Meet elk vak apart. Oude kapconstructies zijn zelden overal exact gelijk. Snijd of zaag de platen op maat en test de passing droog, zodat u tijdens montage niet hoeft te forceren. Monteer de platen niet tegen het dakbeschot, laat een luchtlaag van minimaal 2 cm dik tussen het dakbeschot en de isolatieplaten. PIR-platen klemt u meestal niet zoals isolatiewol; bevestigen met schroeven (eventueel gecombineerd met lijm(schuim)) is gebruikelijk. Zet de schroeven zo dat de plaat vlak ligt en niet bol trekt. Tape alle naden tussen de platen af met geschikte aluminium tape. Dicht aansluitingen bij muren, gordingen, dakramen en doorvoeren extra zorgvuldig. Kleine kieren vult u met pur- of lijmschuim en werkt u daarna ook luchtdicht af. Bij binnenzijde-isolatie hoort een dampremmende laag aan de warme kant. Bij aluminium gecacheerde PIR vormt de aluminium laag vaak al een damprem, mits de naden en aansluitingen echt luchtdicht getapet zijn. PIR-isolatieplaten worden steeds vaker gebruikt voor het isoleren van daken, vloeren en muren.
Onder andere China lijkt de kracht van PIR-isolatie recent te hebben ontdekt, waardoor de markt soms met een tijdelijk tekort te kampen heeft. En dat mag door hun goede functionele eigenschappen eigenlijk niet eens verbazen. Een en ander heeft uiteraard te maken met het unieke productieproces dat achter PIR-isolatie verscholen gaat. Maar hoe ziet dit productieproces er precies uit? En wat is PIR-isolatie eigenlijk? Welke soorten PIR-isolatieplaten zijn er? Wat zijn hun voor- en nadelen? Hoe gebruik je ze en waarop moet je zoal letten?
Wat is PIR-isolatie nou eigenlijk?
PIR is de afkorting van polyisocyanuraat. Dit is een kunststof die je vooral kent omwille van haar isolerende geelwitte platen. Dergelijke PIR-isolatieplaten bestaan uit een speciale schuimstof. Het gaat om een hard isolatiemateriaal dat, althans wat de structuur betreft, gelijkenissen vertoont met PUR-isolatie (polyurethaan) dat we onder andere kennen van de gespoten vloerisolatie. PIR-isolatiemateriaal kent echter een aantal voordelige eigenschappen, zeker wat brandveiligheid betreft. Daarom treffen we de PIR-isolatieplaten vooral aan in woningen waar ze onder andere in vloeren, spouwmuren en daken terug te vinden zijn. Uitgezonderd speelt de gemiddelde thermische geleidbaarheid van ongeveer 0,023 W/(m·K) daar ook een rol in, want ook bij geringe diktes weten PIR-isolatiematerialen een gedegen isolerende bescherming te bieden. Wat warmte-isolatie betreft heeft het dan ook betere eigenschappen dan wat we van PUR-isolatie gewend zijn.
Het geheim achter de PIR-isolatieplaten
Wanneer je de kracht van PIR-platen echt wilt ontdekken, dan moet je in principe ook de technische achtergrond ervan kennen. En zo komen we automatisch uit bij het productieproces dat toch wel verschilt van deze van PUR-isolatiematerialen. Bij PUR-isolatiemateriaal vertrekt men immers van een zogenoemd polyether-polyol dat men laat reageren met een di-isocyanaat. Dit resulteert in een harde schuim dat men onder andere gebruikt voor het isoleren van koelkasten en gebouwen. PIR-isolatiemateriaal is eigenlijk een verbeterde versie daarvan. Hierbij heeft men het gebruikte polyether-polyoldoor een polyester-polyol vervangen. Waarschijnlijk zegt dit jou niks, net zoals het feit dat men ook een grote hoeveelheid MDI (methyleendifenyldi-isocyanaat) gebruikt. Maar weet vooral dat dit resulteert in betere mechanische eigenschappen, een verbeterde druksterkte en een hogere stabiliteit.
