Amorfe zonnepanelen geven het minste rendement en zijn gemaakt van amorf silicium, waardoor ze flexibel kunnen zijn. De levensduur van amorfe zonnepanelen is beperkt tot 15 jaar. In Nederland worden amorfe zonnepanelen nauwelijks gebruikt. Weten welke zonnepanelen geschikt zijn, wat de zonnepanelen kosten en opbrengst wordt voor jouw huis?
Wat de beste zonnepanelen zijn voor jouw huis is, hangt af van de situatie van je dak, maar ook van je eigen wensen en verwachtingen. Bij hoe-koop-ik.nl kun je met 1 aanvraag meerdere offertes voor zonnepanelen aanvragen bij installatiebedrijven. Gratis en vrijblijvend. Zo kun je goed de adviezen, de service en de kosten van zonnepanelen vergelijken. In dit artikel wordt besproken wat voor soorten zonnepanelen er allemaal zijn en wat hiervan de voor- en nadelen zijn.
Soorten zonnepanelen en belangrijkste kenmerken
Zonnepanelen zijn er in diverse soorten. De meest voorkomende zonnepanelen worden van kristallijn silicium gemaakt. Hierin is ook weer onderscheid te maken: monokristallijn en polykristallijn. Beide materialen hebben verschillende eigenschappen, door een verschil in het productieproces.
Monokristallijn zonnepanelen kun je doorgaans herkennen aan de zwarte kleur en doordat ze vaak uit kleine vierkantjes bestaan. Deze zonnepanelen hebben een relatief hoog rendement per vierkante meter. Ze kunnen een rendement halen van 17 procent. Zelfs na tien jaar is het vermogensbehoud nog 92 procent en na 25 jaar ligt dit op 82 procent. Deze zonnepanelen gaan dus lang mee. De kosten voor monokristallijn panelen zijn hoger doordat er een speciaal productieproces nodig is om de zonnecellen te produceren.
Polykristallijn zonnepanelen herken je meestal aan de blauwe kleur. Het rendement ligt lager dan bij de monokristallijn zonnepanelen, zo'n 15 procent minder. Het vermogensbehoud ligt na tien jaar op 90 procent en na 25 jaar op 80 procent. Dat is dus lager dan bij monokristallijn zonnepanelen, maar de aanschafprijs is dan ook lager. Verschil tussen monokristallijn en polykristallijn: in de afwerking na het stollingsproces en de oriëntatie van de kristallen. De kristallen worden bij polykristallijn niet in dezelfde richting gelegd, waardoor deze paneel mogelijk wat minder efficiënt is dan monokristallijn.
Amorf silicium (ASi) of dunne film zonnepanelen vormen een derde groep. Deze bevatten doorgaans amorf silicium, wat in een zeer dunne laag als een laminaat wordt geplaatst en sommige soorten ASi-panelen zijn buigzaam. Deze panelen kunnen ook van andere materialen zoals CdTe of CIGS gemaakt zijn. Rendement van amorfe panelen ligt lager (6% tot 10%), maar ze zijn circa 20% goedkoper in aanschaf dan kristallijne panelen. Voor woningopwekking wordt deze variant minder gebruikt dan mono- en polykristallijne panelen, omdat er relatief grote panelen nodig zijn om voldoende energie op te wekken. Als er voldoende ruimte is, kan amorfe toch interessant zijn vanwege de lagere aanschafprijs.
CIS, CIGS, CIGSe of CIGSSe-panelen zijn het zogenaamde amorfe type met een hoger rendement dan traditionele amorfe panelen. CIGS cellen hebben in het laboratorium al een efficiëntie van rond de 20% bereikt en reageren op verschillende golflengtes licht doordat meerdere metalen zoals koper, indium en selenium zijn betrokken. Deze panelen zijn duurder dan gewone dunne-film panelen en kristallijnpanelen, maar worden mogelijk goedkoper in de toekomst. Net als andere amorfe panelen doen ze het goed bij weinig licht en hogere temperaturen.
In de vergelijkingstabel hieronder vind je de belangrijkste verschillen tussen de soorten zonnepanelen nog eens op een rijtje. (Tablele inhoud is op basis van de gegeven informatie in het draft.)
| Type paneel | Rendement | Opbrengst bij weinig licht | Kosten | Levensduur |
|---|---|---|---|---|
| Monokristallijn | 14 - 20 % | Weinig verlies bij diffuus licht | Duurder | Langere levensduur |
| Polykristallijn | 12 - 16 % | Weinig verlies | Goedkoper dan monokristallijn en CIGS | Redelijk lange levensduur |
| Amorf / Dunne film | 6 - 10 % | Weinig verlies | Goedkoper | Levensduur circa 15 jaar |
| CIGS | 13 - 15 % | Weinig verlies | Vooralsnog duur | Lange termijn, hoge prestaties |
Gevelintegratie en verticale panelen
Verticale zonnepanelen, ook wel zonnegevel genoemd, zijn een innovatieve technologie die steeds populairder wordt. Zonnegevel verwijst naar panelen die tegen de gevel worden geplaatst in plaats van op het dak. Verticale panelen zijn doorgaans polykrystallijn of dunne film (amorf) panelen. De opbrengst per paneel is afhankelijk van het type; verticale poly zonnepanelen leveren vaak meer op dan dunne film- of amorfe panelen. Een gevelopstelling kan voordelen hebben wanneer het dak niet geschikt is voor traditionele dakpanelen of als er sprake is van beperkte dakruimte.
