Ik hoop hier wat meer ervaringen van andere mensen te lezen. Per 6 juli heb ik de sleutels gekregen van mijn nieuwbouwwoning. Met de schouw was te zien dat de centraaldozen in het plafond (4 stuks) met een bobbelig plaatje die geschat zoân 2 cm uitsteekt is afgedekt, vervolgens is dit met spuitwerk overspoten. Met als resultaat dat ik nu 4 'hompen' spuitwerk aan het plafond heb hangen. Elke centraaldoos had origineel lichtpunten, deze heb ik laten vervallen, met idee dan een mooi glad plafond te krijgen. De elektricien heeft hierover geen 'tegenwoord' gegeven in hun reactie.
Hierover is nu een punt ontstaan met de aannemer. Zij en de elektricien beweren nu dat de centraaldozen altijd zichtbaar moeten zijn. Vereniging Eigen Huis zegt dat dit niet waar is en dat ze ook een plat plaatje kunnen gebruiken en de centraaldozen met apparatuur makkelijk kunnen terugvinden. Dus de centraaldozen moeten wel bereikbaar zijn, maar zeker niet zichtbaar volgens hen. Lastige is dat de richtlijnen in een nen normering staan die niet openbaar zijn. Dus, wat is waar? Heeft iemand dit ook gehad of wel eens gezien?
Het plaatje is denk ik zo'n 10 cm in diameter ongeveer. Alle vier zien er zo uit. 2 buren hebben dit trouwens ook. Hopelijk zijn er mensen die hier ook ervaring mee hebben en hier meer over weten. Ever tried, ever failed. Try again. Fail again.
Myour schreef: Lastige is dat de richtlijnen in een nen normering staan die niet openbaar zijn. Je zegt het juist, de NEN 1010 is een richtlijn/leidraad, geen wet. Moeten de centraaldozen volgens de aannemer en de elektricien zichtbaar zijn? Laat ze dan maar een document tonen waar in staat dat dit verplicht is, aangezien zij zo stellig zeggen dat het zichtbaar moet zijn. Meestal is het een combinatie van licht punt en centraal doos. Dat is op zich dan redelijk normaal/gangbaar. Is het ook een licht punt? Ik heb gevraagd om die tekst. Ze gaf eerst aan dat zowel zij als de elektricien van mening zijn die tekst niet te hoeven overhandigen. Maar bij wijze van uitzondering zou ze de tekst opvragen maar dat zou tot na de bouwvak kunnen duren.
Pascal: nee ik heb de lichtpunten laten vervallen vorig jaar tijdens gesprek met de electricien. Heb voldoende wand lichtpunten en nog 2 spots aan de raamkant. Ever tried, ever failed. Try again. Fail again.
Wij zijn ook aan het bouwen en onze elektricien heeft alle centraal dozen zo gedaan dat deze niet zichtbaar zijn. Meestal is het wel een combi met een lichtpunt maar we hebben er ook doe loos zijn voor je weet maar nooit...deze zie je niet.
Hedy: mijn meisje, mijn witte, mijn oude doos voor altijd in mijn hart. Roweentje samen met je moeder nu een sterretje aan de hemel. Destination schreef: Myour schreef: Lastige is dat de richtlijnen in een nen normering staan die niet openbaar zijn. Je zegt het juist, de NEN 1010 is een richtlijn/leidraad, geen wet. Moeten de centraaldozen volgens de aannemer en de elektricien zichtbaar zijn? Laat ze dan maar een document tonen waar in staat dat dit verplicht is, aangezien zij zo stellig zeggen dat het zichtbaar moet zijn. Dat is niet helemaal waar. Als het Bouwbesluit verwijst naar de norm als "x moet voldoen aan NEN..." dan is die norm ineens wel wet geworden. En het is wel heel Nederlands om op die manier richtlijnen tot wet te verheffen.
Nu volgt een opeenvolging van gedachten over regelgeving, kosten en praktijk. Tot nu toe blijkt dat de NEN geen wettelijk obligerende kracht heeft in alle opzichten, en dat de exacte regelgeving rondom zichtbaarheid van centraaldozen vaak afhankelijk is van interpretatie, contract en oplevering.
Een belangrijke observatie is dat veel afwerkingen rondom centraaldozen bestaan uit een combinatie van een plat plaatje en de bestaande bedrading. In de praktijk blijkt dat velen kiezen voor een platte afdekplaat of een kleine afdekplaat die het zicht beperkt maar de toegankelijkheid behoudt.
Wat Daphne zegt lijkt mij inderdaad de beste oplossing, alleen hadden ze dat beter voor het spuiten kunnen bedenken. En bedankt voor de uitleg van dat kroonsteentje. Wederom bedankt voor de reacties, fijn om verschillende invalshoeken te horen ook.
