Een dampopen folie is in staat om vocht in de vorm van damp door te laten terwijl water tegengehouden wordt. Wanneer de isolatie door onvoldoende dampremmende afsluiting aan de binnenzijde of tijdens de bouwfase niet goed beschermd is, helpt de dampopen folie om het vocht af te voeren zonder dat de constructie nat wordt. Dampopen folies worden toegepast aan de koude zijde van de constructie, meestal achter de gevelbekleding of onder de dakpannen.
Een dampopen folie is een open folie die ontstane damp de kans geeft om door de folie heen te gaan. De folie zorgt ervoor dat vocht van binnen naar buiten kan ‘uitdampen’, waardoor een constructie ontstaat die zeer goed bestand is tegen vochtproblemen. Belangrijk bij het bepalen van de juiste folie is om goed te kijken naar het type constructie: dak of gevel, directe bevestiging op harde ondergrond of op zachte isolatie, en de uiteindelijke afwerking.
Soorten dampopen folies en hun eigenschappen
Polytex® Fassade A2 is een glasweefsel voorzien van een damp-open en waterdichte coating en kan worden toegepast als bescherming van de isolatielaag en de constructie achter een gedeeltelijk open buitengevel. Miofol® 90G is een gewapende technische gevelfolie. Spinvliesfolies of geperforeerde folies zijn veelal damp-open. Spinvliesfolie is een ruim begrip omdat het aangeeft dat de sterke laag van de folie gemaakt is uit een nonwoven ofwel spinvlies laag. Een spinvliesfolie bestaat vaak uit meerdere lagen waarvan één van de lagen een functionele waterdichte laag is. Spinvlies folies zijn daarmee volledig waterdicht maar laten tegelijkertijd damp wel door.
Een geperforeerde folie is een isolatiefolie waarbij over het oppervlak minuscule gaatjes worden geperforeerd. Deze gaatjes zijn dermate klein dat een waterdruppel geen kans heeft, maar damp kan wel vanuit de constructie door de microperforatie naar buiten vinden. Er zijn veel aanbieders die geperforeerde folies leveren, maar er is veel onderscheid tussen producenten. Een geperforeerde folie zoals Miofol® folies zijn bijzonder damp-open en waterkerend maar echter niet volledig waterdicht (W2). Spinvlies- en Tyvek® folies zijn W1 folies en daarmee volledig waterdicht en geschikt voor dak en geveltoepassingen.
Tijdens dak- en geveltoepassingen speelt de waterdichtheid een cruciale rol. Een dampopen folie is waterkerend of waterdicht aan de buitenkant, terwijl dampopen van binnen naar buiten werkt. De keuze hangt af van de gewenste balans tussen vocht afvoeren en buitenwater tegenhouden. Dampopen folies kunnen bovendien UV-bestendig zijn, wat belangrijk is bij blootstelling aan zonlicht en langdurige bouwfase.
UV-bestendige folies, zoals sommige typen Fassade-folie, blijven ook onder langdurige blootstelling aan UV-licht effectief. Voor biobased isolatiematerialen zoals graswol of houtvezelisolatie hoeft doorgaans geen extra folie te worden toegepast, maar bij tocht en vochtbelasting kan folie toch nuttig zijn.
Sd-waarden en toepassing per uitgangspunt
De dampweerstand of dampdichtheid van folies wordt weergegeven door sd- of µd-waarden. Sd-waarden tussen 20-100 m betekenen dampremmende folie; sd-waarden boven 100 duiden op dampdichte folie. Een dampdichte folie biedt betere bescherming tegen vocht bij hoog vochtgehalte, zoals badkamers of sauna's. Dampopen folie daarentegen laat vocht door en voorkomt condensatie in de isolatie. Dampopen folie is meestal ook waterkerend of waterdicht om water van buitenaf buiten te houden.
Dampopen folie plaats je altijd aan de koude kant van de constructie, bijvoorbeeld onder dakpannen of achter gevelbekleding. De binnenkant kan dampremmende, klimaat- of dampdichte folie bevatten afhankelijk van de constructie en gewenste droging richting binnen. Denk aan dakopbouwen zoals dakpanlagen, tengels en ventilatieruimte met een waterkerende dampopen dakfolie aan de buitenzijde en dampremmende of klimaatfolie aan de binnenzijde van een geïsoleerd dak.
Praktische toepassing en aanleg
Het aanbrengen van dampopen folie is niet heel moeilijk, maar vereist zorgvuldigheid. Belangrijk is dat de folie aan de juiste zijde van de constructie geplaatst wordt en dat de juiste kant boven komt. Overlapping van banen is essentieel (minimaal 15 cm) en naden dienen af te plakken met een bijbehorende tape. Overweeg ook de doorvoeren, zoals ventilatiepijpen en dakeinden, waterdicht af te dichten om lekkages te voorkomen. Falende aansluiting of beschadiging kan leiden tot vochtproblemen, schimmel en rot.
