Landelijke Vergoeding Asbest: Wat U Moet Weten

Wanneer u overweegt om asbest te laten verwijderen, rijst vaak de vraag of er nog subsidie beschikbaar is. Hoewel een specifieke landelijke subsidie voor asbestverwijdering niet meer bestaat, zijn er nog steeds mogelijkheden om kosten te besparen. Asbest werd lange tijd veelvuldig toegepast in woningen en gebouwen vanwege de uitstekende sterkte en hittebestendigheid. Pas later werd de ernstige schadelijkheid van dit materiaal voor de gezondheid bekend. Bij beschadiging of veroudering kunnen asbestvezels vrijkomen, die bij inademing onopgemerkt ernstige gezondheidsproblemen kunnen veroorzaken.

Waarom Asbest Verwijderen?

De belangrijkste drijfveer voor het verwijderen van asbest is de bescherming van uw gezondheid. Ingeademde asbestvezels kunnen leiden tot ernstige ziekten zoals longkanker, asbestose (stoflong) en mesothelioom (kanker van het buik- of longvlies). Het gevaarlijke aspect hiervan is dat deze aandoeningen zich vaak pas decennia na de blootstelling manifesteren.

Naast de gezondheidsrisico's vormt asbest ook een bedreiging voor het milieu. Beschadigde asbesthoudende materialen kunnen vezels afgeven aan de bodem en het grondwater, wat gevolgen heeft voor zowel uw eigen perceel als de omliggende omgeving.

In Nederland bestaat er geen algemene wettelijke verplichting om asbest direct te verwijderen zolang het materiaal intact is. Echter, bij activiteiten zoals renovatie, sloop of verbouwing is een asbestinventarisatie vaak verplicht. Indien er asbest wordt aangetroffen, dient dit volgens strikte richtlijnen door een gecertificeerd asbestsaneringsbedrijf te worden verwijderd.

Financiële Ondersteuning en Kosten

Hoewel een landelijke subsidieregeling voor asbestverwijdering sinds enkele jaren niet meer bestaat, zijn er nog steeds manieren om financiële ondersteuning te verkrijgen. Veel gemeenten bieden lokale subsidies, duurzaamheidsleningen of revolverende fondsen aan. Deze regelingen kunnen specifiek gericht zijn op asbestverwijdering, maar vallen vaak ook onder bredere programma's voor woningverbetering of verduurzaming.

De kosten voor asbestsanering variëren sterk afhankelijk van de specifieke situatie. Voor een gemiddelde woning liggen de kosten doorgaans tussen de € 1.500 en € 3.000. Het benutten van een subsidie of lening kan de financiële drempel verlagen, waardoor u de kosten kunt spreiden of deels vergoed kunt krijgen. Bovendien voorkomt dit dat de kosten in de toekomst verder oplopen, aangezien ouder asbest kwetsbaarder wordt, wat de sanering complexer en duurder kan maken.

Is Asbest Verwijderen Verplicht?

Nee, niet altijd. Zolang het asbest intact is en geen gevaar oplevert, is verwijdering niet direct vereist. Bij verbouwingen, sloopwerkzaamheden of wanneer het materiaal beschadigd raakt, is verwijdering meestal wel verplicht.

Hoeveel Premie voor Asbestverwijdering?

De hoogte van de premie of subsidie verschilt per gemeente. Sommige gemeenten bieden een vaste bijdrage, terwijl andere werken met leningen of combinaties met verduurzamingsmaatregelen.

Wat als U een Huis Koopt met Asbest?

Het komt frequent voor, met name in oudere woningen. Het is raadzaam om een asbestinventarisatie te laten uitvoeren en de verwachte verwijderingskosten mee te nemen in de onderhandelingen bij de aankoop.

Historische Context en Veranderingen in Wetgeving

Asbest werd sinds 1994 niet meer toegepast in nieuwe constructies vanwege de risico's voor de gezondheid. Gebouwen die vóór 1994 zijn gebouwd, kunnen nog asbest bevatten. De overheid heeft zich ingezet voor de verwijdering van asbest, met name via het 'Verbod op Asbestdaken'. Hoewel de deadline van 2024 voor het asbestvrij maken van beheerde gebouwen is verstreken, blijft alertheid geboden.

Asbest is een oeroud materiaal, dat al door de oude Grieken werd gebruikt. Het werd voornamelijk gedolven in landen als Canada en Rusland. Vanwege zijn sterkte en relatief lage kosten werd het breed toegepast, met asbestdaken (golfplaten) als het bekendste voorbeeld. Het materiaal zat ook in warmhoudplaatjes, vloerbedekking en elektrische isolatie.

De ontdekking dat kleine asbestdeeltjes ernstige gezondheidsproblemen konden veroorzaken, leidde tot overheidsinitiatieven voor grootschalige verwijdering, destijds gestimuleerd door subsidies voor particulieren.

