Beton is van nature een duurzaam en slijtvast product. Voor zwaar belaste industrievloeren wordt soms de toepassing van een toplaag met harde instrooimaterialen voorgeschreven. Dat is echter niet altijd nodig en kan soms juist leiden tot uitvoeringstechnische problemen zoals delaminatie. In dit artikel wordt aan de hand van enkele voorbeelden duidelijk waarom en wanneer het zinvol is om slijtvaste instrooimaterialen te gebruiken en wanneer niet. De focus ligt daarbij op monolitisch afgewerkte betonvloeren.
Het Vlinderen van Betonvloeren
Het vlinderen, ofwel het afwerken van een betonvloer, gebeurt met een vlindermachine. Dit proces moet plaatsvinden tijdens de uithardingsfase van het beton. Met de vlindermachine wordt eerst de bovenste laag open geschuurd. Dit creëert een oppervlak dat klaar is voor verdere afwerking of het aanbrengen van een slijtlaag.
Bij het vlinderen van een betonvloer voor bijvoorbeeld een werkplaats, werken we toe naar een homogene en fijne bovenlaag. Deze bovenlaag wordt gerealiseerd door het naar beneden duwen van de zwaardere delen van het beton. Het vlinderen gebeurt met behulp van machines, die van onderen zijn voorzien van metalen schijven en spanen. De machine helpt met het bereiken van het gewenste afwerkingsniveau.
Het proces van het leggen van een betonvloer duurt in ieder geval 12 uur, afhankelijk van de specifieke omstandigheden. Voordat de vloer wordt gestort, wordt gezorgd voor een constructieberekening, de bekisting wordt klaargemaakt en betonmatten worden op de ondervloer aangebracht. De samenstelling van het beton is afgestemd op de weersomstandigheden en andere externe invloeden, met specifieke viscositeitseisen voor bijvoorbeeld hellende inritten.
Zo'n vier tot vijf uur na het storten van een betonvloer kunnen de vlindermachines worden ingezet. Vlinderen bestaat uit schuren en polijsten. De grove delen van het beton worden met behulp van dikke metalen schijven naar beneden geduwd. Nadat er twee tot drie keer met de vlindermachine is geschuurd, is de vloer klaar voor de volgende stap. Het polijsten van de vloer zorgt ervoor dat de bovenste laag van het beton verder verdicht en gladder wordt, wat gebeurt met behulp van spatels die onder de machines bevestigd zijn.
De machines die gebruikt worden voor het vlinderen van betonvloeren zijn steeds compacter geworden, wat deze techniek ook interessanter maakt voor kleinere bedrijven en particulieren. Het vlinderen gebeurt tot op de dag van vandaag gedeeltelijk met de hand, vooral in hoekjes die niet bereikt kunnen worden met machines. Het gebruik van handspatels heeft qua resultaat hetzelfde effect als machines, al kost het meer moeite.
Arcus - Hal 7 Vlinderen van de vloer
Toepassing van Kwartsinstrooi
Bij het realiseren van een stevige slijtlaag op de betonvloer, wordt kwarts (vaak aangeduid als kwarts 1/3 of kwarts 1/2) gemengd met cement en ingestrooid op de bovenlaag. Dit proces maakt de betonvloer harder, robuuster en slijtvaster.
Tijdens het vlinderen, nadat de bovenste laag van het beton is opengewerkt, wordt de vloer ingestrooid met het kwarts-cementmengsel. Deze slijtlaag wordt vervolgens met de vlindermachine in de bovenste, licht opengewerkte betonlaag gedraaid. Als de vloer een fijne structuur heeft verkregen, worden de schuurbladen van de machine verwisseld voor afwerkbladen, waarna de vloer verder wordt afgewerkt.
Een alternatieve manier om de toplaag van de vloer harder te krijgen, is het aanbrengen van kwarts. Kwarts wordt na het schuren over het oppervlak verdeeld. Door de kwarts in de epoxy slurry te strooien, ontstaat een harde, robuuste en slijtvaste laag. Wanneer de slurry is opgedroogd, kan het overtollige kwarts van de vloer worden verwijderd.
