De waterstand in de Merwede ter hoogte van Gorinchem daalt met ongeveer veertig centimeter. Dat betekent dat er bij extreem hoogwater in de rivier veel minder risico is op overstromingen of een dijkdoorbraak. De verruiming bij Gorinchem is het eerste grote Ruimte voor de Rivier-project dat helemaal klaar is, aldus Rijkswaterstaat donderdag. Langs de Merwede is een nevengeul gegraven. Het aanliggende uiterwaardengebied wordt afgegraven. Tegelijk met die werkzaamheden zijn allerlei voorzieningen getroffen voor bedrijven in de binnenvaart. De daling van de waterstand was nodig, omdat de dijk bij Gorinchem het in 1995 bijna begaf. Een deel van de inwoners moest toen evacueren.
Langs de Merwede, ter hoogte van de A27 bij Gorinchem, verrijst momenteel een groot werkeiland. Het werkeiland aan de Gorinchemse zijde speelt een centrale rol in het project. Hier worden straks de onderdelen van de nieuwe boogbrug geassembleerd. Voor de aanleg zijn grote hoeveelheden damwanden, zand, ankers en heipalen nodig. Ook wordt de bouwplaats ingericht met bouwketen en logistieke voorzieningen voor aan- en afvoer van materiaal en machines. Aan de overzijde van de rivier, bij Sleeuwijk, wordt eveneens een werkeiland aangelegd. Dit tweede werkterrein is kleiner, maar noodzakelijk om gelijktijdig vanaf beide oevers pijlers te kunnen bouwen. De nieuwe boogbrug wordt in België geproduceerd en bestaat uit 33 afzonderlijke onderdelen: achttien delen voor het brugdek en vijftien voor de boog. Deze onderdelen worden per schip naar Gorinchem vervoerd en op het werkeiland als een soort ‘legoblokken’ samengevoegd tot één geheel. De bouw is noodzakelijk omdat de huidige Merwedebrug het einde van zijn levensduur nadert. In 2016 moest de brug al tijdelijk worden afgesloten voor vrachtverkeer vanwege scheurvorming.

Sindsdien zijn tijdelijke maatregelen genomen, maar vervanging is onvermijdelijk. De sloop zal gefaseerd plaatsvinden, waarbij brugdelen via het water worden afgevoerd en zoveel mogelijk worden gerecycled. Tijdens de bouw wordt rekening gehouden met de intensieve scheepvaart op de Merwede, waar jaarlijks circa 115.000 schepen passeren. Rijkswaterstaat streeft ernaar hinder zoveel mogelijk te beperken, al zijn tijdelijke stremmingen niet volledig te voorkomen. De beweegbare klep van de huidige brug is momenteel uit voorzorg gesloten vanwege slijtage en wordt nader onderzocht. Het project maakt deel uit van het bredere programma A27 Houten-Hooipolder. De kosten zijn inmiddels aanzienlijk opgelopen. Voor de nieuwe Merwedebrug is naar verwachting 450 tot 570 miljoen euro extra nodig. Rijkswaterstaat onderzoekt de mogelijkheid om een uitkijkpunt te realiseren, zodat belangstellenden de werkzaamheden veilig kunnen volgen.
Na realisatie van de westelijke brug volgt een tweede, oostelijke Merwedebrug. De planning daarvan is nog afhankelijk van andere infrastructurele projecten op de A27, waaronder de toekomst van viaduct Steenenhoek en de zogeheten ‘palenweg’. Vier jaar geleden kreeg het project LingeOever in Gorinchem een flinke impuls met een bijdrage uit de eerste Regio Deal Drechtsteden-Gorinchem. Het gebied wordt getransformeerd naar een levendig, groen woongebied. Nieuwsgierig hoe het ervoor staat? Lees verder voor de laatste ontwikkelingen. Het ontwerp omvat 500 woningen en nieuwe voorzieningen, met veel aandacht voor vergroening en biodiversiteit.
Een belangrijke stap in het project is de aanleg van een nieuwe brug over de Linge, van de Spijksedijk naar de Arkelsedijk. Deze brug wordt een belangrijke fietsverbinding binnen de stad en een voorwaarde voor de bouw van de nieuwe wijk LingeOever. Voor deze brug ontvangt de gemeente Gorinchem een bijdrage van 8 miljoen euro van het Rijk. Deze versnellingssubsidie werd in november 2022 toegekend en stimuleert de voortgang van de woningbouw. Naast de brug komt er ook een dijkdoorgang die de nieuwe wijk verbindt met de bestaande Lingewijk. Deze verbinding maakt het gebied beter bereikbaar voor bewoners, fietsers en voetgangers.
Een historische plek verandert: de Arkelsedijk heeft een belangrijke plek in de historie van Gorinchem als industriestad. Ooit een bedrijventerrein met zware industrie, straks een plek waar mensen wonen, werken en recreëren in het groen. De ligging aan de Linge maakt het gebied extra bijzonder. De voortgang van het project: hoewel de bouw van de brug en de woningen nog niet gestart is, wordt er achter de schermen al hard gewerkt. Het bestemmingsplan is in december 2024 vastgesteld. Er is tegen dit besluit van de gemeenteraad beroep aangetekend bij de Raad van State. Desondanks wordt ondertussen het ontwerp van de brug en het stedenbouwkundig plan voor de woningbouw verder uitgewerkt en worden vergunningsaanvragen voorbereid. Het is de bedoeling van gemeente en initiatiefnemer om de brug en de woningen zo snel als mogelijk (gefaseerd) te realiseren.
Regio deal Drechtsteden - Gorinchem: De rivieren en hun oevers zijn kenmerkend voor de regio. Het zijn geliefde plekken om te wonen en te recreëren. Er bevindt zich echter nog veel zware industrie die dit belemmert. De eerste Regio Deal-aanvraag werd in 2020 toegekend. Eén van deze projecten is LingeOever, een gebiedsontwikkeling in Gorinchem. Het gebied wordt getransformeerd naar een levendig, groen woongebied. Nieuwsgierig hoe het ervoor staat? Lees verder voor de laatste ontwikkelingen. Groen wonen langs het water: Het ontwerp omvat 500 woningen en nieuwe voorzieningen met veel groen en biodiversiteit.

