Bij het isoleren van bestaande spouwmuur wordt vaak PUR (isolatieschuim) of EPS (parels) of glaswol (vlokken) gebruikt. Bij het isoleren van de spouwmuur bij nieuwbouw heeft u veel ruimere keuze uit materialen en kunt u kritisch selecteren op de hoogste isolatiewaarde. Veel bestaande woningen beschikken over een spouwmuur. Oftewel, een muur die bestaat uit twee gelijke delen (buitenmuur en binnenmuur) met een tussenruimte. Die tussenruimte is bij uitstek geschikt om zowel de buiten- als de binnenmuur effectief te isoleren.
Het isoleren van de spouwmuur bij nieuwbouwwoning is een heel ander verhaal. Immers, hier wordt de spouw geïsoleerd bij het opbouwen van de muren. Eerst wordt de binnenmuur gemetseld, daarna wordt het isolatiemateriaal tegen de binnenmuur geplaatst en vervolgens wordt de spouw afgewerkt met de buitenmuur. Voordeel van spouwmuurisolatie bij nieuwbouw is de ruime keuze uit isolatiemateriaal. U kunt bij het kiezen van uw materiaal dus kritisch selecteren op prijs, dikte en isolatiewaarde (Rd en Rc). Met SuperFOIL isolatiefolie bent u verzekerd van deze twee essentiële producteigenschappen. De hoogwaardige multifolie behaalt gemakkelijk een toevoeging aan de Rc van 4,7 tot 5,2, terwijl de dikste folie - de SF60 - slechts 115 mm dik is.
Regelgeving en methoden voor nieuwbouw
Voor alle nieuwbouw, zowel woningbouw als utiliteitsbouw, geldt dat de vergunningaanvragen sinds 1 januari 2021 moeten voldoen aan de eisen voor Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG). Het toetsen van de BENG-eisen gebeurt met de NTA 8800. De NTA 8800 is de bepalingsmethode voor de energieprestatie van gebouwen. Bij spouwmuurisolatie van een nieuwbouwwoning bepaalt u zelf de dikte van uw spouw en spouwmuur. Waar dit bij bestaande bouw slechts 4 tot 6 centimeter is, kan dit bij nieuwbouw ook 10 tot 12 cm zijn. Veel meer is de isolatiewaarde die u wilt behalen bepalend en niet zozeer de beschikbare ruimte.
Kiest u bijvoorbeeld voor onze SF40 isolatiefolie, dan kiest u voor een folie van slechts 65 mm dik en een verwachte Rc-waarde van 4,2 tot 4,6. Maar wilt u graag de hoogst mogelijke isolatiewaarde behalen, dan kiest u voor de SF60, met een dikte van 115 cm en een Rc van 5,2 tot 5,6. Isolatiefolie.nl vermeldt altijd duidelijk de te realiseren Rd-waarde op de verpakking van het materiaal of bij de productomschrijving als u het product online bestelt. Wij laten onze Rd-waarden jaarlijks controleren door Bureau CRG om betrouwbare berekeningen te voorzien.
Materialen per toepassing
Ook in 2023 keert de overheid landelijke subsidie uit voor energiebesparende maatregelen. Zo ontvangt u ook subsidie als u alleen uw buitengevel isoleert. U krijgt dan ongeveer 15% van de isolatiekosten aan subsidie. Deze maatregel moet u wel hebben genomen na 1 april 2022. Neemt u binnen 24 maanden een 2e (of meer) maatregelen? Wij vertellen u er graag meer over. Neem direct contact op met Cees of Jolanda.
Spouwmuur: wat is het en waarom isoleren?
Een spouwmuur bestaat uit twee delen: een binnenmuur en een buitenmuur. De open ruimte tussen deze twee muren heet de spouw. Spouwmuren werden toegepast om vochtproblemen door regenslag te beperken. De lucht in die ruimte heeft ook een licht isolerende werking, maar die is beperkt. Door extra isolatiemateriaal in de spouw aan te brengen, gaat er minder warmte verloren. Dat helpt om de stookkosten te verlagen en verhoogt het wooncomfort. Daarnaast kan spouwisolatie ook geluid helpen dempen en vochtproblemen verder beperken.
