Wat is Bestendigheid van Keramische Tegels?
De buigsterkte van keramische tegels, specifiek voor vloeren van keramisch gres, is een cruciale indicator van hun mechanische sterkte. Deze sterkte beschrijft de weerstand van een tegel tegen spanningen die tot breuk kunnen leiden. Het vertegenwoordigt de maximale belasting die een keramische tegel kan weerstaan wanneer deze op drie punten wordt ondersteund, zonder te breken.
Wanneer zijn Keramische Tegels Onderhevig aan Doorbuiging?
Keramische tegels van keramisch gres kunnen onderhevig zijn aan doorbuiging wanneer de hechting aan de ondergrond niet ononderbroken is. Dit kan gebeuren als de bindlaag ongelijkmatig is verdeeld of als de ondergrond zelf zwak of inconsistent is. In dergelijke situaties neemt de tegel een dragende functie op zich waarvoor hij niet is ontworpen, wat kan resulteren in breuk.
Hoe de Buigsterkte te Kwantificeren
De buigsterkte wordt gekwantificeerd op basis van twee belangrijke grootheden:
- De kracht die nodig is om de tegel te breken. Deze kracht is afhankelijk van het materiaal, de vorm en de afmetingen van de tegel.
- De breukmodulus, die uitsluitend afhankelijk is van de microstructuur van de tegel, oftewel de keramische massa zelf.
Hoe de Bestendigheid te Meten: De UNI EN ISO 10545 Norm
De internationale methode voor het meten van de bestendigheid van keramische en keramisch gres tegels is vastgelegd in de norm UNI EN ISO 10545. Volgens deze methode worden tegels op twee rollen geplaatst. Vervolgens wordt met een derde rol een toenemende kracht uitgeoefend op de hartlijn van het werkoppervlak totdat de tegel breekt.
Omdat de breukwaarde mede afhankelijk is van de vorm van de tegel, wordt niet direct de breukkracht (F) berekend, maar de breukvastheid (S). Deze wordt als volgt berekend: S = FL/bd, waarbij L de afstand tussen de steunpunten is en b en d de breedte en dikte van de tegel zijn.

Normen en Toleranties bij Tegelvloerplaatsing
Bij de plaatsing van keramische tegelvloeren spelen normen en toleranties een belangrijke rol. Volgens de Europese normering is de maatvoeringstolerantie voor tegels vastgesteld op 5 mm. Dit betekent dat bijvoorbeeld een tegel van 30 cm zijde kan variëren van 29,5 cm tot 30,5 cm, en een tegel van 60 cm zijde van 59,5 cm tot 60,5 cm.
Bij het plaatsen van een bestelling worden tegels altijd geleverd uit één en dezelfde productiepartij (batch). Dit garandeert dat alle tegels in die levering dezelfde maattoleranties hebben, wat het risico op zichtbare variaties minimaliseert en een gelijkmatige installatie bevordert.
De Technische Voorlichting (TV) 237 van het WTCB biedt antwoorden op vragen over keramische binnenvloerbetegelingen, terwijl de TV 213 geldt voor natuursteen. Deze documenten zijn essentieel voor architecten, aannemers en vloerders.
Er bestaan normen en toleranties voor tegelwerk. Plaatsing buiten de normen kan nog goedgekeurd worden als deze binnen de vastgestelde toleranties valt. Een gerectificeerde 60/60 tegel heeft geen tolerantie wat betreft omtrek en voegbreedte, maar wel wat betreft vlakheid. Een hoogteverschil van 4 mm bij dergelijke tegels wordt als ongebruikelijk beschouwd, tenzij de tegels zelf specifieke toleranties hebben.
Plaatselijke holle ruimtes onder tegels vallen doorgaans binnen de normen, zelfs bij vloerverwarming (hoewel dit niet ideaal is vanwege isolatie). Gebroken voegen en loskomende tegels zijn echter niet acceptabel.