Een historische brug en meerdere woningbouwprojecten staan centraal: de brug bij de Lingedijk en de Arkelsedijk verbinden de Arkelsedijk met de Lingewijk. Nieuwe brug over de Linge zal fietsverbinding verbeteren en de wijk LingeOever mogelijk maken. De regelgeving en vergunningen worden stap voor stap opgepakt; het bestemmingsplan is vastgesteld en de vergunningen worden voorbereid, zodat de bouw gefaseerd kan starten.
- Verruiming van de Merwede bij Gorinchem als eerste fase van Ruimte voor de Rivier.
- Constructie van werkeilanden langs de Merwede voor de bouwlogistiek en pijlerplaatsing.
- Vervanging van de Merwedebrug en realisatie van een nieuwe boogbrug met productie in België.
- Ontwikkeling van LingeOever met brug over de Linge en dijkdoorbraakverbindingen.
- Verplichting voor kopers van nieuwbouwwoningen om minimaal 5 jaar zelf te wonen (2022) en NHG-grens van 470.000 euro (2026).
Nieuwe ontwikkelingen langs de Merwede en Linge brengen groen wonen dichterbij: LingeOever biedt 500 woningen met aandacht voor vergroening en biodiversiteit, en de bouw van een brug over de Linge verbetert de bereikbaarheid en versnelt de woningbouw. De regio blijft investeren in duurzame en leefbare woongebieden, terwijl de komende jaren de Merwedebrug en de Linge-brug centraal staan in Gorinchem en omgeving.
Gerealiseerde projecten en lopende initiatieven
In Gorinchem en regio worden talloze projecten uitgevoerd of voorbereid. Zo wordt er gewerkt aan sloop- en nieuwbouwprojecten aan de Wijnkoperstraat, Zwartververstraat, Schrijnwerkerstraat, Hoepmakerstraat en de Gildenweg. Hoofdthema’s zijn wooncomfort, duurzaamheid, groen en waterveiligheid. Daarnaast wordt er gewerkt aan diverse woningbouwplannen langs de Merwede en Linge met verbindingen tussen Arkelsedijk en Lingewijk en een nieuwe brug over de Linge.

Tot slot: de ontwikkelingen rondom Gorinchem combineren waterveiligheid, infrastructuur en woningbouw om de stad aantrekkelijk en toekomstbestendig te maken. De samenwerking tussen Rijkswaterstaat, gemeente Gorinchem en regionale partners blijft cruciaal voor de voortgang en het succes van deze projecten.
tags: #aanbouw #waterwegen #gorinchem