Alhoewel design een grote rol speelt in het kiezen van een nieuwe spoelbak, moet de praktische kant niet vergeten worden. Uiteindelijk wordt de spoelbak namelijk dagelijks gebruikt voor het spoelen van de vaat en het wegspoelen van bijvoorbeeld schoonmaakwater. Het is dus belangrijk dat dit op een gebruiksvriendelijke manier kan en dat de spoelbak goed schoon te houden is.
Er zijn verschillende mogelijkheden om een spoelbak in een keukenblad te monteren. Per montagemogelijkheid moet er een ander soort spoelbak worden aangeschaft. Vlakinbouw is de klassieke wijze waarop een spoelbak in een werkblad gemonteerd wordt. Bij deze installatiemethode wordt een uitsparing in het keukenblad gefreesd. De spoelbak wordt in deze uitsparing gelegd. De rand van de spoelbak is op deze manier gelijk met het werkblad. Het werkblad en de spoelunit lopen naadloos in elkaar over.
Bij de tweede montagemethode wordt er ook een uitsparing in het werkblad gefreesd, maar vallen de randen van de spoelbak op het werkblad. Voor deze installatie wordt een opbouw spoelbak gebruikt. Er wordt vaak door middel van een afdichtingsrand een waterdichte verbinding gemaakt tussen de spoelbak en het werkblad. Met een onderbouw spoelbak wordt de werkbare ruimte van een keukenblad vergroot. Een onderbouw spoelbak wordt onder of halverwege het werkblad gemonteerd. Er zijn geen randen en naden zichtbaar wat strak en praktisch is. Een onderbouwspoelbak wordt met kit aan het blad gelijmd. Het is belangrijk dat de spoelbak goed de tijd heeft om te hechten aan het werkblad voordat deze gebruikt gaat worden.
Een spoelbak in de kleur zwart is een trend die we de laatste tijd veel terugzien. Deze worden vaak gecombineerd met een kraan in dezelfde kleur. Voor één esthetisch geheel kunnen er ook zwarte keukengreepjes op de keuken gebruikt worden. Zo’n mooie zwarte spoelbak heeft voor- en nadelen. Nadelen zijn dat vingerafdrukken, vlekken en beschadigingen sneller zichtbaar zijn. Gelukkig zijn er beschermende coatings op de markt die vlek-en krasbestendig zijn.
Het meest gangbare materiaal waar spoelbakken van gemaakt zijn is RVS. Het materiaal RVS is erg hygiënisch en onderhoudsvriendelijk. Een spoelbak van composiet of natuursteen vragen meer aandacht en onderhoud maar daar krijg je ook een unieke luxe en natuurlijke uitstraling voor terug. Heb je genoeg werkruimte in je keuken? Dan is een dubbele spoelbak wellicht een goede optie. Met een dubbele spoelbak is het bijvoorbeeld mogelijk dat jij groente wast terwijl iemand anders zijn handen wast. Een anderhalve spoelbak is de optie die tussen een enkele en dubbele spoelbak in zit.
Om lang van je nieuwe spoelbak te genieten is het belangrijk dat deze goed onderhouden wordt. Zorg er bijvoorbeeld voor dat citrusfruit, zout, azijn, groentes op zuur, mosterd of mayonaise niet voor een langere tijd op het oppervlak laat liggen. Deze voedingsmiddelen kunnen voor putjes en roest zorgen. Een RVS spoelbak kan het beste gereinigd worden met een sopje van warm water. Ook wasbakken van composiet of natuursteen kunnen het beste met een sopje van wat afwasmiddel en lauwwarm water gereinigd worden. Het is bij spoelbakken van deze materialen zeer belangrijk dat er geen bijtende schoonmaakmiddelen gebruikt worden.