- Bestaande spouwmuren na-isoleren: het na-isoleren van een bestaande spouwmuur wordt veel gedaan. Omdat dit secuur werk is, laat u dit meestal het best uitvoeren door een specialist. Wel kunt u zelf alvast kijken welk materiaal het meest geschikt is.
- Geschikte materialen voor bestaande spouwmuren: steenwol, glaswol, Tempex EPS, polyurethaanschuim. Steenwol kiest u als geluidsisolatie en brandwering belangrijk zijn. Glaswol kiest u als u een breed toepasbaar materiaal zoekt dat goed isoleert en ook geluid dempt. EPS kiest u als een betaalbare oplossing belangrijk is. Polyurethaanschuim kiest u als een hoge isolatiewaarde en volledige vulling van de spouw vooropstaan.
Nieuwe spouwmuren isoleren
Tegenwoordig worden spouwmuren direct bij de bouw voorzien van isolatie. Het voordeel hiervan is dat het materiaal in de vorm van platen tussen de muren kan worden geplaatst. Naast het vaak gebruikte EPS en PUR worden er tegenwoordig ook platen gemaakt van PIR (polyisocyanuraat). PIR staat bekend als een materiaal met een hoge isolatiewaarde bij een beperkte dikte. Daardoor kiest u PIR als de spouw relatief smal is en u toch een hoge isolatiewaarde wilt halen. Een voorbeeld daarvan is de Kingspan Kooltherm K8 spouwplaat.
EPS kiest u als een duurzame en betaalbare oplossing belangrijk is. EPS is volledig recyclebaar en daardoor een milieuvriendelijke keuze. PUR kiest u als u een hoge isolatiewaarde wilt en de isolatie op een andere manier in de spouw wordt aangebracht. Welke oplossing het best past, hangt af van de beschikbare ruimte, de gewenste isolatiewaarde en de gekozen opbouw. De isolatieplaten worden doorgaans in de verankering geplaatst. Vervolgens wordt vaak een aluminium folie aangebracht, zoals reflecterende folie. Er zijn ook isolatieplaten verkrijgbaar waarbij die folie al is aangebracht.
Welke materialen worden veel gebruikt?
Voor spouwmuurisolatie wordt vaak gekozen voor materialen die goed isoleren en geschikt zijn voor de opbouw van de spouw. Denk aan steenwol, glaswol, EPS en PIR. Elk materiaal heeft zijn eigen eigenschappen. Rockwool 433 DUO is een veelgebruikte steenwolplaat voor spouwmuren. Voor slanke opbouwen kiest u eerder voor een PIR spouwplaat, omdat u dan met minder dikte een hogere isolatiewaarde haalt. Wanneer kiest u welk materiaal? Kies steenwol als geluidsisolatie en brandveiligheid zwaar meetellen. Kies glaswol als u een goed isolerend materiaal zoekt dat breed toepasbaar is. Kies EPS als prijs en duurzaamheid belangrijk zijn. Kies PIR als de beschikbare ruimte beperkt is en de isolatiewaarde per centimeter zo hoog mogelijk moet zijn.
Tips bij spouwmuur isoleren
Vooral bij bestaande spouwmuren is het slim om vooraf een paar dingen goed te controleren: controleer de buitenmuur op scheuren, regenslag en uitgestoten voegen. Herstel deze problemen eerst. De hoogste isolatiewaarde is niet automatisch de beste keuze. Kijk wat past bij uw type spouwmuur. Is de gevel geschilderd met dampremmende verf of afgewerkt met geglazuurde tegels of bepaalde pleisters? Dan is spouwisolatie niet altijd geschikt. Controleer of er lokale subsidies of andere regelingen zijn. Na goede isolatie wordt ventilatie in huis belangrijker, omdat vocht binnenshuis nog wel weg moet kunnen.
Isolatie van spouwmuur: kosten en rendement
De kosten voor spouwmuurisolatie bedragen gemiddeld 15 à 30 per m² (excl. btw en incl. plaatsing). Voor een hoekwoning ligt dit vaak rond €1.800, met een besparing van circa €550 per jaar bij een gasprijs van €1,37/m³. Tabellen geven de exacte besparing per woningtype en per gasprijs weer. Bijvoorbeeld tussenwoning, hoekwoning, 2 onder 1 kap en vrijstaande woning hebben verschillende kosten, subsidies en netto-investeringen.
