Verbouwing en buitenkant van de Johan Cruijff ArenA: plannen, informatie en spectaculaire metamorfoses

Ruim 2 miljoen mensen genieten ieder jaar van de mooiste wedstrijden, concerten, rondleidingen en zakelijke evenementen in de Johan Cruijff ArenA. Als multifunctioneel stadion willen we onze bezoekers een onvergetelijke ervaring geven. Dankzij grootschalige verbouwingsprojecten profiteren bezoekers van meer ruimte en comfort. De oostzijde van de Johan Cruijff ArenA heeft een spectaculaire metamorfose ondergaan. Aan de buitenkant is een enorme transparante kussengevel geplaatst, en aan de binnenkant zijn drie keer ruimere omlopen op de eerste en tweede ring gerealiseerd. Daarnaast kreeg de binnenkant van de westzijde van het stadion een stijlvolle make over en zijn de nieuwe hoektribunes in de zomer van 2020 opgeleverd. In totaal heeft het stadion hierdoor 880 extra zitplaatsen gekregen in de voorheen lege hoekvakken in 4 bestaande vakken. Het zijn mijlpalen in de grote transformatie van het stadion. De Johan Cruijff ArenA heeft in 2020 in totaal 880 extra zitplaatsen gekregen in de voorheen lege hoekvakken en in 4 bestaande vakken. De nieuwe tribunes zijn in de fabriek op maat gemaakt en voegen ongeveer 475 m2 tribuneoppervlakte toe aan het stadion. Elke hoektribune heeft een beweegbaar deel waardoor de onderste 6 rijen omhoog kunnen. Op deze manier kunnen buiten de wedstrijden om wagens en materialen, waaronder de grasmatlampen, de ArenA-bak in.

Illustratie van transparante kussengevel en verbouwde omlopen aan oostzijde van ArenA

De uitrol van een 5G-netwerk biedt prachtige kansen voor een beter eventmanagement, en voor een betere stadionbeleving. Daarom hebben de Johan Cruijff ArenA, gemeente Amsterdam en KPN de handen ineengeslagen in het 5G Field Lab Amsterdam Zuidoost. Door het testen van 5G-toepassingen kijken zij samen met andere technologiepartners hoe wachttijden teruggedrongen kunnen worden en de veiligheid in en rond het stadion kan worden vergroot. Dankzij de hogere capaciteit van het 5G-netwerk kunnen bijvoorbeeld hoge resolutie camerabeelden real time worden verstuurd. Deze camerabeelden kunnen vervolgens gebruikt worden om bezoekers beter naar hun plek in het stadion, maar bijvoorbeeld ook naar het treinstation te leiden. Ook faciliteert een 5G-netwerk betalen via de smartphone.

5G Field Lab - Rural Drenthe

Zo’n twintig jaar na de opening was de Johan Cruijff ArenA aan modernisering toe. Het futuristische voetbalstadion ging zelfs volledig op de schop, onder meer ter voorbereiding op EK voetbal dat oorspronkelijk in 2020 zou worden gespeeld. Arcadis maakte het ontwerp van de constructies en de technische installaties. Na de verbouwing van de oostgevel volgden de noordkant en de zuidkant, waarna het in 2013 vernieuwde hoofdgebouw aan de westkant werd opgenomen in de daklijn. Daarnaast kreeg het stadion extra horecapunten en sanitaire voorzieningen, en werden er zonnepanelen op het dak geplaatst. Daardoor kon het stadion overstappen op het gebruik van duurzame energie. Het ging om de grootste verbouwing sinds de opening in 1996, toen het stadion nog de Amsterdam ArenA heette. Het aantal zitplaatsen bleef met 53.000 hetzelfde en ook aan het bijzondere schuifdak veranderde niets. Wel werd de omloop verbreed en kreeg het stadion aan de buitenkant een nieuwe gevel, waardoor de thuisbasis van Ajax bol werd in plaats van hol. In totaal was met de renovatie zo’n 50 miljoen euro gemoeid. Dankzij de renovatie is de ArenA nog comfortabeler voor voetbalsupporters en andere bezoekers. Het Verbouwingsplan 2020 maakte het stadion toekomstbestendig en gereed voor het EK voetbal dat in 2021 in heel Europa wordt afgewerkt. De UEFA heeft voor dit toernooi vier wedstrijden aan Amsterdam toegewezen. In 2020 werden vier EK-wedstrijden in de Johan Cruijff ArenA gespeeld.

