden. Dankzij de Rd- en lambdawaarde kun je snel zien of berekenen welke materialen het beste isoleren. Bij glas is het overduidelijk dat het triple glas het beste isoleert, maar heeft jouw gevel bijvoorbeeld geen grote glazen oppervlakten, zoals een schuifpui, dan levert het plaatsen van HR+++ glas mogelijk niet veel extra besparing op. Ook dien je rekening te houden met de kozijnen omdat triple glas zwaarder is en vaak niet in bestaande kozijnen past.
Houd er wel rekening mee dat isoleren soms meer is dan enkel isolatiemateriaal tegen het dak of op/onder de vloer plaatsen. Advies en hulp van een erkende installateur kunnen veel problemen voorkomen. Neem ook de veiligheid in acht. Met het werken met glaswol komen bijvoorbeeld vezels vrij die irritatie van huid, ogen en luchtwegen kunnen zorgen. Zorg voor de benodigde persoonlijke beschermingsmiddelen.
Subsidies voor isolatie van de woning
Voor het isoleren van je woning zijn subsidies van het Rijk (ISDE) en vaak ook bij de plaatselijke overheid beschikbaar. Deze subsidies mag je bij elkaar optellen: stapelen heet dat. Zo wordt de terugverdientijd ook weer een stukje korter. Let op: subsidies worden regelmatig gewijzigd. Je kan ook kijken op onze Subsidiehulp voor subsidies voor het verduurzamen van je woning in jouw gemeente.
Spouwmuurisolatie
Er zijn verschillende manieren om je spouwmuur te isoleren. Ontdek meer. Een spouwmuur bestaat uit 2 muren met een paar centimeter ruimte ertussen: de spouw. Die ruimte kun je laten vullen met isolatiemateriaal. Dan blijft je huis warmer en bespaar je energie. Maar niet ieder huis heeft een spouwmuur. Huizen die voor 1920 zijn gebouwd, hebben vaak alleen enkelsteens muren: muren die uit één laag stenen bestaan, zonder ruimte of spouw ertussen. Die kun je ook isoleren, maar dan met voorzetwanden aan de binnenkant of isolatie tegen de buitenkant. Bij spouwmuurisolatie vult een gespecialiseerd gevelisolatiebedrijf de spouw met isolatiemateriaal, bijvoorbeeld piepschuimbolletjes of glaswolvlokken. Dit materiaal zorgt ervoor dat koude lucht van buiten niet naar binnen komt en warmte beter binnenblijft. Een goed geïsoleerde spouwmuur helpt ook om vochtproblemen te voorkomen en kan je energiekosten verlagen. Kort gezegd: spouwmuurisolatie is het ‘invullen’ van de ruimte tussen muren om je huis warmer en energiezuiniger te maken. Als je je spouw laat isoleren boren de vakmensen van het isolatiebedrijf gaten in de voegen aan de buitenkant van de gevel. Die gaten komen op ongeveer een meter afstand van elkaar, steeds op een plek waar een liggende en een staande voeg elkaar kruisen. Via die gaten blazen zij het isolatiemateriaal de spouw in. Daarna stoppen ze de gaten weer netjes dicht met specie van dezelfde kleur. Daar zie je achteraf niks van en onderhoud is niet nodig.
Wat past bij jouw situatie?
Het isoleren van een spouwmuur is geen standaardklus. Welke optie het beste is, hangt af van de staat van de muur. Dus voor je begint: check je spouwmuur.
Kosten en opbrengst spouwmuurisolatie
Voor spouwmuurisolatie betaal je bij een hoekwoning gemiddeld € 1.800 en bespaar je jaarlijks zo’n € 550 bij een gasprijs van € 1,37 (de gasprijs die verwacht wordt voor de jaren 2026-2040). Hoeveel jij nu gaat besparen, hangt af van welke gasprijs je betaalt.
| Type woning | Kosten | Subsidie | Netto rekening |
|---|---|---|---|
| Tussenwoning | € 800 | € 200 | € 600 |
| Hoekwoning | € 1.800 | € 450 | € 1.350 |
| 2 onder 1 kap | € 1.900 | € 450 | € 1.450 |
| Vrijstaande woning | € 2.700 | € 700 | € 2.000 |
Uitleg tabel Besparing spouwmuurisolatie: soort woning, besparing gas per jaar (m3), besparing per jaar bij gasprijs € 1,37/m3. Milieu Centraal heeft een methode ontwikkeld waarmee je de winst na 25 jaar kunt berekenen. Voor spouwmuurisolatie kun je de winst vergelijken met een rente van 11 procent op een spaarrekening. Dat is makkelijk verdiend! En het is nog goed voor de waarde van je woning ook.
