Hoe werkt een radiator regelsysteem installatie: waterzijdig inregelen en ventielen effectief afstellen

Wat is waterzijdig inregelen? Bij een verwarmingsinstallatie die niet goed is ingeregeld worden niet alle radiatoren gelijkmatig warm. Vaak warmt de radiator dichtbij de cv-ketel snel op terwijl de radiator ver van de cv niet of nauwelijks opwarmt. Hierdoor ga je snel nog meer stoken. Bij waterzijdig inregelen wordt de cv-installatie zo ingesteld dat het cv-water zich gelijkmatig verspreidt over de verwarmingselementen waardoor alle ruimtes in de woning gelijkmatig opwarmen.

Je cv-installatie bestaat uit de cv-ketel en de verwarmingselementen, zoals radiatoren, vloerverwarming of convectoren. Door je cv-installatie waterzijdig in te regelen verbruik je minder gas en bespaar je zo'n 15% op je energierekening. Er zijn twee manieren om de radiatoren waterzijdig in te regelen: door de temperatuur van de radiatoren te meten, dit kan alleen als de bestaande ventielen inregelbaar zijn, of nieuwe vooraf instelbare ventielen op de verwarming plaatsen.

Temperatuur meten radiatoren

De installateur meet, met een speciale thermometer, per radiator op welke temperatuur het cv-water het verwarmingselement binnen gaat en op welke temperatuur het water het verwarmingselement verlaat. Dit laatste wordt de retourtemperatuur genoemd. Dit kan alleen als de bestaande ventielen regelbaar zijn. Deze ventielen worden zo ingesteld dat de temperatuur van het uitgaande water zo'n 20% lager is dan de temperatuur van het water dat de radiator binnenkomt. Hierdoor geeft de radiator de juiste hoeveelheid warmte aan de ruimte af.

Als de retourtemperatuur te hoog is, moeten de ventielen dichter worden gedraaid totdat het verschil tussen de aanvoer- en retourtemperatuur 20% is. Wanneer de installateur alle radiatoren op deze manier inregelt kan de cv-ketel lager worden ingesteld. Bij voorkeur is het water dat terugstroomt naar de cv-ketel onder de 55 graden. Hierdoor verwarmt de cv-ketel optimaal.

Vooraf instelbare ventielen plaatsen

Zijn de ventielen niet regelbaar, dan kun je deze het beste vervangen door vooraf instelbare ventielen. Dergelijke ventielen kun je op verschillende regelstanden instellen. De regelstanden zijn afhankelijk van het vermogen van het verwarmingselement en de instellingen van de installatie. Voor de juiste instelling van de ventielen hebben fabrikanten tabellen en tools ontwikkeld waarmee de meeste verwarmingselementen kunnen worden ingeregeld.

Vloerverwarming waterzijdig inregelen

Bij vloerverwarming waterzijdig inregelen zorgt de installateur ervoor dat de retourtemperatuur van alle groepen gelijk is. Vaak hoef je hier niet zo veel aan te doen omdat de meeste groepen dezelfde leidinglengte hebben en dus dezelfde hoeveelheid warmte afgeven. Als er grote verschillen zijn in leidinglengte kan inregelen wel een goede verbetering zijn.

Instellingen cv-ketel aanpassen

Na het waterzijdig inregelen van het verwarmingssysteem stelt de installateur de cv-ketel opnieuw in. De installateur verlaagt de temperatuur van de cv-ketel naar 70 graden of lager en ook het (pomp)vermogen passen zij aan.

Waterzijdig Inregelen Cv-installatie & voerverwarming.

Thermostaatknop en radiatorknop

Met waterzijdig inregelen stel je de maximale doorlaat van de radiatorkraan in. Dit is te vergelijken met het afstellen van de motor van een auto onder de motorkap. In dit geval zitten onder de thermostaat- of radiatorknop de regelbare ventielen verstopt. Deze worden ingeregeld. Om de temperatuur in de ruimte zelf te regelen gebruik je de radiatorknop. Of je regelt dit automatisch met een thermostaatknop. Deze zorgt ervoor dat de radiator stopt met verwarmen zodra de ingestelde temperatuur is bereikt. De prijs is afhankelijk van het aantal radiatoren en of je nieuwe ventielen nodig hebt. Door de besparing op je energierekening verdien je deze investering meestal in een aantal jaren terug.

Wanneer is waterzijdig inregelen nodig?

Er zijn een aantal redenen wanneer waterzijdig inregelen nodig is. Ten eerste, als niet alle ruimtes in huis voldoende op temperatuur komen. Je huis voelt niet overal comfortabel warm of je verwarming heeft moeite om bepaalde ruimtes te verwarmen. Ten tweede, wanneer je een (hybride) warmtepomp overweegt. Een hybride warmtepomp functioneert het beste met een waterzijdig ingeregelde verwarming. Een oude cv-ketel kan ook waterzijdig inregelen. Bij een waterzijdig ingeregelde verwarming draait elke cv-ketel en warmtepomp energiezuiniger. Elke ruimte in de woning komt voldoende op temperatuur en geeft daardoor meer comfort.

