Het hele jaar komt er vuil en aanslag op uw dak en in de dakgoten terecht. Het schoonmaken van daken en de dakgoot is iets wat veel mensen zelf doen of uitbesteden aan een dakdekker. We zien vaak dat de regenpijp wordt vergeten. Al de bladeren en takken die in herfst in de dakgoot vallen komen ook in de regenpijp terecht. Maar ook mos en zelfs onkruid groeit in de regenpijp. Het is noodzakelijk dat regenwater goed wordt afgevoerd. Door het goed schoonhouden van uw dak en dakgoot voorkomt u plassen water op vaste plekken. Dezelfde plassen die lekkages kunnen veroorzaken. Niet alleen verstopping maar ook uitdroging kan uiteindelijk leiden tot een lekkage of schade.
Juist doordat de weersomstandigheden in Nederland zo verschillen hebben buitenmaterialen het zwaar te verduren. Eerst moet de regenpijp al het vuil en water afvoeren waarna er een periode van warmte uitbreekt. Belangrijk is dus dat u elk seizoen zowel het dak, de dakgoten als de regenpijp naloopt, alle materialen controleert en schoonmaakt waar nodig. Als u al een afspraak hebt met een dakdekker kunt u ook al de voorbereiding treffen om alles goed schoon te maken. Wilt u hier liever niet zelf aan beginnen vraag dan een offerte hiervoor aan.
Wanneer en waarom regenwaterafvoer schoonmaken
Regenwater dat tijdens het reinigen van je dakgoot overloopt, betekent bijna altijd dat de afvoer op dat moment minder water wegkrijgt dan er binnenkomt. Het korte antwoord: stop met reinigen, kom rustig naar beneden en beoordeel de situatie vanaf de grond. Pas als het droog is en je stabiel en zonder reiken bij de goot kunt, ga je het knelpunt zoeken. Met overlopen bedoelen we hier dat het water zichtbaar opstuwt in de goot, over de voorrand slaat of langs de hemelwaterafvoer naar beneden zoekt. Dat is iets anders dan de langzame opbouw van blad en slib waar preventief onderhoud over gaat.
Alle eerste stappen kun je zonder ladder uitvoeren. Stop met schrobben, trekken en spoelen. Kom naar beneden en haal je gereedschap uit de goot. Kijk vanaf de grond waar het water eruit komt. Slaat het op één plek over of over de hele lengte? Controleer onderaan de regenpijp wat eruit komt. Zorg dat het water bij de gevel weg kan. Wacht tot de bui voorbij is. Het stopadvies is geen formaliteit. De gootrand en de dakpannen zijn nat en daardoor glad, en met natte bladresten en slib onder je schoenzolen worden de sporten van de ladder dat ook. De ondergrond onder de ladderpoten is na een bui verzadigd: een poot kan in zachte tuingrond wegzakken of op natte tegels wegglijden, waardoor de ladder verschuift terwijl je erop staat.
Wat te doen bij een overloop
Daar komt bij dat je bij een overloop geneigd bent te reiken naar precies dat punt waar het water overslaat. De hemelwaterafvoer of standleiding losnemen of demonteren. De afvoer van bovenaf doorsteken met een veer, stok of slang. Hogedruk gebruiken in de regenpijp of op gootnaden en kitranden. Ontstoppings- of reinigingsmiddelen in de hemelwaterafvoer gieten. Het dak op stappen om bij het knelpunt te komen. Eén signaal verdient extra aandacht. Zoekt het water niet alleen over de goot naar beneden, maar via naden, onder de dakrand, achter gevelbeplating of langs het dakbeschot naar binnen - of zie je binnen een natte plek op plafond, muur of vensterbank - rond dan niets meer zelf af. Dat is geen reinigingsvraag maar een mogelijk vocht- of constructieprobleem, dat ter plaatse beoordeeld moet worden vóórdat er opnieuw wordt gereinigd of gespoeld.