Klus voor een professional
Je kunt geen kosten besparen door zelf je spouwmuur te isoleren. Voor deze klus moet je altijd een professioneel isolatiebedrijf inhuren. Dat kijkt of spouwmuurisolatie in jouw huis mogelijk is en spuit het isolatiemateriaal vanaf de buitenkant in de gevel. Op de dag van de werkzaamheden heb je dus geen rommel in huis! En aan het einde van de dag voelt je huis prettiger: de muren geven minder kou af, de warmte blijft beter hangen en is beter verdeeld over de ruimte. En je helpt het klimaat, want je verbruikt minder gas.
Animatie | Spouwmuurisolatie
Bijzondere situaties en materialen
Bij huizen met houtskeletbouw werkt het net iets anders dan bij huizen met stenen muren. Deze huizen hebben een houten raamwerk (‘skelet’) dat al sinds tientallen jaren wordt opgevuld met isolatiemateriaal. Tegen de buitenwand zit nog wel een dunne luchtspouw van ongeveer 2 centimeter, maar die hoef je niet te laten vullen. Oudere houtskeletwoningen (van voor 1970) zijn bij de bouw niet geïsoleerd. Je kunt ze na-isoleren, maar dat moet je heel zorgvuldig doen. Het kan op 2 manieren: haal de binnenwanden weg en vul de ruimte in het skelet op met isolatiemateriaal of laat de binnenwanden gewoon staan en zet daar een voorzetwand met isolatiemateriaal tegenaan.
UF-schuim en EPS-parels
UF-schuim (ureum-formaldehydeschuim) is een isolatiemateriaal dat soms nog wordt gebruikt om een smalle spouw te isoleren. Er is nog te weinig kennis over de mogelijke risico’s en raden ze het gebruik van UF-schuim voorlopig af. De subsidie op het gebruik van ditmateriaal wordt tijdelijk stopgezet. Ook Milieu Centraal raadt het gebruik van UF-schuim af. EPS-parels zijn een veelgebruikt isolatiemateriaal voor spouwmuren, maar opletten is geboden. Wanneer isolatiebedrijven niet goed werken, kunnen de parels buiten in tuinen terechtkomen. Dat is niet alleen slecht voor het milieu, maar ook zonde van het materiaal. Kies een isolatiebedrijf dat officieel erkend is om spouwmuurisoleren met EPS-parels.
Het gaat om een procescertificaat. Dat betekent dat er controle is op hoe het isoleren met EPS-parels wordt uitgevoerd. Je kunt zelf controleren of het bedrijf een geldig certificaat heeft. Insula Certificatie of SKG-IKOB biedt certificaten. Bedrijven hebben óf een certificaat via Insula óf via SKG-IKOB. Je hoeft dus niet om beide certificaten te vragen, één van de twee is voldoende.
Triple glas en U-waarden
In dit hoofdstuk gaan we over drievoudig glas. Triple glas kan excellent geluidswerend zijn, vooral met dikkere glaslagen of speciale folies. Triple glas wordt vaak toegepast in nieuwbouw, renovaties en woningen die energiezuinig moeten zijn. Triple glas bestaat uit drie glaslagen met twee spouwruimtes en vaak opgebouwd als 4-12-4-12-4 of 4-16-4-16-4. De spouwen worden meestal gevuld met argon. De U-waarde van triple glas ligt doorgaans tussen 0,6 en 0,9 W/m²K, afhankelijk van spouwbreedte en coatings. HR++ glas heeft twee glaslagen; HR+++ (triple glas) heeft drie lagen en daardoor beter isoleert. De spouwbreedte en gasvulling bepalen de isolatiewaarde.
HR+++ glas wordt ingezet in situaties waar maximale isolatie nodig is. De U-waarde van glas zegt niet alles; ook het kozijn en de randafdichting zijn minstens zo belangrijk. Bij oude woningen kan het de moeite waard zijn om kozijnen te vervangen in combinatie met triple glas. Voor nieuwbouw gelden strengere normen zoals BENG. Subsidies zoals ISDE komen meestal in aanmerking voor HR++ en HR+++ glas.
De U-waarde van het glas is de warmtedoorgangscoëfficiënt van het glas zelf terwijl de Uw-waarde de waarde van het volledige raam is. Als je HR++ glas met een Ug-waarde van circa 1,1 gebruikt maar in een slecht geïsoleerd kozijn, kan Uw-waarde aanzienlijk hoger uitvallen. De U-waarde is dus een belangrijke maar niet alleen bepalende factor bij isolatieglas.
Triple glas heeft een lagere U-waarde dan HR++ glas en biedt zo extra isolatie en geluiddemping. De spouw tussen glaslagen wordt meestal gevuld met argon of krypton, wat de isolatiewaarde verbetert. De dikte van triple glas kan variëren; veel voorkomende opbouwen zijn 4-12-4-12-4 of 4-16-4-16-4. De uiteindelijke keuze hangt af van wensen voor isolatie, esthetiek en functionaliteit.