Forbo Flooring is al 125 jaar pionier op het gebied van linoleum. Wij maken deze natuurlijke en duurzame vloer in Assendelft. In 1899 richtte Willem Kaars Sijpesteijn de eerste Nederlandsche Linoleumfabriek op in Krommenie. Hij deed dit na aanwijzingen van de uitvinder van linoleum, de Engelsman Feederick Walton. Fabriek "Noord" gaat draaien met 23 werknemers, waaronder 7 Schotten, die de Zaankanters het vak leren. In 1903 brandt de nieuwe fabriek tot de grond toe af, ondanks de inzet van de drijvende brandspuit Jan van der Heijden. Op dezelfde plaats wordt de fabriek weer opgebouwd. De eerste 2 decennia van de 20e eeuw vormen een periode van groei en verdere omzetontwikkeling. Linoleum is een product dat snel furore maakt. Zo keken architecten hun ogen uit bij de opening van de Beurs van Berlage (1903) en verbaasden zich over de wonderlijke nieuwe vloerbedekking die daar lag.
Grondstoffen en logistiek: wereldwijde wortels van een lokaal fabriekssucces
De grondstoffen voor linoleum komen uit verschillende werelddelen. India en Bangladesh leveren de benodigde jute. Het houtmeel komt van Europese bomen. Argentinië en Canada leveren de lijnolie, Portugal de kurk en het voor het maken van lichte kleuren belangrijke titaanwit komt uit mijnen in de Verenigde Staten en Australië. Om deze grondstoffen bij de fabriek te krijgen is de ligging van het fabriekscomplex, direct aan het water en goed bereikbaar over de weg, van eminent belang. De wijze van opslag is in de loop der jaren wel sterk veranderd. Linoxyn heette het halfproduct, dat na de eerste bewerking van lijnolie ontstaat. De linoxyn werd tussen warme walsen geplet. Het product linoleum is een mix van grondstoffen. Om de gunstige eigenschappen van de grondstoffen optimaal tot hun recht te laten komen, is een juiste mengverhouding essentieel.
Het proces: van grondstoffen tot linoleumrollen
Linoleum vereist een perfecte wijze van installeren, zodat de gunstige producteigenschappen optimaal tot hun recht komen. Het kalanderen is één van de meest kritische processen van de linoleumfabricage. Het vakmanschap aan de kalanders is zo oud als het linoleum zelf. In al die jaren is de deskundigheid in toenemende mate ondersteund door moderne procestechniek. Drogen is een essentieel maar langdurig proces bij de productie van linoleum. Nadat het granulaat op een jute onderlaag is gewalst, wordt het product in kilometerslange banen te drogen gehangen. In de droogkamers kan het linoleum uitharden en bereikt het z’n juiste buigzaamheid en veerkracht. Qua beheersing van het proces en de procestechniek is er in de loop der jaren veel veranderd. In de eerste droogkamers van ‘Krommenie’ was nog veel mankracht nodig. Na-verbranders zorgen er nu voor dat lucht met koolwaterstoffen en linoleumgeur wordt verbrand, zodat geuroverlast wordt voorkomen. Ook wat dat betreft een aanzienlijke verbetering ten opzichte van vroeger. Forbo streeft naar kwaliteit op alle fronten. Er is sprake van voortdurende productontwikkeling en kwaliteitscontrole. Een belangrijke rol daarbij is weggelegd voor het laboratorium en de proeffabriek. Dat is nu zo en dat is in het verleden ook zo geweest. Het laboratorium was altijd het geweten en de ruggensteun van de productie.
Nadat de lijnen zijn opgezet, werden de rollen linoleum vroeger met paard en wagen vervoerd; tegenwoordig staan grote transportmiddelen centraal. Linoleum is een prachtig product, maar de rollen zijn wel zwaar. In het verleden werden het magazijn en de expeditie dan ook bevolkt door sterke kerels. De vooruitgang in de twintigste eeuw wordt duidelijk zichtbaar in de transportmiddelen. Van paard en wagen naar de eerste vrachtwagen in 1919.
Onderwijs, arbeidskrachten en vakmanschap
Linoleum vereist een perfecte wijze van installeren. De eerste ‘leg’cursussen werden in 1954 gegeven. Leggen heet nu installeren en het handjevol cursisten van het eerste uur zijn er later duizenden per jaar geweest. Forbo Flooring is een bedrijf in beweging. Een moderne procesindustrie waarin veel wordt geïnvesteerd in technologie, duurzaamheid en vooruitgang. Het is een interessant bedrijf om te bezoeken. Bijna dagelijks worden er rondleidingen voor groepen uit allerlei landen verzorgd.Met een zekere regelmaat kondigt zich ook hoog bezoek aan, waaronder leden van het Koninklijk Huis. Onze oprichter had in 1899 niet kunnen weten dat hij goud in handen had met een uniek natuurproduct, dat in deze tijd waardevoller is dan ooit.
Marmoleum: oorsprong, productie en duurzaamheid
Marmoleum is klimaatpositief van cradle to gate en daarom de meest natuurlijke vloer ter wereld. Dankzij de fotosynthese van alle planten en bomen die in Marmoleum gebruikt worden, wordt meer CO2-uit de lucht gehaald dan tijdens transport en productie wordt uitgestoten. Marmoleum, bijna voor 100% gemaakt van natuurlijke grondstoffen, vermindert niet alleen de impact op het milieu, maar verbetert ook binnenruimtes door het bevorderen van een tastbare en visueel aantrekkelijke link naar de natuurlijke wereld. Marmoleum, een duurzame en veelzijdige vloerbedekking, is al decennialang een favoriete keuze voor zowel huishoudelijke als commerciële toepassingen. Maar wat maakt dit materiaal zo uniek en hoe wordt het eigenlijk gemaakt? Laten we eens duiken in het fascinerende productieproces van marmoleum.
