Een spouwmuur bestaat uit twee afzonderlijke muren met daartussen een luchtspouw. De binnenmuur, ook wel het binnenspouwblad genoemd, en de buitenmuur, het buitenspouwblad, worden door de luchtspouw gescheiden. Deze luchtspouw kan variëren in breedte, meestal tussen de 3 cm en 8 cm.
Wat is een spouwmuur?
Een spouwmuur is een muur die bestaat uit twee afzonderlijke wanden: een binnenmuur en een buitenmuur. Tussen deze twee bevindt zich een luchtruimte van enkele centimeters breed. Deze ruimte kennen wel als de spouw. De spouw is bedoeld om te voorkomen dat vocht van buiten naar binnen trekt en zorgt in principe al voor een bepaalde mate van isolatie. Wanneer de spouwmuur ook nog eens geïsoleerd is, helpt deze aanzienlijk om warmte binnen te houden (en kou buiten).
Een spouwmuur bestaat uit 2 muren: een binnen- en een buitenmuur. De ruimte tussen deze 2 muren is de spouw. Door de spouw te isoleren, verlaag je efficiënt je energierekening en verhoog je het warmtecomfort in je woning. Je woning moet natuurlijk wel een spouw hebben om deze isolatiemethode toe te passen.
Binnenmuur (binnenspouwblad)
De binnenmuur van oudere woningen bestaat vaak uit metselwerk, meestal 10 cm dik, en is aan de binnenkant vaak gestuct. Sinds de jaren 60 worden ook kalkzandsteen en prefab betonnen binnenspouwbladen gebruikt. Vanaf de jaren 80 zijn houtskeletbouw binnenspouwbladen, met al ingebouwde isolatie zoals glaswol, steeds vaker toegepast.
Buitenmuur (buitenspouwblad)
Het buitenspouwblad is meestal gemetseld uit bakstenen en is ongeveer 10 cm dik. Soms is deze buitenmuur geschilderd of gestuct. De voegen tussen de stenen zijn gevuld met metselspecie.
De luchtspouw en spouwankers
De luchtspouw zorgt voor ventilatie en voorkomt dat vocht vanuit de buitenmuur de binnenmuur bereikt. Bij een spouwmuur zijn het buitenblad en het binnenblad meestal door spouwankers aan elkaar verbonden. Spouwankers zijn metalen pinnen die zorgen voor stabiliteit. Een ankerloze spouwmuur bestaat zonder deze spouwankers en bevindt zich vaak tussen twee woningen.
Functies van een spouwmuur
Een spouwmuur heeft meerdere belangrijke functies die bijdragen aan het wooncomfort en de duurzaamheid van een woning. Hieronder bespreken we de voornaamste functies.
- Voorkomen van vochtproblemen: De spouw voorkomt direct contact tussen natte buitengevel en binnenmuur, waardoor vochtproblemen bijna nooit voorkomen.
- Verbeterde isolatie: De luchtspouw heeft al een isolerend effect, maar vullen met isolatiemateriaal zoals EPS-parels of glaswol verhoogt de isolatiewaarde aanzienlijk.
- Ventilatie en drooghouden: De spouw zorgt voor ventilatie van de gevel en vermindert schimmelvorming en stucproblemen.
Hoe herken je een spouwmuur?
Er zijn verschillende manieren om te bepalen of jouw woning een spouwmuur heeft. De meest gebruikelijke methode is door te kijken naar het bouwjaar van de woning, maar ook visuele aanwijzingen helpen. Hieronder een samenvatting vanuit ons artikel.
Bouwjaar van de woning
Woningen gebouwd voor 1920 hebben meestal geen spouwmuur. Woningen gebouwd tussen 1920 en 1975 hebben zeer waarschijnlijk een spouwmuur, mogelijk zonder isolatie bij de bouw. Woningen gebouwd tussen 1975 en 1993 hebben meestal al geïsoleerde spouwmuren, hoewel de isolatiekwaliteit kan zijn achteruitgegaan. Woningen gebouwd na 1993 zijn bij de bouw vaak voorzien van spouwmuurisolatie van betere kwaliteit, maar de isolatie kan na verloop van tijd verslechteren.