Een gemiddelde gevel kan maximaal ongeveer 20 panelen dragen, afhankelijk van de aanwezigheid van deuren en ramen. Als de gevel op het zuiden geen ramen bevat, kan de keuze voor verticale zonnepanelen logischer zijn. Het plaatsen van verticale zonnepanelen vereist meestal vergunningen bij de gemeente, en een installateur werkt vanuit een stellage met montagedriehoekjes. Het voordeel van gevelpanelen is de mogelijkheid om niet-dakgebonden op te wekken, maar het rendement ligt doorgaans lager dan bij dakpanelen.
Kosten, terugverdientijd en saldering
Wat kosten zonnepanelen? Gebruik offertes om exacte kosten te achterhalen en vergelijk offertes van installateurs. In veel gevallen geldt: hoe hoger de initiële investering, hoe hoger de lange-termijn besparingen, maar amorfe panelen bieden een lagere investering en kunnen een optie zijn bij beperkte dakruimte.
Saldering: als je minder stroom opwekt dan verbruikt, wordt teruglevering verrekend met je verbruik. Een slimme meter registreert teruggeleverde elektriciteit en verbruik. In de praktijk geldt: als er meer teruggeleverd dan verbruikt wordt, is saldering van belang. Met de afschaffing van saldering in 2027 kan het nuttig zijn om een thuisbatterij te overwegen, zeker bij verticale installatie of bij weinig directe verbruikmomenten.
In de woningbouw is toepassing mogelijk wanneer er meerdere panelen naast of bij elkaar geplaatst worden zoals serres, lichtkoepels en glazen gevels. Amorf silicium, dunne-film, is goedkoper en heeft risico’s zoals lagere efficiëntie en kortere levensduur ten opzichte van kristallijne panelen. De eerste keuze voor veel huishoudens blijft echter een combinatie van dakpanelen en eventueel een later toe te voegen batterij of uitbreiding.
Perovskiet en toekomstperspectieven
Perovskiet is een veelbelovend nieuw materiaal voor zonnepanelen met potentieel lagere productiekosten. Tot nu toe bevat perovskiet nog giftige stoffen waardoor grootschalige toepassing in zonnepanelen beperkt is. Er wordt volop onderzocht hoe dit mineraal veilig kan worden toegepast. Eerder schreven wij al eens over perovskiet als materiaal voor zonnepanelen. Zie ook: Nieuwe productiemethode moet perovskiet-zonnepanelen dichterbij brengen.
Wat zijn de belangrijkste factoren bij de keuze?
Een keuze maken tussen deze soorten zonnepanelen is lastig en hangt af van persoonlijke eisen en wensen. Denk hierbij aan zaken als de locatie en de plaatsing, de kwaliteit, de grootte van de besparing en het rendement dat te behalen valt. Vergelijk daarom altijd verschillende installateurs en offertes met elkaar. Tegenwoordig heb je wat betreft zonnepanelen de keuze uit een groot aanbod. Enerzijds geeft dit je de mogelijkheid om een systeem te kiezen die perfect bij je woning past. Aan de andere kant maakt een groot aanbod kiezen een stuk lastiger. Bij een lager budget zou je amorfe zonnepanelen kunnen overwegen.
Op de Nederlandse daken zijn drie soorten zonnepanelen te vinden, namelijk monokristallijn, polykristallijn en amorf. Tegenwoordig worden ook steeds meer glas-glas zonnepanelen verkocht en kan dit als 4e soort gerekend worden. Monokristallijn levert over het algemeen het meeste rendement op, maar ook glas-glas presteert goed. Amorf panelen zijn goedkoper maar leveren minder energie en rendement op; daardoor worden ze vooral toegepast waar veel ruimte aanwezig is.
Praktische kanttekeningen en tips
De werking van amorfe zonnecellen is interessant: met amorf silicium zetten ze licht om in elektriciteit. De energieopwekking is niet enorm hoog; amorf werkt anders dan PV-systemen die op kristallijn silicium gebaseerd zijn. Amorf is minder gevoelig voor stijgende temperaturen en kan daarom bij warm weer afwijkingen hebben, maar door dunne-film technologie blijven moderne varianten relatief veerkrachtig. Als amorf systeem optimaal ontwikkeld en geplaatst wordt, kan het voordelen bieden bij aanzienlijk lagere aanschafprijs.
Verticale zonnepanelen kunnen een interessante optie zijn als dakruimte beperkt is of als gevelrenovatie gepland is. Controleer altijd bij de gemeente welke regels gelden voor gevelgeplaatste panelen. Een thuisbatterij kan de opbrengsten verhogen, zeker met de afschaffing van saldering. Voor wie niet kan kiezen tussen dak- of gevelpanelen biedt het huidige aanbod diverse mogelijkheden om toch zonne-energie op te wekken.
Samenvatting van de belangrijkste verschillen
In de praktijk blijft de keuze voor zonnepanelen sterk afhankelijk van ruimte, budget en gewenste rendement. Monokristallijn biedt hoog rendement en lange levensduur, polykristallijn is kostenefficiënter terwijl amorf dunne-film goedkoper is maar minder rendement biedt. CIGS biedt potentieel hoge efficiëntie maar is duurder. Perovskiet belooft toekomstig, maar is nog onderzoeksonderwerp wegens veiligheids- en milieuaspecten.
tags: #amorf #zonnepanelen #gevel