MDF, een afkorting voor Medium-Density Fibreboard, is een veelzijdig plaatmateriaal dat vervaardigd wordt uit gedroogde, gemalen houtvezels. Deze vezels worden gemengd met hars en vervolgens onder hoge druk tot platen geperst. Dankzij de middelharde dichtheid is MDF gemakkelijk te bewerken, wat het een populair en relatief goedkoop alternatief voor massief hout maakt.
De houtvezels die gebruikt worden voor MDF zijn afkomstig uit afvalhout uit de houtindustrie. Hoewel MDF talrijke voordelen biedt, kent het ook enkele nadelen. Zo is het minder makkelijk te schilderen dan massief hout; hiervoor wordt aangeraden om twee lagen grondverf aan te brengen in plaats van één. Mocht uw MDF meubel op een vochtige plek komen te staan, is het raadzaam om de MDF platen op maat te laten zagen in de bouwmarkt, waar gespecialiseerde zaagmachines grote platen MDF recht kunnen zagen.
Bij het werken met MDF is het gebruik van het juiste bevestigingsmateriaal cruciaal. Schroeven in MDF met verkeerde schroeven kan leiden tot splijten van de plaat. Schroef.nl raadt daarom de MDF schroeven van DynaPlus aan. Deze schroeven zijn geoptimaliseerd voor spaanplaat en meubelplaat, verzinken in het plaatmateriaal en maken dankzij hun speciale Diamond point voorboren overbodig zonder de plaat te laten splijten. MDF schroeven kunnen zelfs in de kopse kant van de plaat worden geschroefd zonder dat deze verdikt.
Methoden voor het Verlijmen van MDF
Het verlijmen van MDF, met name het op elkaar lijmen van twee platen, vereist specifieke aandacht. Er zijn diverse methoden en lijmsoorten die hiervoor geschikt zijn, elk met hun eigen voor- en nadelen.
Verschillende Lijmsoorten voor MDF
Voor het verlijmen van MDF platen zijn er verschillende lijmsoorten die succesvol kunnen worden toegepast:
- Witte houtlijm (D2/D3): Dit is een veelgebruikte en effectieve lijm voor MDF. De gele flesjes van Bison worden vaak genoemd als een sterk en betrouwbaar product. Witte houtlijm biedt voldoende tijd om de panelen te positioneren en af te stellen, en droogt niet te snel. Het is doorgaans sterker dan het hout zelf en overtollige lijm kan gemakkelijk met een vochtige doek worden verwijderd. Sommige gebruikers vinden dat moderne witte houtlijmen sneller afbinden dan vroeger, met name de 'top speed' varianten.
- Contactlijm: Een contactlijm van merken als Bison kan ook worden gebruikt. Bij deze methode wordt de lijm op beide oppervlakken aangebracht, waarna de platen na droging stevig op elkaar worden gedrukt. Het is aan te raden om vooraf een proef te doen met afvalstukjes om vertrouwen te krijgen in de hechting.
- Polyurethaanlijm (PU-lijm, bruislijm): Deze lijm is zeer geschikt voor het verlijmen van MDF en hout, maar ook voor het verbinden van hout met andere materialen zoals metaal, steen en kunststoffen. PU-lijm heeft een langere open tijd (ongeveer 20 minuten verwerkbaar) dan witte houtlijm, wat handig is voor complexe lijmklussen. Het vullende vermogen van bruislijm is matig; het dicht wel af, maar bij te grote kieren voegt de lijm constructief weinig toe. Bij het gebruik van bruislijm kan deze tussen de naden gaan schuimen; het overtollige schuim kan na uitharding met een mesje worden weggesneden.
- Epoxy lijm: Tweecomponenten epoxy lijm wordt veel gebruikt in de scheepsbouw en is ook een uitstekende houtlijm. Het vereist echter dat het hout kurkdroog is, aangezien vocht en epoxy niet samengaan. Epoxy lijm heeft een langere open tijd (ongeveer 40 minuten).