Wij zijn bezig met een nieuwe keuken en hebben nu ons eiken werkblad geleverd gekregen. Wij willen de RVS spoelbak aan de onderkant van het werkblad verlijmen (onderbouw). Nu vroeg ik mij af wat de beste en mooiste manier is om het gat voor de uitsparing te maken. Het moeten ronde hoeken worden en het hout mag niet teveel verbanden omdat het zichtbaar blijft. Hoe zouden jullie dit doen? En denken jullie dat onderbouw van de spoelbak überhaupt een slim idee is omdat het hout natuurlijk veel te verduren krijgt door het water. Het is denk ik niet echt wat je wilt horen, maar hout met water in keukens wordt na verloop van tijd altijd zwart. Vaak zijn dan door inwatering al enkele lijmnaden open gaan staan, wat het probleem verergerd. Ook bij het kraangat zie je dezelfde problemen.
Mijn moeder heeft 30 jaar lang een houten aanrechtblad met onderbouwspoelbak gehad, ging prima. Het blad had een flink aantal lagen lak gekregen. Je moet er natuurlijk wel voorzichtig mee omgaan, maar dan kan het dus ook echt lang goed blijven. Twee jaar terug heb ik een nieuwe keuken geplaatst en weer een houten aanrechtblad gebruikt. De spoelbak heb ik ook weer onder het blad geplaatst. Het gat gewoon zorgvuldig uitmeten, uitzagen en met een kopieerfrees netjes maken. De hoeken heb ik met een afrondfreesje nagelopen. Het blad zit vastgekit en geknepen met een paar latten, een beetje zoals je bladwervels zou gebruiken voor een tafelblad. Ook dit blad zit weer flink in de lak en ziet er nog goed uit. Gewoon eerst een oefen stukje maken in MDF of zoiets. Vier latten aan de onderzijde erop schroeven op de juiste maat. Hierna grof uitzagen. Het restant uitfrezen. Nu zou je nog de dikte van de bak kunnen frezen. Ik heb ook een beuken keukenblad gehad. Werd zwart bij de kraan. Ik zou geen eiken of ander hout bij een spoelbak of kraan gebruiken. Eiken reageert op zuren. Voor het frezen had ik eerst een mal gemaakt, in mijn geval van multiplex als ik het goed herinner, maar een paar latten vastschroeven op de onderkant van het blad kan ook prima. Ik zou het blad overigens inderdaad liever lakken dan in de olie zetten. Als je olie gebruikt, blijf je het heel geregeld moeten onderhouden. Het kan natuurlijk, maar ik vond in de lak een stuk handiger. Dank voor alle tips en wij zijn ons ervan bewust dat olie meer onderhoud vraagt dan lak. Nu nog de goede frees. Juist een grote of een kleine? Zou deze bijvoorbeeld geschikt zijn? Sjablone zou hier dus aan de bovenkant komen. Het frezen is goed gelukt. Omdat het een gelijmd werkblad was, was het belangrijk dat de uitsparing beetje afstand had van de lijm naden. Anders ging het snel afbreken. Maar na twee keer uitproberen op rest stukjes ging het goed. Wij zijn blij met het resultaat en gaan zien hoe het geoliede hout op het water reageert. Dat ziet er mooi uit!
Een onderbouw keukenspoelbak is een gootsteen die onder het aanrechtblad wordt geplaatst. Voordeel van het plaatsen van een spoelbak onder het aanrechtblad is dat er helemaal geen naden of kit zichtbaar zijn. Doordat er geen extra randjes zijn zal er geen vuilophoping kunnen ontstaan bij de rand van de spoelbak op het aanrechtblad. Het onderbouw plaatsen van een spoelbak ofwel gootsteen kan op 2 hoofdpagina/Blog/Hoe verwerk je een onderbouw spoelbak?
