Een dakkapel kan zowel vergunningvrij als vergunningplichtig geplaatst worden, afhankelijk van de locatie, afmetingen en de specifieke regels van de gemeente. In dit artikel worden de belangrijkste voorwaarden samengevat en toegelicht aan de hand van de aangeleverde informatie, zodat je een duidelijk overzicht krijgt van wat wel en niet mag bij dakkapellen op verschillende zijden van een woning.
Toegestane breedte en positie van de dakkapel
De toegestane breedte van een dakkapel is de totale breedte van jouw huis min 1 meter. De regel is dat je aan beide kanten van de dakkapel 0,5 meter afstand moet houden tot de erfgrens van jouw buren. Dit is echter uitsluitend van toepassing bij dakkapellen aan de achterzijde van de woning. Bij een dakkapel aan de voorkant van de woning ben je altijd vergunningsplichtig. In dat geval staan de voorwaarden voor de breedte omschreven in het Bouwbesluit; het Bouwbesluit is verschillend per gemeente en het is aan te raden dit te bespreken met jouw architect.
Ook andere voorwaarden rondom plaatsen dakkapel zijn vastgesteld:
- De dakkapel mag niet aan de achterzijde van de woning worden geplaatst (uitzondering afhankelijk van ruimtelijke regels).
- Een dakkapel aan de zijkant mag niet grenzen aan een openbaar toegankelijk gebied.
- De dakkapel moet een plat dak hebben.
- De maximale hoogte van een dakkapel is 1,75 meter gemeten vanaf de dakvoet.
- De bovenkant van de dakkapel is minimaal 0,5 meter onder de nok.
- De zijkanten zijn minimaal 0,5 meter verwijderd van de erfgrens met de buren.
- De onderkant van de dakkapel is minimaal 0,5 meter boven de onderkant van het dak.
Opmerking over vergunningsvrij bouwen en Bouwbesluit
Het vergunningsvrij mogen plaatsen van een dakkapel betekent niet dat je regelvrij mag bouwen. Ook een vergunningvrije dakkapel moet voldoen aan de regels uit het Bouwbesluit, waaronder een constructieberekening om de veiligheid aan te tonen (Bouwbesluit artikel 2.1 en 2.2).
Voorbeelden en illustraties van toegestane afmetingen
In de handleiding is een illustratie opgenomen met een voorbeeld van toegestane afmetingen voor een vergunningsvrije dakkapel. Een foutieve afbeelding (waar de zijkanten 0,25 meter van het dak worden weergegeven) is gecorrigeerd: de zijkanten moeten minimaal 0,5 meter verwijderd zijn van het dak.
Welke delen van het bouwproces zijn vergunningvrij?
In het algemeen geldt dat het plaatsen van een dakkapel aan de achterkant of aan een niet naar openbaar toegankelijk gebied gekeerd zijkant vergunningvrij is voor het ruimtelijk deel van het bouwen. Voor de technische kant van het bouwen blijft wel de regelgeving uit het Bouwbesluit van toepassing. Een dakkapel aan de voorkant vereist bijna altijd een omgevingsvergunning, omdat dit afhankelijk is van welstand en bestemmingsplanlen.
Vergunningsvrij bouwen onder de Omgevingswet
Welk deel van de regels verschilt per gemeente?
De regels verschillen per gemeente en per omgevingsplan. Gemeenten kunnen zelf beslissen de landelijke regels voor dakkapellen aan te passen, zodat lokale welstandseisen en bestemmingsplannen meespelen. In het Omgevingsloket kun je de Vergunningcheck doen om na te gaan of een vergunningplicht geldt of dat je vergunningvrij mag bouwen. Bij monumentale panden of bijfunctionele gebieden met een beschermd stads- en dorpsgezicht gelden vaak strengere regels en doorgaans een vergunningplicht voor ruimtelijk deel.
Welstandsregels en erfgrens
Welstandsregels leggen vast of het uiterlijk van bouwwerken aan de straat past bij de stijl van de woning en de buurt. Een welstandscommissie beoordeelt dit; bij vergunningvrij bouwen hoeft dit meestal niet, behalve in gebieden met specifieke welstandsafspraken. Burenrecht bepaalt ook dat binnen 2 meter van de gezamenlijke erfgrens vensters of openingen beperkt zijn, om hinder te voorkomen.
Meest voorkomende situaties en aanbevelingen
- Voorkant van de woning: vrijwel altijd vergunningplichtig. Welstand en bestemmingsplan spelen een grote rol. Raadpleeg je architect en de gemeente.
- Achterkant of niet-openbaar gebied gekeerde zijkant: vaak vergunningsvrij voor ruimtelijk deel, mits aan alle afmetingseisen wordt voldaan en de dakkapel niet zichtbaar is vanaf openbaar terrein.
- Plat dak: vergunningsvrij mogelijk; schuine daken komen vaker in aanmerking voor vergunningsvrij bouwen, maar niet altijd.
- Monumenten en beschermde gezichten: doorgaans vergunningplichtig, meer controle en strengere regels.
- Technische eisen van Bouwbesluit: onafhankelijke constructie- en isolatienormen blijven gelden, ongeacht vergunningstatus.