Mag u een dak van binnen en buiten isoleren? Het korte antwoord is ja, maar in de meeste gevallen is het geen verstandige keuze. Begrijpelijk, want een goed geïsoleerd dak bespaart energie en verhoogt het comfort. Toch overwegen veel mensen extra isolatie om warmteverlies tegen te gaan.
Waarom dubbele isolatie vaak risico’s met zich meebrengt
Dubbele dakisolatie lijkt slim. U verwacht minder warmteverlies en lagere energiekosten. Maar als het verkeerd wordt aangebracht, veroorzaakt het juist problemen. Zeker bij bestaande woningen kan dubbele dakisolatie juist leiden tot vochtproblemen, schimmel of schade aan het dakbeschot.
Die ontstaan wanneer vocht gevangen raakt tussen twee dampdichte lagen. Het vocht kan nergens meer naartoe en dat leidt tot schade. In die situaties lopen we in de praktijk regelmatig tegen vochtproblemen aan.
Vocht uit de woning wil naar buiten, maar tussen twee isolatielagen blijft het vaak hangen. Als er geen goede dampremmende laag zit, ontstaat er condens. Dat vocht trekt in uw isolatiemateriaal of tegen het dakbeschot en het blijft daar zitten.
Specifiek voor platte daken: binnen- of buitenzijde?
Bij een plat dak is de conclusie duidelijk: het dubbel isoleren is geen goed idee. Zeker niet als u één laag aan de binnenkant aanbrengt. Volgens Milieu Centraal wordt aan de binnenkant isoleren bij een plat dak daarom sterk afgeraden.
Als u een plat dak niet via de buitenzijde kunt isoleren, dan kan u de binnenzijde van zo'n plat dak isoleren. Dat noemen we een koud dak constructie. Om een plat dak van binnenuit te isoleren kunt u kiezen voor minerale wol, glaswol of steenwol.
Let er bij een koud dak constructie op dat er géén luchtspouw ontstaat tussen de isolatie en het dakbeschot. Druk de isolatie goed aan en bevestig een dampremmende folie nadat je de isolatie hebt aangebracht. Zo voorkom je condensvorming in de constructie.
Warm dak versus koud dak - welke methode heeft de voorkeur?
De beste oplossing voor dakisolatie is om te isoleren langs de buitenzijde. Bij platte daken zorgt een warme dakconstructie met PIR-platen voor een hoge isolatiewaarde. Deze harde isolatieplaten vormen één gesloten laag, zonder kieren of koudebruggen. Dankzij het afschot loopt regenwater bovendien goed af, wat vochtproblemen voorkomt.
Bij de warm dak methode breng je de isolatie van buitenaf aan met een afdichtingslaag erop. Het heet de warm dak isolatie omdat de constructie warm blijft. Bij deze vorm van plat dak isolatie komt de dakbedekking (EPDM, PVC of Bitumen) op het isolatiemateriaal te liggen.
Een dak isoleren langs de binnenzijde is minder aangeraden, maar is nog altijd beter dan niet isoleren. Enkel als de huidige dakbedekking nog in goede staat en waterdicht is kan je ook een omgekeerd dak overwegen.
Materialen voor plat dak isolatie
Kies hierbij wel voor een isolatiemateriaal met een goede beloopbaarheid en drukweerstand om vervorming van de isolatie en het plat dak en de kans op lekkages te voorkomen. Een geschikt isolatiemateriaal voor een warm dak isolatie van een plat dak is bijvoorbeeld steenwolplaat of PIR-platen.
XPS-platen: harde geëxtrudeerde polystyreenplaten hebben een gesloten celstructuur en zijn bijzonder drukvast waardoor ze veel gewicht kunnen dragen. PIR-platen: polyisocyanaat-isolatieplaten hebben ook een iets betere isolatiewaarde waardoor ze dunner aangebracht kunnen worden. EPS-platen: isolatieplaten uit geëxpandeerd polystyreen zijn goed bestand tegen vocht en beloopbaar.
Minerale wol: isolatiedekens zijn flexibel en kunnen makkelijk tussen de spanten van het plat dak aangebracht worden. Ze hebben een goede prijs-kwaliteitsverhouding en zorgen voor een goede thermische en akoestische isolatie. Glaswol en rotswol worden het vaakst gebruikt.
Praktische stappen om een plat dak van binnenuit te isoleren (koud dak)
Voordat je je dak kunt isoleren, moet je eerst weten wat er nu onder je dakpannen ligt. Open een zolderraam en til voorzichtig een dakpan op.
Als er geen folie en bestaat je dak alleen uit pannen, panlatten en een houten dakbeschot? Dan heb je een dampopen dak. Bij het isoleren heb je dampremmende folie nodig tussen het isolatiemateriaal en de afwerking (of waar een dampremmende laag van aluminiumlaminaat op zit of kant-en-klare dakisolatieplaten).
Wat heb je nodig? Maak naden en kieren dicht. Voor de isolatiewaarde in de praktijk is het van groot belang dat het materiaal goed aansluit, zonder naden tussen verschillende stukken en netjes tegen de randen van muren en dakbalken.