Een verstopte regenpijp, een dichtgeslibde bladvanger of een opstopping bij de aansluiting laat de goot vollopen. Werk je vanuit één kant en veeg je het vuil richting een bocht of overgang, dan hoopt het zich daar op. Ook zonder volledige verstopping kan een felle bui meer aanvoeren dan de afvoer verwerkt. Loopt de goot bovendien onvoldoende af naar de uitloop, dan blijft er water staan en bezinkt slib sneller. Voer het vervolg pas uit als het droog is, de ladder op een vaste ondergrond stabiel staat en je zonder reiken bij het werk kunt. Zonder actieve waterstroom zie je waar het vuil werkelijk zit in plaats van waar het net naartoe is gespoeld.
Stappen voor veilige inspectie vanaf de grond
- Blijf rustig staan en kijk vanaf de grond waar het water eruit komt en of de regenpijp nog doorloopt.
- Kijk of het knelpunt zich op één plek of over de hele lengte voordoet.
- Controleer onderaan de regenpijp wat eruit komt en zorg dat het water bij de gevel weg kan.
- Wacht tot een droge periode om verder te gaan met reinigen.
Samengevat: bij overstromend regenwater tijdens het reinigen stop je met werken, kom je van de ladder af en beoordeel je vanaf de grond waar het water eruit komt en of de regenpijp nog doorloopt. Het echte werk doe je daarna in een droog venster, met een stabiele opstelling en zonder te reiken. Blijft het bij elke stevige bui misgaan, komt er onderaan de regenpijp weinig water uit, of zoekt het water naar binnen? Nee. Stop zodra je een overloop ziet en kom van de ladder af. Doorschrobben of doorspoelen voert losgemaakt vuil met de waterstroom mee naar het knelpunt, waardoor een gedeeltelijke verstopping compleet kan worden.
Verstopping en preventie
De regenpijp raakt meestal verstopt doordat bladeren, takken, zand en ander vuil via het dak in de dakgoot terechtkomen. Alleen regulier onderhoud aan dakgoot en regenpijp voorkomt grote problemen zoals vochtplekken, schimmel of lekkages. Een verstopte regenpijp kan namelijk erg vervelende gevolgen hebben: schimmels, overstromingen en vocht in de muur. Daarom is het fijn als u er snel bij bent.
Een verstopping ontstaat door vuil en bladeren die in de regenpijp komen. De eerste en meest voor de hand liggende tip is het regelmatig schoonmaken van de pijp. Dit moet zo’n twee keer per jaar gebeuren. Een tweede mogelijkheid is het gebruik van een boldraadrooster. Een bladscheider houdt het vuil en de bladeren niet tegen, maar scheidt deze. Ook dit voorkomt dat de regenpijp verstopt raakt. Als de regenpijp verstopt blijft zitten, kunt u een ontstoppingsbedrijf inschakelen. Zij kunnen met behulp van een camera in de regenpijp kijken en vaststellen waar de verstopping zich bevindt.
Zelf aan de slag of vakman inschakelen
Een verstopping kun je vaak zelf verhelpen. Maak eerst de dakgoot en de opening naar de regenpijp helemaal schoon, zodat er geen bladeren meer in zitten. Als de regenpijp nog steeds verstopt zit, pakt u een lange stok, trekveer of een elektrabuis. U kunt met een hogedrukreiniger in de regenpijp spuiten om zo het vuil te verwijderen. Dit kan van zowel de bovenkant als de onderkant van de pijp. Mocht u er niet bij kunnen, zaag dan een stuk van de regenpijp af. Graaf de afvoerpijp uit. Er zijn regenpijpen met een schroefdeksel aan de onderkant. Door deze eraf te halen kunt u het vuil weghalen. Als uw regenpijp na al deze stappen nog steeds verstopt is, kunt u een ontstoppingsbedrijf inschakelen.
Vooraleer u hiervoor de pijpbeugels opent, moet u de regenpijp zorgvuldig inspecteren. De verstopping bevindt zich altijd ergens onder het segment van de pijp waar water lekt. Het is ook goed om te controleren of de verstopping zich niet in het ondergrondse gedeelte van de pijp bevindt. Begin met het leegmaken van uw dakgoot: haal bladeren, takken en modder eruit. Controleer daarna of de opening naar de regenpijp vrij is. Spoel vervolgens de regenpijp door met een tuinslang of een hogedrukreiniger. Begin met een zachte straal en voer de druk langzaam op. Beweeg de slang voorzichtig heen en weer om vuil los te maken. Let op: PVC-pijpen kunnen barsten bij te hoge druk, dus gebruik dit alleen als u weet wat u doet.
