Thermostaatkranen zijn tegenwoordig ontzettend populair en dat is niet zonder reden. In deze blog vertellen we je alles over dit type kraan en de werking ervan. Een thermostaatkraan is handig en waterbesparend. Je stelt de temperatuur in en de kraan doet het werk. Ook met kinderen is het heel fijn. Een thermostaatkraan heeft meestal een begrenzer. Dat betekent dat de maximumtemperatuur van het water op (meestal) 50°C is begrensd. Heter kan het water niet worden en zo kun je je niet branden aan te heet water. Ook zit er vaak een blokkeervoorziening op bij een maximum watertemperatuur van 38°C. Wil je toch warmer douchen, dan kan dat door de blokkering tijdelijk op te heffen. Bij het instellen van een lagere temperatuur zal de blokkering weer geactiveerd worden.
Heb je je wel eens afgevraagd hoe die thermostatische douchekraan nou precies werkt? We leggen dat graag aan je uit, want het is best bijzonder. De thermostaatmengkraan, meestal kortweg thermostaatkraan genoemd, is voorzien van een thermostaat. Die regelt één van de twee toevoeren (meestal de koude) automatisch, afhankelijk van de stand van de andere toevoer (de warme) die je met de hand instelt. Het principe van de werking is een spiraaltje van een metaal, dat zodanig gemaakt is dat de lengte van dat spiraaltje afhangt van de temperatuur. Op de verschillende hoogten van het spiraaltje zitten een soort schuifjes vast die de waterstromen (voor een deel) afsluiten. Ze zijn dus zo geplaatst dat als het spiraaltje uitzet er minder warm water en meer koud water door kan stromen. En als het spiraaltje krimpt, gebeurt er het tegenovergestelde.

Het grote voordeel van de thermostatische douchekraan is het comfort. Je stelt de temperatuur van het water eenmalig in, en dat wordt steeds weer geleverd, onafhankelijk van de leidingdruk en de doorstroomsnelheid. Wil jij de temperatuur in verschillende ruimtes in je woning apart instellen? Dat is niet alleen heel erg comfortabel, het beperkt ook energieverlies. Er is een eenvoudige oplossing om de temperatuur slim te regelen: Thermostatische kraan (of thermostaatkranen). De voordelen van zoneverwarming: Dé ideale temperatuur in huis bestaat niet, want het optimale binnenklimaat verschilt per kamer. Mag het in de woonkamer lekker warm zijn, bijvoorbeeld 21 of zelfs 22 graden, in je slaapkamer wil je liever dat de temperatuur lager is, zo'n 15 graden. Overdag mag het trouwens best een graadje frisser zijn dan wanneer je net uit bed of bad komt. Hou er wel rekening mee dat je elke graad hoger voelt op je energierekening.
Werking en systeemopzet
Je bereikt zo’n gevarieerd binnenklimaat met een slimme thermostaat en zoneverwarming via slimme thermostaatkranen op je radiatoren. Door de temperatuur van elke radiator individueel in te stellen, zorg je er moeiteloos voor dat het nergens in huis een graad te warm of te koud is. Hoe werkt zo’n thermostatische kraan precies? Binnenin zit een vloeistof, gel of gas dat uitzet of krimpt onder invloed van de omgevingstemperatuur. Is het warm genoeg, dan stroomt er minder warm water door de radiator. Wordt het te fris, dan zet je verwarming een tandje bij. Zo krijg je een constante kamertemperatuur.

