Een vloer op volle grond, ook wel bekend als een vloer op staal, is een vloerplaat die over het gehele oppervlak contact maakt met de onderliggende grond. Deze vloeren bevinden zich op een bepaalde diepte onder het maaiveld, op maaiveldniveau of dichtbij het maaiveld.
Definitie en Kenmerken
De definitie van een vloer op volle grond is een vloerplaat die over zijn volledige oppervlakte in contact is met de grond en zich op een bepaalde diepte onder het maaiveld bevindt of op dezelfde hoogte als of dichtbij het niveau van het maaiveld.
Vrijdragende Vloeren versus Vloeren op Vaste Ondergrond
Wanneer draagvloeren aan de uiteinden op balken of muren zijn opgelegd, spreken we van vrijdragende vloeren. Deze constructie moet buigende momenten kunnen opnemen. Als een vloerconstructie hier niet op berekend is, dient deze gelijkmatig te worden ondersteund. Dit zijn de zogenaamde vloeren op vaste ondergrond. Deze vloeren brengen belastingen over op de ondergrond en kunnen tot de dekvloeren worden gerekend. Vanwege hun drukverdelende taak worden ze echter bij de draagvloeren ingedeeld.
Vloeren op vaste ondergrond worden toegepast in situaties waar een betrouwbare ondergrond vereist is, zoals werk- en opslagplaatsen, schuren en binnenplaatsen. De ondergrond zal in de regel opgehoogd moeten worden met vastliggend zand, zoals bergzand dat weinig verontreinigd is. Indien de ondergrond uit onbetrouwbaar materiaal bestaat, zoals veen of teelaarde, moet dit eerst worden weggegraven.
Wanneer vloeren op vaste ondergrond buiten gebouwen worden toegepast, spreekt men van bestratingen, vooral als gebruik is gemaakt van kleine elementen.
Constructieve Aspecten en Materiaalopties
Vloeren op volle grond kunnen worden uitgevoerd als stampbeton-, gewapend-betonvloeren, of als een combinatie van deze. Deze worden meestal beschouwd als draagvloeren.
De ondergrond van een vloer is nooit volkomen afgesloten, wat kan leiden tot het achterblijven van vuil in voegen, zelfs na het schoonmaken. Dit kan problemen veroorzaken. Deze bezwaren kunnen worden ondervangen door de toepassing van betonvloeren. Soms kunnen ze ook zonder dekvloer voorkomen.
Wanneer een vloer ongelijk wordt belast, kan dit leiden tot ongelijke verzakking, scheuren en zelfs breuken. Om deze problemen te voorkomen, wordt de vloer voorzien van een wapening. De meest dragende gedeelten worden bepaald op basis van constructief inzicht en de geldende voorschriften.
Verschillende vloertypen kunnen worden onderscheiden:
- Betonvloeren: Geheel in het werk gestort of deels als prefab-elementen. Ze hebben een relatief hoog eigen gewicht maar bieden veel ontwerpvrijheid door grote overspanningen. Geschikt voor begane grond- en verdiepingsvloeren. Ter plaatse gestorte betonvloeren kunnen ook op een vaste ondergrond worden gestort. Ze worden toegepast in de utiliteitsbouw en woningbouw.
- Cellenbetonvloeren: Geprefabriceerde vloerplaten van gewapend cellenbeton. Ze hebben een lager eigen gewicht en sterkte dan betonvloeren, maar hogere warmte-isolerende eigenschappen.
- Keramische vloeren (holle baksteenvloeren): Gedeeltelijk prefab-elementen van keramisch materiaal. Ze hebben een relatief laag eigen gewicht en te verwaarlozen krimp na verwerking.
- Houten vloeren: Geheel in het werk samengesteld of deels prefab-elementen. Ze hebben een laag eigen gewicht maar een lagere stijfheid dan betonvloeren. Toegepast in houten systeembouw en particuliere woningbouw.
- Stalen vloeren: Geprefabriceerde elementen, snel te monteren en maken grote overspanningen mogelijk. Meestal toegepast in de utiliteitsbouw (montagebouw).
Systeemopbouw van Constructievloeren
Vloeren kunnen worden onderverdeeld in:
- In het werk gestorte vloeren: Gevormd door het storten van betonmortel op een bekisting. Voorbeelden zijn gietbouwvloeren, gewapende betonvloeren, nagespannen betonvloeren, ribbenvloeren en cassettevloeren.
- Systeemvloeren: Deze zijn naar opbouw verder te onderscheiden:
- Combinatievloeren: Geprefabriceerde betonnen liggers met vulelementen (broodjes) van lichtbeton of isolatieschuim, samengevoegd met een druklaag. Keramische combinatievloeren gebruiken voorgespannen baksteenbalken met holle baksteenblokken.
- Plaatvloeren
- Bekistingsplaatvloeren (ook wel breedplaatvloeren genoemd)
- Balkenvloeren: Geprefabriceerde, vrijdragende balken die in het werk naast elkaar worden gelegd en voorzien worden van een druklaag.
- Ribbenvloeren: Geprefabriceerde betonnen elementen met langsribben en een dunne betonplaat, samengevoegd met een druklaag. Cassettevloeren zijn een variant hiervan.
- TT-vloeren: Geprefabriceerde, voorgespannen betonnen elementen in TT-vorm, waarbij een druklaag vaak niet nodig is.
- Staalplaatbetonvloeren (SB-vloeren): Geprofileerde staalplaten waarop in het werk beton wordt aangebracht, resulterend in constructieve samenwerking tussen staal en beton.
- Zwaluwstaartvloeren: Zwaluwstaartvormig gewalste staalplaten die dienen als bekisting en wapening voor dunne, lichtgewicht betonvloeren.
