De RC-waarde, ook wel bekend als R-waarde of onder de veelzeggende naam isolatiewaarde, geeft aan hoe goed een bepaald object is in het isoleren. De RC-waarde valt niet per isolatiemateriaal aan te geven. De RC-waarde is eigenlijk een naam voor de isolatie eigenschap van een gehele constructie, bijvoorbeeld een bepaalde muur, bepaald raam of bepaald dak. Je krijgt de RC-waarde door de dikte van het materiaal (uitgedrukt in meters) te delen door een zogenaamde lambda waarde. Wat die waarde precies inhoudt maakt niet heel veel uit, maar als je isolatiematerialen met elkaar wilt vergelijken, zul je dat dus op basis van die lambda waarde moeten doen. Hoe lager deze lambda waarde is, hoe groter de RC-waarde zal zijn, en hoe beter de isolatie dus werkt.
Het voert te ver om een overzicht te geven van alle beschikbare isolatiematerialen. We zullen volstaan met een kleine opsomming. Cementmortel heeft een waarde van 0,93; zandsteen van 3,0; beton van 1,8; mineraal wol van 0,04; spaanplaat van 0,2; EPS van 0,035; PUR van 0,03 en resolschuim van 0,017. Wanneer je de lambda waarde van een specifiek materiaal wilt weten, kun je dat het beste bij de leverancier navragen.
Dakisolatie en keuzes vandaag. Dakisolatie levert één van de grootste energiebesparingen op binnen een woning. EPS dakisolatie was jarenlang een veelgebruikte oplossing, vooral vanwege de lage prijs en brede toepasbaarheid. De praktijk is de afgelopen jaren echter veranderd door strengere eisen rondom brandveiligheid en hogere Rc-waarden. In dit artikel geven we een realistisch en actueel overzicht van EPS dakisolatie: wanneer het nog logisch is, wanneer niet, en waarom PIR tegenwoordig vaak de voorkeur krijgt. Zonder verkooppraat, maar met eerlijk advies vanuit materiaal perspectief.
EPS (geëxpandeerd polystyreen), ook wel bekend als tempex of piepschuim, is een licht isolatiemateriaal dat bestaat uit met lucht gevulde korrels. Technisch gezien kan EPS dus prima isoleren en wordt het al decennialang toegepast in vloeren, wanden en daken. Een belangrijke nuance bij daktoepassingen is echter dat isoleren iets anders is dan afschot creëren. Wil je meer weten over de eigenschappen en voor- en nadelen van piepschuim?
Rol van EPS in moderne dakopbouw. Hoewel EPS technisch geschikt is voor dakisolatie, wordt het in de praktijk steeds minder vaak gekozen als hoofd-isolatiemateriaal. Met name brandveiligheid speelt hierbij een steeds grotere rol. EPS dakisolatie kan worden toegepast op een plat dak, maar wordt in de praktijk steeds minder vaak geadviseerd als volledige isolatielaag. Voor volledige dakisolatie wordt vaak gekeken naar alternatieven, terwijl EPS een ondersteunende rol behoudt. Denk hierbij aan EPS platen als onderdeel van de dakopbouw, maar niet als enige isolerende laag. Waar EPS vandaag de dag écht in uitblinkt bij daken, is afschot creëren. Door deze functies te scheiden, ontstaat een slimme en efficiënte dakopbouw. Bovendien is EPS afschot vaak goedkoper dan PIR afschot, wat kosten kan besparen. In de praktijk komt het neer op één vraag: waarvoor wil je EPS inzetten? Voor isoleren, voor afschot, of als slimme combinatie met PIR?
Rc-waarde van daken en samenstelling. De Rc-waarde geeft de warmteweerstand van een dak aan, maar wordt altijd berekend over de complete dakconstructie. Dat betekent: dakbedekking, isolatie, onderconstructie, afwerking en eventuele luchtlagen samen. In de praktijk is de isolatielaag wel de grootste bepalende factor. Daarom wordt vaak gewerkt met indicatieve richtlijnen. Wanneer wordt gekeken naar hogere waarden zoals Rc 6,0 of 6,3, vraagt EPS al snel om een flinke dikte. PIR biedt hier een praktisch voordeel: met minder centimeters wordt een vergelijkbare isolatiewaarde bereikt. Daarom is PIR in moderne dakopbouwen vaak de logische keuze, met EPS in een ondersteunende rol. Belangrijk om te onthouden: EPS Rc-waardes zijn indicatief en altijd afhankelijk van de totale opbouw. Bij daken met zonnepanelen krijgt brandveiligheid extra aandacht. In deze situaties wordt PIR vaak verkozen boven EPS, vanwege de gunstigere brandclassificatie en hogere isolatiewaarde per centimeter. EPS kan hier nog wel worden toegepast in specifieke situaties, bijvoorbeeld als afschotlaag onder PIR-isolatie.