Met Vasco Climate Control regel je automatisch het binnenklimaat. Daarvoor installeer je digitale thermostaatknoppen op je radiator, die draadloos gekoppeld zijn met het internet. Er is geen elektrische aansluiting nodig. Met het Vasco Climate Control-regelsysteem programmeer je in elke ruimte de gewenste temperatuur. Zo beperk je je energieverbruik. Deze slimme regeling voor je verwarming houdt onder meer rekening met de opwarmtijd van de ruimte en is bijzonder makkelijk te bedienen via de Vasco-app.
Kies de juiste bediening: thermostaatkranen vs kamerthermostaat
De combinatie van thermostatische kranen en een slimme thermostaat is ideaal voor een efficiënte klimaatregeling. Onze digitale thermostaatknoppen zijn er niet alleen voor nieuwe radiatoren: je kunt ze meestal ook op bestaande radiatoren installeren. Voor het klimaat is het goed om minder gas te verbruiken. Een modulerende klokthermostaat in de woonkamer helpt daarbij. Zo'n thermostaat laat de cv-ketel op verschillende standen branden, dat noemen we moduleren. Als er minder warmte nodig is, brandt de ketel ook minder hard. Op deze manier werkt je cv-ketel een stuk zuiniger dan met een eenvoudige aan-uit klokthermostaat. Met een klokthermostaat in de woonkamer kan je instellen op welke tijden de verwarming aan en uit moet gaan, bijvoorbeeld als je opstaat of naar bed gaat. Dat gebeurt dan automatisch, je hoeft er zelf niet meer aan te denken. Daardoor brandt de verwarming niet op tijden dat dit niet nodig is, en dat zorgt meteen voor een lagere energierekening.

Met thermostaatknoppen op de radiatoren van de slaapkamers, wc en badkamer kun je de verwarming in die ruimtes regelen. Kosten en besparingen: Met een modulerende thermostaat werkt je cv-ketel slimmer en zuiniger. De thermostaat 'praat' met je cv-ketel en geeft door hoe hard of zacht de ketel moet branden. Een cv-ketel die op een laag pitje brandt, is een stuk zuiniger dan een ketel die voluit brandt. Moduleren bespaart zo’n 3% op de stookkosten. Een modulerende thermostaat is te koop vanaf zo’n € 80. Een modulerende klokthermostaat kost zo’n € 150, daarmee kan je makkelijk automatisch een zuinig stookprogramma gebruiken. Daar bovenop zijn er allerlei extra’s beschikbaar die het gemak en comfort verhogen, bijvoorbeeld bediening op afstand via de smartphone of zelflerend opwarmen.
Stand 3 op een thermostaatkraan geeft ongeveer 20°C in de kamer, en stand 4 geeft ongeveer 22-24°C. De exacte waarden kunnen per merk verschillen. De cijfers 1 tot 5 zijn comfortstanden. De standen hangen af van de kamer, de isolatie en andere warmtebronnen. Een goede aanpak is te experimenteren en met rust te laten: begin met de aanbevolen stand voor de ruimte en evalueer na een dag of twee. Draai daarna in kleine stapjes bij om de gewenste temperatuur te bereiken.

Het verschil tussen thermostaatknop en radiatorkraan is dat een thermostaatknop de temperatuur in de ruimte regelt, terwijl een radiatorkraan enkel de opening regelt en daarmee de hoeveelheid warm water die naar de radiator gaat beïnvloedt. Een slimme thermostaatknop past op standaard afsluiters (Meestal M30) en kan zelflerend of met afstandbediening werken. Als je handkranen hebt, passen slimme knoppen niet daarop en zijn er adapters nodig.
Installatie, kosten en terugverdiensten
Nieuwe cv-ketel of warmtepomp? Dan moet je sinds 10 maart 2020 in elke kamer afzonderlijk de temperatuur kunnen regelen. In de woonkamer doe je dat met een klokthermostaat of kamerthermostaat. In de andere kamers kan het met een thermostaatkraan op de radiator(en). Als je die nog niet hebt, moet je de radiatorknoppen (laten) vervangen. Voor 4 radiatoren kost dat ongeveer € 120, plus de kosten voor de monteur. Elektronische kranen die je van afstand regelt zijn duurder. Vraag de installateur wat bij jou handig en mogelijk is.
Kosten thermostaatknoppen verdien je terug. Als je handig bent, kun je de knoppen zelf vervangen. In ruimtes waar je elke dag de verwarming aan hebt, verdien je de aanschafkosten binnen 2 winters terug via een lagere energierekening. In ruimtes die je niet altijd verwarmt, is de terugverdientijd langer. Laat je ze vervangen door een monteur, dan komen er kosten bij en duurt het ook langer voor je terugverdient.

