Het afvoeren van een oud matras kan een uitdaging lijken, maar recycling biedt een duurzamere oplossing waarbij kostbare grondstoffen opnieuw worden gebruikt en de CO2-uitstoot aanzienlijk lager is dan bij verbranding. Sinds 1 januari 2021 is het in Nederland zelfs verplicht om bij meer dan 10 oude matrassen deze ter recycling aan te bieden. Vanaf dit aantal mogen matrassen namelijk niet meer worden verbrand, conform het Landelijk Afvalbeheerplan 3 (LAP3). Jaarlijks worden er in Nederland ongeveer 1,5 miljoen matrassen weggegooid, wat neerkomt op een aanzienlijke hoeveelheid afval.
Waarom is recycling belangrijk?
Een versleten of doorgelegen matras is niet meer comfortabel en moet vroeg of laat plaatsmaken voor een nieuw exemplaar. Een matras hoort niet bij het gewone huisvuil vanwege de grootte en de moeilijkheid bij verwerking in een verbrandingsoven. Het zomaar weggooien van een matras bij het restafval kan zelfs leiden tot een boete.
Jaarlijks belanden meer dan anderhalf miljoen matrassen op de afvalberg, wat neerkomt op ruim 30.000 ton afval. Een matras in de verbrandingsoven levert maar liefst 48 kilo CO2 op, vergelijkbaar met een autorit van 280 kilometer. Het verbranden van alle matrassen veroorzaakt jaarlijks een enorme hoeveelheid luchtvervuiling. Door matrassen te recyclen, worden de materialen hergebruikt, wat bijdraagt aan een schonere wereld en een stap dichter bij de circulaire economie.
Mogelijkheden voor het afvoeren van uw oude matras
Er zijn meerdere opties om een oud matras op een verantwoorde manier af te voeren:
1. Zelf wegbrengen naar de milieustraat
De meest directe manier is het zelf wegbrengen van het matras naar een afvalscheidingsstation of milieustraat van uw gemeente. Dit is vaak gratis of tegen een kleine vergoeding. Controleer vooraf of u een afvalpas nodig heeft en wat de openingstijden zijn. Sommige gemeenten bieden de mogelijkheid om gratis een aanhanger te huren op de milieustraat. Voor het vervoer heeft u meestal een aanhangwagen of bestelbus nodig, aangezien een matras zelden in een gewone auto past. Zorg ervoor dat u uw ID-kaart en milieupas meeneemt, aangezien deze soms gecontroleerd worden.
2. Grofvuil ophalen op afspraak
Kunt u het matras niet zelf vervoeren? Dan is het een goed alternatief om het grofvuil langs te laten komen. De meeste gemeenten bieden deze service aan en een afspraak kan doorgaans eenvoudig online of telefonisch worden gemaakt. Op de afgesproken dag zet u het matras buiten op een goed bereikbare plek. De voorwaarden en kosten voor het afvoeren van een matras verschillen per gemeente en inzamelingsmethode.
3. Doneren aan een goed doel of kringloopwinkel
Is uw matras nog in goede staat? Dan kunt u het mogelijk doneren aan een kringloopwinkel of liefdadigheidsorganisatie. Organisaties zoals het Leger des Heils (ReShare), Emmaus, RataPlan en Dorcas nemen soms gebruikte matrassen aan. Let op: veel kringloopwinkels nemen alleen matrassen aan die schoon en onbeschadigd zijn. Controleer dit altijd vooraf.
4. Retourservice bij aankoop van een nieuw matras
Veel beddenwinkels en webshops bieden een retourservice aan bij de aanschaf van een nieuw matras. Vaak wordt uw oude matras dan direct meegenomen bij de levering van uw nieuwe exemplaar. Bijvoorbeeld, bij Beter Bed kunt u uw oude matras inleveren mits de levering via hun eigen bezorgdienst verloopt. U ontvangt dan een matraszak om het oude matras in te verpakken. De kosten voor deze service kunnen variëren; bij Beter Bed bedragen deze €24,95 voor een eenpersoonsmatras en €34,95 voor een tweepersoonsmatras. Deze service is doorgaans niet mogelijk als uw nieuwe matras opgerold door een pakketdienst wordt geleverd.
Het beste matras voor jóú (zonder keuzestress)
Recycling van matrassen: wat gebeurt ermee?
Een oud matras zit vol materialen die opnieuw gebruikt kunnen worden, zoals textiel, latex, polyurethaan (PU-schuim) en metaal. Voorwaarde is wel dat het matras droog en (vrijwel) schoon wordt ingeleverd. Natte of erg vieze matrassen zijn niet geschikt voor recycling, omdat ze moeilijk uit elkaar te halen zijn en er broei kan ontstaan, wat leidt tot ontgassing, brandbaarheid en rotting.
De schuimlagen uit oude matrassen kunnen worden verwerkt tot onder andere ondertapijt, judo- en turnmatten, meubelen en isolatiemateriaal. Ook het textiel krijgt een tweede leven, bijvoorbeeld als kleding, tas of poetslap. Matras Recycling Nederland (MRN) zet zich in om deze kostbare materialen te scheiden en te verwerken tot nieuwe grondstoffen voor bijvoorbeeld isolatiemateriaal, yogamatten of valdempende matten in speeltuinen.
Wat mag wel en niet worden ingeleverd?
Over het algemeen geldt:
- Wel: Oude matrassen (mits droog en redelijk schoon), toppers.
- Niet: Natte of doorweekte matrassen, dekbedden, kussens, slaapzakken, tuinstoel- en caravankussens, boxsprings (tenzij anders aangegeven door de specifieke inzamelingsdienst).
Bij het kopen van een nieuw matras is het belangrijk om van tevoren na te denken over hoe u uw oude matras gaat wegdoen. Vraag de winkelier of deze uw oude matras retour neemt bij aankoop van een nieuwe. Gaat u een nieuwe matras kopen? Informeer dan of de winkel of beddenspeciaalzaak een samenwerking heeft met een recyclingpartij zoals RetourMatras.
Grote hoeveelheden matrassen afvoeren
Voor grote hoeveelheden matrassen, zoals bij projecten of bedrijven, bieden sommige afvalinzamelaars, zoals Renewi, gesloten afzetcontainers aan. Een container van 40m³ kan ongeveer 80 tot 100 matrassen bevatten, met een totaalgewicht van circa 1200 kg. In andere gevallen worden specifieke matrashoezen aangeboden, verkrijgbaar per stuk of op een rol.
Bedrijven zoals de Haagse Milieu Services (HMS) halen sinds november 2020 door heel Den Haag matrassen apart op om te recyclen. De HMS-medewerkers laden de matrassen bij het afvalbrengstation in grote containers van recyclingbedrijf Renewi. Op de ontmantelingslijn worden de matrassen uit elkaar gehaald om metaal, textiel en schuim te scheiden.
Wacht niet langer met het opruimen van dat oude matras. Door uw oude matras op de juiste manier aan te bieden, draagt u bij aan een duurzamer milieu en een circulaire economie.