Materialen, onderdelen en gereedschap
Hemelwaterafvoer bestaat uit verschillende delen: dakgoot, bladvanger, regenpijp, vergaarbak, bladscheider, straatkolk, bladvanger, doorvoer en het rioolaansluitpunt. Dakgoten en regenpijpen vormen één afvoersysteem. De pijp eindigt meestal in een ton of in een aansluiting op de riolering. Installatiebedrijven en loodgieters gebruiken gereedschap van merken als RIDGID of Rioned. Soms wordt camera-inspectie ingezet als je niet weet waar de verstopping zit. Buisreinigingssets zijn specifiek ontworpen om regenpijpen te reinigen en zijn verkrijgbaar als accessoire voor hogedrukreinigers. Een sproeier op het uiteinde van de slang helpt ook bij hardnekkige verstoppingen.

Regelmatig onderhoud is belangrijk omdat na verloop van tijd bladeren, mos en plantenresten zich ophopen in de dakgoot waarop de regenpijpen zijn aangesloten. Als water niet goed door de regenpijp stroomt, is de pijp verstopt en moet deze worden schoongemaakt en ontstopt. Een inspectie kan met een camera plaatsvinden om de verstopping te lokaliseren.
Regenpijp afkoppelen | Zo doe je dat stap voor stap
Veiligheids- en kostenoverwegingen
Begin altijd met een lage druk en bouw dit langzaam op, anders loop je risico op schade aan de binnenwand van de pijp. Gebruik geen chemische ontstoppingsmiddelen en ga niet met een ontstoppingsveer in uw dakgoot prikken. Een verstopte regenpijp kan vaak zelf verholpen worden, maar bij aanhoudende problemen is het verstandig een rioolspecialist in te schakelen. De prijs voor het ontstoppen van een regenpijp is afhankelijk van meerdere factoren: hoe diep zit de verstopping, is de regenpijp goed bereikbaar, en welk materiaal is gebruikt. Voor een prijsindicatie kunt u het beste telefonisch contact opnemen met een lokale vakman.
De levensduur van een regenpijp hangt af van het materiaal en het onderhoud. Een PVC-regenpijp gaat gemiddeld 15 jaar mee. Zinken regenpijpen zijn robuuster en kunnen 30 tot 40 jaar meegaan, mits regelmatig reinigt en controleert. Verwaarloosd onderhoud kan leiden tot verstoppingen, scheuren of lekkages die vervangen nodig maken.
Regelmaat en preventie in verschillende woonomgevingen
In Nederland is een goede hemelwaterafvoer extra belangrijk. RIVM, gemeenten als Amsterdam en Rotterdam en grote kennisinstituten zetten zich in om wateroverlast door verstopte afvoeren te beperken. Soms loopt de regenpijp onder de grond door naar een grindput. In moderne woningen wordt regenwater vaker afgekoppeld om het riool te ontlasten. Zo blijft jouw straat droog bij een flinke bui. Om verstoppingen te voorkomen, wordt aangeraden twee keer per jaar onderhoud uit te voeren en indien mogelijk roosters en borstels langs de hele lengte te plaatsen.
Belangrijke samenvatting en signalen
Een verstopping kan leiden tot vochtplekken, schimmel en lekkages. Let bij signalen zoals langzame afvoer, water dat niet goed doorstroomt of water dat over de rand van de goot komt. Bij ernstige verstoppingen of watergestuurde knelpunten is het verstandig een vakman te betrekken. Verwijder bladeren en modder uit de goot, controleer de uitlaat en gebruik zacht spoelwater om de regenpijp door te spoelen. Voor moeilijk bereikbare verstoppingen kan camera-inspectie uitkomst bieden en gericht reinigen mogelijk maken.
tags: #regenwater #afvoer #schoonmaken