Het is niet altijd mogelijk om een spoelbak onder het aanrecht te plaatsen. De rand van een RVS spoelbak ook wel flens genaamd wordt onder het aanrecht blad geplaatst. De flens wordt met zuurvrije siliconen lijm gekit en voordat de lijm uithardt. Na het uitharden van de siliconenlijm kunt u de spoelbak gebruiken. Het gewicht van een keramische spoelbak is zeker al 20kg, wanneer de spoelbak volledig gevuld wordt met water zal dit tot wel 60kg kunnen zijn. Om dit gewicht goed te kunnen dragen is er extra ondersteuning nodig om de spoelbak onderbouw te kunnen plaatsen. Dit wordt gedaan met metalen beugels onder de spoelbak te monteren. Het mooiste is een onderbouwspoelbak gelijk met de zaag maat van het keukenblad te plaatsen echter een kleine oversteek van het aanrechtblad is ook veel voorkomend. In de praktijk worden vaak composieten aanrechtbladen met uit het zelfde materiaal en kleur een spoelbak gemaakt en onderbouw verlijmd. Helaas zijn deze composieten spoelbakken niet erg stevig en gaan vaak kapot. Doordat de maat vaak erg afwijkt van een standaard RVS spoelbak kan deze niet altijd vervangen worden. Wij adviseren dan ook indien u toch een composieten spoelbak aanschaft een “standaard” maat te laten maken zodat dit in de toekomst mocht dit vervangen worden geen probleem zal zijn.
- Voorbereiding en uitsparing
De methode voor het maken van een uitsparing voor de kraan kan variëren. Soms is de kraan in de muur verwerkt, soms in het werkblad, of geïntegreerd in de spoelbak zelf. Als de kraan en spoelbak als één pakket worden geleverd, is de uitsparing vaak al door de fabrikant voorzien.
- Stap 1: Bepalen van de plaats
Vaak wordt er bij de spoelbak een papieren mal meegeleverd. Deze mal is essentieel om de exacte afmetingen voor de uitsparing in het werkblad te bepalen. Zonder mal kan de spoelbak ondersteboven op het werkblad worden geplaatst, waarbij gelet moet worden op een gelijke afstand aan de voor- en achterzijde. Het is cruciaal om de spoelbak in de juiste positie te leggen, met het kraangat correct geplaatst. Teken vervolgens de omtrek van de spoelbak af op het werkblad met een potlood. Markeer daarna een tweede omtreklijn binnen de eerste lijn. De afstand tussen deze lijnen bepaalt de breedte van de rand waarop de spoelbak zal rusten. Controleer vooraf hoe breed deze rand maximaal mag zijn om te voorkomen dat het gat te krap wordt.
- Stap 2: Werkblad uitzagen
Boor gaten in de hoeken van de binnenste potloodlijn met een speedboor. Gebruik vervolgens het zaagje van een decoupeerzaag om langs de omtrek van de binnenste potloodlijn te zagen. Ondersteun het werkblad wanneer u bijna rond bent, om te voorkomen dat het middenstuk ongecontroleerd afscheurt door het eigen gewicht. Na het uitzagen van het werkblad dient, bij een houten werkblad, een beschermende beits op de zaagkant te worden aangebracht om het hout te beschermen tegen vocht.
- Stap 3: Spoelbak bevestigingsklaar maken
Plaats de kraan op de spoelbak, waarbij de benodigde dichtingsringen niet vergeten mogen worden en de specifieke gebruiksaanwijzingen van de fabrikant gevolgd dienen te worden. Bevestig vervolgens de sifon aan de spoelbak, eveneens volgens de aanwijzingen van de fabrikant. Ten slotte worden de bevestigingsclips aan de onderkant van de rand van de spoelbak aangebracht.
- Stap 4: Spoelbak plaatsen
Breng sanitairkit aan op de rand van de spoelbak en laat de bak voorzichtig in het uitgezaagde gat zakken. Dit proces moet stevig, maar toch vlot verlopen. Strijk de sanitairkit glad en veeg overtollige kit weg. Schroef de bevestigingsclips aan de onderzijde van de spoelbak vast aan het werkblad. Deze clips zorgen voor een waterdichte afsluiting. Hierna kunnen de afwatering van de spoelbak en de kraan worden aangesloten.