Die bult die je ziet is een ingebouwd kroonsteentje in de deksel van de doos, erg handig als je een lamp wilt aansluiten, maar als er geen draad inzit een beetje zinloos. De oplossing is meestal het vervangen van de deksel door een platte afdekplaat. De centraaldozen zitten gewoon in je plafond en die deksel die uitsteekt kan er gewoon afgeschroefd worden. Alleen zul je dat wel blijven zien, omdat het spuitwerk op de deksel dan ontbreekt.
Een praktische foutoplossing is een wit afdekplaatje op de deksel te zetten, zodat het geheel netjes oogt en de centraaldoos bereikbaar blijft. Een alternatief is het gebruik van een ronde blindplaat van niet-geleidend materiaal met twee zichtbare schroefjes, die eventueel meegespoten kunnen worden met het plafond.
In de tot nu toe besproken ervaringen is duidelijk geworden dat het schermen van centraaldozen niet standaard is toegestaan als er geen duidelijke afspraken zijn. Veel opmerkingen benadrukken dat het toegankelijk moeten blijven en dat opleveringsdocumenten (bestek) doorgaans bepalend zijn. Bestek is wel wettelijk, Bouwbesluit niet; dit is puur waaraan een woning moet voldoen. Bestek is wel wettelijk.
Overigens had ik dit punt met de schouw al genoteerd, dit is met de oplevering overgenomen. De vertegenwoordiger van de aannemer heeft aangegeven dit uit te zoeken oa met de elektricien. Uiteraard ga ik daar niet mee akkoord, en gaat er aankomende week een brief uit. Vereniging Eigen Huis heeft aangegeven dat het zeker niet zo hoort en er betere oplossingen zijn.
Een concrete oplossing volgens de groep is: laat een vlakke afdekplaat plaatsen of gebruik een ronde blindplaat en spuit de rand mee, zodat het plafond er strak uitziet maar de centraaldozen bereikbaar blijven. Een andere aanpak is het gebruik van witte kunststof kappen die het zicht subtiel dempen zonder alle functionaliteit te verliezen.
Belangrijk om te weten is dat een centraaldoos een punt is waar elektrische draden samenkomen en met elkaar verbonden worden. Vanuit de meterkast loopt er een kabel naar deze doos. In de meeste huizen bevindt de centraaldoos zich in het midden van het plafond. In een elektrische installatie moeten draden veilig met elkaar verbonden worden en in de doos zelf blijven.
Daarna komen de draden naar lampen, schakelaars of stopcontacten; de doos is een kruispunt waar elektriciteit wordt verdeeld. De belangrijkste draad is de fasedraad; daarnaast is er een nuldraad, soms een schakeldraad en mogelijk een aardedraad.
De uiteindelijke afwerking hangt af van de gekozen methode: glad stucwerk voor een spiegelglad plafond, of spackspuiten voor een korrelstructuur die sneller en goedkoper is. De keuze is afhankelijk van smaak en budget, maar voor de accessibility en nette afwerking blijft een afdekplaat vaak de beste oplossing als er geen lampen meer nodig zijn.
Tot slot nog praktische kosteninzichten en tips. Een plafond laten stucen kost doorgaans tussen de EUR 15 en EUR 25 per m2, exclusief btw en vanaf 50 m2. Glad stucen levert een spiegelglad plafond; spackspuiten biedt een lichte korrelstructuur en is meestal voordeliger. Voor zelf doen? Het blijft een zware klus; voor de beste resultaten laat je het werk over aan een vakman. Droogtijden variëren; doorgaans 1 tot 2 weken voordat je kunt verven, afhankelijk van laagdikte en ventilatie.
Belangrijke lessen uit de discussie: vraag altijd om duidelijke documentatie, houd de oplevering bij en zorg dat centraaldozen bereikbaar blijven terwijl het zicht geoptimaliseerd wordt. De combinatie van meervoudige lichtpunten en de doordachte afdekking kan leiden tot een strak en functioneel plafond zonder onverwachte verrassingen bij latere aanpassingen.
- Centraaldoos: kruispunt waar draden samenkomen en verdeelpunten richting lampen en schakelaars.
- Toegankelijkheid: centraaldozen moeten bereikbaar blijven bij onderhoud of aanpassingen.
- Afwerking: kies tussen vlakke afdekplaat of platte blindplaat om zicht te minimaliseren.
- Regelgeving: NEN-normen worden besproken; praktische afspraken op oplevering zijn doorslaggevend.
- Kosten en droogtijd: stucwerk prijsranges en droogtijden variëren met oppervlak en techniek.
tags: #centraaldoos #plafond #stucen