Afwijkinsnormen voor Plinten
De plaatsing van plinten is een ander aspect. Plinten worden aan de muur bevestigd. Als de muur niet recht is, kan men ervoor kiezen de plint de muur te laten volgen of een rechte lijn aan te houden. Bij voldoende druksterkte van de isolatie onder de vloer kunnen plinten met een voeg van 2 mm worden geplaatst. Platte bovenzijde plinten vereisen afstemming met de plaatser, terwijl plinten met een afgeronde bovenzijde in verstek worden geplaatst.
Bij onregelmatigheden is het raadzaam de architect in te schakelen. De architect stelt de situatie vast, maakt een verslag en kan de plaatser ter verantwoording roepen.
Procedure bij Geschillen
Indien een vloerder weigert gebreken te herstellen en stelt dat alles in orde is, kan een expert worden ingeschakeld, mogelijk via een verzoeningscommissie bouw of gerechtelijke procedure. De rechter kan een architect aanstellen als expert, wiens expertise op het gebied van vloeren niet altijd gegarandeerd is.
De verzoeningscommissie bouw kan een bemiddelende rol spelen, maar deelname is niet verplicht, tenzij dit in de algemene voorwaarden van de aannemer is opgenomen. Als de aannemer of zijn advocaat weigert deel te nemen aan de verzoeningscommissie, kan de zaak voor de rechtbank komen.
Via de rechtbank kan een eigen advocaat een expert inschakelen. De rechtbank oordeelt op basis van de verslagen van architecten en experts. Dit proces kan echter langdurig en kostbaar zijn.
Slijtvastheid: De PEI-Norm
De slijtvastheid van het oppervlak van keramische tegels wordt gemeten volgens de PEI (Porcelaine Enamel Institute) norm. Deze norm geeft de weerstand tegen slijtage aan, niet de hardheid van de tegel zelf. De PEI-waarde wordt bepaald door een testapparaat waarbij een tandwieltje over het tegeloppervlak draait, met stalen kogeltjes en aluminiumpoeder als slijpmiddel. Na een bepaald aantal omwentelingen wordt zichtbare schade vastgesteld.
Keramische tegels worden ingedeeld in vijf PEI-klassen:
- PEI 1: Zwakste klasse, geschikt voor ruimtes waar men altijd zonder schoenen loopt (bv. slaapkamer, badkamer). Geen zichtbare schade na 600 omwentelingen.
- PEI 2: Geschikt voor zacht schoeisel en rustig gebruik met minimale kans op krassend vuil (bv. ruimtes niet direct van buitenaf bereikbaar). Geen zichtbare schade na 900 omwentelingen.
- PEI 3: Geschikt voor normaal gebruik met schoeisel en de aanwezigheid van krassend vuil (bv. hal, keuken, balkon, woonkamer). Geen zichtbare schade na 1200 omwentelingen.
- PEI 4: Bestand tegen zware omstandigheden met veel beloop en vuil. Geschikt voor alle ruimtes in huis, horecagelegenheden, showrooms en bedrijfsruimtes. Geen zichtbare schade na 1500 omwentelingen.
- PEI 5: Sterkste klasse, geschikt voor zeer intensief gebruik, zowel binnen als buiten. Ook vorstbestendig, ideaal voor tuinen en terrassen. Geen zichtbare schade na 10.000 omwentelingen.
Hoe hoger de PEI-waarde, hoe beter de tegel bestand is tegen krassend vuil en intensief beloop.

Antislip Eigenschappen: De R-Waarde
De R-Waarde geeft de antislipeigenschappen van een vloertegel aan, variërend van R8 (laagste grip) tot R13 (hoogste grip). R9 is de standaard voor keramische vloertegels. Hogere R-waarden zijn met name voorgeschreven voor vochtige of vette ruimtes.
De R-Waarde wordt bepaald volgens de 'Schiefe Ebene (schuine helling) methode' in Duitsland. De 'R' staat voor het Duitse woord 'rutsch' (uitglijden). Bij deze methode wordt de tegel op een plateau geplaatst dat onder verschillende hellingshoeken kan worden ingesteld. Een proefpersoon met specifieke schoenen staat vervolgens op de tegel om de grip te beoordelen.
Hoofdstuk 2.2: De effectieve thermische boorgatweerstand
tags: #tolerantie #tegelvloer #rsb