Vlakinleg en vlakke montage
Vlakte montage vereist een exacte uitsparing die naadloos met de spoelbak versmelt. De voordelen hiervan zijn het doorlopende oppervlak, wat het werkgebied vergroot en de reiniging vereenvoudigt. Deze methode is geschikt voor massieve materiaalsoorten zoals natuursteen of kwartssteen. Bij vlakinleg is het van belang dat de spoelbak goed 'op hoogte' wordt gelegd. Controleer of de onderzijde van het facet netjes gelijk loopt met de bovenkant van de spoelbak. Indien de spoelbak te laag ligt, kunnen op de benodigde plaatsen kunststof plaatjes in de sponning worden gelegd totdat de bak gelijk ligt met het facet. Maak zowel de uitsparing als de spoelbak goed schoon en vetvrij. Plak de rand van de uitsparing op het keukenblad af met schilderstape om lijmvlekken te voorkomen, met name bij natuursteen of composiet met een matte oppervlakte. Breng vervolgens een 'bedje' siliconenkit aan in de uitsparing en plaats de spoelbak op de kit. Druk de spoelbak aan en zorg voor gewicht in de spoelbak, bijvoorbeeld door er water in te zetten. Besproei de kit met een sterk sopje of een kit finisher en strijk de kit netjes af. Het is belangrijk dat de eindgebruiker weet dat de spoelbak de eerste 24 uur na montage niet gebruikt mag worden.
Belangrijke overwegingen bij het kitten: Ontvet de randen rond de spoelbak, bijvoorbeeld met water en een beetje ammoniak (draag handschoenen). Tape de randen af, blijf daarbij ongeveer 1 cm weg van de boord. Breng een siliconen- of polymeerkit aan met een kitpistool. Strijk de kit glad met water en zeepsop of een neutraal afstrijkmiddel, of gebruik afstrijklepels.
Hansgrohe biedt diverse inbouwvarianten voor spoelbakken, elk met specifieke voordelen: Opliggende montage, Vlakke montage, Onderbouwmontage. Bij de installatie van de keukenkraan is het van belang te letten op een veilige montage en optimaal bedieningscomfort. Sommige kranen zijn speciaal ontworpen voor montage voor een keukenraam, waarbij de kraan vlak neergelegd kan worden om het raam te openen. Wanneer de keukenspoelbak of keukenmengkraan vervangen moet worden, is het belangrijk om de juiste producten te kiezen die passen bij de individuele behoeften en inbouwsituaties.
Algemene tips en onderhoud: Spoelbakken worden doorgaans met klemmen aan de onderkant van het aanrechtblad bevestigd. Als de nieuwe spoelbak dezelfde afmetingen heeft als de oude, hoeft het gat in het aanrechtblad niet aangepast te worden. Bij een grotere spoelbak zal de uitsnede vergroot moeten worden. Boor gaten in de hoeken van de omtrek om te voorkomen dat vocht in het aanrechtblad trekt. Plaats de spoelbak in het gat en zet deze vanaf de onderkant vast met de klemmen. Hierna kan de kraan geplaatst en aangesloten worden. Het is aan te raden om een werkblad altijd op te leveren met de juiste onderhoudsadviezen voor de eindgebruiker.
Naar onderhoudstools en onderhoudstips: Graniet, roestvrij staal of keramiek - hoe zorg je ervoor dat je spoelbak geen haard van bacteriën wordt en hoe behoudt je zijn oorspronkelijke look? Witte azijn is een uitstekend natuurlijk antikalkmiddel. Voor kalkaanslag bij inox spoelbakken: gebruik warme witte azijn en laat deze inwerken. Droog na met een zachte doek. Voor hardnekkige vlekken: gebruik een vochtige spons geïmpregneerd met poetssteen. Absoluut te vermijden: ontkalkingsmiddelen of middelen op basis van soda, zoutzuur, citroenzuur, mierenzuur of fluorwaterstofzuur. Een wondersponsje werkt goed voor een zwarte spoelbak van granietcomposiet: zacht maar effectief verwijderen van aanslag zonder krassen.