EPS wordt niet verdwenen, maar de rol ervan is veranderd. EPS wordt vaak gecombineerd met materialen die beter aansluiten op moderne isolatie-eisen. Bij de keuze tussen de verschillende isolatiematerialen voor je dak, kom je vaak termen tegen als lambdawaarde, R-waarde en U-waarde. Deze waardes geven de isolatiewaarde van een materiaal aan en zijn vooral belangrijk bij het kiezen van de dikte van je dakisolatie. Vooral de Rd waarde en de lambdawaarde zijn daarbij van belang. In de tabel hieronder geven we de lambdawaarde weer van enkele isolatiematerialen en hoe dik dakisolatie moet zijn.
Key waarden: lambda, Rd en Rc. Een van de belangrijkste isolatiewaardes is de lambdawaarde. Deze geeft aan hoeveel warmte een product geleidt. De lambdawaarde (symbool: λ) wordt uitgedrukt in W/mK. Glaswol heeft bijvoorbeeld een lambdawaarde van 0.032 - 0.040 W/mK. Vaak worden twee uiterste waardes benoemd omdat materialen in meerdere kwaliteiten leverbaar zijn. Verder isoleert ook een vochtig isolatiemateriaal minder goed dan droog isolatiemateriaal. Vereiste lambdawaarde dak: algemeen geldt, hoe lager de lambdawaarde van een isolatiemateriaal, des te minder warmte gaat er verloren.
De R- of Rd-waarde geeft aan hoe goed een isolatiemateriaal van een bepaalde dikte thermisch isoleert. Hoe hoger deze waarde, hoe beter de isolatie. De R-waarde wordt berekend door de dikte van het isolatiemateriaal te delen door de lambdawaarde. Met de R-waarde kan je uitrekenen hoe dik je je isolatiemateriaal moet aanbrengen. Vereiste R-waarde dak: over het algemeen wordt een Rd-waarde van 3,5 m²K/W of hoger beschouwd als goed. Vanaf 3,5 m²K/W kan je bovendien ook aanspraak maken op dakisolatie subsidies.
Waar de R-waarde iets zegt over de isolatiewaarde van een materiaal bij een bepaalde dikte, geeft de Rc-waarde weer wat de totale isolatiewaarde van een bepaald constructiedeel is (c = constructie). Het wordt berekend door de totale warmteweerstand van het isolatiemateriaal op te tellen bij de warmteweerstand van de constructiematerialen (hout, metaal, steen enz.). In moderne huizen ligt de Rc waarde van dakisolatie veelal tussen de 4 en 6 m²K/W. Vereiste Rc-waarde dak: in het geval van een renovatie ligt de minimale Rc-waarde voor je dak op 2,0 m²K/W. Gaat het om een nieuwbouwwoning? Dan moet de Rc-waarde van je dak minimaal 6,3 m²K/W bedragen.
Bij de U-waarde gaat het niet alleen om het soort materiaal dat gebruikt is, maar ook om het type materiaal waarvan een bepaald constructiedeel gemaakt is. Uit de U-waarde (warmtedoorgangscoëfficiënt) kun je afleiden hoeveel warmte een bepaald bouwdeel, bijvoorbeeld een dak, doorlaat. Vereiste U-waarde dak: de maximaal toelaatbare U-waarde voor daken en plafonds is 0.3 W/m²K. Afhankelijk van de dakconstructie moet je dan zo’n 14 cm dakisolatie toepassen (lambdawaarde 0.04 W/mK) om aan de eisen te kunnen voldoen.