Fijn kwarts zand wordt ook gebruikt om bij epoxy te mengen bij reparaties van grote gaten of scheuren. Na het slijpen van sleuven dwars op de scheur, waarin krammen geplaatst kunnen worden, worden de sleuven en de scheur gedicht met een epoxy-zandmengsel. Na het primeren van de zijkanten voor aanhechting met wat aangemaakte epoxy schraaplaag, wordt de reparatie gedroogd en vervolgens een volledige schraaplaag over de gehele vloer aangebracht. Het gebruik van fijn kwarts zand en epoxy verbetert vloerondergronden aanzienlijk, vult scheuren en verhardt de toplaag, wat verzanding van cementdekvloeren voorkomt.
Mooi egaal instrooien is belangrijk; het vermijden van ophopingen voorkomt bulten die moeilijk te verwijderen zijn. Na ongeveer 12 uur is de epoxy hard en kan het overtollige kwarts zand met een veger worden verwijderd. Na het vegen wordt de vloer goed gestofzuigd.
Wanneer is Kwartsinstrooi Zinvol?
Betonvloeren zonder slijtlaag kunnen prima gebruikt worden als ondervloer voor kunststofvloeren, chemisch bestendige vloeren en zelfs sportvloeren. Echter, voor zwaar belaste vloeren, zoals industrievloeren, kan een slijtlaag essentieel zijn.
De meest courante techniek om een vloer duurzamer te maken, is het instrooien van een droog slijtlaagmengsel. Bij deze techniek wordt het versleten oppervlak van een oude betonvloer afgeschraapt. Op het gefreesde oppervlak wordt een hechtlaag aangebracht en daarbovenop wordt een nieuwe massieve natte slijtlaag geplaatst.
Elke betonvloer kan vroeg of laat onderhevig zijn aan lichte slijtage of vervuiling, of een betonvloer kan mislukt of verregend zijn. In dergelijke gevallen kan een herstel met een slijtlaag uitkomst bieden.
Voor specifieke toepassingen, zoals in de RWZI (Rioolwaterzuiveringsinstallatie) te Maarssen, is een waterdichte epoxyvloer met kristalkwarts gerealiseerd. Dit type vloer, inclusief stofarm schuren en kitvoegen, biedt een robuuste en vloeistofdichte oplossing. Voordat de nieuwe vloer wordt gerealiseerd, moet het huidige beton worden geschuurd met speciale diamantschuurmachines. Na het schuren wordt een primer aangebracht om de hechting van de epoxy-slurry te verbeteren. Deze slurry vormt de basis van de nieuwe, vloeistofdichte vloer en wordt na aanbrenging ingestrooid met kristalkwarts, wat resulteert in een harde, robuuste en slijtvaste laag.
De inspectie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) stelt steeds hogere eisen aan het beperken van stofvorming bij werkzaamheden. Daarom wordt gewerkt met hoogwaardige machines die voldoen aan strenge normen, zoals die van TNO, voor stofarm schuren.
Alternatieve en Aanvullende Afwerkingen
Een alternatieve vorm van betonverharding is uitgewassen beton, wat een esthetisch karakter heeft. Zelf-egaliserende vloeren combineren een geringe dikte (vanaf 3 mm) met snelle uitharding en een bijna perfect vlak oppervlak.
Het Eurostep PUCEM TF instrooi-systeem is een vloerafwerking van 4-12 mm die bestaat uit een combinatie van polyurethaan en cement. Dit systeem resulteert in een robuuste, sterke en decoratieve vloer die zwaar belastbaar en gemakkelijk te reinigen is.
De toepassing van zogenaamde curing helpt om de betonvloer vloeistofdicht en hard te maken. Curing is een vloeistof die geleidelijk over de vloer wordt verspreid om zo te zorgen voor een toplaag van kunststof.
Betonvloeren zonder slijtlaag kunnen gebruikt worden als ondervloer voor kunststofvloeren, chemisch bestendige vloeren en zelfs sportvloeren. De split die soms wordt gebruikt, zoals een witte voegsplit, is waterdoorlatend en stabiliseert goed door haar hoekigheid.
tags: #betonvloer #instrooien #met #kwarts