Klokthermostaat: meer gemak. Met een klokthermostaat blijft jouw huis stabiel op de gewenste temperatuur, zonder dat je te hard hoeft te stoken. Je stelt één keer in wat de temperatuur moet zijn tijdens bepaalde perioden, en de thermostaat voert dat programma automatisch uit. Meer gemak en comfort dus! En minder stookkosten dan bij een simpele kamerthermostaat, want je kunt niet meer vergeten de verwarming laag te zetten. Let goed op dat je thermostaat modulerend is. Een modulerende thermostaat werkt de cv-ketel zuiniger. In een lage stand gebruikt een hr-ketel weinig gas en haalt hij ook nog eens de meeste energie uit het gas dát hij verbruikt.
Praktische tips voor afstellen en gebruik
- Gebruik een draadloze kamerthermostaat en neem die mee naar de kamer waar warmte nodig is. Zet de thermostaatkraan wel iets hoger dan de temperatuur waar de draadloze kamerthermostaat op staat, anders houdt de thermostaatkraan de opwarming tegen.
- En draai de thermostatische kranen laag in kamers die je helemaal niet gebruikt.
- Gebruik een extra kamerthermostaat met voorrangsregeling (comfortregeling), bijvoorbeeld voor een werkkamer. De kamerthermostaten sturen allebei de cv-ketel aan, zodat allebei de ruimtes warm worden.
- Nieuw zijn domoticasystemen: kamerthermostaten per ruimte die temperatuur draadloos doorgeven aan de ketel en de thermostaatkranen. Zo'n systeem kun je via internet aansturen.

Het plaatsen van een thermostaatkraan op je radiator is een goede optie om energie te besparen en je huis comfortabeler te maken. In dit artikel bespreken we wat een thermostaatkraan is, de voordelen ervan en wanneer je er een moet plaatsen. Een thermostaatkraan werkt op vrijwel elke CV-radiator die op het watercircuit is aangesloten. Of je nu een klassieke paneelradiator hebt, een verticale radiator of een handdoekradiator in de badkamer: zolang het om een watergestuurde radiator gaat, kun je er een thermostaatknop op plaatsen.
Smart Home video 2 – De slimme radiatorthermostaat
Overige overwegingen
In de woonkamer heb je meestal geen thermostaatknoppen op de radiatoren nodig. De kamerthermostaat aan de muur regelt de temperatuur, en de radiatorkranen in die ruimte kunnen open staan voor snelle warmte. De stand 3 van een thermostaatkraan geeft doorgaans circa 20°C, stand 4 circa 22-24°C, maar dit kan per merk verschillen. Gebruik de Keuzehulp of raadpleeg een installatievakman om de juiste combinatie radiatoren en kranen te kiezen, vooral bij systemen met een warmtepomp of hybride radiatoren.
Samenvatting van soorten radiatoren en hun aansluiting
- Paneelradiator: meest verkochte radiator, basis met thermostaatkoppeling.
- Hybride radiator: warmteboosters die 30% efficiënter zijn bij lagere aanvoertemperaturen.
- Verticale radiator: ruimtebesparend, met thermostaatkraan mogelijk.
- Handdoekradiator: geschikt voor CV of elektrisch; thermostaatkraan werkt alleen bij CV-gestuurde uitvoering.
De installatie van een thermostaatkraan is relatief eenvoudig en kan door een ervaren doe-het-zelver worden gedaan, maar volg altijd de instructies van de fabrikant. Het onderhoud van een thermostaatkraan vereist weinig inspanning; houd de kraan schoon en controleer op defecten. Een thermostaatkraan biedt controle, comfort en energiebesparing door automatische aanpassing aan de kamertemperatuur.
tags: #tabo #thermostaat #radiator