Bij een schoorsteen waren sommige voegen gescheurd. Andere voegen brokkelden gedeeltelijk af. Dit zorgde ervoor dat regenwater, door de kieren in de voegen, naar binnen kon dringen. Natuurlijk wilde men deze lekkage zo snel mogelijk herstellen. Voegen in de schoorsteen kunnen hersteld worden door ze opnieuw te voegen. Haal eerst de oude specie weg, maak de voegen vervolgens licht vochtig en breng nieuwe specie aan met voegbord en -spijker. Lees en bekijk de details over het herstellen van voegen in de schoorsteen verderop in dit artikel.
Waarom voegen en lood essentieel zijn voor een droge schoorsteen
Een voeg bestaat uit voegmortel (of specie) wat weer bestaat uit cement en zand. Na 40 jaar heeft een voeg zijn beste tijd gehad en zal broos worden. Een voeg kan ook kapot gaan omdat een herstelde voeg niet correct is gerepareerd. Er kan bijvoorbeeld een verkeerde verhouding cement en zand zijn gebruikt bij de bereiding van de specie. Tot slot kan een voeg onder invloed van de herhaaldelijke inwerking van regen vochtig worden. De voeg heeft in dit geval meermaals geen kans gekregen op te drogen voordat nieuwe neerslag op de voeg terechtkwam. Als een voeg eenmaal wat vochtig is, blijft er makkelijk vuil aan de voeg hechten. Algen, mossen en soms zelfs planten kunnen dan in een voeg gaan groeien.
Voegmortel, ik gebruikte een mengsel van portlandcement, voegzand en water. De verhouding cement op zand is 1 op 3. Pigment kan eventueel gebruikt worden om de mortel te kleuren. voegspijker (om de aangemaakte voegmortel in een voeg te drukken), let erop dat de voegspijker niet te breed is, want dan kan de voegmortel niet in de voeg worden gedrukt omdat de spijker tegen de omliggende stenen stoot.
Voorbereiding, reinigen en bevochtigen
Vervolgens zullen de kapotte voegen in de schoorsteen waarschijnlijk niet vanaf een stabiele werkpositie kunnen worden gerepareerd. Vuistregel is hierbij zo diep uit te beitelen als de voeg hoog is. Draag bij het beitelen een veiligheidsbril en werkhandschoenen. Is het lood erg dun, dan kan een stukje doek om de kop van de schroevendraaier worden gevouwen. Hiermee wordt voorkomen dat het lood scheurt. Vervolgens kan de uitgebeitelde voeg licht vochtig worden gemaakt (tenzij de voeg reeds vochtig aanvoelt). Als het een warme dag is, of als er direct zonlicht op voeg staat, maak dan de voeg wat ruimer vochtig. Dit bevochtigen voorkomt dat de reeds aanwezige stenen direct een grote hoeveelheid vocht uit de (dadelijk te maken) specie onttrekken zodra deze wordt aangebracht.
Het is nu tijd de specie of voegmortel te bereiden uit het reeds klaarstaande cement, zand en water. Ik gebruikte een verhouding van 1 deel cement op 3 delen voegzand. Zorg ervoor dat de specie niet té nat wordt, dit werkt namelijk niet prettig en geeft vlekken. Let erop dat aangemaakte specie binnen een uur wordt gebruikt (hoe droger de aangemaakte specie, en hoe warmer het is, hoe eerder je deze zal moeten toepassen).
Voeg baffen, aanbrengen en afstrijken
Pak het voegbord (zie onderstaande afbeelding) en plaats hierop een klont specie met een grote lepel. Met voegbord en voegspijker wordt de specie daarna strak in de voeg geplaatst. Gebruik gereedschap kan direct na het voegen worden gereinigd in een emmer met water en een doek. Om te voorkomen dat een voeg boven een loodslab kapot gaat onder invloed van een hoge temperatuur kan het lood worden afgedekt met bijvoorbeeld een (aluminium) strip.
Heb je oude voegen of slecht gerepareerde voegen vastgesteld? Dan is het haast niet te voorkomen dat deze voegen kapot gaan. Een voeg beschermen tegen de herhaaldelijke inwerking van regen kan door deze te impregneren. Impregneren houdt in dat een vloeibare stof over de voegen en de omliggende stenen wordt aangebracht. Dit impregneer middel trekt vervolgens in de schoorsteen en maakt deze water- en vuilafstotend. Lees alles over een schoorsteen impregneren in mijn artikel Schoorsteen Vochtig?
