Door een woning en het water op lage temperatuur te verwarmen, kun je geld besparen. Dit kan echter alleen bij een redelijk tot goed geïsoleerd huis. Door de constante nieuwe ontwikkelingen op het gebied van (hybride) warmtepompen ontvangen we steeds vaker vragen over de mogelijkheden van toepassing van parketvloeren in combinatie met deze systemen. In dit blogartikel leggen we uit wat lage temperatuur verwarming is, en waar je als parketspecialist rekening mee dient te houden bij de verkoop van een parketvloer.
Nieuwe weersgevoelige warmtepompen en de rol van isolatie
De meeste bestaande huizen in Nederland hebben nog een cv-ketel en radiatoren. De cv-ketel warmt het water dat naar de radiatoren gaat op tot zo’n 70 à 80 graden. In huizen die niet zo goed geïsoleerd zijn, is die hoge watertemperatuur nodig om het huis op koude dagen warm te krijgen. Een goed geïsoleerd huis kun je ook warm krijgen met een watertemperatuur van zo’n 35 graden: de temperatuur die een warmtepomp levert. Hierdoor wordt de oppervlaktetemperatuur van de dekvloer in de regel niet hoger dan 23/24 graden. Krijg je het dan wel warm genoeg in huis?
Warmtepompen komen veel voor in nieuwbouw huizen. Echter door o.a. de stijgende energieprijzen kiezen ook veel mensen voor verduurzaming van hun bestaande woning met een (hybride) warmtepomp. Om het in koudere periodes behaaglijk warm te krijgen in oudere woningen is het daarom van belang dat huizen goed geïsoleerd zijn. Hierbij valt te denken aan dak- en vloerisolatie, HR++ glas en spouwmuurisolatie. Deze duurzame investeringen zorgen ervoor dat woningen klaar zijn voor de toekomst en ook in koude periodes behaaglijk warm kunnen worden.
Parket in combinatie met een warmtepomp
Parket heeft invloed op de warmte die de vloerverwarming kan afgeven. Deze weerstand, ook wel warmteweerstand of Rc-waarde, genoemd wordt uitgedrukt in een aantal m²K/W. Een lage weerstand geeft een kortere opwarmtijd en een hogere weerstand geeft een langere opwarmtijd. Bij een warmtepomp adviseren wij producten met een Rc-waarde van lager dan 0,10 [m²K/W]. Er is op dit moment een ruime keuze van parketvloeren die aan deze waarde voldoet. Kies bij een warmtepomp altijd voor een vol-verlijmd systeem. Als de vloer eenmaal opgewarmd is maakt de weerstand niet meer uit. Sterker nog, hout houdt warmte lang vast en blijft aangenaam warm aanvoelen, ook als de thermostaat is uitgeslagen. Mogelijk duurt het iets langer voordat de warmte de ruimte bereikt. Daarom adviseren we om de thermostaat een week voor het begin van de koudere periodes vast iets hoger te zetten, waardoor de vertraging in het opwarmen van de vloer eerder op gang komt en er geen periode van onbehaaglijkheid ontstaat.
Voordat een parketvloer gelegd kan worden
Voordat een parketvloer gelegd kan worden, zal de ondervloer eerst moeten voldoen aan een aantal criteria:
- Is hij droog genoeg?
- Is de draagvloer geschikt?
- Wat is de maximale warmte van de bovenkant van de draagvloer?
- Wat is de aanvoertemperatuur van het water?
Om dergelijke zaken vast te stellen wordt gebruik gemaakt van het opstookprotocol. Bij een ingeslepen vloerverwarming in een droge afwerkvloer, en bij droogbouwsystemen kan je binnen 24 uur na installatie het vloerverwarmingssysteem gaan verwarmen en direct de parketvloer monteren. Het maximale vochtgehalte bij het aanbrengen van de parketvloer is voor een cementgebonden dekvloer maximaal 1,8% /cm meting. Bij een anhydrietvloer is dit maximaal 0,3 % / cm meting.
Acclimatiseren en plaatsingsvoorwaarden
• De houten delen moeten volgens verwerkingsvoorschrift van de leverancier acclimatiseren, onder de gebruikelijke omstandigheden van de ruimte waar de vloer komt te liggen. Tijdens deze periode moet de temperatuur niet lager zijn dan 15ºC en idealiter niet hoger dan 20ºC.
• Zorg ervoor dat tijdens het aanbrengen van het parket de temperatuur van de dekvloer minimaal 15°C is.
• Verhoog de watertemperatuur met stappen van 5°C tot de maximale watertemperatuur van 32 - 35°C, waarbij de temperatuur van de dekvloer nooit hoger mag zijn dan 28°C.