Visuele kenmerken
Aan de hand van visuele kenmerken kun je vaak afleiden of er sprake is van een spouwmuur. Stootvoegen en ventilatieroosters, dikte van de muur, en metselspatronen bieden aanwijzingen. Een muur met een dikte van minder dan 25 cm bevat hoogstwaarschijnlijk geen spouw. Een muur van 25 cm of meer geeft kans op een spouw.
Isoleren van de spouwmuur
Isoleren van een spouwmuur biedt aanzienlijke voordelen zoals energiebesparing, verminderde CO2-uitstoot en verhoogd wooncomfort. Na-isoleren van oudere woningen kan warmteverlies sterk verminderen door gebruik van EPS-parels, glaswol of schuimisolatie. De kosten variëren en de terugverdientijd ligt vaak tussen 3 en 5 jaar, afhankelijk van de situatie.
Soorten spouwmuren en toepassingen
Een spouwmuur kan bestaan uit een reguliere opbouw met spouwankers of uit een ankerloze opstelling tussen twee woningen. Een ankerloze spouwmuur zorgt voor minder geluidsoverdracht tussen aangrenzende woningen, maar vereist wel andere bouwkundige eisen, zoals voldoende onderlinge afstand en onderbrekingen in de vloeren.
- Reguliere spouwmuur met spouwankers aangesloten aan beide bladen.
- Ankerloze spouwmuur tussen twee woningen, met geluidreductie van 5 tot 15 decibel, en vereiste minimale bouwafdingen zoals 40 cm onder de begane grond.
Spouwplaten voor isolatie zijn PIR-spouwplaten populair vanwege hun uitstekende isolatiewaarde en licht gewicht. Voor geluidsisolatie zijn steenwol- of glaswolspouwplaten betere opties, met diktes variërend per materiaal.
Hoe werkt spouwmuurisolatie?
Bij isolatie van de spouw boren we kleine gaatjes in de voegen van de buitenmuur en spuiten isolatiemateriaal door deze gaatjes de spouw in. Mogelijke materialen zijn glaswol, EPS-parels en PUR-schuim. Glaswol biedt goede isolatie, EPS-parels zijn licht en vochtwerend, en PUR-schuim geeft hoge isolatiewaarde en vult kleine kieren.
De uitvoering duurt meestal één dag en veroorzaakt weinig overlast. Een inspectie vooraf is aanbevolen om de staat van de spouw en isolatie te controleren. Is de isolatie nog in goede staat, dan hoef je je geen zorgen te maken; anders kan na-isolatie alsnog baten opleveren.
Kosten en subsidies
Spouwmuurisolatie kost gemiddeld tussen de €20 en €30 per vierkante meter, inclusief montage maar exclusief BTW. Subsidies voor isolatie kunnen tot 30% van de kosten besparen, afhankelijk van de maatregelen. Onze offerteservice kan helpen bij het vinden van meerdere offertes en advies.
Alternatieven als je geen spouwmuur hebt
Als een woning geen spouwmuur heeft, zijn er nog andere isolatiemogelijkheden zoals gevelisolatie aan de buitenzijde met isolatieplaten en een nieuwe gevelbekleding, of binnenmuurisolatie met voorzetwanden. Ook isolatie van dak, vloer of kruipruimte kan helpen om warmteverlies te beperken.
Samenvatting van belangrijkste punten
- Een spouwmuur bestaat uit een binnen- en buitenmuur met een spouw ertussen en kan wel 3-8 cm breed zijn.
- Voorkomt vochtdoorslag en verbetert isolatie; spouw kan na-isolatie baten opleveren.
- Hoe herken je een spouwmuur: bouwjaar, dikte van de muur, ventilatieopeningen, metselsverband en eventueel een proefboor.
- Isolatie wordt meestal gedaan door spouwplaten of voorzetwand-/inblaasisolatie; kosten en terugverdientijd variëren.
- Ankerloze spouwmuren beperken geluidsoverlast tussen aangrenzende woningen, maar vragen speciale constructie-eisen.
Belangrijkste verwijzingen en acties
Laat de staat van je spouwmuurisolatie controleren door een specialist. Een camera-inspectie kan uitwijzen of de isolatie nog effectief is en of er need for upgrading is. Wil je weten of jouw huis een spouwmuur heeft en wat de beste isolatieoptie is? Vraag vrijblijvend offertes aan via onze service en vergelijk verschillende opties en kosten.