- Rol de folie uit en maak deze op maat.
- Zorg dat de tekst van de folie aan de buitenzijde zichtbaar is.
- Maak de folie vast met lijm of nietjes op de constructie.
- Plaats overlap van minimaal 15 cm tussen banen.
- Plak naden af met de bijbehorende tape.
Informatie over welke folie te kiezen hangt af van de plek in het dak of de gevel, het type ondergrond en de gewenste droging richting binnen of buiten. Voor een hellend dak met dakpannen gebruik je onder de pannen een waterkerende dampopen dakfolie, aan de binnenzijde dampremmende folie of klimaatfolie. Voor gevels gebruik je dampopen folie aan de buitenzijde van isolatie met een luchtspouw tussen buitenmuur en folie. Tyvek- en spinvliesfolies zijn doorgaans volledig waterdicht en geschikt voor zowel dak als gevel. Miofol 125G is dampdoorlatend en waterkerend, maar niet waterdicht, bijvoorbeeld geschikt voor gevel maar niet voor dak.
Verwerkingstips en valkuilen
Let op met vocht in de constructie tijdens bouw: warmte moet vocht kunnen afdrijven door dampopen folie. Een dampremmende folie dient samen met dampopen folie te worden toegepast voor optimale vochtregulatie. Gebruik UV-bestendige folie bij blootstelling aan zonlicht en klimatologische omstandigheden in de gevel of onder dakpannen. Controleer altijd of folie direct op ondergrond mag worden gelegd en houd rekening met dakhelling en type dakpan.
Veelgemaakte fouten bij folie onder dakpannen zijn onder meer het gebruik van dampdichte folie aan de buitenzijde, onvoldoende overlap, beschadigingen en het niet afplakken van aansluitingen. Volg de verwerkingsvoorschriften van de fabrikant en gebruik de juiste tape voor naden en doorvoeren. Gebruik bij dakramen de voorgeschreven aansluitmaterialen om lekkages te voorkomen.
Kiezen en kopen: korte samenvatting
Welke folie je nodig hebt, hangt af van de dakopbouw en gevelconstructie. Voor onder dakpannen gebruik je waterkerende dampopen dakfolie; aan de binnenkant van een geïsoleerd dak kies je dampremmende folie of klimaatfolie. Voor gevels geldt dat dampopen folie aan de buitenzijde van isolatie geplaatst wordt met een luchtspouw. Een dampdichte folie wordt gebruikt in ruimtes met hoge vochtbelasting, zoals badkamers of binnenzwembaden, terwijl dampopen folie vocht uit de constructie laat verdampen en tegelijkertijd regen en vocht van buitenaf tegenhoudt. Klimaatfolie past zich aan de vochtcondities aan en biedt dampremmend en dampopen gedrag afhankelijk van seizoen en omstandigheden.
Bezoek onze foliewijzer voor dak, gevel of vloer om snel de juiste folie te vinden. De foliekeuze en installatie bepalen de efficiëntie van damp- en vochtregulatie, luchtdicht bouwen en energiebesparing. Zorg voor een strak aangebrachte folie met voldoende overlapping en correcte tape voor naden en doorvoeren.
Overige inzichten en advies
Meuwissen Gerritsen is een specialist in de ontwikkeling en productie van technische bouwfolies waaronder dampremmende folie, dampopen folie en dampdichte folie. Onze folies worden uitvoerig gekeurd en KOMO-gecertificeerd aangeboden. Dampopen folie vormt een essentiële maatregel in luchtdicht bouwen en is gericht op het drooghouden van isolatie en het voorkomen van condensatie.
Specifieke aanbevelingen per toepassing
Onder de dakpannen gebruik je waterkerende dampopen dakfolie aan de buitenzijde. Binnenzijde van een geïsoleerd dak gebruik je dampremmende folie of klimaatfolie. Voor dakopbouwen die naar binnen moeten kunnen drogen kan klimaatfolie een geschikte optie zijn. Voor gevels geldt dampopen folie aan de buitenzijde van isolatie met een minimale luchtspouw van 2 cm tussen buitenmuur en folie.
De juiste folie en verwerkingswijze voorkomen vochtproblemen zoals schimmel en rot, en dragen bij aan een beter binnenklimaat en warmte-efficiëntie. Gebruik de juiste tape en ensure overlappen, zodat lucht- en waterdichte afdichting gewaarborgd is.