Tussen 2005 en 2010 werden wetten aangenomen die de verwerking van asbest verboden, met name in asbestdaken die in contact staan met de buitenlucht. Asbest in isolatiemateriaal of regenpijpen viel aanvankelijk niet onder dit verbod. De verantwoordelijkheid voor verwijdering lag bij de pandeigenaar, met een oorspronkelijke deadline van 2024. Na het verstrijken van deze termijn kan de gemeente handhavend optreden.

Subsidieregeling Asbestdaken

De subsidieregeling voor het verwijderen van asbestdaken liep af op 31 december 2019. Deze regeling was gericht op particulieren, agrarische bedrijven, non-profit organisaties en overheden. Sindsdien zijn er geen landelijke subsidies meer beschikbaar gesteld voor asbestsanering. Het totale budget van 75 miljoen euro voor deze regeling is volledig benut. De subsidie bedroeg destijds € 4,50 per vierkante meter verwijderd asbestdak, met een maximum van € 25.000 per adres.

Momenteel zijn de meeste provinciale subsidies stopgezet na 2016. Ook de regeling 'asbest eraf, zonnepanelen erop' bestaat niet meer. Lokale initiatieven kunnen echter nog wel bestaan. Het is daarom essentieel om bij uw eigen gemeente na te vragen of er een subsidie voor het verwijderen van asbest beschikbaar is.

Zelf Asbest Verwijderen en Verantwoordelijkheden

In bepaalde specifieke gevallen is het toegestaan om asbest zelf te verwijderen. Dit geldt echter alleen voor hechtgebonden, onbeschadigd materiaal, zoals asbestplaten die niet gebarsten of verweerd zijn. Altijd dient vooraf een melding te worden gedaan bij de gemeente. Bij niet-hechtgebonden asbest, zoals spuitasbest, is zelfverwijdering strikt verboden.

Niet al het aanwezige asbest hoeft verplicht te worden verwijderd. Hechtgebonden asbest in goede staat vereist geen directe verwijdering. Als huurder bent u niet verantwoordelijk voor het verwijderen van asbest; dit is de taak van de verhuurder.

Particulieren konden in het verleden profiteren van het lage BTW-tarief van 6% (inmiddels 9%) op arbeidskosten voor asbestverwijdering.

Compensatie voor Asbestslachtoffers

Asbestslachtoffers die lijden aan longkanker, mesothelioom of asbestose kunnen een financiële tegemoetkoming aanvragen bij het Instituut Asbestslachtoffers (IAS). Het IAS onderzoekt de contactgeschiedenis met asbest en adviseert de Sociale Verzekeringsbank (SVB) over het recht op een tegemoetkoming. Deze tegemoetkoming is een voorschot op de schadevergoeding, waarbij de SVB probeert de kosten te verhalen op een aansprakelijke partij, zoals een (ex-)werkgever.

Voor 2025 bedraagt de financiële tegemoetkoming voor asbestslachtoffers € 25.679.

Regeling Tegemoetkoming Stoffengerelateerde Beroepsziekten (TSB)

Sinds 1 januari 2023 biedt de overheid financiële compensatie voor personen met een stofgerelateerde beroepsziekte, waaronder longkanker door asbest. De aanvraagprocedure verloopt via het Instituut voor Stoffengerelateerde Beroepsziekten (ISBG). Na het beantwoorden van een online vragenlijst op www.isbg.nl kan worden bepaald of u in aanmerking komt. Vervolgens doorloopt de aanvrager vier stappen, waaronder een intakegesprek, een huisbezoek om het arbeidsverleden in kaart te brengen, beoordeling door een deskundigenpanel en advies aan de SVB.

Tot 25 september 2023 zijn er 367 aanvragen ingediend onder de TSB-regeling, waaronder 75 voor longkanker door asbest. Voor een deel van de aanvragers is reeds een besluit genomen en hebben enkele tientallen mensen de tegemoetkoming ontvangen.

De regeling omvat ook compensatie voor CSE ('de schildersziekte') en allergisch beroepsastma. De website www.isbg.nl biedt gedetailleerde informatie en persoonlijke verhalen van ontvangers.

Patiëntenverenigingen en Lotgenotencontact

Voor mensen met asbestose en mesothelioom zijn er specifieke regelingen via het Instituut Asbestslachtoffers (IAS). Asbestose is een stoflongziekte die ontstaat door langdurige blootstelling aan asbest, terwijl mesothelioom een kwaadaardige tumor is die meestal in het borstvlies ontstaat. Mensen die ziek zijn geworden door blootstelling aan asbest kunnen voor advies en lotgenotencontact terecht bij de patiëntenvereniging Asbestslachtoffers Vereniging Nederland.

tags: #landelijke #vergoeding #asbest