Het kiezen van het juiste binnendeurkozijn is een essentiële stap bij zowel nieuwbouw als renovatie. Een kozijn bepaalt niet alleen de uitstraling van een deur, maar zorgt ook voor stabiliteit, een nette afwerking en draagt bij aan de isolatie van de woning. Dit artikel biedt een uitgebreid overzicht van binnendeurkozijnen, inclusief de verschillende soorten, materialen, maten en montage-opties.
Soorten binnendeurkozijnen
Binnendeurkozijnen kunnen worden onderscheiden op basis van hun plaatsingssysteem, materiaal, het type deur waarvoor ze bestemd zijn, en specifieke eigenschappen zoals brandwerendheid.
Plaatsingssystemen
- Inmetselkozijnen: Deze worden gesteld voordat de aansluitende binnenwanden worden opgetrokken. De kozijnen worden gereed op het werk aangevoerd.
- Montagekozijnen (inbouwkozijnen): Deze worden gemonteerd in een reeds gehouden sparing in de binnenwand. De kozijnen worden in losse profielen op het werk uitgevoerd. Een speciale uitvoering hiervan is het ombouwkozijn, dat bestaande kozijnen voor stompe deuren geschikt maakt voor opdekdeuren.

Plaatsingssystemen voor schuifdeuren
Voor schuifdeuren zijn er twee systemen:
- Montage voor de wand
- Montage in de wand
Het plaatsingssysteem is bepalend voor de fase van het bouwproces waarin het kozijn wordt aangebracht.
Materialen
Binnendeurkozijnen zijn verkrijgbaar in diverse materialen:
- Houten kozijnen: Klassiek, stevig en makkelijk te schilderen in elke gewenste kleur. Ze zijn verkrijgbaar van naaldhout (vuren, grenen) en tropisch loofhout (meranti).
- Metalen kozijnen:
- Stalen kozijnen: Strak en modern, vaak toegepast in nieuwbouw. Ze zijn duurzaam, onderhoudsvrij en bieden goede ondersteuning.
- Aluminium kozijnen: Vereisen bijna geen onderhoud, hebben een goede isolatiewaarde en zijn inbraakveilig.
- Kunststof kozijnen: Deze worden uitsluitend geleverd als montagekozijn en zijn vervaardigd van slagvast PVC met een kern van vurenhout voor extra stijfheid. Ze vergen minimaal onderhoud.

Deurtype
De keuze van het kozijn hangt sterk af van het type deur:
- Kozijnen voor stompe deuren: Bij een stompe deur valt deze volledig weg in het deurkozijn. De deursponning hiervoor is 17 x 45 mm.
- Kozijnen voor opdekdeuren: Bij een opdekdeur valt deze gedeeltelijk over het deurkozijn heen en is daardoor altijd wat naar voren geplaatst. Ze bedekken de naad tussen de deur en het kozijn, wat tocht tegengaat. De deursponning hiervoor is 17 x 25 mm.
- Kozijnen voor stompe en opdekdeuren: Sommige universele kozijnen zijn geschikt voor beide deuren, al worden deze minder vaak toegepast. CanDo biedt een universeel kozijn dat zowel opdek- als stompe deuren kan huisvesten, ideaal voor doe-het-zelf projecten.
- Kozijnen voor schuifdeuren: Frames en rails voor schuifdeuren zijn meestal van staal. Schuifdeuren die in de wanden schuiven vergen meer voorbereidingstijd dan schuifdeuren die voor de wand schuiven.
Specifieke eigenschappen
Voor specifieke toepassingsgebieden zijn speciale kozijnen beschikbaar:
- Brandwerende deuren
- Geluidwerende deuren
- Stralingwerende deuren
- Kogelwerende deuren
Maten en afmetingen
De afmetingen van binnendeurkozijnen zijn essentieel voor een correcte plaatsing en functionaliteit. De bepaling van de afmetingen van stompe en opdekdeuren is vastgelegd in normen zoals NEN-EN 951. Het Bouwbesluit stelt eisen aan de vrije doorgang voor deuren, met name voor deuren op vluchtroutes.
Standaard maten
De meeste binnendeurkozijnen zijn beschikbaar in standaardmaten, zoals:
- Breedte: 63, 68, 73, 78, 83, 88 en 93 cm
- Hoogte: 201,5, 211,5 en 231,5 cm
Het is cruciaal om rekening te houden met de muurdikte, aangezien kozijnen in verschillende diktes verkrijgbaar zijn (bijvoorbeeld 70 mm, 90 mm of 100 mm muurdikte). Bij een muurdikte van 70 mm wordt vaak een kozijn van 90 mm diep aanbevolen, en bij een muur van 100 mm dikte een kozijn van 114 mm.
Sponning
De sponningdiepte bij standaardkozijnen bedraagt voor stompe deuren 45 mm en voor opdekdeuren 25 mm. De sponningbreedte is voor beide typen 15 mm.
Nettobreedte
De nettobreedte voor stompe deuren is 4 mm kleiner dan de in de norm aangegeven maat na passchaven. Voor opdekdeuren geldt alleen deze nettobreedte, waarbij de grootte van het opdekprofiel buiten beschouwing blijft.