De K-waarde geeft de globale isolatiewaarde van een gebouw weer. Hoe lager de K-waarde, hoe minder warmte er kan ontsnappen en hoe beter de woning is geïsoleerd. Je kan de K-waarde van een gebouw berekenen door de verschillende U-waardes op te tellen en ook te letten op de vorm van het gebouw. Vereiste K-waarde dak: de maximale vereiste K-waarde voor je dak is 0,4 W/m²K. Het kiezen van het juiste isolatiemateriaal voor het dak kan soms een lastige opgave zijn omdat je niet simpel kunt stellen dat een bepaald isolatiemateriaal, dat thermisch gezien het beste isoleert (laagste lambdawaarde), ook altijd de beste keuze is. Zo stelt een hellend dak andere eisen aan het isolatiemateriaal dan een plat dak. Verder spelen persoonlijke voorkeur, budget, en milieuoverwegingen ook een belangrijke rol.
Nieuwbouwwoning: bij het bepalen van de isolatiewaarde voor je dak, is vooral de Rc waarde van belang. Deze moet bij nieuwbouwwoningen minimaal 6,0 m²K/W bedragen. Renovatie bestaand dak: bij de renovatie van een bestaand dak zijn de vereisten voor de isolatiewaarde iets minder streng. Zo volstaat een minimale Rc waarde van 2,0 m²K/W. LET OP: soms kom je voordeliger uit met een goedkoop materiaal dat je in dikke lagen aanbrengt, dan met een duur materiaal (als je hiervoor de ruimte hebt). Een isolatiespecialist kan je uitgebreid adviseren en zorgt voor een optimale isolatie van jouw dak. Zowel om aanspraak te maken op subsidies als om extra kosten te besparen, is het interessant om je dak goed te isoleren. Oudere woningen hebben vaak nog geen dakisolatie of een dakisolatie die niet voldoet aan de huidige normen. Als je dak al geïsoleerd is, maar de isolatiewaarde te laag is, heb je twee opties. Enerzijds kan je ervoor kiezen om je bestaande isolatielaag te houden en een extra laag toe te voegen. Anderzijds kan je ook de bestaande laag weghalen en vervangen door een dikker of beter isolerend materiaal. Die keuze hangt vooral af van de beschikbare ruimte. Dunne materialen met een hoge isolatiewaarde zijn bv. Voor daken die nog niet geïsoleerd zijn, geldt dat je best zo dik mogelijk kunt isoleren. De extra investering in isolatiemateriaal verdien je namelijk snel terug. Bovendien dalen de kosten per vierkante meter naarmate je dikker gaat isoleren omdat de energieprestatie sterk toeneemt per cm dikte.
Zo kun je bijvoorbeeld stellen: Dakisolatie laten plaatsen? EPS, ook wel Tempex genoemd, is duurzaam en gebruiksvriendelijk isolatiemateriaal. Daarom is het isoleren van je woning met EPS een goede keuze. Maar welke isolatiewaarde heeft EPS nu precies? Wanneer we het hebben over de isolatiewaarde van EPS, kunnen we stellen dat deze meer dan uitstekend is. Dankzij de hoge isolatiewaarde wordt EPS vaak toegepast in dak-, muur- en vloerisolatie. De isolatiewaarden van EPS worden uitgedrukt in de Lambda-, Rd- en Rc-waarde. Hieronder leggen we precies uit wat deze waarden betekenen. De Lambda-waarde geeft aan hoe efficiënt het isolatiemateriaal warmte geleidt. Een lagere Lambda-waarde betekent dat er minder warmte verloren gaat. Met andere woorden: hoe lager de waarde, hoe beter de isolatiewaarde. EPS heeft goede thermische isolerende eigenschappen, met een gemiddelde Lambda-waarde tussen 0,030 en 0,040 W/mK. De Lambda-waarde van EPS komt overeen met die van XPS. Welke Rd-waarde heeft EPS? Hebben we het over de Rd-waarde van EPS, dan gaat het niet alleen om de dichtheid, maar ook om de dikte van het materiaal. Hoe dikker het EPS, hoe hoger de Rd-waarde en hoe beter de isolatiewaarde. Kort gezegd, betekent dit dat de woning in de winter warmte vasthoudt en in de zomer de warmte buiten houdt.