• Pas geen nachtverlaging toe. Adviseer de klant geen dag-en nacht temperatuur te gebruiken want hout houdt niet van snelle temperatuurwisselingen. Wist je trouwens dat dit ook minder energie verbruikt? Wanneer er een constante temperatuur wordt aangehouden hoeft de vloerverwarming minder hard te werken. Daarentegen zal de vloerverwarming bij een lage nacht-temperatuur heel veel energie moeten gebruiken om in de ochtend de woonruimte op een aangename temperatuur te krijgen.
Opstook- en afkoelprotocol en ingebruikname
Afhankelijk van het type dekvloer dat is aangebracht en of de vloer verwarmd of juist gekoeld moet worden, kan er voor een opstook- en afkoelprotocol, of ingebruiknameprotocol worden gekozen. In de uitgebreide TBA-kennispaper 3: “Is een opstookprotocol nog wel actueel?” staat beschreven dat het opstook- en afkoelprotocol heroverwogen kan worden. Met een meer hedendaags ingebruiknameprotocol kan de kans op schade aan de dekvloer behoorlijk worden verminderd, terwijl de effectiviteit van de vloerverwarming behouden blijft. Op 3 juli 2025 heeft Onno de Vries, senior technisch adviseur van TBA, alle leden van de NOA hoofdsector Vloeren & Terrazzo uitleg gegeven over de theorie achter deze kennispaper.
Belangrijk bij het doorlopen van een opstook- en afkoelprotocol is dat men zich realiseert dat dit protocol primair is bedoeld om een dekvloer gecontroleerd te laten scheuren. Liever 100 scheurtjes van 0,01mm breedte dan 1 scheur van een millimeter breed. Scheuren ontstaan doorgaans niet in de opwarmfase, maar in de afkoelfase. Deze fase is dus feitelijk nog belangrijker dan de opwarmfase. Het Technisch Bureau Afbouw heeft een officiële publicatie met een uitgebreide toelichting over het hanteren van een opstook- en afkoelprotocol.
Een pvc vloer in combinatie met vloerverwarming? Dat is een perfecte match! Pvc is niet alleen stijlvol en duurzaam, maar ook erg geschikt voor een heerlijm warm huis. Toch is het belangrijk om je vloerverwarming op de juiste manier op te starten. Dit voorkomt schade aan de dekvloer en zorgt ervoor dat jouw vloer jarenlang mooi blijft. Vloerverwarming wordt in een cement- of gipsgebonden dekvloer verwerkt. Als deze vloer wordt blootgesteld aan plotselinge temperatuurverschillen, kan er scheurvorming ontstaan. Een te hoge temperatuur kan bovendien leiden tot onthechting van de pvc vloer. Daarom moet de vloerverwarming langzaam en gecontroleerd worden opgestookt. Let op: sommige installateurs adviseren een maximale temperatuur van 55°C, maar dit verhoogt het risico op schade aanzienlijk.
- Begin altijd rustig! Zorg ervoor dat de ruimte minimaal 15°C is voordat je start. Stel vervolgens de watertemperatuur in op 5°C boven de omgevingstemperatuur - bij 15°C betekent dit dat je begint op 20°C.
- Geduld is de sleutel tot succes! Verhoog de watertemperatuur vervolgens elke 24 uur met 5°C, zodat de vloer langzaam kan wennen aan de warmte. Ga hiermee door tot je de maximale temperatuur van 40°C hebt bereikt.
- Zodra de watertemperatuur 40°C bereikt, is het belangrijk om deze minimaal 24 uur stabiel te houden. Dit zorgt ervoor dat de dekvloer volledig kan wennen aan de warmte en voorkomt spanningen in het materiaal. Sla deze stap niet over, want een te snelle afkoeling kan alsnog schade veroorzaken. Door de temperatuur constant te houden, creëer je een stabiele basis voor je pvc vloer.
- Laat de vloer geleidelijk afkoelen door de watertemperatuur elke 24 uur met 5°C te verlagen. Blijf dit doen totdat je weer op de starttemperatuur zit.
Tip: Heb je de tijd? Als je het opstookprotocol niet nauwkeurig volgt, loop je het risico op schade aan je vloer. Te snel opstoken kan scheuren in de dekvloer veroorzaken, terwijl een te hoge temperatuur (boven 40°C) leidt tot onthechting van je pvc vloer. Vergeet je na een lange periode zonder verwarming het protocol opnieuw uit te voeren? Dan vergroot je de kans op schade bij het opnieuw inschakelen van de vloerverwarming. Daarnaast is het cruciaal om altijd een thermometer of vloersensor te gebruiken; zodra de oppervlaktetemperatuur 27°C bereikt, mag de watertemperatuur niet verder stijgen. Door het opstookprotocol zorgvuldig te volgen, verleng je de levensduur van je vloer en voorkom je vervelende problemen.
