Bij de aanschaf van een oude oven, zoals een Heinz Welte uit 1986 met een kenmerkende zware vierkante vorm en afdichtingsmateriaal aan de deur, rijst vaak de vraag of er sprake is van asbest. Dit materiaal werd vroeger veelvuldig gebruikt vanwege zijn hittebestendigheid en slijtvastheid. Het is cruciaal om voorzichtig te werk te gaan en de mogelijke aanwezigheid van asbest serieus te nemen.
Wat te doen bij Vermoeden van Asbest in Oude Apparatuur?
Als u een oude oven heeft aangeschaft, is het belangrijk om het afdichtingsmateriaal aan de deur goed te inspecteren. Indien het materiaal vezelig en pluizig oogt, vergelijkbaar met breigaren, kan dit duiden op de aanwezigheid van asbest. Gladder materiaal kan daarentegen wijzen op keramisch koord, dat asbestvrij is. Echter, asbestvrij betekent niet per definitie onschadelijk. Keramische vezels kunnen ook schadelijk zijn voor de gezondheid, hoewel dit niet altijd publiekelijk bekend is.
Voorzichtigheid is geboden bij het omgaan met mogelijk asbesthoudend materiaal. Het wordt aangeraden om tijdens inspectie en eventuele werkzaamheden handschoenen en een maskertje te dragen. Bij twijfel of als u zich niet zeker voelt, is het inschakelen van een professional op het gebied van asbestverwijdering de veiligste optie.
Een eenvoudige test om te bepalen of het materiaal asbest bevat, is door te proberen een filamentje uit te trekken en er een knoop in te leggen. Als het filamentje breekt, is de kans groot dat het glasvezel betreft en geen asbest of keramische vezel. Dit suggereert dat het waarschijnlijk gaat om een glasvezelkoord.
Historische Context van Etna en de Industrie
De geschiedenis van het Nederlandse bedrijf Etna, opgericht door Cornelis Klep in 1852 als smederij, biedt een interessant perspectief op de industriële ontwikkeling in Nederland. Oorspronkelijk begon Cornelis met de uitbreiding van zijn smederij met een gieterij om reserveonderdelen voor kachels te produceren, die hij in de winter verhuurde. Dit bespaarde kosten en verbeterde de efficiëntie.
Het bedrijf, dat later bekend werd als Cornelis Klep & Zn, won al snel prijzen voor de kwaliteit van zijn gietstukken. Na het overlijden van Cornelis in 1867 nam zijn vrouw Catharina de leiding over. In 1875, toen zoon Frans 25 werd, kwam het bedrijf op zijn naam te staan. Onder Frans' leiding groeide het bedrijf aanzienlijk. In 1887 verhuisde de ijzergieterij van de Haagdijk naar de West Buiten Singel (later Tramsingel), naar grotere, nieuwe giethallen en opslagruimten.
Aan het begin van de 20e eeuw kende het bedrijf echter ook tegenslagen. Frans Klep werd geconfronteerd met zowel privé- als zakelijke problemen, en een staking in 1908 leidde tot zijn overlijden in 1909 door een beroerte.
Zijn zoon Arthur Klep nam de leiding over en introduceerde massaproductie. Dit leidde tot hogere volumes en een toename van de export. In 1932 werd het iconische logo van Etna, met de twee mannetjes die een gietpan dragen, geïntroduceerd. Het bedrijf breidde zijn productassortiment verder uit met onder andere koelkasten, kolen- en gaskachels, en fornuizen. Op het hoogtepunt werkten er zo'n 2000 Bredanaars bij Etna.
De Tweede Wereldoorlog doorstond Etna relatief goed, mede dankzij kleine sabotageacties en de inzet van bedrijfsleider Bodewes, waardoor het bedrijf niet voor Duitse oorlogsproductie werd ingezet en Breda een bombardement bespaard bleef. Na de oorlog namen Arthurs zonen, Jaap en Ton Klep, de leiding weer op zich en startten de productie opnieuw op, met een focus op kachels en fornuizen.
De ontdekking van de gasbel in Groningen gaf de productie van nieuwe gasfornuizen een enorme impuls. In 1966 werden er 280.000 gasfornuizen verkocht. De ombouw van oude stadsgasfornuizen leverde het bedrijf ook veel op.
In 1968 fuseerde Etna met Daalderop en later met DRU, wat resulteerde in de oprichting van AMALGA. Deze fusies leidden echter tot verlies van identiteit. Tegenvallende resultaten maakten in 1973 een overname door Internatio Muller noodzakelijk. Toen Internatio Muller het bedrijf in 1992 te koop zette, nam de toenmalige directeur, Marcelus Ros, samen met Philip Sluiter, die een productielocatie zocht voor zijn koffieautomaten, een doorstart.
Met drie productielijnen - kookplaten, fornuizen en vending-machines - kende het bedrijf een succesvolle periode. In 2000 verhuisde Etna naar een nieuw pand in Duiven. Kort daarna nam Etna de noodlijdende concurrent ATAG/Pelgrim over, waarmee een gigant in keukenapparatuur ontstond.
Asbest in Schoorstenen en Open Haarden
Asbest werd tot midden jaren negentig ook toegepast in schoorstenen en rookkanalen vanwege de slijtvastheid en hittebestendigheid. De Nederlandse asbestregelgeving verbiedt het bewerken, verwerken of in voorraad hebben van asbesthoudend materiaal. De aanwezigheid van asbest in een schoorsteen is echter niet direct een probleem, mits het materiaal in goede staat verkeert.
Indien het asbest in een schoorsteenkanaal in goede staat is, hoeft er niets aan gedaan te worden. Het kan echter voorkomen dat schoorsteenvegers weigeren dergelijke kanalen te vegen. Als de asbestpijp slecht is, kan deze aan de binnenkant gecoat worden, of er kan een extra pijp in het bestaande rookkanaal worden aangebracht. Bij twijfel of voor advies is het altijd raadzaam om een asbestspecialist in te schakelen.
Bij problemen zoals rookontwikkeling in de woning of een rooklucht tijdens het gebruik van de open haard, kan dit duiden op een gescheurd rookkanaal. Ook roetvorming en roetdoorslag op het metselwerk van de open haard vereisen aandacht om schoorsteenbrand te voorkomen.