- Maak naden en kieren dicht - Als je tussen de planken op het dakbeschot op veel plaatsen buitenlicht ziet door de open naden, schroef dan 3 à 4 millimeter triplex tegen het dakbeschot.
- Bevestig het isolatiemateriaal - Zaag isolatieplaten op maat en bevestig ze naadloos, of plaats glas-, vlas- of steenwol tegen het dakbeschot met latten en vul naden op met reststukjes.
- Breng de dampremmende folie aan - Harde kunststofschuim isolatieplaten zijn vaak voldoende dampremmend. Bij glas- of steenwol breng je daarna aan de binnenzijde een folie over het isolatiemateriaal aan.
- Werk je dak af - Dek kunststofisolatieplaten af met brandwerende materialen; afwerking kan met gipsplaten, gipsvezelplaten, underlayment of houten schroten.
Veiligheid, dieren en regelgeving
Beschermde dieren in je dak: Kom je bij het isoleren van de binnenkant van je dak een vleermuis of vogel tegen, dan moet je gelijk stoppen met de werkzaamheden en contact opnemen met een ecoloog. Controleer of er naden en openingen van 7 millimeter of meer in het dakbeschot of in de aansluiting van het dak op de gevel zitten. Zijn die er niet? Dan mag je gaan isoleren.
Vind je wel sporen? Vraag dan een ecoloog om advies. Het is hoe dan ook verplicht om de isolatiewerkzaamheden te melden bij het Omgevingsloket. Hier vind je ook de richtlijnen voor natuurvriendelijk isoleren.
Veelvoorkomende risico’s en hoe u ze voorkomt
- Vochtproblemen en condensvorming - Zorg voor een correcte dampremmende laag op de warme zijde en voorkom dat vocht tussen twee dampdichte lagen opgesloten raakt.
- Schimmel en een ongezond binnenklimaat - Ventileer goed en voorkom langdurige vochtophoping; schimmel vergroot het risico op gezondheidsklachten.
- Rottend dakbeschot - Voorkom dat condens in het hout trekt door juiste opbouw en controle vooraf.
- Slechtere isolatiewaarde door vocht - Houd isolatiemateriaal droog; natte isolatie verliest zijn werking.
- Onzichtbare fouten, dure gevolgen - Laat je dak vooraf beoordelen door een specialist om fouten in laagopbouw en afdichting te voorkomen.
Wanneer is binnenisolatie aan te raden en wanneer niet?
Als u een dak heeft dat niet via de buitenzijde geïsoleerd kan worden, dan is binnenisolatie een mogelijkheid, maar altijd onder voorbehoud van een correcte opbouw en dampremming. Voor een plat dak is isolatie langs de buitenzijde (warm dak) meestal de beste keuze. Als u op een bestaand plat dak binnen wilt isoleren, moet u rekening houden met het verwijderen van binnenafwerking en extra werk om dampdichtheid te garanderen.
Kosten en isolatiewaarde - waar rekening mee te houden
De kosten van de na isolatie van een plat dak hangt af van een aantal factoren: oppervlakte plat dak, materiaalkosten en arbeidsuren. Plat dak isoleren buitenzijde kost gemiddeld € 45 à 115 per m² (incl. plaatsing en afwerking, excl. btw). Kosten plat dak van binnen isoleren: € 25 à 40 per m² (incl. plaatsing , excl. btw en afwerking).
Check de Rd-waarde op de verpakking. Als je een totale Rc-waarde van 4 wilt, heb je isolatiemateriaal met een Rd-waarde van ongeveer 3,8 nodig. Gebruik een online RC calculator om te bepalen welke dikte en materiaal nodig zijn. Let er bij de keuze van isolatiemateriaal wel op dat de dikte van de isolatie past in de hoogte van je plat dak constructie.
Wanneer schakel je een vakman in?
Een plat dak isoleren is geen sinecure. Bovendien zijn fouten snel gemaakt, met alle gevolgen van dien. Om zeker te zijn van een optimale plat dak isolatie, schakel je best een vakman in. Deze kan je situatie analyseren en zo adviseren over de meest geschikte isolatiemethode.
Advies en aanpak op maat: gaat het om nieuwbouw of renovatie? Is de bestaande dakconstructie nog in goede staat? Is de dakconstructie draagkrachtig genoeg? Moeten dakranden verhoogd worden? Welk isolatiemateriaal is het meest geschikt? Correcte en vlotte uitvoering van de isolatiewerken: een vakman weet hoe hij de isolatie moet aanbrengen, met welke aandachtspunten hij rekening moet houden.
Zelf een schuin dak isoleren aan de binnenkant | Isolatie | How to met GAMMA
Checklist voordat u begint
- Laat altijd eerst het huidige dak en de laagopbouw controleren.
- Controleer op beschermde dieren en meld werkzaamheden indien nodig.
- Kies het isolatiemateriaal op basis van Rd/λ en beschikbare dikte.
- Zorg voor juiste dampremming en afwerking.
- Weeg kosten, subsidies en btw-voordelen af en vraag meerdere offertes op.
Twijfelt u of uw dak geïsoleerd moet worden? Vraag een offerte op en laat uw dak beoordelen. Zo voorkomt u fouten en weet u zeker dat uw plat dak veilig en slim geïsoleerd wordt.