Bij oudere cv-installaties kan het zijn dat bepaalde radiatoren niet zijn voorzien van inregelventielen, waardoor inregelen niet lukt. Voelt het in huis niet overal even warm? Of komt de centrale verwarming niet snel genoeg op temperatuur? Vaak kiezen installateurs voor een verkeerde oplossing: de temperatuur van het cv-water hoger instellen of de cv-pomp harder laten draaien. De cv-ketel haalt het hoogste rendement wanneer deze niet op het maximale vermogen hoeft te draaien. Bij lagere aanvoertemperaturen, 70 graden of lager, wordt de warmte volledig benut om het cv-water voor te verwarmen.

Tip! Doe mee met de Collectieve Inkoop warmtepomp. Een warmtepomp is een goede oplossing voor het duurzamer verwarmen van je woning.

Ontluchten en sluizen

Als radiatoren koud aan de onderkant blijven, kan het nodig zijn om ze te ontluchten. Stap-voor-stap handleiding voor inregelen en ontluchten helpt bij het voorkomen van luchtbellen die de werking belemmeren.

Meer over de aanpak en praktijktips

Als uw radiatoren niet goed werken en u niet zeker weet of u ze moet ontluchten of inregelen, doe dan beide. Stap 1: Zorg ervoor dat alle radiatoren ontlucht zijn. Stap 2: Open de kranen van elke radiator tegen de klok in. Stap 3-10: volg de volgorde en controleer de retourtemperaturen. Als het water zwart is bij ontluchten, kan slib in het systeem zitten en moet er mogelijk worden doorgevoerd.

Hoe werkt een thermostatische kraan en zoneverwarming?

Thermostaatknoppen reguleren temperatuur lokaal, terwijl waterzijdig inregelen het hele systeem balanceert. Zoneverwarming met thermostatische kranen biedt extra comfort: elke kamer kan op een verschillende temperatuur worden ingesteld, afhankelijk van gebruik en wens.

De combinatie van thermostatische kranen en een slimme thermostaat is ideaal voor een efficiënte klimaatregeling. Thermostaatknoppen en digitale slimme knoppen kunnen ook op bestaande radiatoren worden geïnstalleerd. Zoneverwarming met radiatoren verhoogt comfort en verlaagt energieverlies wanneer zones apart worden aangestuurd.

Kosten en terugverdientijd

De terugverdientijd ligt gemiddeld tussen 1 en 1,5 jaar. De meeste woningen hebben radiatoren met dubbel instelbare ventielen; vervanging naar dynamische ventielen is niet altijd nodig. In het gemiddelde scenario hangen de kosten vooral af van het uurtarief en de klusduur.

Subsidies en begeleiding

Voor VvE's is er een subsidie tot 2028 van €150 per woning wanneer waterzijdig inregelen wordt uitgevoerd door een erkende installateur. Voor reguliere woningbezitters is er op dit moment geen landelijke subsidie voor waterzijdig inregelen. Er zijn handleidingen en communicatie van partijen om bewoners te informeren en gezamenlijk te handelen.

Praktische stappenplan samengevat

  1. Zorg dat alle radiatoren ontlucht zijn.
  2. Open alle kranen en controleer op warmteverdeling.
  3. Meet retourtemperaturen en stel ventielen zo in dat het verschil ongeveer 20% bedraagt.
  4. Vervang indien nodig niet-regelbare ventielen door vooraf instelbare ventielen.
  5. Pas de cv-ketel aan (laag  70°C of lager en pas pompvermogen aan).
  6. Controleer vloerverwarming en balans tussen groepen.
  7. Maak gebruik van thermostatische kranen voor zoneverwarming.
  8. Beoordeel of dynamische ventielen of debietregeling verstandig is voor jouw systeem.
  9. Vraag advies aan installateur of gebruik handleidingen voor zelfinregeling.
  10. Overweeg collectieve inkoop of subsidies voor ondersteuning.

Infographics en visuele hulpmiddelen

Overzicht van waterzijdige balans in een cv-installatie: aanvoer, retour en balanspunten

Samenvatting van voordelen

  • Gelijkmatige warmteverdeling in alle ruimtes.
  • Lagere stookkosten en gasverbruik; besparing gemiddeld 10-15%.
  • Betere efficiëntie van ketel en regeling; langer comfort in huis.
  • Geschikt voor radiatoren en vloerverwarming; kan ook bij oudere systemen nuttig zijn.

tags: #radiator #regelings #instalatie