Marktplaats is het grootste online handelsplatform van Nederland. Elke dag worden er honderdduizenden advertenties geplaatst. Dat trekt helaas ook oplichters aan. Ze worden steeds slimmer. Wie de trucs kent, loopt veel minder risico. Op deze pagina lees je welke methodes het meest voorkomen. Je leest hoe je ze herkent als koper én als verkoper. Stel kritische vragen voordat je betaalt. Ben je toch opgelicht op Marktplaats?
Aankoopfraude op Marktplaats: wat moet je weten?
Aankoopfraude is de meest voorkomende vorm van online oplichting in Nederland. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) werden 2,4 miljoen mensen van 15 jaar en ouder slachtoffer in 2024. Ze betaalden, maar ontvingen niets. De totale schade door aankoopfraude bedroeg in 2023 naar schatting € 247 miljoen. Slechts een tiende deel werd vergoed.
Signalen van nepadvertenties voor vloerbedekking
- Een opvallend lage prijs is het sterkste signaal dat een advertentie nep is.
- De verkoper heeft altijd een verhaal: emigreren, ongewenst cadeau, snel geld nodig.
- Stel kritische vragen zoals: wat is het aankoopbewijs, wat is de reden van verkoop, en kan ik het product komen ophalen?
- Als de prijs meer dan 30 à 40 procent afwijkt van de marktprijs: wees extra alert.
- Verwacht geen snelle leveringen en onzekerheden over verzending of betaling.
Check de verkoper: politie database en Kopersbescherming
De politie biedt een gratis database aan: Check de verkoper. Als er eerder meldingen gedaan zijn over diezelfde persoon, zie je dat direct. Staat iemand niet in de database? Dat betekent niet dat het veilig is. Marktplaats Kopersbescherming is een betaalsysteem van Marktplaats. Het aankoopbedrag wordt tijdelijk op een tussenrekening gezet. De verkoper krijgt het geld pas als jij de ontvangst bevestigt. Doe je binnen 7 dagen niets? Dan wordt het bedrag automatisch vrijgegeven. De kosten zijn € 0,40 plus 5 procent van het aankoopbedrag. Vraag Kopersbescherming altijd aan via Marktplaats zelf.
Hoe stel je kritische vragen en wat moet je controleren?
Gerichte vragen stellen onthult snel of een verkoper te vertrouwen is. Vraag naar het aankoopbewijs en naar de reden van verkoop. Stel voor om het product op te halen. Een betrouwbare verkoper heeft geen moeite met deze vragen.
Phishing en de 1-cent fraude
De 1-cent fraude is een phishingtechniek. Een oplichter stuurt jou een nep-betaalverzoek van € 0,01. Hij doet zich voor als geïnteresseerde koper. Hij vraagt jou om € 0,01 over te maken als ‘verificatie’. De link lijkt op de echte Tikkie-site. Maar het is een nepomgeving. Vul je je bankgegevens in? Dan heeft de oplichter toegang tot je rekening. Ga nooit in op betaalverzoeken van kopers buiten het Marktplaats-systeem. Een screenshot van een betaling is geen bewijs dat geld is overgemaakt. De koper toont bij ophalen een schermafbeelding van een zogenaamde overboeking. Jij geeft het product mee. Controleer altijd zelf in je bankapp of het bedrag is ontvangen. Doe dit voordat je het product afgeeft.
Instant Payments en bankveiligheid
Vrijwel alle Nederlandse banken zijn aangesloten op het Instant Payments-systeem. De nep-koeriersdienst-fraude is een methode waarbij een oplichter zich voordoet als koper. Hij wil het product laten ophalen door een koerier. Je moet eerst betalen voor een verzekering of borg. De koeriersdienst bestaat niet. Het product én het geld zijn weg. Werk alleen met koeriersdiensten die jij zelf regelt. Ontvang je na een Marktplaats-transactie een betaalverzoek van een koerier? Betaal dan niets.
Breder inzetbare fraude-methoden
Oplichters gebruiken ook andere veelvoorkomende methodes die niet uniek voor Marktplaats zijn, maar wel misleidend kunnen zijn binnen dit platform. Phishing, identiteitsfraude en verzendfraude komen vaak voor. De oplichter kan bijvoorbeeld een bericht sturen met een verzoek om een verzendlabel te kopen bij PostNL, maar in werkelijkheid leidt dit naar een nepsite die jouw gegevens ontfutselt.
Wat te doen als je toch slachtoffer wordt?
- Maak screenshots van de advertentie, berichten en betaalbewijzen.
- Sommige banken kunnen een betaling nog terugdraaien, al is de kans daarop erg klein.
- Doe aangifte via het online meldpunt van de politie. Marktplaats kan het account blokkeren.
- Vraag de Procedure NAW-gegevens Begunstigde bij niet-bancaire Fraude (PNBF) aan bij de bank om de persoonsgegevens van de oplichter op te vragen. Hiermee kun je een civiele procedure starten.
- Heb je een rechtsbijstandsverzekering? Dan kun je bij juridische stappen een beroep doen op je verzekeraar.
Praktisch voorbeeld en lessen
Roely Berends werd slachtoffer van Marktplaats-fraude. Ze verkocht een handtas en werd benaderd door iemand die haar vroeg eens 1 cent over te maken ter verificatie. Via een foute link kreeg ze toegang tot haar ING-account en -app. Ze vertelde later dat haar rekeningen leeg waren en dat de oplichters haar daglimiet hadden omzeild. Uiteindelijk kregen ze wel geld terug, maar de ervaring was schokkend en lang nadat ze stopte met kopen en verkopen via Marktplaats werd ze waakzamer. Dit illustreert waarom het belangrijk is altijd voorzichtig te zijn en de juiste procedures te volgen.
Veiligheidspraktijken en aanbevelingen
- Kies altijd Kopersbescherming als koper en gebruik Marktplaats-betaalopties; vermijd betalen buiten het platform.
- Vraag om bewijs en voorkom dat je in privégesprekken naar andere platforms gaat; dit verhoogt de kans op misleiding.
- Controleer bij ontvangst altijd zelf of het bedrag is bijgeschreven voordat je het product afgeeft.
- Deel nooit identiteitsdocumenten en keep persoonlijke gegevens veilig.
Het fraudeonderzoeksproces
Vertrouw niet op screenshots van betalingen die kopers je sturen; controleer alles zelf in je online bankieromgeving. Gebruik altijd de betaaloptie die het platform aanbiedt. Deel nooit je identiteitskaart of paspoort met iemand anders.
tags: #marktplaats #coupon #vloerbedekking