Een methode voor lange termijninzicht is de methode van Milieu Centraal: vergelijk 25 jaar winst met een rente van 11 procent op een spaarrekening. Voor spouwmuurisolatie levert dit vaak een duidelijke financiële meerwaarde op en is het goed voor de woningwaarde.
Een spouwmuur laten isoleren door een professional
Je kunt geen kosten besparen door zelf je spouwmuur te isoleren. Voor deze klus moet je altijd een professioneel isolatiebedrijf inhuren. Die kijkt of spouwmuurisolatie in jouw huis mogelijk is en spuit het isolatiemateriaal vanaf de buitenkant in de gevel. Op de dag van de werkzaamheden heb je dus geen rommel in huis! En aan het einde van de dag voelt je huis prettiger: de muren geven minder kou af, de warmte blijft beter hangen en is beter verdeeld over de ruimte. Je helpt ook het klimaat doordat je minder gas verbruikt.
Let op: UF-schuim (ureum-formaldehydeschuim) wordt nog gebruikt maar de subsidieregelingen stoppen per 1 april 2026. Milieu Centraal raadt het gebruik van UF-schuim af. Er zijn betere milieuvriendelijke alternatieven zoals biofoam EPS-parels of inblaasglaswol. Vraag altijd naar certificaten zoals BRL 2121 of KOMO-procescertificaat bij EPS-parels.
Overige aandachtspunten en praktische opbouw
Spouwmuur opbouw bestaat in essentie uit de binnenbepleistering en een binnen- en buitenspouwblad met daartussen een luchtruimte (de spouw). Het binnenspouwblad wordt meestal afgewerkt met gipspleister en maakt deel uit van de dragende constructie. De spouw heeft als functie vocht buitenhouden en isoleren. Ventilatie van de spouw is essentieel om nat worden van het buitenspouwblad te voorkomen, onder andere via open stootvoegen. Bij na-isoleren wordt van buitenaf geboord in de voegen en het materiaal in de spouw geblazen of gegoten, waarna de gaatjes worden teruggedicht in dezelfde kleur als het voegwerk.
Bij nieuwbouw kunnen spouwplaten zoals PIR of EPS met of zonder extra dampfolie toegepast worden. De folie als damprem of dampdichte folie wordt doorgaans aan de warme zijde geplaatst. Open dampfolie laat vocht uit, dampremmende folie beperkt dampdoorlaat, en dampdichte folie houdt vocht buiten de isolatie binnen. Een ervaren isolatiespecialist kan adviseren welke folie en welke materialen passen bij uw geveltype en climate.
Dampwerende folie: nodig of niet?
Praktische samenvatting
- Controleer eerst of uw gevel daadwerkelijk een spouw heeft en of deze nog leeg is of al gevuld kan worden) - inschakel een specialist.
- Kies het isolatiemateriaal op basis van ruimte, gewenste Rc-waarde en kosten: PIR voor smalle spouwen, EPS voor betaalbare oplossingen, glaswol voor akoestiek en brandveiligheid, steenwol voor geluids- en brandveiligheid.
- Overweeg spouwfolie-variant(en) zoals reflecterende folie of dampscherm op de warme zijde; laat naden en overlaps professioneel afplakken.
- Vraag advies en offertes aan bij erkende bedrijven; controleer certificaten (Insula Certificatie BRL 2121 of SKG-IKOB BRL 2110 KOMO).
- Verken subsidies en leningen (ISDE/SVVE) en bezorg jezelf een lange termijn besparing op energiekosten.
Belangrijke definities en termen
De spouw is de luchtruimte tussen binnenspouwblad en buitenspouwblad. Spouwankers verbinden spouwbladen aan elkaar in een reguliere spouwmuur; een ankerloze spouwmuur heeft deze spouwankers niet en vereist andere bouwkundige eisen. Dampremmende folie en dampscherm zijn beide bedoeld om vocht buiten de isolatie te houden; open dampfolie laat damp wel passeren, dampremmende folie beperkt dampdoorlaat, en dampdichte folie blokkeert damp volledig. Een dampscherm hoort aan de warme zijde te liggen voor optimale werking.