De oorsprong van Marmoleum: Marmoleum is een natuurlijk materiaal dat zijn oorsprong vindt in de 19e eeuw. Het werd per toeval ontdekt door de Britse uitvinder Frederick Walton in de jaren 1860. Hij merkte op dat een mengsel van lijnolie, hars, kurkmeel en pigmenten een veerkrachtige en duurzame vloerbedekking vormde. De grondstoffen: Lijnolie, Hars, Kurkmeel en Pigmenten vormen de basis. Het mengproces: nadat de natuurlijke grondstoffen zorgvuldig zijn verzameld, ondergaan ze een meticuleuze mengprocedure om een homogeen mengsel te vormen. Deze fase vereist uiterste precisie en expertise om de juiste verhoudingen van elk ingrediënt te handhaven. Het opbouwproces: het marmoleum-mengsel wordt op dragermateriaal aangebracht, meestal jute of canvas, in dunne lagen. Het uithardingsproces: warmte en druk laten oxidatie plaatsvinden, waardoor het mengsel uithardt. Het snijden en afwerken: na uitharding worden rollen of tegels geproduceerd en voorzien van beschermende coatings. Duurzaamheid: het hoofdbestanddeel lijnolie is afkomstig van hernieuwbare bronnen; overige ingrediënten zijn natuurlijk van oorsprong, wat de ecologische voetafdruk verlaagt. Forbo biedt Marmoleum als een esthetische en ecologisch verantwoorde keuze, met eenvoudige installatie en brede ontwerpopties.
Linoleum en hedendaagse toepassingen
Linoleumvloeren zijn al tientallen jaren toegepast in ruimtes met intensief gebruik, zoals scholen en commerciële omgevingen. Linoleum is een natuurlijk, biologisch afbreekbaar product dat 97% natuurlijke grondstoffen bevat. Linoleum is kras- en slijtvast en heeft hierdoor een lange levensduur. Linoleum is ideaal in combinatie met vloerverwarming: het geleidt warmte goed en behoudt comfort. De prijs ligt doorgaans tussen €30 en €60 per m² inclusief leggen.
Verschil met vinyl en onderhoudstips
Het grootste verschil tussen Linoleum en Marmoleum is dat Linoleum een algemene productnaam is, terwijl Marmoleum de merknamen van Forbo vertegenwoordigt voor gemarmerd Linoleum. Linoleum is gemaakt van natuurlijke grondstoffen zoals lijnzaadolie en jute, terwijl vinyl synthetisch is. Linoleum is biologisch afbreekbaar en milieuvriendelijker; vinyl kan duurzamer of recyclebaar zijn maar bevat vaak PVC.
Schades aan historische linoleumvloeren kunnen voorkomen door opslag-, transport- of ondervloerproblemen. Preventieve maatregelen en regulier onderhoud verlengen de levensduur; gebruik geen agressieve basische schoonmaakmiddelen en gebruik neutrale tot milde producten. Reparaties kunnen variëren van doffe krassen tot grotere scheuren, met herstelwerkzaamheden zoals matched kleuren en passende lijmtechnieken. Restauraties van historische linoleumvloeren zijn complexer en vereisen zorgvuldige overwegingen om authenticiteit te behouden.

Marmoleum - How It's Made | Forbo Flooring Systems
De geschiedenis van linoleum in Nederland begon met een contract op 17 oktober 1898 tussen Frederick Walton en P.H. Kaars Sijpesteijn. In 1899 werd de N.V. Nederlandsche Linoleumfabriek opgericht en gebouwd. Rond 1910 werd linoleum steeds populairder en in de jaren twintig werd ook inlays en gedessineerd linoleum toegepast. Marmoleum werd in 1930 op de markt gebracht, en in de daaropvolgende decennia werd de productie uitgebreid en geperfectioneerd. In 1968 introduceerde Krommenie Novilon en fuseerde Forbo met de Continentale Linoleum Union, wat de koers naar moderne productie versterkte. Linoleum en Marmoleum blijven vandaag de dag symbool staan voor duurzaamheid en design in zowel residentiële als commerciële omgevingen.
De geschiedenis van linoleum is verweven met de ontwikkeling van de Zaanstreek en Noord-Hollandse industrieel erfgoed. Expo- en erfgoedactiviteiten brengen deze geschiedenis tot leven; bezoekers kunnen de fabriek en de collecties blijven verkennen, terwijl het laboratorium en de proeffabriek het geweten en de ruggensteun van de productie vormen. Linoleum en Marmoleum blijven een voorbeeld van innovatie, vakmanschap en milieubewustzijn in de vloerensector.
- Frederick Walton’s uitvinding van linoxyn en de oorsprong van Linoleum
- De oprichting van de Nederlandsche Linoleumfabriek en de groei in de 20e eeuw
- De ontwikkeling van Marmoleum en de introductie in 1930
- Fusies en reorganisaties die Forbo tot vandaag brachten
- Moderne productie, duurzaamheid en hedendaagse toepassingen
tags: #linoleum #vloer #wanneer #uitgevonden