- Houten vloeren: Bestaan uit balklagen met vloerdelen of prefab houten platform-elementen.
- Stalen vloeren: Bestaan uit stalen balken met stalen vloerdelen (roosters of tranenplaat) of geprofileerde staalplaten.
Flexibele Vloersystemen
Om in te spelen op toekomstige ontwikkelingen en veranderende eisen, worden in de woningbouw flexibele vloersystemen toegepast. Deze bieden flexibele indeelbaarheid en zijn te onderscheiden in drie modellen:
- Het gootmodel: Een kanaalplaatvloer met extra sleuven voor leidingen, die later worden afgedekt.
- Het holle vloermodel: Een balkenvloer met een ondervloer en een bovenbeplating of dekvloer, waarbij leidingen door de holle ruimte kunnen lopen.
- Het capaciteitsmodel: Gebruikt in prefab betonbouw, met extra ingestorte leidingen voor veel aansluitmogelijkheden.
Breedplaatvloer
De breedplaatvloer is een veelzijdig vloersysteem dat prefab beton combineert met maatwerk op de bouwplaats. De vloer bestaat uit een prefab betonnen schil met plaatwapening en tralieliggers, die dienstdoet als bekisting voor het in het werk te storten beton. Na het aanbrengen van de bovenwapening en het afstorten ontstaat een monoliete betonvloer. De breedplaatvloer biedt grote constructieve vrijheid, flexibiliteit voor installatietechniek en vormvrijheid. Na montage vormt de vloer direct een stabiel werkplatform.
Oppervlaktebehandeling en Afwerking
Ter plaatse gestorte betonvloeren, bekistingsplaatvloeren en staalplaatbetonvloeren kunnen direct worden afgewerkt als een monoliet afgewerkte betonvloer (vlinderen). Andere betonvloeren krijgen meestal later een afwerkvloer. Cellenbeton, keramische, houten en stalen vloeren krijgen in het algemeen geen oppervlaktebehandeling, hoewel stalen vloeronderdelen wel van een corrosiewerende behandeling kunnen worden voorzien.
Toepassingen en Functionele Bruikbaarheid
De geschiktheid van een constructievloer voor een bepaalde situatie wordt bepaald door:
- Maximale haalbare overspanning
- Akoestische eigenschappen
- Constructiehoogte
- Eigen gewicht
- Thermische eigenschappen
- Mogelijkheden voor sparingen en voorzieningen
- Uiterlijk van de onderzijde
- Mogelijkheid tot aanbrengen van een verlaagd plafond
- Mogelijkheid tot opvangen van puntlasten
De onderstaande tabel geeft een overzicht van de gebruikelijke toepassingsgebieden:
| Materiaal | Woningbouw | Utiliteitsbouw | |||
|---|---|---|---|---|---|
| Begane grondvloer | Verdiepingsvloer | Begane grondvloer | Verdiepingsvloer | Hulpvloeren en bordessen | |
| Beton (in het werk gestort) | + | + | + | + | - |
| Prefab beton | + | + | + | + | ± |
| Cellenbeton | ± | + | ± | + | ± |
| Keramisch | + | + | ± | - | - |
| Hout | - | + | ± | ± | ± |
| Staal | - | ± | - | + | + |
Legenda: + = geschikt, ± = minder geschikt, - = niet geschikt
Thermische Eigenschappen en U-waarde
De U-waarde van een vloer op volle grond is afhankelijk van de geometrie van de vloer. Warmteverliezen zijn aan de rand van de vloer groter dan in het midden. Een lange, smalle vloer of een vloer met een grillige omtrek zal een andere U-waarde hebben dan een vierkante vloer. Vanuit thermisch oogpunt is een zo klein mogelijke omtrek gunstiger.
Bij de berekening van de U-waarde zijn de aaneengesloten oppervlakte (A) en de perimeter (P) van de vloer van belang.
- Vereenvoudigde berekeningsmethode: Houdt rekening met een temperatuurreductiefactor ‘a’ en het isolerend vermogen van het grondpakket.
- Gedetailleerde berekeningsmethode: Houdt rekening met het grondpakket, randisolatie, vloeroppervlakte, dikte van de gevel, de blootgestelde perimeter en de aanzetdiepte van de vloer.
Voor projecten met een aanvraag tot vergunning tot en met 31 december 2018 mocht de randisolatie niet worden meegenomen in de U-waarde. Vanaf 2019 kan dit onder voorwaarden wel.
Regelgeving en Bouwadvies
Een degelijke fundering is essentieel voor elk bouwproject. Bij het aanbrengen van funderingen zijn diverse methoden mogelijk, zoals poeren-, stroken- en tempexfunderingen.
Bij het vervangen van een vloer, met name een houten vloer met houtrot, kan gekozen worden voor alternatieve, rot- en vochtbestendige vloeren zoals een balken broodjesvloer, een renovatievloer met kunststof of stalen liggers, of een vloer op zand met beton en isolatie. Schuimbeton is een lichte betonsoort met een hoge isolatiewaarde die ook als alternatief kan dienen.
De kosten voor het vervangen van een vloer variëren sterk, afhankelijk van het type vloer, isolatiemateriaal en de eventuele aanleg van vloerverwarming. Subsidies kunnen beschikbaar zijn bij het combineren van vloerisolatie met andere isolatiemaatregelen.
Vloerverwarming
Bij het vervangen van een oude vloer is het een goed moment om vloerverwarming aan te leggen. Vloerverwarming is vaak zuiniger dan traditionele verwarmingssystemen en leidt tot een lagere energierekening.