Purschuim of PUR (polyurethaan) wordt gebruikt voor het vullen van voegen, als isolatie of als brandwerende afdichting. Dit gebruik je bij binnenruimtes die het hele jaar door een relatief constante temperatuur houden. Zijn er veel temperatuurverschillen? Dan veroorzaakt dit beweging, door het krimpen en uitzetten van het bouwmateriaal, waardoor na verloop van tijd scheurtjes en deukjes in de pur ontstaan. Wordt je constructie blootgesteld aan temperatuurschommelingen? Gebruik dan elastisch purschuim, waardoor het met deze bewegingen mee kan veren. Het schuim behoudt hierdoor langer zijn isolerende en afdichtende eigenschappen.
Soorten purschuim en wanneer ze te gebruiken zijn
Voor het brandwerend afdichten van voegen gebruik je brandwerende purschuim. Montageschuim is geschikt voor het monteren van deur- en raamkozijnen, het afdichten van aansluitingen van waterslagen en onderdorpels, het vullen van holten en dichten van voegen. PUR-schuim is vochtbestendig, maar niet volledig waterdicht. Het schuim in de spouwmuur in de buitengevel is bestand tegen condens of hemelwater. Purschuim is luchtdicht tot een bepaalde waarde. PUR wat gebruikt wordt voor luchtdichte toepassingen wordt getest door een onafhankelijke instantie. Bijvoorbeeld de FM330 van Illbruck getest voor luchtdichting tot 1750 Pa.
Een 1-component purschuim hardt uit door contact met vocht uit de lucht of ondergrond. Een 2-componenten purschuim bevat een verharder die in het spuitpistool reageert. In de regel hardt 2-componenten PUR daarom sneller uit. Een belangrijk verschil is ook de expansie: een pistoolschuim zal 50-100% uitbreiden, terwijl een handschuim tot 150-200% kan uitzetten. Hierdoor vul je voegen van verschillende dieptes met de juiste methodiek.
Isolatie, luchtdichtheid en akoestiek
Er zijn purschuimen met hoge isolatiewaarde, afhankelijk van de toepassing. Lambdawaarde geeft aan hoe goed het schuim zelf isoleert, onafhankelijk van de dikte van de toepassing. R-waarde wordt berekend op basis van de Lambdawaarde en de dikte. Sommige purschuimen zijn getest op akoestiek, wat afhankelijk is van de toepassing. Vanaf 24 augustus 2023 is het alleen voor personen met een certificaat toegestaan PU-producten te verwerken. Illbruck FM810 STP schuim bevat geen diisocyanaten en mag verwerkt worden zonder het volgen van een training.
Voorbereiding en ondergrond
Ondergrond voor het spuiten van schuim vochtig maken verhoogt hechting en kwaliteitsresultaat. Voor het spuiten is het verstandig om de ondergrond vochtig te maken met een plantenspuit. Vochtige ondergrond zorgt voor betere celstructuur en snellere uitharding. Bij 2-componenten schuim is bevochtigen meestal niet nodig. Voor onbereikbare plaatsen zoals kruipruimtes, dakaansluitingen of hoge plafonds bestaan calculatietools die berekenen hoeveel PUR je nodig hebt.
Verwerking en materialen
Bus purschuim wordt op de kop in het pistool gezet voor eenvoudiger aanbrengen. Je kunt purschuim ook aanbrengen met een adapter, zodat je de bus zonder pistool gebruikt. Een video kan helpen bij het reinigen van het pistool en het juiste gebruik van adapters. De inhoud van de bus bestaat uit prepolymeer en drijfgas; deze lagen mengen zich bij het schudden. Na 10-20 seconden schudden is het schuim klaar voor gebruik. Lees altijd de gebruikshandleiding op de bus.
De expansie van purschuim hangt af van omgevingstemperatuur, vochtigheid en bustemperatuur; een handschuim expandert tot 150-200%, een pistoolschuim tot 50-100%. Vul de voegen dus dienovereenkomstig: bij pistoolschuim ongeveer 60-70% vullen; bij handschuim ongeveer 40% vullen. Voor diepe/openingen kun je in lagen werken met tussenpozen van 1-2 uur. Na uitharding kun je overtollig schuim afsnijden met een mes of zaag. Kleine stukken uitgeharde pur verwijder je eventueel met schuurpapier.