Impregneren en onderhoud als onderdeel van de lange termijn
Het herkennen van een schoorsteen lekkage gebeurt vaak door het opmerken van insijpelend water en vochtplekken rondom de schouw of zelfs op zolder onder de dakbedekking. Wanneer deze tekenen opgemerkt, is het belangrijk om snel actie te ondernemen. Een lekkende schoorsteen moet namelijk snel worden aangepakt om te voorkomen dat de schade aan de structuur van uw dak verergert. Wij bij Schoorsteenkoning hebben jarenlange ervaring met het schoorstenen. Lekkages in schoorstenen kunnen leiden tot ernstige schade aan je woning. Het repareren van een lekkende schoorsteen begint vaak met het vervangen van de loodslabben, omdat dit een veelvoorkomende oorzaak van lekkage is. Het vervangen van deze slabben is een kosteneffectieve oplossing die meestal de beste resultaten oplevert. Wanneer het metselwerk van de schoorsteen poreus wordt, kan dit leiden tot lekkages. In sommige gevallen kan het nodig zijn om de schoorsteen opnieuw te voegen of zelfs volledig te herbouwen om de integriteit van de structuur te herstellen en verdere lekkages te voorkomen. Na het uitvoeren van reparaties kan het impregneren van de schoorsteen helpen om toekomstige schade te voorkomen.
Praktische stappen bij lekkagepreventie
Het vervangen van een afbrokkelende deksteen door een kunststof exemplaar kan helpen verdere schade aan de schoorsteen te voorkomen. Het vervangen van de schoorsteenkap kan belangrijk zijn om te voorkomen dat regenwater, vuil en andere dingen de schoorsteen binnendringen. Schoorsteen impregneren is meestal een slimme stap als je schoorsteen aan de buitenkant vocht doorlaat, maar de stenen en voegen nog in redelijke staat zijn. Het doel is simpel: regenwater minder kans geven om in het metselwerk te trekken, zodat je binnen minder vochtplekken, schimmel of afbrokkelende voegen krijgt.
Diagnose en volgorde van herstelwerkzaamheden
Impregneren is vooral verstandig als je last hebt van doorslaand vocht of een “nat” aanvoelende schoorsteen na regen, terwijl het metselwerk nog stevig is. In de praktijk zien we dat mensen impregneren inzetten als snelle oplossing, terwijl het echte probleem een open voeg, een slechte aansluiting met het dak, of beschadigd loodwerk is. Dan blijft water zijn weg vinden, alleen net via een andere route. Je hoeft niet meteen in paniek te raken bij een enkele vochtplek. Maar als vochtplekken groter worden na elke regenbui, of als er binnen rond het rookkanaal vochtkringen zitten, is uitstel riskant. Een professional is nodig zodra je op hoogte moet werken, als er herstel aan metselwerk/voegen nodig is, of als je twijfelt over de aansluiting met het dak.
De kern is: eerst bepalen of je een poreusheidsprobleem hebt of een bouwkundig lek, en pas daarna kiezen voor behandelen. Twijfel je? Hulp nodig bij het inschatten van je situatie? Hoe Repareer Je Een Lekkende Schoorsteen? Complete Gids Volledige stap-voor-stap handleiding voor het repareren van lekkende schoorstenen. Ontdek de oorzaken, reparatiemethoden, kosten en wanneer je een vakman moet inhuren. Waarschuwing: Een lekkende schoorsteen kan tot €5.000-€15.000 waterschade veroorzaken als deze niet snel wordt repareerd.
Dakgoot reparatie - Zo repareer je een dakgoot | Praxis
Wat zijn de kosten en wanneer een vakman inschakelen?
De kosten variëren afhankelijk van de oorzaak en de omvang van het werk. Het vervangen van loodslabben kan tussen de €150,- en €350,- kosten, terwijl het impregneren van een schoorsteen slechts €7,- tot €15,- per vierkante meter kost. Het herstellen van voegwerk kan duurder uitvallen, afhankelijk van de oppervlakte en de conditie van de voegen. Voor condensatieproblemen kan het nodig zijn om het rookkanaal te laten tuberen, wat tussen de €500,- en €1.500,- kost. Gemiddelde kosten (exclusief) hangen sterk samen met de specifieke situatie en regio.
Een professionele inspectie is vaak de moeite waard: zij beoordelen voegwerk, metselwerk, loodwerk, bovenplaat en kap en bepalen de juiste herstelvolgorde. Tijdelijke reparaties kunnen nodig zijn om directWater tegen te houden, maar permanente oplossingen vereisen vaak meerdere stappen en veiligheid op hoogte.
Signalen en checklist voor zelfinspectie
- Vochtplekken rondom de schouw en donkere plekken op hout op zolder
- Bruine of gele kring op plafond rondom rookkanaal
- Schimmel of muffe geur bij langdurige vochtbelasting
- Open of uitgesleten voegen, scheuren in metselwerk
- Loslatende bekleding of roestige metalen delen rondom het dakvlak
Samenvatting en aanbevelingen
Het juiste herstel begin je met een grondige diagnose van waar het vocht precies vandaan komt: voegwerk, metselwerk, loodwerk, bovenplaat of kap. Impregneren alleen is zelden afdoende als structurele oorzaken niet zijn verholpen. Een combinatie van inspectie, aangepaste voegwerkreparatie, loodwerkvervanging en eventueel impregnering biedt de meeste zekerheid voor lange termijn. Als je twijfelt, schakel dan een gecertificeerde professional in voor hoogtewerk en bouwkundige inspectie.