Hoe men het PIR-isolatiemateriaal vervolgens tot PIR-platen omtovert? Dat is niet eens zo moeilijk. Men plaatst het PIR-isolatiemateriaal immers gewoon tussen twee platen waaraan het zich automatisch zal vasthechten. Het wordt dan nog even onder druk verhit opdat het zou harden, waarna het op maat wordt gesneden en verpakt. Eenvoudig, toch?
In de onderstaande video zie je hoe deze platen gemaakt worden:
Een betonnen vloer vanuit de kruipruimte isoleren met PIR of EPS platen
Voordelen en nadelen van PIR-isolatiemateriaal
Net zoals bij andere isolatiematerialen kent ook het PIR-isolatiemateriaal zowel voor- als nadelen. Dat is logisch. De voordelen zijn daarbij niet min. PIR-isolatiemateriaal is immers vochtbestendig en neemt geen vocht op. Vooral bij het isoleren van spouwmuren of platte daken, waar vochtige omstandigheden soms heel gewoon zijn, is het gebruik van PIR-isolatiemateriaal dus een goed idee. Een ander voordeel is dan weer dat de platen reeds van een dampscherm voorzien zijn en dat je je daar dus geen zorgen over hoeft te maken. Uiteraard zijn er nog een aantal andere voordelen te noemen, zoals: Hun aangename thermische geleidbaarheid, Hun beperkte dikte, De brandvertragende eigenschappen, Het licht gewicht van dergelijke PIR-platen. Ook over het prijskaartje valt een en ander te zeggen. PIR-isolatieplaten hebben een aangename terugverdientijd ten gevolge van de goede isolatiewaarden.
Anderzijds moeten we zeggen dat men bij de productie van PIR chemicaliën gebruikt die niet zo vriendelijk zijn voor het milieu. En hoewel PIR brandwerende eigenschappen heeft, zal het bij verbranding net schadelijker zijn omdat er zich dan giftige gassen vormen. De stof zelf kan bovendien moeilijk gerecycled worden omdat het vrij onvergankelijk is. Daar staat dan weer tegenover dat het een zeer lange levensduur kent waardoor je het wel gewoon kan hergebruiken. PIR-platen bestaan bijvoorbeeld steeds vaker uit hergebruikt PIR-isolatiemateriaal. Brandveiligheid Zoals eerder genoemd, zijn de brandvertragende eigenschappen van PIR-platen een belangrijke reden om voor deze platen te gaan. Beelden zeggen meer dan woorden, dus bekijk zelf de verschillende in brandveiligheid in de onderstaande video:

De verschillende soorten PIR-platen
PIR-platen komen in verschillende soorten en maten. Hierbij is een en ander afhankelijk van de toepassingen waarvoor je ze zal gebruiken. Standaard plaat: Meestal zal een PIR-plaat bestaan uit dampdichte lagen aan de twee zijden van het PIR-isolatiemateriaal. Deze PIR-platen zet je multifunctioneel in en maken het gebruik van aparte dampschermen overbodig, hoewel het afdichten van de naden ook hier cruciaal blijft. Deze standaard PIR-platen worden onder andere gebruikt als PIR-vloerisolatieplaten. Plaat met glaswol: In sommige gevallen zal men de PIR-platen echter voorzien van glaswol. Dit doet men om oneffenheden in het muuroppervlak op te vangen en zo luchtbellen te voorkomen. Dit verhoogt de isolerende eigenschappen in spouwmuren met een ruwe afwerking. We spreken hier van PIR-spouwmuurisolatieplaten. Dakisolatie met teer: Tot slot worden PIR-platen soms ook gecombineerd met bitumen (teer). In dit geval spreken we PIR-dakisolatieplaten die je rechtstreeks onder een dakbedekking kan gebruiken en dit zowel voor platte als voor hellende daken.
Waarvoor gebruikt men PIR-platen?
Wanneer je de verschillende soorten PIR-platen onder de loep neemt, is het al snel duidelijk dat PIR-isolatieplaten vooral worden gebruikt voor vloer-, spouwmuur- en dakisolatie. Voor elk van deze toepassingen hebben zij immers hun eigen functionele eigenschappen en kennen zij zowel voor- als nadelen. PIR-platen voor vloerisolatie gebruiken: Door hun goede drukweerstand kan je PIR-isolatieplaten gewoon als vloerisolatie gebruiken. Ze komen hierbij in verschillende diktes vanaf 30 mm en laten zich eenvoudig aanbrengen, terwijl ze toch gezegend zijn met uitstekende isolatiewaarden. Tegenover dat gebruiksgemak en hun uitstekende isolerende eigenschappen staat natuurlijk wel het hoger prijskaartje.