Reiniging en onderhoud van gereedschap
Nadat je klaar bent met spuiten, is het belangrijk om het purpistool goed schoon te maken. AA290 pistoolreiniger verwijdert niet-uitgehard PUR en kan zowel intern als extern worden gebruikt. Universal PU cleaner van dezelfde fabrikant verwijdert ook niet-uitgehard schuim en hulpmiddelen. Voor het bewaren van de bus na gebruik kun je deze terugplaatsen in het pistool; zo komt er geen lucht bij het ventiel en kan de bus enkele weken bewaard blijven. Verwijder eenvoudig overtollig schuim met de reinigers en volg de veiligheidsinstructies voor persoonlijk beschermingsmiddelen.
Bescherming en veiligheid
Tijdens het verwerken van schuim kunnen aërosolen ontstaan; gebruik daarom altijd persoonlijke beschermingsmiddelen zoals veiligheidsbril, handschoenen en goed zittende kleding. Langdurige blootstelling aan diisocyanaten kan gezondheidsrisico’s opleveren, dus ventilatie en beschermende maatregelen zijn cruciaal. Voor het veilig werken met PUR-schuim is professionele training en certficering aanbevolen, zeker bij grote oppervlakken en hoge drukapparatuur.
Voorbeelden van stappenplannen en praktische tips
- Maak het te vullen gat goed schoon met borstels, stofzuiger of blaas het vuil weg.
- Bevochtig het gat zodat schuim beter hecht en uithardt.
- Bevestig de bus op het purpistool of plaats de adapter; schud krachtig.
- Vul het gat op met schuim; houd de bus ondersteboven en vul ca. 65% (pistoolschuim) of 40% (handschuim).
- Laat het schuim uitharden en snijd overtollig schuim weg.
- Maak het pistool schoon met AA290 pistoolreiniger; gebruik PU Cleaner voor harde resten; bewaar de bus correct.
- Werk in lagen bij grote openingen en volg de droogtijd zoals op de verpakking staat.
Specifieke toepassingen en aanbevelingen
Voor isoleren van grote oppervlakken zoals wanden, daken en kruipruimtes dienen deze werkzaamheden door gecertificeerde professionals te gebeuren met de juiste beschermingsmaatregelen en hogedruk spuitapparatuur. Isolatie lijm (PU-lijm) is een aanvullende oplossing voor het verlijmen van verschillende materialen zoals akoestische panelen of buitengevelisolatie. Voor brandwerende afdichtingen kan purschuim brandwerend zijn om rook- en vlamverspreiding te beperken, wat extra tijd kunt geven bij evacuatie en hulpdiensten.
Verantwoorde keuzes en eindgebruik
Want PUR-schuim is een veelzijdig materiaal: het zorgt voor uitstekende thermische en akoestische isolatie, vul- en dichtingwerk in kieren en naden, en kan ook voor lijmtoepassingen worden ingezet. Flex-PUR biedt aanzienlijk meer elasticiteit dan standaard PUR-schuim, waardoor het beter presteert in omgevingen met temperatuurschommelingen. Voor buitengebruik kies je schuim dat vocht- en UV-bestendig is. Een gecertificeerd isolatiebedrijf kan zorgen voor correcte plaatsing, garantie en betere prestaties op lange termijn.
Aansluitende hulpmiddelen en extra informatie
Bij een koof of nauwe doorgangen kan purschuim effectief zijn, mits je de randen eerst dicht maakt en vervolgens toelaat uit te zetten. Een video kan praktische stap-voor-stap tonen: reinigen van het pistool, mengen en spuiten, en afwerking na uitharding. Voor het dichten van naden en kieren in vochtige omgevingen gebruik je het juiste, vochtbestendige purschuim. Voor vragen en offertes kun je contact opnemen met specialisten; er bestaan tools en aanbieders die helpen berekenen hoeveel PUR nodig is voor het project.
Hoe reinig je een schuimpistool?
Samenvatting van belangrijkste punten
- Purschuim is ideaal voor het vullen van naden, isolatie en brandwerende afdichtingen, met varianten voor standaard- en elastische toepassingen.
- Vochtige ondergrond verbeteren hechting en kwaliteit; expansie moet worden meegenomen bij het plannen van vuldiepte.
- Veiligheidsmaatregelen en ventilatie zijn cruciaal; diisocyanaten kunnen gezondheidsrisico’s vormen.
- Reiniging en onderhoud van pistool en bus zorgen voor betere prestaties en langere levensduur.