Infografiek: gebiedsvernieuwing ArenA 1996 vs 2020

Voor die tijd wilde de ArenA uitbreiden. Niet in capaciteit, maar in kwaliteit. In fase 1, de aanpak van de oostzijde van het stadion, realiseerden wij veel meer ruimte op de omlopen achter de tribunes van de 1e en 2e ring. Ook kwamen er extra liften, toiletten, cateringpunten en roltrappen. Het aantal zitplaatsen bleef gelijk. We braken muren door, bouwden over de bestaande weg heen die onder de ArenA doorloopt en zorgden intussen dat wedstrijden en evenementen gewoon door konden gaan. De oostzijde van de Johan Cruijff Arena onderging in 2018 een flinke metamorfose. De omlopen werden flink verbreed en verfraaid. Het hele stadion zou aan de beurt komen, maar zover kwam het nooit.

Diagram: oostzijde metamorfose met verbrede omlopen

Hoe staat het met de verdere verbouwplannen? De omloop op zowel de eerste als de tweede ring Oost werd een paar jaar geleden verbreed. Supporters kregen daardoor meer bewegingsvrijheid. Ook de toilet- en horecavoorzieningen werden uitgebreid. De bedoeling was om ook de omlopen aan de noord-, zuid- en westkant van het stadion te verbreden. Het hele stadion zou ‘van hol naar bol’ gaan, zoals dat destijds werd verkondigd. Veel supporters vragen zich af of het ooit nog zover komt. De wens om de omlopen aan alle zijden van het stadion te verbreden, is nog altijd hartstikke groot, vertelt een woordvoerder aan Ajax Life. Momenteel doet men concreet onderzoek naar de haalbaarheid van het verbreden van de totale westkant van de Arena. Eenvoudig is het echter niet. De coronajaren betekenden dat de plannen noodgedwongen de koelkast in moesten. Een verbouwing kost vandaag de dag veel meer geld. De rentes zijn fors hoger dan een aantal jaar geleden, de materialen prijziger en dat geldt eveneens voor de bouwkosten. De investering is enorm en daarom onderzoekt men de mogelijkheden om stapsgewijs verder te gaan. Hoe, wat en wanneer?

Grafiek: kostenstijging en financiële planning verbouwing ArenA

Een ander vrij concreet nieuwtje is er overigens ook: de twee grote stadionschermen worden in januari van het nieuwe jaar vervangen. De huidige zijn aan vervanging toe. De Johan Cruijff ArenA, tot 2018 Amsterdam ArenA, is een multifunctioneel stadion in Amsterdam aan de noordwestkant van de Johan Cruijff Boulevard op bijna 200 meter ten westen van Station Amsterdam Bijlmer ArenA. Het is met 56.120 plaatsen het grootste voetbalstadion van Nederland. Voor muziekconcerten is de maximale capaciteit 71.000 bezoekers. Sinds de opening op 14 augustus 1996 is het stadion de thuisbasis van voetbalclub AFC Ajax. De ArenA werd ontworpen door Rob Schuurman en Sjoerd Soeters van PPHP, met een langlopend ontwerpproces en een dak dat dicht kan bij slecht weer. Het stadion kent een omloop die zich kenmerkt door een holle tot bolvormige contour, mede door de glas- en staalconstructies en de omloopverbreedting door de jaren heen.

HoofdpuntenDetails
Start van verbouwingenBegin jaren 2000, grootste verbouwing sinds opening
Aantal extra zitplaatsen880 extra zitplaatsen (2020)
Nieuwe gevelTransparante kussengevel aan de oostzijde
Tekenen en ontwerpArcadis ontwierp constructies en installaties
Duur renovatieOngeveer 50 miljoen euro

In de loop der jaren heeft de ArenA zich ontwikkeld tot een toonaangevend multifunctioneel stadion met aandacht voor energiezuinigheid en bezoekerservaring. De plannen voor verdere uitbreiding vinden plaats met aandacht voor haalbaarheid, kosten en duurzaamheid, terwijl de focus ligt op het verbeteren van de omlopen, infrastructuur en comfort voor alle bezoekers. De toekomstige fasen blijven onderhevig aan evaluatie en kunnen per tijdstip veranderen.

tags: #verbouwing #arena #buitenkant