PIR-platen voor dakisolatie: PIR-platen die voorzien zijn van een coating op basis van bitumen kan je zowel voor platte als voor schuine daken gebruiken. Eigenlijk laten ze zich voornamelijk plaatsen onder een PCV- of EDPM-dakbedekking. De platen hebben een dichte structuur en je kan ze dus ook belopen, waardoor ze geschikt zijn voor platte daken. Voor spouwmuurisolatie: PIR-platen die voorzien zijn van glaswol zijn ideaal om te gebruiken als spouwmuurisolatie. Het glaswol zorgt voor extra stevigheid en reduceert luchtholtes die de isolerende capaciteit onderuit kunnen halen.
Hoe gebruik je PIR-platen in de praktijk?
Een van de voordelen van PIR-isolatieplaten is hun gebruiksgemak. Ze hebben een licht gewicht en zijn eenvoudig aan te brengen. Zaag de platen nauwkeurig op maat met een isolatiezaag. Voor de bevestiging gebruik je lijm, schroeven of speciale isolatiepluggen. Zorg altijd voor een goede aansluiting tussen de naden van de platen om warmteverlies te voorkomen. Om warmteverlies te voorkomen gebruik je tape. Wil je precies weten hoe je het materiaal bevestigt bij muur-, dak- en/of vloerisolatie? PIR isolatie wordt vaak vergeleken met andere soorten isolatiematerialen, zoals PUR, XPS, EPS, steenwol en glaswol. De verschillen tussen deze materialen hebben we overzichtelijk voor je in de onderstaande tabel gezet.

Als je liever langs de buitenkant van een schuin dak isoleert, kun je kiezen voor de sarking-methode. Hierbij voer je de PIR-platen bovenop de dakstructuur en tape je de naden goed af. Voor binnenzijde-damping staat vaak een dampscherm aan de warme kant. Bij aluminium gecacheerde PIR vormt de aluminium laag vaak al een damprem, mits de naden en aansluitingen echt luchtdicht getapet zijn. PIR-isolatieplaten worden steeds vaker gebruikt voor het isoleren van daken, vloeren en muren.
Prijs en diktes
De PIR platen zijn beschikbaar in diktes van 30 mm tot 120 mm. De prijs varieert afhankelijk van dikte en toplaag, met een indicatieve prijs van 16 tot 28 euro per stuk (excl. btw en plaatsing) voor speciale dakisolatieplaten (600x1200 mm). PIR-platen zijn doorgaans iets duurder dan andere isolatieplaten, maar zijn snel te plaatsen, vereisten geen zware bouwconstructie en hebben een hoge isolatiewaarde. TIP: de prijzen voor de plaatsing van PIR isolatieplaten kunnen variëren van expert tot expert. Daarom is het een goed idee om meerdere offertes aan te vragen.
De Rd-waarde ligt tussen 1,35 en 6 m² K/W en de Rc-waarde ligt tussen 1,85 en 8,65 m² K/W, afhankelijk van de dikte. PIR isolatieplaten hebben bovendien een Lambda-waarde van 0,023 - 0,026 W/mK. De toepassing bepaalt welke plaat het meest geschikt is, zoals standaard platen, glaswol-varianten of platen met gips.

In Nederlandse subsidieling zijn Rd-waarden van belang: voor ISDE-regelingen geldt een minimale Rd-waarde van 3,5 m²K/W voor het nieuw aangebrachte isolatiemateriaal. Dat bereik je onder andere met PIR-platen van circa 8 cm dikte. Wil je het wooncomfort verbeteren? PIR biedt uitstekende thermische isolatie, vochtbestendigheid en lange levensduur. Een isolatiespecialist kan je verder informeren over de verschillende soorten PIR platen en de meest geschikte keuze voor jouw situatie.
tags: #pir #hardschuim #isolatieplaten #twee #zijden #aluminiumfolie