Montage en plaatsing
Een correct geplaatste deurkozijn is van groot belang voor het correct ophangen van een deur en het voorkomen van tocht en andere ongemakken. Kant-en-klare deurkozijn-combinaties (DKC's) maken de montage eenvoudiger, omdat de deur vaak al is afgehangen met scharnieren.
Voorbereiding
- Bepaal of je een stompe of opdekdeur wilt toepassen en in welke hoogte.
- Meet de sponning van het kozijn nauwkeurig op.
- De bovendorpel moet op de juiste lengte worden afgekort.
- De stellat aan de onderzijde van het kozijn moet worden aangepast aan de deurbreedte en haaks worden afgezaagd.
Plaatsing
- Na het plaatsen moet de bovenzijde van de stellat gelijk liggen met de bovenkant van de afgewerkte vloer.
- Zorg ervoor dat het kozijn goed geplaatst is in de sponning en de gewenste draairichting wordt aangehouden.
- Het kozijn moet volkomen haaks en 'te lood' worden gesteld.
- Bij het inmetselen moet de kalksponning goed volgewerkt worden met metselspecie.
- Voorkom het doorbuigen van de stijlen in het midden.
- Bij toepassing in droge wanden moet het kozijn goed worden vastgeschroefd om klapperen te voorkomen.
- Plaats het kozijn in de wand en schroef het vanuit de stijlen door in de muursponning.
- Als het kozijn in een bestaande muur wordt geplaatst en de sparing is kleiner dan het kozijn, kan het als nastelkozijn worden toegepast.

Materialen en afwerking
De keuze van het materiaal heeft invloed op de uitstraling, duurzaamheid en het onderhoud van het kozijn. Houten kozijnen bieden een warme uitstraling, terwijl metaal en kunststof bekend staan om hun onderhoudsgemak en duurzaamheid.
Oppervlaktebehandeling
- Stalen kozijnen: Kunnen voorzien zijn van een PVC-coating of een polyester poederlaklaag, die gemoffeld wordt voor een harde en gladde afwerking.
- Aluminium kozijnen: Zijn technisch geanodiseerd voor een duurzame bescherming.
- Houten montagekozijnen: Worden veelal afgelakt geleverd.
Kleuren
De kleur van een kozijn wordt bepaald door het materiaal en de afwerking. Houtsoorten variëren in kleur van geel tot roodbruin, terwijl aluminium, staal en kunststof in diverse kleuren leverbaar zijn, zoals gebroken wit, bruin of naturel.
Prestaties en veiligheid
Naast esthetiek en functionaliteit zijn ook de prestaties op het gebied van sterkte en veiligheid van belang.
Mechanische eigenschappen
De mechanische eigenschappen, zoals hardheid en splijtsterkte, variëren per materiaal en zijn belangrijk voor de duurzaamheid van het kozijn.
Brandwerendheid
Volgens het Bouwbesluit moet de brandwerendheid van deuren in bepaalde situaties minimaal 30 minuten bedragen. Voor brandwerende deuren kunnen speciale kozijnen worden toegepast, eventueel gevuld met gips of vulbeton om de brandwerendheid te verhogen.

Veiligheid (hang- en sluitwerk)
Voor buitendeuren is het hang- en sluitwerk van groot belang voor de inbraakwerendheid. Keurmerken zoals SKG met 1 tot 3 sterren geven de mate van veiligheid aan.
Merken en leveranciers
Er zijn diverse fabrikanten en leveranciers actief op de markt van binnendeurkozijnen, waaronder Svedex, Bruynzeel, Nemef, Berkvens, Lundia, Skantrae, Austria, Bouwmaat en Deurenfabriek Van der Plas. Deze bieden een breed assortiment aan standaardproducten, complete sets en maatwerkoplossingen.
Bekende merken/fabrikanten van binnendeuren en deurkozijnen:
- Nemef
- Berkvens
- Bruynzeel
- Lundia
- Skantrae
- Austria
- Bouwmaat
- Deurenfabriek Van der Plas
- Van Vuuren
- Albo Deuren
Kosten van kozijnen
De kosten van deurkozijnen variëren sterk, afhankelijk van het materiaal, de afmetingen, het merk en eventuele speciale eigenschappen. Voor een exacte prijsopgave is het raadzaam om meerdere kozijnbedrijven te benaderen en advies in te winnen.
Voorbeeld berekening: Voor een kunststof deurkozijn van 2,2 meter hoog, in een muur van 100 mm dikte, kan de prijs rond de €1.320 liggen (2,2 x €600). Dit is een indicatie en kan variëren.
Oude kozijnen vervangen en kunststof kozijnen plaatsen - instructie
tags: #kozijn #voor #binnendeur