- Hybride lijmkit (Polymax/Hybrifix): Deze lijmkitten vullen goed zonder extreem uit te zetten en bieden een goede optie voor het verlijmen van MDF, met name als er enige flexibiliteit gewenst is.
- Speciale MDF Lijm: Er bestaat ook lijm die specifiek is ontworpen voor Medium-Density Fibreboard. Deze lijmen creëren sterke verbindingen die bestand zijn tegen dagelijkse slijtage en hechten snel, vaak zonder de noodzaak van spijkers of schroeven. Ze zijn ook geschikt voor gelamineerd MDF en kunnen op diverse andere materialen worden gebruikt. De droogtijd varieert van 15 minuten tot 24 uur, afhankelijk van omgevingsfactoren.
Technieken voor het Verlijmen
Naast de keuze van de lijm, zijn de technieken voor het verlijmen van essentieel belang voor een sterk resultaat:
Voorbereiding van de Oppervlakken
Zorg ervoor dat de te lijmen oppervlakken schoon en droog zijn. Sommige gebruikers schuren het te lijmen oppervlak licht op, omdat er een laagje paraffine op MDF kan zitten. Een schone ondergrond bevordert de hechting.
Aanbrengen van de Lijm
- Gelijkmatig Verdelen: Gebruik een verfroller of lijmkam om de lijm gelijkmatig over het oppervlak te verdelen.
- Juiste Hoeveelheid: Breng de juiste hoeveelheid lijm aan; te veel lijm kan een rommelige afwerking veroorzaken, terwijl te weinig de hechting kan verzwakken.
- Twee-zijdig Aanbrengen: Bij het lijmen van twee platen MDF wordt de lijm doorgaans aan beide zijden aangebracht.
Klemmen en Druk Uitoefenen
Om een optimale hechting te garanderen, is het belangrijk om de geplakte delen stevig op elkaar te houden tijdens het drogen:
- Klemmen: Gebruik lijmtangen of klemmen om de platen stevig tegen elkaar te drukken. Bij grotere platen kan het nodig zijn om meerdere klemmen te gebruiken, eventueel in combinatie met balkjes om de druk gelijkmatig te verdelen.
- Zware Voorwerpen: In het midden van de platen kunnen zware voorwerpen worden geplaatst ter ondersteuning van de druk.
- Tijdelijk Vastschroeven: Indien één zijde niet meer zichtbaar wordt, kan deze tijdelijk worden aangeschoefd. De schroefgaten kunnen later worden opgevuld met staalplamuur.
- Schilderstape: Om te voorkomen dat lijm op het werkstuk komt, kan aan beide zijden van de lijmnaad schilderstape worden geplakt.
Specifieke Situaties en Tips
Bij het lijmen van MDF kunnen zich specifieke uitdagingen voordoen:
- Buigen van MDF: Voor het buigen van MDF worden vaak zaagsnedes gemaakt. Het vullen van deze zaagsnedes met normale houtlijm (D3 van Bison) resulteert soms in een minder sterke constructie. Lijmen met vullende eigenschappen, zoals Wood Max of hybride lijmkitten, kunnen hier een oplossing bieden.
- Afwerking: Bij het lijmen van MDF dat aan de kopse kant wordt verwerkt, kan het voorkomen dat de lijm de plaat doet trekken. Om dit te voorkomen, wordt aangeraden om MDF altijd aan beide zijden te schilderen of te behandelen.
- Testen: Voer altijd een proef uit op afvalstukjes om vertrouwd te raken met de lijm en de techniek.
- Vocht: MDF kan door vocht gaan trekken. Dit kan de hechting verminderen, dus het is belangrijk om de platen droog te houden tijdens het lijmen.
Bij de verlijming van MDF-panelen, zoals bij de constructie van een computerbureau of speakerkasten, wordt vaak geadviseerd om de naden eerst tijdelijk vast te schroeven en daarna de lijm aan te brengen. Na het drogen kunnen de schroeven worden verwijderd en de gaten worden opgevuld. Het gebruik van een lijmkam zorgt voor een gelijkmatige verdeling van de lijm, zelfs over grote oppervlakken.