Ben je bezig met het kiezen van een nieuwe vloer? Bekijk onze Ambiant pvc collectie en ontdek welke stijl bij jouw interieur past! Onder vloerverwarming wordt in dit opstook- en afkoelprotocol een warmwaterleiding verstaan die in een vloer is opgenomen. In dekvloeren waarin vloerverwarming is opgenomen, kan scheurvorming ontstaan door thermische lengteveranderingen. Om dat risico zoveel mogelijk te beperken, is het noodzakelijk de vloerverwarming langzaam en met regelmaat op temperatuur te brengen. Een opstook- en afkoelprotocol voor vloerverwarming gaat uit van de watertemperatuur van de verwarmingsinstallatie en niet van een eventuele thermostaattemperatuur in de betreffende ruimte. Het is verstandig om het proces voort te zetten tot het water een temperatuur heeft bereikt van ten hoogste 40 °C. Algemeen geldt dat het water niet warmer dan maximaal 40 °C mag worden. Installatiebedrijven geven nogal eens 55 °C als maximum temperatuur aan. Dit levert echter een aanzienlijk verhoogd risico op scheuren en op onthechting op. Als het niet perse noodzakelijk is om 55 °C aan te houden, dan verdient het aanbeveling het opstookprotocol op 40 °C af te stemmen. Ga zeker niet hoger dan 55 °C. De schadekans stijgt namelijk enorm!
Ook is het van belang dat de dekvloer ongeveer op eindsterkte is. Dit maakt dat cementgebonden dekvloeren bij voorkeur niet binnen 28 dagen worden opgewarmd. Voor calciumsulfaatgebonden dekvloeren kan dit desnoods, afhankelijk van de mortelkwaliteit, wel iets eerder gebeuren. Hoeveel eerder is niet goed aan te geven en is geheel afhankelijk van de omstandigheden waaronder de vloer is gedroogd. Als vuistregel kan worden aangehouden dat de calciumsulfaatvloer niet meer dan 3 gewichtsprocenten vocht mag bevatten. Scheuren ontstaan doorgaans niet in de opwarmfase maar in de afkoelfase.
Start met een watertemperatuur die 5 °C hoger is dan de omgevingstemperatuur van de betreffende ruimte. Verlaag daarna de watertemperatuur iedere 24 uur met 5 °C, net zolang tot de starttemperatuur weer is bereikt. Steeds vaker komt het voor dat een vloerverwarmingssysteem ook kan koelen. Het is verstandig om dit opstook/afkoelprotocol aan de eindgebruiker/ consument te verstrekken ten behoeve van normaal gebruik na de oplevering. Ook bij lage temperaturen vloerverwarming adviseren wij de vloerverwarming tot de maximale temperatuur op te stoken en deze een aantal dagen te laten branden, waarna weer kan worden afgebouwd in stappen van 5 graden. Met name in de winterperiode kan het temperatuurverschil groot zijn, ondanks de lage temperatuurverwarming. Het is daarom altijd raadzaam om ook dan het opstookprotocol uit te voeren.
N.B. Unipro bv werkt met een kwaliteitssysteem conform NEN-EN ISO-9001/14001. Zij is hiervoor gecertificeerd door TÜV Nederland QA. Dit houdt in dat geleverd wordt volgens de voor dit systeem opgestelde product- en processpecificaties en dat de door Unipro bv geleverde producten en diensten voldoen aan de beschrijving zoals neergelegd in deze technische specificaties. Alle rechten voorbehouden. Kopiëren en/of dupliceren van deze uitgave in welke vorm dan ook, is niet toegestaan zonder schriftelijke toestemming van Unipro bv.
Veilige toepassing van vloerverwarming en vloeren
Een pvc vloer in combinatie met vloerverwarming? Dat is een perfecte match! Pvc is niet alleen stijlvol en duurzaam, maar ook erg geschikt voor een huisspecifiek comfort. Toch is het belangrijk om de vloerverwarming op de juiste manier op te starten. Dit voorkomt schade aan de dekvloer en zorgt ervoor dat jouw vloer jarenlang mooi blijft.
Samenvatting van sleutelpunten
- Werk altijd met een vol-verlijmd systeem voor parket bij lage temperatuurverwarming.
- Stel de watertemperatuur geleidelijk in, maximaal 40°C tijdens opstook.
- Laat dekvloer eindsterkte bereiken voordat je opwarmt.
- Acclimatiseer houten delen onder 15-20°C en houd de ruimte 15°C minimaal aan.
- Gebruik een thermometer of vloersensor en vermijd nachtelijke temperatuurswisselingen.
- Beperk vochtgehalte van cementgebonden dekvloeren tot maximaal 1,8% en van calciumsulfaat tot maximaal 3%.
Opstook protocol vloerverwarming in cementdekvloer aangeboden door www.egalinewinkel.nl
Door de juiste stappen te volgen verleng je de levensduur van je vloer en voorkom je vervelende problemen. Ben je klaar om de juiste keuzes te maken voor jouw woning en parketvloer?
tags: #opstookprotocol #lage #temperatuur #vloerverwarming