Om in aanmerking te komen voor subsidie voor bijvoorbeeld vloerisolatie, moet de minimale Rd-waarde 3,5 m² K/W te zijn. Wil je meer weten over subsidies voor woningisolatie? Lees dan het kennisbankartikel ‘ISDE: subsidie voor isolatie’. Rc-waarde en EPS Bij de Rc-waarde, ook wel R-waarde genoemd, gaat het om de isolatiewaarde van een specifiek constructiedeel. De Rc-waarde is vaak afhankelijk van het type constructie dat wordt gebruikt. Een houten constructie levert namelijk een andere waarde op dan een stenen muur. Voor het isoleren met EPS moeten bepaalde Rc-waardes worden behaald. Bij bijvoorbeeld vloerisolatie geldt een Rc-waarde van 3,7 m2 K/W. In ons artikel ‘Wat zijn de eisen van het nieuwe bouwbesluit (BENG)?’ lees je meer over de vastgelegde Rc-waardes. Stel je vraag over de isolatiewaarde van tempex! Neem dan contact op met onze productspecialisten; zij staan dagelijks voor je klaar. Wil je liever direct bestellen? Meer van dit? Vraag jij je af hoe goed jouw huis geïsoleerd is?
De R-waarde is de sleutel tot inzicht in hoe goed jouw huis geïsoleerd is. Op verpakkingen van isolatiemateriaal kom je verschillende waarden tegen, die allemaal iets zeggen over het vermogen om warmte en kou buiten of binnen te houden. De R-waarde isolatie (ook wel R-waarde of Rd-waarde genoemd) staat voor de warmteweerstand van een isolatiemateriaal. Deze waarde geeft aan hoe goed het materiaal in staat is om warmte tegen te houden of te weren. De R-waarde isolatie wordt uitgedrukt in m²K/W. Het principe is eenvoudig: hoe hoger dit getal, hoe beter de isolatieprestatie van het materiaal. De Rd-waarde is specifiek de warmteweerstand van één enkel isolatiemateriaal of een enkele laag. De Rc-waarde is de warmteweerstand van de totale constructie. Denk hierbij aan een compleet dak, een hele spouwmuur of een vloer, inclusief alle bouwmaterialen zoals houten balken, dakpannen en eventuele luchtlagen. Je kunt de Rd-waarde van isolatiemateriaal zelf berekenen met een simpele formule: R = d / λ. De lambdawaarde is een getal dat aangeeft hoe goed een isolatiemateriaal warmte geleidt. Hoe lager deze lambdawaarde, des te beter het materiaal isoleert, omdat het warmtegeleiding tegengaat. Wanneer je een spouwmuur laat vullen met EPS isolatieparels, hangt de R-waarde af van de dikte van de spouw. Stel dat je een spouwmuur hebt van 6 cm (0,06 m) en je gebruikt EPS parels met een gemiddelde lambdawaarde van 0,034 W/mK, dan bereken je de R-waarde als volgt: 0,06 / 0,034 = 1,76 m²K/W.
Wil je snel zelf de R-waarde van isolatiematerialen berekenen? Verschillende isolatiematerialen hebben verschillende lambdawaarden, wat direct hun Rd-waarde beïnvloedt. De R-waarde isolatie is belangrijk bij het kiezen van het juiste isolatiemateriaal, omdat het direct de isolatieprestaties van een materiaal aangeeft. Door de juiste R-waarde isolatie voor jouw specifieke toepassing te kiezen, realiseer je een verlaging van het energieverbruik en de stookkosten. Goede isolatie met een hoge R-waarde minimaliseert warmteverlies via het dak, beschermt tegen koude luchtstromen vanuit de kruipruimte bij vloerisolatie, en beperkt warmteverlies via muren bij gevelisolatie. De R-waarde isolatie is een van de belangrijkste maatstaven voor de effectiviteit van isolatiematerialen. Doordat je nu het verschil tussen Rd-waarde en Rc-waarde weet, kun je hopelijk betere keuzes maken voor jouw isolatieproject.
Heb je toch nog vragen of wil je meer informatie? Bij SI-Isolatie.nl staan onze specialisten voor je klaar om je te adviseren over de juiste isolatiematerialen en oplossingen.
tags: #rc #waarde #eps #dakisolatie